Komara Xweser a Krîmê

Komara Xweser a Krîmê  (bi ûkraynî: Avtonomna Respublika Krym, bi teteriya Krîmê: Qırım Muhtar Cumhuriyeti, wek de jure, komara xweserî ya Ûkraynayê ye, ku piraniya xwe ji pêvekirina Krîmê ya ji aliyê Rûsyayê di sala 2014an de dihewîne.

Di sibata 2014an de, piştî Şoreşa Ûkraynayê ya sala 2014an serokê Ûkraynayê Viktor Yanukovych ji desthilatê derxist, cudaxwazên alîgirê Rûsyayê û leşkerên rûsî li ser xakê kontrol kirin. Referandûma nakok li seranserê Krîmê li gorî Makezagona Ûkraynayê û Krîmê nedestûrî ye, li ser mijara beşek ji Rûsyayê hate kirin û encamên fermî ji hêla piraniya Krîmiyên deng dane piştgirî kirin, diyar kirin. Rûsyayê di 18ê Adara 2014an de bi awayekî fermî Krîmê tevlî kir û Komara Krîmê û bajarê federal Sêwastopolê wekî 84 û 85emîn herêmên federal ên Rûsyayê bi nav kir. Dema ku Rûsya û 17 welatên din ên endamên Neteweyên Yekbûyî Krîmê wekî beşek ji Federasyona Rûsyayê nas dikin, Ukraynayê bi piştgirîya piraniya hukûmetên biyanî û bi biryara 68/262 ya Civata Giştî ya Neteweyên Yekbûyî îdîaya Krîmê wekî parçeyek bingehîn a xaka xwe domandin.

 Paşbingeh 
Ji sala 1954an vir de, herêma Krîmê ji aliyê Ûkraynaya Sovyetî wek îdarî ve beşek e. Demek kin berî belavbûna Yekîtiya Sovyetê, Krîmê ji aliyê Sovyeta Bilind a Ûkraynaya Sovyetî ve piştî referandumek ji hêla dewletê ve di 20ê Berfanbarê 1991an de hate kirin û statuya Komara Xweser wergirt. Welat bûye sedema aloziyên di navbera Rûsya û Ûkraynayê, ji ber ku Fîloya Deryaya Reş li ser nîvgiravê bû.

 Hikûmet û rêveberî 

Desthilata îcrayê li Komara Xweser a Krîmê ji aliyê Encûmena Wezîrên Krîmê, bi serokatiya Pêşewar tayînkirin û ji wezîfeya Konseya Bilind a Krîmê bi razîbûna Serokê Ûkraynayê hat girtin. Her çend ne saziyek fermî be jî Meclîsa Teterên Krîmê dikare gazincên xwe bigihîne Navenda Hikûmeta Ûkraynayê, Hikûmeta Krîmê û saziyên navneteweyî.

Komara Xweser a Krîmê xwediyê 25 herêmên îdarî ye: 14 rayon (herêm) û 11 mis'kradas û mistos (şaredariya bajar), bi fermî wekî herêmên ji aliyê meclîsên bajaran ve têne birêvebirin.
Rayon
 1. Rayona Baxçesarayê
 2. Rayona Bîlohîrsk
 3. Rayona Cankoyê
 4. Rayona Kîrovske
 5. Rayona Krasnohvardîske
 6. Rayona Krasnoperekopsk
 7. Rayona Lênînê
 8. Rayona Nîjnîohîrskî
 9. Rayona Pervomaîske
 10. Rayona Rozdolne
 11. Rayona Sakî
 12. Rayona Sîmferopol
 13. Rayona Sovetskî
 14. Rayona XornomorskeŞaredariyên bajar
 15. Şaredariya Aluşta
 16. Şaredariya Armîansk
 17. Şaredariya Cankoyê
 18. Şaredariya Yevpatoriya
 19. Şaredariya Kerçê
 20. Şaredariya Krasnoperekopsk
 21. Şaredariya Sakiyê
 22. Şaredariya Sîmferopolê
 23. Şaredariya Sûdakê
 24. Şaredariya Feodosiya
 25. Şaredariya Yaltayê375x375px|Binebeşên Krîmê
Navendên sereke yên pêşveçûna bajarî:

 Mijarên têkildar 
Komara Krîmê (ji sala 2014an ve)

 Çavkanî 

Kategorî:Dabeşên îdarî yên Ûkraynayê
Kategorî:Dewlet û herêmên ku di 1991ê de hatine avakirin
Kategorî:Krîm
Kategorî:Ûkrayna