Muhemmed Îqbal

Muhemmed Îqbal (bi ûrdû:
محمد اقبال) di sala 1873an de li welatê Pakistanê li bajarê Siyalkutê hatiye dinê. Ew alim, helbestvan, fîlozof û siyasetmedarekî pakistanî bû.

Zanistiya wî yê yêkem li ser Qurana Piroz bûye. Di piştî xilas kirina medreseyê, Îqbal bi alikariya mamosteyên xwe yên zimanê erebî û farisî, dest bi xwendina edebiyata îslamî kiriye. Dûre jî li bajarê Lahor ê zanîngeh xwendiye û li fakûlteya zimannasiya rojhilat bi xwe mamostetî kiriye. Di van salan de wî gellek helbest jî nivisandiye û weşandiye.

Di sala 1905an de Îqbal li zanîngeha Cambridgeê ya Brîtanyayê li ser felsefe û îqtisadê mezûn dibe. Li paytexta Londonê sê salan dimînî û li vir li fakûlteya ziman û edebiyata erebî mamostetiyê dike û gellek konferansan li ser ola îslamê dide. Dîsa di van sê salan da Îqbal li ser dadmendiyê dixwinî û di piştî girtina diplomaya dozgertiyê, tere Amanyayê û li zanîngeha Munihê li ser felsefeyê doktora xwe dike. Gava ku Îqbal di sala 1908an de vedigerî li Hindistanê di hêla xandewanên xwe da bi coşekî mezin tê pêşwazîkirin.http://books.google.fr/books?id=Okxr1alsVqIC&hl=tr

Dûre Îqbal bi salan beşdarî siyaseta welatê xwe dibe û di hêla pirr mirovan da tê qebûlkirin. Îqbal li ser siyasetê aha gotiye:“ Siyaset; kar kirin û ji bo rûmet û mezintiyê davet kirine.“

Helbest û nivisên wî li ser misilmanên li Hindistanê di serxwebûna li dijî Brîtanyayê de û di damezrandina Pakistanê de bandûrekî gellekî mezin kirine.

Iqbal di piştî nexweşiyeke giran û dirêj, di 21ê nîsana 1938an da tere heqiya xwe.

 Helbestên wî 

 Esrâr-ı Hodî (1915)
 Rumûz-i Bî-hodî (1918)
 Peyâm-ı Maşrik (1924)
 Bang-i Dera (1924)
 Zebûr-i Acem (1927)
 Cawidname (1932)
 Misafîr (1934)
 Bâl-i Cibrîl (Perrê Cebraîl,1935)
 Pes Çi Bâyed Kerd Ey Exwâm-i Şerq (1936)
 Zarb-i Kelîm (1936)
 Armagan-i Hîcaz (1938)

 Çavkanî 

Kategorî:Fîlozofên misilman
Kategorî:Helbestvanên zimanê farisî
Kategorî:Îslam li Hindistanê
Kategorî:Jidayikbûn 1873
Kategorî:Jidayikbûn 1877
Kategorî:Kesên sedsala 19an
Kategorî:Kesên sedsala 20an
Kategorî:Mirin 1938

Kategorî:Nivîskarên zimanê farisî
Kategorî:Rexnegirên ateîzmê