Otobus

Otobus an bi kurtî bus ( – ji ) otoyeke mezin a veguhastinê ye. Li Kurdistanê otoya sereke ya veguhastina di navbera bajaran de ye. Li Ewropa û gelek cihan veguhastin li ser rêhesinê, bi trênan tên kirin, ango giranî li ser trênan e. Lê li welatên xizan, ji ber ku banên rêhesinê nînin an kêm in, giraniya veguhastinê dikeve ser otobusan.

 Navê wê ji ku tê? 
Bêjeya latînî omnibus di wateya bo hemiyan de ye. Beriya motor bên bikaranîn, veguhastin bi ambûrên mezin ên ajalên malê dikişînin dihatin kirin.

Bazirganeke fransî bi navê Omnes di reklamên xwe de „Omnes omnibus – Omnes bo hemiyan“ bikaraniye. Ango xwestiye bêje "ez Omnes di xizmeta we hemiyan de me". Xwediyê fîrmaya karê veguhastinê dike Baudry sala 1825'ê ambûra xwe ya veguhastinê bi navê omnibus binavdike. Ev nav wisa dimîne.

Dema motorên bi petrolê dixebitin derdikevin, navê busan îcar dibe otobus (ambûra bi xwe diajo). Busên bi hespan dihatin kişandin cihê xwe ji otobusan re dihêlin.

 Cureyên sereke yên omnîbusan (otobus) 
 Mînîbus, busên biçûk
 Mîdîbus, busên ne mezin ne jî biçûk
 Bistrobus, busên tê de xwarin-xurdemenî jî tên servîskirin
 Banên şevê, îng. Nightliner, busên rêwîtiyên dirêj, bi nivîn in
 Busa duqat, pirranî ajoker li qata jêr in
 Busa balafirgehê, busên meydanê ne, taybet bo balafirgehan in
 Busa motora hilmê, îngilîzî Steam bus, niha nemane
 Busveser, îngilîzî Articulated bus, busên vagonkî
 Busa şaredariyê, busa nava bajêr, îng. Transit bus
 Nizmnêrdewan, busa nêrdewanên wê nêzîkê rûyê erdê ne, nizm in, bi îng. Low-floor bus
 DiBus, busa dibistanê
 KomBus, kombûnasyonbus, bi almanî Kombinationsbus
 Busa hespê, bi almanî Peferdeomnibus

 Ferhengoka bus û busbanê (xeta busê) 
 Îstgeha busê
 Busban, xeta busê, bana busê
 Ajoker, ajovanê busê
 Frêna hawarê, dema xetere hebin pêlê dikin
 Kursiyên otobusê, kursîpalek jî dibin
 Korîdora otobusê, dehlîza navbera kursiyan de
 Dîreksiyona otobusê, badoka busê
 Qutiya bilêtê, qutiya bilêt dikinê
 Bişkovka peyabûnê, dema bixwazin peyabin pêlê dikin
 Hilawestekên pêgirtinê, bendikên ku rêwiyên li ser piyan in pê digirin