Şore

Şora (bi soranî: شۆرێ, bi tîpguhêziya îngilîzî: Shore) gundekî Hecî Omeran a navçeya Çoman a ser bi parêzgeha Hewlêrê ve ye.

Cihê erdnîgarî yê gund li Çiyayên Zagors li ser quntarên Çiyayê Halgord e, ku wekî gundê herî sar ê Kurdistanê tê hesibandin, bi gundên: Darband, Dolebon, Nawanda, Gundezhor, Galazher re sînor e.

Dûrahiya di navbera navçeya Çoman û gundê Şora de nêzîkî 12 kîlometre ye.

Şûrayî nêzîkî 200 salan e li Balakayetîyê dijîn û ji Hekarîyê hatine herêmê. Ew li Hekarîyê dijîn û ji çolên Şemzînanê hatine çolên Balakayetîyê, nêzîkî sînorê Tirkiye - Iraqê. Împeratorîya Osmanî. Xelkê vî gundî berî hatina xwe bo Balakayetîyê pir germ û çol bûn. Ji sala 1700 heta 1800 wan li çolên Şemzînanê geriyan . Piştre ji ber gefên Împeratorîya Osmanî ew nekarîn li welatê xwe bimînin. 

Li gorî Împeratoriya Osmanî, xelkê vî gundî ji sala 1700 heta 1800an li çolên Şemzînanê dijiyan. Piştre, ji ber gefên Împeratoriya Osmanî, ew nekarîn li welatê xwe bimînin û neçar man ku koçî çolan bikin.

Şoray ji gundê Salaraniyê yê Şemzînanê hatin herêmê. Hin ji xizmên wan li herêma Bradostê man. 

Hin ji wan çûn Urmiyê li Rojhilatê Kurdistanê, yên din hatin quntarên Çiyayê Helgurd, ku li wir tenê heft an heşt malbat hebûn. Du ji bav û kalên wan pêşî çûn herêma nêzîkî Qesrê, Piştre ew vegeriyan quntarên Çiyayê Helgurd û li gundê Şorê kok girtin û li cem xizmên xwe bicîh bûn, ku bav û kalên wan vedigerin eşîra Harkî û beşek ji wan in.

Piştî ku gihîştin çiyayê Halgurd, ku ew bi salan li wir man, rejîmê malên wan şewitandin û ew neçar kirin ku ji gundê xwe derkevin û ber bi deverên din ve koçber bibin. 

Piraniya xelkê Şora xizmên hev in û vedigerin heman paşxaneyê.

Şorayiyan bi piranî di pez û dewaran û çandiniyê de dixebitin, kêmtir bi bajaran re tevlihev bûn û li çolên herêma Şemzînanê dijiyan. 

Piraniya xelkê niha li navenda Çomanê dijîn û ji biharê heta payîzê vedigerin Şorê, hin jî li parêzgeha Hewlêrê dijîn.

Agahiyên berfirehnetîceNavê herêmêPerav - Peravdewerrêzeçiyayên ZagrosêcîhNîvkadên çiyayê Halgurdcihê ku ew jê tênÇiyayên Şemzînan - Herêma ColemêrgêEslê zaravayêBadînîZaravayê nihaSurmancî (tevliheviyeke Soranî û Badînî ye) ji ber têkelbûna wan bi Împeratoriya Soran reolÎslam (Sunnet)Awayê cilên wan berî hatina wan bo BalakaityŞal û ŞapkŞêwaza cil û bergan piştî gihîştina wan li BalakaityCilên Kurdî yên ModernPaşgira navêŞoreyî (Şemzînî)

 Eslê navê gundê Şor û wateya wê: 
Dibe ku Şora Şûra bûbe, ji ber cihê xwe, ku bi çend çiyayan wekî Şora dorpêçkirî ye, ji ber vê yekê jê re Şûra hatiye gotin û bi demê re bûye Şora. An jî peyva xwê bi xwe, ku tê wateya barûtê, peyva xwê an xwê çend wateyan hene wekî:

Tirş, şer, şûr, kîwî û navê kulîlkek kîwî. Di dawiyê de, îhtîmalek din jî heye ku nav bi demê re guheriye, wekî, xwê, xwê, xwê, sor.

Navên çend kanî: Kanî Şêx Taha, Kanî Sancane, Kanî Mûşkê, Kanî Sarkê, Kanî Drîlan, Kanî Çîsalan, Kanî Mêrgê Spîndare, Kanî Znan, Kanî Nawselotyan, Kanî Şînkan, Kanî Saye, Kanî..

Navê hinek erd û xaniyan: Şîndaş (Grew Girl), Spindar, Biş, Sarler, Darash, Kandabaw, Gund, Selan, Shiwe Razi Malayan, Zewiye Drez, Zewiye Re, Nawselotyan, Reye Gul, Saya, Gorran, Zewiye John, Kolk, Koraf, Zewiye Maşan, Zewiye Baborjan, Sarbinok,

Navên hin giran: Sargird, Girê Xirîla, Girê Sakota, Girê Spîndar.

Navên hin keviran: Bardequch, Kevirê Mam Zain, Kevirê Kelaşka, Kevirê Bizinê.

Navên çend cihên bilind: Kalîder, Teqî Şiwê Kandwan, Hewze Kawran, Solîne Bardaqûçî, Ben Berî Kelî, Krom, Sêwok, Bastê Çewrga.

Navên hin goristanan: Goristana Çakî Şore, Goristana Zîne Şore, Goristana Qamtare, Goristana Daraşî.

Navê çend gundan: Kandê Pîra Xecane, Kandêbaw, Kandê Şiwaraşe, Kandê Alkane, Dolê Mergan, Kandê Şiwane.

Navên hin daran: Gatwe Gorkhilane, Gatwe Shindeshe (Gatwe Ahmad Azoy), Tuwe Rajabi, Tuine Chaki, Gatwe Kandabawe, Tuwe Wardile, Joyze Shinoyi, Joyze Palk Piwaz.

 Çavkanî