Fûad Paşa

Fûad Paşayê Kurd efserê leşkerî yê osmanî û kesayetiyek siyasî ya kurd a navdar bû ku di dawiya serdema osmanî de çalak bû. Ew bi rolên xwe yên bilind ên di nav dezgehên leşkerî yên osmanî de û bi beşdariya xwe ya paşê di rêxistinên siyasî yên kurdî de ku di nav de meqama wî yê wekî cîgirê serokê Cemiyeta Tealiya Kurdistanê hebû, hatiye naskirin.

 Jînenîgarî 
Fuad Paşa li Konstantînopolîsê wekê zarokê malbateka Babaniyan yê kurd jidayikbûye. Ew kurê Seîdê Paşayê Kurd bû ku wezîrê derve yê osmanî yê demdirêj û serokê Şûraya Dewletê, biraziyê Ehmed Îzet Paşayê Kurd û birayê dîplomat û neteweperwer Şerîf Paşa bû. Ji ber van têkiliyên malbatî, Fûad Paşa endamê toreke navdarên kurd bû ku bi kûrahî di nav avaniyên (struktur) siyasî, leşkerî û îdarî yên împeratoriya osmanî de cih digirt.

Fûad Paşa kariyerek leşkerî ya pîşeyî şopand û di artêşa osmanî de bû efserê siwariyê. Wî perwerdehiya leşkerî ya pêşketî wergirt û ji Koleja Karmendên Prusyayê mezûn bû ku têkiliyên leşkerî yên nêzîk ên di navbera împeratoriya osmanî û Almanya de di dawiya sedsala nozdehan de nîşan dida. Perwerde û xizmeta wî hişt ku ew bigihîje meqamên saziyî yên bilind, di nav de wekî serokê Koleja Leşkerî ya Osmanî û paşê wekî serokê dadgeha temyîzê ya leşkerî ya Osmanî ku wî di nav efserên pilebilind ên dadweriya leşkerî ya împeratoriyê de cih girtiye. Tevî kariyera wî ya berbiçav, Fûad Paşa ji aliyê Komîteya Îtihad û Tereqî (KÎT) ve neçar ma ku hem ji pileya xwe ya leşkerî û hem jî ji postên xwe yên îdarî teqawid bibe. Ev kiryar bi giranî ji ber çalakiyên siyasî yên dijber ên birayê wî Şerîf Paşa hate kirin ku pratîka cezakirina kolektîf a KÎTê li dijî malbatên elît ên ku wekî ne pêbawer ji hêla siyasî ve têne hesibandin nîşan dide. Piştî ji kar dûrxistina wî, Fûad Paşa bêtir tevlî jiyana siyasî ya kurdan bû û di serdema agirbestê de wekî yek ji kesayetên pêşeng ên tevgera kurdî derket holê.

Di vê çarçoveyê de, ew wekî cîgirê serokê Cemiyeta Tealiya Kurdistanê xizmet kiriye ku yek ji rêxistinên siyasî yên kurd ên herî girîng bû ku piştî Şerê Cîhanî yê Yekem li Stembolê xebitiye. Rola wî di komeleyê de veguherînek ji xizmeta leşkerî ya împeratorî ber bi tevlêbûna siyasî ya neteweperwer nîşan da ku wî bi hewildanên kurdan re ji bo misogerkirina mafên siyasî û naskirina navneteweyî di çareseriya piştî şer de hevrêz kir.

Fuad Paşa bi Suat Xanim re zewicî bû, xwişka Eqrem Vlora û keça mezin a Syrja Vlora, bi vî awayî ew bi rêya zewacê bi malbateke siyasî ya navdar yê albanî ve girêdidaye. Ev hevalbendî torên elîtên herêmî yên trans-herêmî yên ku di dawiya sedsala nozdehan û destpêka sedsala bîstan de derdorên kurd, alban û împeratorî yên osmanî bi hev ve girêdidan, bêtir nîşan didaye.

 Binerê 

 Cemiyeta Teawun û Tereqiyê ya Kurdan

 Çavkanî 

 Bîbliyografî 

 McDowall, David (2004). A Modern History of the Kurds. London & New York: I.B. Tauris. ISBN 978-1-84511-451-0.
 Jwaideh, Wadie (2006). The Kurdish National Movement: Its Origins and Development. Syracuse, NY: Syracuse University Press. ISBN 978-0-8156-3049-1.
 Hanioğlu, M. Şükrü (2001). Preparation for a Revolution: The Young Turks, 1902–1908. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-926216-3.

 Girêdanên derve 

Kategorî:Baban
Kategorî:Kurdên Împeratoriya Osmanî
Kategorî:Mêr
Kategorî:Neteweperwerên kurd
Kategorî:Paşa
Kategorî:Siyasetmedarên kurd