Ehmed Muxtar Paşa

Ehmed Muxtar Paşa (; jdb. 1ê mijdara 1839an - m. 21ê çileya 1919an) dewletmedar û sedrazmê Împeratoriya Osmanî bû ku di şerên Krîmê û di navbera rûs û osmaniyan xizmet kir.

 Jînenîgarî 
Ehmed kurê karmendekî payebilind bû, li dibistana leşkerî ya li Stembolê xwend û di 1854an de wek efser tevlî artêşê bû. Wek fermandar beşdarî Şerê Krîmê bû. Paşê li dibistana leşkerî (Harbije Mektebi) dersên zanista leşkerî da û di 1865an de bû mamosteyê leşkerî yê Mîr Yusuf Îzedîn, kurê bijarte yê siltan Ebdulezîz. Di 1867an de bû komîserê împeratoriyê li ser sînorê Montenegroyê û lîtnant-kolonel. Di 1870an de bû general-mareşal û duyem fermandar (li kêleka Redîf Paşa) di sefera Yemenê de. Di 1871an de li wir bû fermandarê giştî û mareşal. Di 1873an de li Şumenê fermandariya Kolorduya Artêşa 2em û di 1874an de jî li Erzîromê fermandariya Kolorduya 4em kir.

Di 1875-76an de ew li Herzegovînayê fermandarê giştî bû, li wir li dijî serhildêr û serban bi awayekî nebaş tevdigere û li derbasbûna Dugayê ji destê wan têk çûneke giran distîne.

Di 1877an de, di destpêka şerê rûs û osmanî de, ew dîsa fermandarê giştî li Erzîromê bû. Berî êrîşa yekem a rûsan, ew vekişiya Avnîgê, lê di hezîrana de, piştî wergirtina hêzên piştgiriyê, ew êrîş kir, di 21 û 22ê hezîrana de li Elbar û di 25ê hezîrana de li Sevînê rûsan têk bir. Di 10ê tîrmehê de, ew ket Qersê ya wêranbûyî, di 18ê tebaxê de êrîşa rûsan paşve xist û di 25ê tebaxê de cihê wan li Başkadiklarê ji nû ve bi dest xist. Ji bo van serkeftinan, wî ji siltan nasnavê Gazî wergirt. Lê gava ku rûsan hêzên xwe bi girîngî xurt kirin, wan di 15ê cotmehê de cihê Muxtar li ser Alacadağ şikandin û di 4ê kanûnê de li Deveboyunê têk birin. Piştre Muxtar Paşa ji bo fermandariya parastina Stembolê hate gazîkirin û di îlona 1878an de ji bo şerkirina serhildana li wir hate şandin Krîtê. Piştî serkeftina wî di vê yekê de, ew wek fermandarê giştî yê Têsaliya û Epîrosê, di 1879an de wek waliyê Monastirê hat tayînkirin û di 1884an de ji bo temsîlkirina berjewendiyên Porta Bilind hat şandin Misirê.

Kurekî Muxtar Paşa hebû, navê wî Mehmûd Muxtar Paşa bû.

 Wêje 
 Buğra Atsız: Ehmed Muxtar Paşa. Di: Ansîklopediya Biyografîk a Dîroka Başûrê Rojhilatê Ewropayê. 1. Munîh 1974, rr. 19–21.

 Çavkanî 

 Girêdanên derve 

Kategorî:Generalên artêşa osmanî
Kategorî:Jidayikbûn 1839
Kategorî:Kesên ji Bursayê
Kategorî:Mirin 1919
Kategorî:Paşa
Kategorî:Serokwezîrên Împeratoriya Osmanî