Marie Antoinette

Marie Antoinette an Maria Antonia Josefa Johanna (jdb. 2ê sermawezê 1755 - 16ê kewçêrê 1793) wekî jina Louis XVI hevsera paşîn a şahbanûya Fransayê bû, hema berî ku Şoreşa Fransayê destpê bike.

 Kurtejiyan 
Marie Antoinette bi navê Maria Antonia ya Awistiryayê ji dayik bû û zaroka paşîn û keça herî piçûk a împerator Maria Theresa û Francis I bû. Di gulana 1770an de di 14 saliya xwe de bi Louis XVI, Dauphin ê fransayî yê yekem re zewicî. Di 10ê gulanê 1774 de, mêrê wê wekî Louis XVI çû ser text û ew bû şahbanû.

Wek şahbanû, Marie Antoinette di nav gel de nedihat ecibandin; Li gorî lîbelên fransî (Les Libelles) wê jiyanek xûrdewar derbas dikir, bêhêz bû, xwedî zarokên neqanûnî bû û sempatî ji dijminên Fransa re - wek ji welatê wê Awistirya re - nîşan dida. Di dema Şoreşa Fransayê de, ew wekî Madame Déficit (Xatûna Kêmkirinê) hate nas kirin. Di heman demê de, ew li dijî reformên civakî û darayî bû, yên ku ji hêla Anne Robert Jacques Turgot û Jacques Necker ve wek çareserî hatibûn pêşniyar kirin.

Gelek bûyer di dema Şoreşê de bi Marie Antoinette ve hatin girêdan, piştî ku hukûmetê di cotmeha 1789an de malbata padîşah li Qesra Tuileries xist bin hepsa malê. Hewaldana revînê ya wê ya di hezîrana 1791an de bo Varennes û rola wê di Şerê Hevbendiya Yekem de pir zirarê da rûyê wê yê di nav welatiyên fransî de. Di 10ê tebaxê 1792 de, êrîşa li ser Tuileries malbata padîşah neçar kir, ku xwe li meclîsê bigirin, û ew di 13ê tebaxê 1792 de xistin hundirê Girtîgeha Temple. Di 21ê îlona 1792 de, Fransa wek komar hate ragihandin û keyanî hate hilweşandin. Louis XVI di 21 çileya 1793 de bi giyotînê hate îdam kirin.

Dadgehkirina Marie Antoinette di 14ê cotmehê 1793 de dest pê kir; Du roj şûnda, ew ji aliyê Dadgeha Şoreşê ve bi xiyaneta mezin hat mehkûmkirin û di 16ê cotmeha 1793an de li Place de la Révolution di dema Şoreşa Fransayê de bi gilyotîn hat serjêkirin.

 Çavkanî 

Kategorî:Dotmîrên awistirî
Kategorî:Jidayikbûn 1755
Kategorî:Keçên keyan
Kategorî:Keyên fransî

Kategorî:Mirin 1793
Kategorî:Şahbanû
Kategorî:Şoreşa Fransayê