Одыб (Кӧрткерӧс район)

Одыб () – Коми Республикаса сикт, Кӧрткерӧс районысь Одыб сикт овмӧдчӧминса шӧрсикт.

 Ним артмӧм 
 Фольклор 
 География 
Сикт пукалӧ Ньывсер юлӧн веськыд берегын. Одыбсянь Кӧрткерӧс юрсиктӧдз 130 км, Сыктывкар юркарӧдз 180 км.

 История 
 1719—1725 воясся Ревизияса сказкаясын нимыс оз паныдасьлы. Сэк жӧ 1720 вося ӧти ёрдса делӧын казьтыштӧма кресьтянаяс Ларуков да Подоров овъясыс, кодъясӧс олӧны Вишера погост улын. Тайӧ овъясыс XVII-XVIII нэмъясын эз вӧвны Вишера погостын да орчча грездъясын. Та вылӧ подуласьӧмӧн коми войтырлысь история туялысь Л.Н. Жеребцов чайтӧ, мый 1720 воын Нившера грезд вӧлі нин и пырис Вишера вӧлӧсьтӧ. Медводдза олысьяснас вӧліны Ларуковъяс да Подоровъяс (бӧръяясыс воисны Емва вожысь).
 1747 — Медводдзаысь казьтыштӧма Ревизияса сказкаясын: «Нившера» грезд, 36 мужичӧй (нывбабаяс йылысь юӧр абу).
 1782 — «Нившерская» грездын 11 овмӧс, 102 морт.
 1859 — 60 овмӧсын олӧ 418 морт. «Нившера» («Од-ыб») лои сиктӧн, тані кыпӧдісны вичко.
 1861 — Воссис школа («Начальное образование в Вологодской губернии» небӧгын индӧма мӧд во — 1885 во).
 1878 — Одыбын оспаысь куліс 11 кага, 1878 — став олысьыс висис тифӧн, куліс 9 морт.
 1904 — Воссис библиотека.
 1916 — Одыбын 110 овмӧс, 602 морт; 1926 — 134 овмӧс, 718 морт.
 1930 — Сиктын эм: школа, фельдшерско-акушерскӧй пункт, изба-читальня, потребительяслӧн котыр, кресьтяналы общественнӧй отсӧг сетан комитет, милициа участок.
 1989 — Одыбын 1205 морт (590 мужичӧй, 615 нывбаба).
 2013 — Сиктын эм: Связь юкӧн, пошта юкӧн, Сывъюдор да Одыб лесничество, врачебнӧй амбулатория, Кӧрткерӧс районса содтӧд тӧдӧмлун сетан шӧринлӧн филиал, Шӧр школа, челядь сад, библиотека да Культура керка.Кӧрткерӧс районса сайтын Одыб сикт овмӧдчӧминлӧн лист бок

 Олысь лыд 
Грездын олӧны комияс.

 Вояс да олысь лыд 1782 1859 1892 1916 1926 1970 1979 1989 1992 2000 2007 102 418 374 602 718 1162 1323 1205 1102 1650 1503

 Медводдза овъяс 
 1720 — Ларуков, Подоров
 1892 — Габов, Жижев, Ивашев, Игушев, Микушев, Михайлов, Попов.

 Культура 
 Велӧдӧм 
Одыбын вичкобердса школа воссис 1885 вося тӧвшӧр тӧлысьӧ. Сэні велӧдчис 10 зонка. Школаын велӧдіс вичкоын уджалысь, медшӧр предметъясӧн вӧліны «Закон Божий» да «вичкоса сьылӧм», велӧдісны сідзжӧ арифметика да письмо. Кӧсйылісны велӧдны сӧмын рочӧн, но роч кыв лёка тӧдӧм понда медводдза кадас позис велӧдны и комиӧн. Велӧдчыны вӧлі сьӧкыд, челядь уна кад воштісны керка гӧгӧрса удж бергӧдӧм вылӧ. 1894 воын школаын эз вӧвны выпускнӧй экзаменъяс, с.в. мый челядьыс эновтісны велӧдчӧмсӧ гӧльлун вӧсна. Вичко бердын уджаліс библиотека, кӧні 1878 воын видзисны 49 небӧг (ен небӧг ёнджыкасӧ).

 Тӧдчана йӧз 
 Попов Геннадий Иванович (Висер вожса Ӧнись дядь; 1952) — коми гижысь да шылад тэчысь.

 Тӧдчана эмторъяс 
 «Сипертас» йӧзкостса сьылан котыр

 Ӧтуввез  
 Ӧшмӧсъяс 
 Атлас Республики Коми. – Москва, 2000.
 Жеребцов И.Л. Где ты живешь: Населенные пункты Республики Коми. Историко-демографический справочник. – Сыктывкар, 2000.
 История Коми с древнейших времен до конца XX века: В 2-х т. / Под общей редакцией А.Ф. Сметанина. – Сыктывкар, 2004.
 Республика Коми: Административно-территориальное деление на 1 августа 1992 г. Издание пятое. – Сыктывкар, 1992.
 Республика Коми: Энциклопедия. – Сыктывкар, 1997-2000. – Т. 1-3.

 Ыстӧдъяс 

Категория:Коми Республикалӧн сиктъяс
Категория:Коми сикт-грезд
Категория:Одыб сикт овмӧдчӧмин