Хмонг (кыв)

Хмонг (Hmoob), сідзжӧ мяо — тайӧ лунвыв Китайын (Сычуань, Гуйчжоу, Гуанси да Юньнань провинцияясын), войвыв Вьетнамын, Лаосын да Таиландын мяо-яо (хмонг-мьен) кыв. Анбур — Поллард слога анбур, латин, пахау.

 Хмонг анбур 


 Латин анбур (1951) 

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас Шуанног b  [p]  dh   qk   r  [ʐ] p  [ph]  t  [th]  ng  [ŋ]  sc  mp  [mp]  tn  [tn]  hg   sx  m  [m]  n  [n]  x  [x]  sl  f  [f]  l  [l]  h   st  vf  [vf]  g  [k]  z  [ts]  cl  v  [v]  q   c  [tsh]  ct  d  [t]  k  [kh]  s [s]  

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног a  [ɑ]  ae   eu   ie   en  [en] o  [o]  ai  [ai]  ia  [ia]  iu  [iou]  eng  [eŋ] e  [ø]  ao  [ao]  iae   iou   iang  [iaŋ] i  [i]  ei  [ei]  iao  [iao]  an  [an]  in  [in] u  [u]  ou  [ou]  io   ang  [aŋ]  ing  [iŋ]

 Латин-кирилл анбур (1956) 

Асыввыв сёрнисикас:

a я b c d e э æ g h ч i j k l m ш n ŋ o ө p ʔ q r s ʃ t u w y z

Шӧр сёрнисикас:

a b c d e э æ f g h i k l m n ŋ o p ʔ q r s t u v x y z ʑ

Рытыввыв сёрнисикас:

a я b c d e f g h ч i j k l m n ŋ o p ʔ q r s ʃ t u v x y z

Асыв-вой сёрнисикас:

a b ƃ c d ƌ e э f g h ч i j k l m ш n ŋ o p ʔ q r s ʃ з t u v w x y z ʑ ж

 Латин анбур (1957) 

Асыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног b  [p]  ml  [mh]  nz  [nts]  nr  [ɳ]  q  [q] pnb  [ph]  d  [t]  nc  [ntsh]  sr  [ʂ]  x  [qh] np  [mp]  t  [th]  s  [s]  r  [ʐ]  nq  [ɴq] bl  [mph]  nd  [nt]  l  [l]  j  [j]  nx  [ɴqh] pl  [bɺ]  nt  [nth]  hl  [lh]  g  [k]  x  [h] nbl  [pɺh]  n  [n]  dr [ʈ]  k  [kh]  f  [hw] npl  [mpɺ]  hn  [nh]  tr  [ʈh]  ng  [ŋk]  w  [w] m  [mpɺh]  z  [ts]  ndr  [ɳʈ]  nk  [ŋkh]  hm  [m]  c  [tsh]  ntr  [ɳʈh]  ŋ  [ŋ] 

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног i  [i]  ae  [ɛ]  o  [o]  en  [en] e  [e]  ө  [ə]  u  [u]  aŋ  [ɑŋ] ei  [ei]  я  [a]  ɯ  [ɯ]  uŋ  [uŋ] eu  [ɤ]  a  [ɑ]  in  [in]  y  [l] либӧ [m]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r

Шӧр сёрнисикас:

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас Шуанног b  [p]  t  [th]  sx  [sh]  ŋ  [ɴ] p  [ph]  n  [n]  l  [l]  r  [ʃ] m  [m]  hn  [n̥]  hl  [ɬ]  q  [q] f  [f]  z  [ts]  lx  [ɬh]  x  [qh] fx  [fh]  c  [tsh]  j  [j]  h  [h] v  [v]  s  [s]  g  [k]  d  [t]  rh  [z]  k  [kh] 

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас Шуанног y  [ɨ]  ae  [ɛ]  o  [o]  aŋ  [ɑŋ] i  [i]  eu  [ə]  u  [u]  uŋ  [uŋ] e  [e]  a  [ɑ]  eŋ  [eŋ] 

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r, g, f

Рытыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас Шуанног b  [p]  nd  [nt]  tr  [ʈh]  hnj  [n̥] p [ph]  nt  [nth]  ndr  [ɳʈ]  sj  [ɕ] bl  [bl]  n  [n]  ntr  [ɳʈh]  j [j] pl  [plh]  hn  [n̥]  zh  [tʂ]  g  [k] nb  [mp]  z  [ts]  ch  [tʂh]  k  [kh] np  [mph]  c  [tsh]  nzh  [ɳtʂ]  ŋ  [ŋ] m  [m]  nz  [nts]  nch  [ɳtʂh]  ng  [ŋk] hm  [m̥]  nc  [ntsh]  sh  [ʂ]  nk  [ŋkh] nbl  [mpl]  s  [s]  r  [ʐ]  h  [h] npl  [mplh]  l  [l]  zj  [tɕ]  q  [q] f  [f]  nl  [l̥]  cj  [tɕh]  x  [qh] v  [v]  dl [tl̥]  nzj  [ntɕ]  nq  [ɴq] d  [d]  tl  [tl̥h]  ncj  [ntɕh]  nx  [ɴqh] t  [th]  dr  [ʈ]  nj  [n]  w  [w]

