Майнц республика

Майнц республика (нем. Mainzer Republik), неда Рейн-Немец эркин кърал () — Францияны эгеч республикаларыны бириди, эмда бусагъатдагъы Германияны территориясында биринчи демократ къралды,  1793-чю джылны 18-чи мартындан 22 июлуна дери бар болгъанды. Майнц республика Уллу француз революцияны идеялары бла кёллениб къралгъанды.
 Тарих 
1792-чи джылны 21-чи октябрында Майнц шахарны генерал Кюстиннифранцуз революциячы кючлери алады. Хар ким сакълагъанча болмай, Кюстин, шахарны кючлегенинден сора тюз халкъгъа джумушакълыкъ кёргюзеди. Аны нюзюрю Майнцда, келлик заманда андан ары джюрюш ючюн деменгили база къурау болгъанды.
слева|мини|Майнцны Якобин клубуну джыйылыуу
23-чю октябрда шахарда «Эркинлик бла тенгликни шохларыны джамагъаты» къуралады, эмда ала Якобин клубну копиясы боладыла. Шпейер бла Вормсда кечирек къуралгъан секциялары бла бирге эркинликни, тенгликни эмна къарнашлыкъны идеалларын джакълагъанды, эмда Джарыкъландырыуну эпохасы бла кёллениб немец республика къурургъа излегендиле. Джамагъатха врачла, юристле, профессорла, студентле, саудюгерле киргендиле. Ахырына клубда 492 регистрация ётген къошулуучу болгъанды.Кёниг, Генрих Йозеф. Die Klubbisten in Mainz. — В., 1847. Аннга алчылыкъ этген, алгъыннгы каноник эмда шахар газетни редактору Фридрих Георг Папеден сора Георг Форстер болады.Ю. Я. Мошковская. Георг Форстер — немецкий просветитель и революционер XVIII в. — М., 1961. Немец якобинчиле шахарлада, элледе Француз революцияны идеяларын пропаганда этгендиле — брошюрала, плакатла, прокламацияла чачхандыла, эмда эркинликни терегин къуруу кибик пропагандист акцияла бардыргъандыла. Форстер эмда талай джандашы французла къурагъан администрацияны къурамына киргендиле.

1792-чи джылны декабрыны ортасында бардырылгъан соруугъа кёре муниципалитетлени сайлаучуларыны 40-дан 29-у (21 джылдан тамада эркишиле) кърал системаны француз моделни тамалында къуралырын излегендиле. 15-чи декабрда француз Конвент Майнцда халкъны суверенитетин баямлагъан декретни чыгъаргъанды. Аны бла бирге феодал адетле бла борчланы да толусу бла къоратхандыла.Blanning, T. C. W. Reform and Revolution in Mainz 1743—1803. — London: Cambridge University Press, 1974.

1973-чю джылны башында Майнцха Конвентни комиссарлары келедиле. Ала немец якобинчиле бла бирге муниципалитетле бла къураучу джыйылыугъа сайлауланы хазырларгъа керек боладыла, алай ала сайлаучулада революцияны принциплерине ант этерлерин излейдиле. Бу антны этерге унамагъан да кёб болады, якобинчиле бир-бирде репрессияла да этедиле. 1793-чю джылны 24-чю февралында бардырылгъан Рейн-Немец миллет конвентхе сайлаула ол заманлагъа кёре бек демократ халда болгъанды. Рейнни сол джагъасындагъы эмда Наэден къыбыладагъы 126 шахар бла элден Майнцха 128 келечи джиберилгенди, анда ала Андреас Йозеф Хофманны башчылыгъында 1793-чю джылны 17-чи мартында Рейн-немец миллет Конвент ачылады (), ол Майнцны эмда аны тёгерегинде территорияны Сыйлы рим империяны къурамындан айырады эмда архиепископа-курфюрстню властын джокъ этеди. Аны бла бирге Ландаудан Бингеннге дери территория «эркинликни эмда тенгликни тамалында къуралгъан эркин, бойсунмагъан эмда бёлюнмезлик кърал» баямланнганды. Майнц республиканы кеси аякъда къалалмазлыгъын ангылагъан келечиле, 1793-чю джылны 23-чю мартында Париждеги Конвентге Франциягъа къошулуу тилекни джиберирге оноу этгендиле. Ары Георг Фостер, Адам Люкс эмда саудюгер Андреас Патоцкий къурамында болгъан делегация джиберилгенди. 30-чу мартда Француз Конвент ауаз бирлик бла Майнцны депутатларыны теджеулерин къабыл этгенди.

Алай а бу алыннган оноуну уллу магъанасы болмагъанды. Прусс аскерле джангы къралны территориясына киргендиле эмда 1793-чю джылны апрелинде Майнны къуршалайдыла. Къралны баямлау бла капитуляциясына дери Майнц республиканы территориясы бир шахар эмда тёгерегинде элле бла чекленнгенди. Фарнцуз аскер капитуляция этерге керек болады, коалцияны аскерлери уа курфюрстню властын орнуна саладыла, эмда «майнцчы клубчулагъа» репрессияла этедиле. Аланы кёбюсю тюрмелеге атыладыла, мюлклери уа конфисакция этиледи.

 Белгиле 

 Литература 








Категория:Тарих къралла
Категория:Тарих герман къралла
Категория:Францияны эгеч республикалары
Категория:Германияны тарихи
Категория:Сателлит къралла
Категория:Францияны къаранчха къраллары