Rihayî (devok)

Urfî an rihayî devoka kurmancî ya herêma Rihayê u Semsure ye. Ev devok nêzîkê kurmanciya li navçeya Kobanê ya ku dirêjiya deştê Sirûcê ye. Lê hejmarên kobaniyan wek yên kurmanciya navîn in.

 Hin taybetiyên urfî/rihayî 

 Gotinên taybet 

Hinek gotinên taybet ên devokê hene, li gorî bikaranîna van gotinan meriv kare kurdên Rihayî nas bike. Ew gotin ji aliyê kurdên Rihayê ve tên bikaranîn:
 Bê = Bêje
 Çito an jî Çitonî? = Çawa?
 Çira? û Çiro? / (Ji) Çi re = Çima?
 E dorim mol / Ez diherim = Ez dicim mal
 E = Ez
 Honî / Wihonî = Wiha
 Wanî= Wiha
 Kîcox? / Kî çax? (Di kîjan çaxê de?) = Kengê?
 Kînga= Kengî?
 Meke (Neke) - Mekene (Nekene) - Mebê -... (Ji boy gelek hevokên împeratif li cihê "ne-", "me-" tê bikaranîn)
 No = Na
 Werganî û Wergonî = Wisa
 Li cihê gotina "ku" pir caran gotina "ge" (ger) an jî 'ke' (ku) bikaranîn. Mînak: E noxozim ge tu herî.

 Hejmar 

Hinek hejmarên kurmanciya rast bi awayeke din tên gotin. Ew bi taybetî ev hejmar in û hertim wisa têne gotin:
 Dudu / Dido = Du
 Sisê = Sê
 Nehe = Neh

Wekî din, hinek hejmarên din ên taybet wisa ne:
 Dewûyek (Deh û yek) = Yazdeh
 Dewûdudu / Dewûdido (deh û du) = Diwazdeh
 Dewûsisê (deh û sê) = Sêzdeh
 Dewûçor (deh û çar) = çardeh
 Dewûpênc (deh û pênc) = Panzdeh
 Dewîses (deh û şeş) = Sesdeh
 Dewûheft (deh û heft) = Heftdeh
 Dewûnehe (deh û neh) = Nozdeh

 Axaftin 

Gelek caran tîpa a wek tîpa o tê gotin. Car caran tîpa e jî wisa tê gotin.

Mînak: Hevoka "Ez dixwezim ji te re bêjim ku tu neçî mal" wisa tê xwendin:

 E dixozime ji te ro bême ge tu merî mol.
 E dxozme j'te ro bême ke tu merî mol.

Kategorî:Devokên kurmancî
Kategorî:Riha