Direfşa Kavyanî

Direfşa Kavyanî (bi farsî: درفش کاویانی, wateya wê "alaya Kawa") alaya efsaneyî û dîrokî ya neteweyî ya Îrana berî îslamê bû ku bi taybetî wekê alaya fermî ya Împeratoriya Sasanî (224–651) hatibû bilindkirin.


Ev ala bi çend kesayetên mîtolojiya îranî ve tê naskirin, bi taybetî Kawayê Hesinkar, lê di heman demê de Cemşîd û Ferêdûn jî. Sembolên wê di efsaneyên ku diçin ser dema Împeratoriya Hexamenişî de cih digirin. Piştî dagirkirina Îranê ji aliyê misilmanan, direfş wekî sembolek girîng a neteweperweriya îranî derket holê.

 Dîrok 

 Eslê efsanewî 

Li gorî çîrokeke di mîtolojiya îranî de, textê Îranê carek ji aliyê diktatorekî zalim ê ereb, Zahhak, hate girtin. Zahhak bi nifşan desthilatdar bû û her roj du zilaman ji bo marên li ser milên xwe dixwar.

Dema ku xizmetkarên Zahhak kurê herî biçûk ê Kawayê Hesinkar birin, Kawa hêrs bû, ji ber ku kurên wî yên din jî berê ji bo maran hatibûn xwarin. Wî hingê alayekê bilind kir da ku destpêka serhildana xwe nîşan bide, ku di dawiyê de bû sedema hilweşandina Zahhak û vegerandina mîrasgirê rewa, Ferêdûn.

Alaya Kawa çermê pêşmalê wî bû ku li ser rimekî darîn hatibû pêçan, ku Ferêdûn bi gewher, zêr û brokad û rîşên sor, zer û binefşî xemilandibû. Ev ala bû standarda împeratorî ya Îrana berî Îslamê û bi navê Direfşa Kavyanî hat naskirin.

 Serdema berî îslamê 
Nivîsarên Avesta, Hexamenişî û Partî bi taybetî behsa Direfşa Kavyanî nakin. Di dema Sasaniyan de, ew wekî semboleke sereke ya desthilatdariya împeratorî xizmet dikir. Paşxaneya wê ya binefşî ya bi gewheran xemilandî, stêrkek (axtar) wekî amblem û rîşên sor, zerên û binefşî hebûn.

Hilweşîna Împeratoriya Sasanî bi girtina Direfşa Kavyanî ji aliyê artêşên ereb-misilman piştî Şerê Qadisiyê hat sembolîzekirin.

 Serdema Navberê ya Îranî 
Direfşa Kavyanî di dema Serdema Navberê ya Îranî de wekî sembolek a Îrana berî Îslamê ji nû ve hat vejîn. Ya'qub ibn al-Layth al-Saffar (d. 861–879), damezrînerê Xanedana Seffarî, di helbestekê de got: "Alaya Kabî bi min re ye, ku bi wê hêviya desthilatdariya li ser neteweyan dikim."

 Serdema nûjen 
Îro di nav neteweperwerên îranî de, Direfşa Kavyanî wekî sembolek a berxwedanê û sernexwarinê li hember Komariya Îslamî ya Îranê derketiye. Ew ala di xwenîşandanên li dijî Komariya Îslamî de pir caran tê dîtin.

 Standarda serokatiya Tacîkistanê 

Standarda Serokkomarê Tacîkistanê di sala 2006an de hate danîn. Ew heman sê rengan bikar tîne, bi nîgarek a Direfşa Kavyanî ve hatiye xemilandin.

 Binêre 
 Kawayê Hesinkar
 Mîtolojiya kurd
 Newroz
 Dehak
 Împeratoriya Sasanî

 Çavkanî 

Kategorî:Alayên dîrokî
Kategorî:Împeratoriya Sasanî
Kategorî:Mîtolojiya îranî
Kategorî:Mîtolojiya kurdî
Kategorî:Sembolên Îranê