Transgender Day of Remembrance

Transgender Day of Remembrance (TDOR), ji îngilîzî tê wateya Roja Bîranîna Mexdûrên Trans yên Sûcên Nefretê, her sal di 20ê mijdarê de ji bo bîranîna kesên ku di encama transfobiyê de bi rêya sûcê nefretê hatine kuştin, tê dîtin. Ev roj ji bo balê bikişîne ser berdewamiya tundiya ku li ser mirovên transgender tê kirin, hate damezrandin.

Roja Bîranîna Mexdûrên Trans yên Sûcên Nefretê di sala 1999ê de ji hêla komek piçûk ve hate damezrandin, ku di nav wan de Gwendolyn Ann Smith, Nancy Nangeroni, û Jahaira DeAlto hebûn. Ew ji bo bîranîna kuştinên jinên transgender yên reş kom bûbûn, piştî ku Rita Hester li Allston, Massachusetts, û Chanelle Pickett li Watertown, Massachusetts hatibûn kuştin. Ji wê rojê û pê ve, TDOR her sal di 20ê mijdarê de, di salvegera kuştina Pickett de, li gelek bajar û welatên her aliyê cîhanê tê lidarxistin.

Ev roj şîdeta transfobîk û cihêkarîya ku her roj gelek kesên transgender dijîn bi bîr tîne. Armanc ew e ku balê bikşînin ser pêwîstiya parastin, qebûlkirin û wekheviya civaka transgender. TDOR ne tenê roja şînê ye, di heman demê de kêliya hevgirtin û berxwedana siyasî ye. Di çalakiyan de navê qurbaniyên şîdeta transfobîk ji bo rêzgirtina li can û nasnameya wan tên xwendin. Di heman demê de ev roj armanc dike ku hişmendiya tundûtûjiya domdar a li dijî mirovên transgender ku ji ber sûcên nefretê, destdirêjî û cûdakariya pêkhatî pêk tê zêde bike.

Li gelek welatan çalakiyên bibîranînê, meş û forumên nîqaşê tên li dar xistin ku mijar eşkere bibe. TDOR di heman demê de derfetê dide ku meriv li ser dijwarî û mafên mirovên transgender fêr bibe. Pir kes vê rojê bikar tînin, da ku di derheqê astengiyên qanûnî, civakî û tenduristiyê de ku mirovên transgender pê re rû bi rû dimînin hişyariyê bilind bikin. Ev roj di heman demê de fersendek e ji bo xwestina parastina siyasî û xûrtkirina mafên mirovên transgender. Ji ber vê yekê li ser medyaya civakî parvekirinên ji bo dîtina mirovên transgender têne kirin û çîrokên wan têne vegotin. Tê bibîrxistin ku şîdeta li dijî mirovên transgender pirsgirêkek cîhanî ye ku ji pêşdaraziyên strukturel (avahî?) û çandî derdikeve.

Roja Bîranînê her weha banga lêkolîn û daneyên bêtir li ser şîdeta transfobîk dike, da ku biryarên siyasetê yên agahdar bêne stendin. Ew banga çalakiyê ji her kesî re ye ku ji bo civakek adiltir û ewledar ji bo mirovên transgender bixebitin. TDOR herwiha vexwendinek e, ku meriv neheqiyên heyî bîne ber çavan û têkoşîna ji bo cîhanek bê transfobî xûrttir bike. Ne tenê kesên mirî tên bibîranîn, lê îradeya jiyanê û hêza civaka transgender jî tê pîrozkirin. Ji ber vê yekê roj tevliheviyek ji xemgînî, bîranîn û hêviya guhertinê ye.

 Çavkanî