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас Шуанног i  [i]  en  [en]  aŋ  [ɑŋ]  un  [un] in  [in]  er  [ər]  o  [o]  uŋ  [uŋ] e  [e]  a  [a]  ou  [əu]  y  [y] ei  [ei]  ae  [æ]  u  [u]  yn  [yn] eu  [eu]  au  [ɑu]  ua  [uɑ] 

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r, g, f

 Латин анбур (1958) 

Асыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног b  [p]  hm  [m̥h]  nz  [nts]  ch  [ʈh]  nj  [ntɕ]  gh  [q] p  [ph]  ml  [mɺ]  nc  [ntsh]  nzh  [ɲʈ]  nq  [ntɕh]  kh  [qh] nb  [mp]  d  [t]  s  [s]  nch  [ɲʈh]  y  [j]  ngh  [ɴq] np  [mph]  t  [th]  z  [ts]  nh  [ɲ]  g  [k]  nkh  [ɴqh] bl  [bɺ]  n  [n]  c  [tsh]  sh  [ʂ]  k  [kh]  x  [x] pl  [pɺh]  hn  [n̥h]  l  [l]  r  [ʐ]  ng  [ŋ]  h  [h] npl [mpɺh]  nd  [nt]  hl  [l̥h]  j  [tɕ]  ngg  [ŋk]  f  [hw] m  [m]  nt  [nth]  zh  [ʈ]  q  [tɕh]  nk  [ŋkh]  w  [w]

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног a  [ɑ]  ou  [ɯ]  io  [io]  in  [ien]  ui  [ui] o  [o]  an  [ɛn]  ie  [ie]  iang  [iɑŋ]  ueu  [uɤ] e  [e]  ang  [ɑŋ]  iea  [ia]  iong  [ioŋ]  uou  [uɯ] ea  [a]  ong  [oŋ]  iao  [iɔ]  u  [u]  uan  [uɛn] ei  [ei]  i  [i]  ieu  [iɤ]  ua  [uɑ]  un  [uen] ao  [ɔ]  iu  [iu]  iou  [iɯ]  ue  [ue]  uang  [uɑŋ] eu  [ɤ]  ia  [iɑ]  ian  [iɛn]  uea  [ua]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r

Рытыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног b  [p]  v  [v]  s  [ntsh]  nzh  [ɲtʂ]  j  [j] p  [ph]  d  [d]  l  [s]  nch  [ɲtʂh]  g  [k] bl  [bl]  t  [th]  hl  [l̥]  sh  [ʂ]  k  [kh] pl  [plh]  nd  [nt]  dl  [t̥l]  r  [ʐ]  ng  [ŋ] nb  [mp]  nt  [nth]  tl  [tl̥h]  j  [tɕ]  ngg  [ŋk] np  [mph]  n  [n]  dr  [ʈ]  q  [tɕh]  nk  [ŋkh] m  [m]  hn  [n̥]  tr  [ʈh]  nj  [ntɕ]  h  [h] hm  [m̥]  z  [l]  ndr  [ɲʈ]  nq  [ntɕh]  gh  [q] nbl  [mpl]  c  [ts]  ntr  [ɲʈh]  ni  [ɲ]  kh  [qh] npl  [nplh]  nz  [tsh]  zh  [tʂ]  hni  [ɲ̥]  ngh  [ɴq] f  [f]  nc  [nts]  ch  [tʂh]  sj  [ɕ]  nkh  [ɴqh]

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног e  [e]  ai  [ai]  ou  [əu]  i  [i]  iu  [iu] eu  [ɛw]  ao  [ɑu]  u  [u]  ia  [ia]  ieu  [ieu] en  [en]  ang  [ɑŋ]  a  [uɑ]  iua  [iuɑ]  iong  [ioŋ] ea  [a]  o  [o]  ong  [uŋ]  iai  [iai]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r, g, f

Шӧр сёрнисикас:

Инициальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног b  [p]  w  [v]  c  [tsh]  j  [tɕ]  k  [kh] p  [ph]  d  [t]  s  [s]  q  [tɕh]  ng  [ŋ] m  [m]  t  [th]  hs  [sh]  x  [ɕ]  v  [ɣ] hm  [h̥h]  n  [n]  l  [l]  hx  [ɕh]  gh  [q] f  [f]  hn  [n̥]  dl  [ɬ]  y  [ʑ]  kh  [qh] hf  [fh]  z  [ts]  hl  [ɬh]  g  [k]  h  [h]

Финальяс:

 Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног  Шыпас  Шуанног a  [ɑ]  ang  [ɑŋ]  iu  [iu] o  [o]  ong  [uŋ]  in  [in] e  [ə]  i  [i]  iang  [iɑŋ] ai  [ɛ]  ia  [ia]  iong  [ioŋ] ei  [ei]  io  [io]  u  [u] en  [en]  ie  [iɛ] 

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, t, s, k, f

 Лыдакывъяс 

1 – ib
2 – ob
3 – peb
4 – plaub
5 – tsib
6 – rau
7 – xyaa
8 – yim
9 – cuaj
10 – nkaum

 Ыстӧдъяс 

White Hmong Vocabulary List
White Hmong Swadesh List on Wiktionary
Lomation's Hmong Text Reader
Online Hmong dictionary
The Hmong Language: An Oral Memory
Mong Literacy
Comparison of Hmong and English grammar
Hmong Resources

Категория:Кыв