Kathmandu

Kathmandu paytext û bajarê herî mezin ê Nepalê ye. Bajêr li herêma navendî ya Nepalê ye ku li Geliyê Katmanduyê hatiye avakirin. Li gorî serjimêriya Nepalê ya 2021ê nifûsa bajêr 845.767 kes e ku tevahiya nifûsê ji 105,649 malbatab pêk hatiye. Bi qasî 4 milyon ji nifûsa welat li herêma metropolîtan a li derdora Kathmanduyê dijîn. Bilindahiya bajêr bi qasî 1.324 mêtre ji asta deryayê bilind e.

Katmandu ku wekî yek ji kevintirîn cihên cîhanê yên ku bi berdewamî lê dijîn tê naskirin, dîroka bajêr vedigere sedsala 2ê . Ev geliyê ku bajar tê de hatiye avakirin ku di dîrokê de wekî Nepal Mandala jî tê zanîn, ji bo gelê newar ku şaristaniyeke bajarî ya girîng li herêma Hîmalaya ye, bûye navenda çandî û siyasî. Katmandu wekê paytexta Keyaniya Nepalê xizmet kiriye û gelek qesr, perestgeh û baxçeyên ku mîrateya wê ya dewlemend nîşan didin li bajêr hatine ava kirin. Ji sala 1985an vir ve, bajêr malavaniya baregeha Komeleya Hevkariya Herêmî ya Başûrê Asyayê (SAARC) kiriye.

Di roja îro de Katmandu navenda dîrok, huner, çand û aboriya Nepalê ye. Bajar xwedî nifûseke piretnîkî ye ku piraniya wan hindu ne û hebûneke girîng a Budîstên Vajrayana li bajêr hene. Cejnên olî û çandî ji bo jiyan û çanda bajêr girîng in. Geştiyarî di aboriya bajêr de roleke girîng dilîze û bajar wekî deriyekî ber bi Hîmalaya Nepalê ve kar dike. Katmandu malavanê çend Cihên Mîrateya Cîhanê ye ku di nav wan de Qada Durbarê, Swayambhu Mahachaitya, Bouddha, û Pashupatinath hene.

Geliyê Katmanduyê bajarvanîyek bilez bidest xistiye ku bi rêjeya mezinbûnê ya ji %4 salane ji sala 2010an vir ve bidest xistiye ku bajêr bûye yek ji metropolên li Başûrê Asyayê ku bi awayeke bilez mezin dibe.

 Nifûs 
Li gorî hêjmara sala 2001an, gelhe ya bajarê 671.846 kes û 235.387 malbat di nav metropolan de dijîn.  Li gorî hêjmara gelhe ya sala 2011e hêjmara giştî gelhe ya bajarê Kathmandu gehişte 975.543 kes.

 Çavkanî 

 Girêdanên derve 

Kategorî:Bajarên Nepalê
Kategorî:Paytextên Asyayê