Tirşo

Tirşo (Rumex acetosa) ji famîleya tirşoyan (Polygonaceae)
navê cinsekê riwekan e. Pincarek e biharê ye. Bi qasî 130 cureyên wê hene. Pirranî li nîvkada bakur bicihbûyî ye.

Li Kurdistanê gelek tê dîtin û gelek cureyên wê hene. Pincareke tirş e. Li hin deverên Kurdistanê jê re kerika berxê, tirşikê zerecan, sêxaşik, tirşoya nalik jî dibêjin. Di rastiyê de evana hemî cureyên tirşoyê ne.

 Cureyên wê yên bingehîn (di zanistiyê de) 
 Rumex angiocarpus, 2n = 14 (dîploîd)
 Rumex tenuifolius, 2n = 28 (tetraploîd)
 Rumex acetosella, 2n = 42 (heksaploîd)
 Rumex graminifolius, 2n = 56 (oktoploîd)

 Cureyên tirşoyê (bijarte) 
 Tirşoya zerecan (Rumex arifolius)
 Tirşoya bayê (Rumex thyrsiflorus)
 Tirşoya ga (Rumex alpinus)
 Îdir (Rumex sanguineus)
 Tirşoya ga ya çeman (Rumex hydrolapathum)
 Tirşoya dêranê (Rumex obtusifolius)
 Tirşoya jehrdar (Rumex crispus)]]
 Tirşoya kanaryayî (Rumex lunaria)
 Tirşoya xwîndar (Rumex sanguineus)]]
 Tirşoya peravan (Rumex maritimus)
 Tirşoya çivîkan (Rumex acetosella)]]
 Tirşoya berxikan (Rumex acetosa)
 Tirşoya keran (Rumex conglomeratus)]
 Tirşoya avê (Rumex aquaticus)
 Tirşoya gaboxe (Rumex bucephalophorus L.)
 Tirşoya melisî (Rumex confertus Willd.)
 Tirşoya lûtkeyan, tirşoya berfê (Rumex nivalis Hegetschw.)
 Tirçûng an tirçong (Rumex longifolius DC.)
 Kot (tirşo) (Rumex patientia L.)
 Gihasofya (Rumex pulcher L.)
 Tirşoya pelkêmber (Rumex pulcher L.)
 Siltik (Rumex tingitanus L.)
 Pelbîk, pelbî, peldarebî (Rumex triangulivalvis (Danser) Rech.f.)

 Li Kurdistanê binavkirinên cureyên wê 

Mixabin li ser giha û pincarên Kurdistanê kesê xebat nekiriye. Kîjan cure di zanistiyê de bi kîjan navê tê binavkirin, kêm tê zanîn.

 Tirşoya zerecan, tirşoya zozanan
 Sêxaşik (tirşo): Kêm pelgên wê hene, li cihên kêmavî û hişk tên dîtin, tehma wê hinekê tal e lê hin kes bi taybetî li wan digerin).
 Tirşoya çivîkan (çûçikan, balindeyan, pelgên wê gelek hûrik in, bi qasî nikulê balindeyan in)
 Tirşoya berxikan (tirşoya xweşik, tirşoya bêrîvanan)
 Tirşoya ga (xelk naxwin lê li hin deveran dixaşînin, darikên wê wekî mûzan dişelînin, dixwin)
 Tirşoya nalî (tirşoya nalik, tirşoya dişibe nalên/nehlên hespê)
 Tirşoya bejî (kovî)

Bihara Kurdistanê dixemilînin, zarok wê dikin nava nanên tenûrê, hinekê xwê (sol) pê werdikin dixwin. An bi sîrim an pincarekê din wekî simak/simaqê dixwin.

Di bijîşkiya gelêrî de bo saxkirina kunêran, pizikên mezin tê bikaranîn. Tirşoyê dikelînin didin ser birînê.

 Galerî 

 Çavkanî 

 Girêdanên derve 

Kategorî:Bijîşkiya gelêrî ya Kurdistanê
Kategorî:Famîleya tirşoyan
Kategorî:Pêjgeha polonî
Kategorî:Pêjgeha rûs
Kategorî:Pincar
Kategorî:Riwek