Ilmu Falak bǝ

Ilmu Falak bǝ (Astronomy) dǝ shima kimiya alagǝbe do awowa samibe-a awowa samibe-a kǝrajinma. Shiye ilmu isawube-a, physics-a, kuru chemistry-a faidatin futu sandiya fuwuzana-a kuru futu sandiya fuwutənza-a bayanzayin. Awowa faidabe suronzan planet-a, moon-a, shillewu-a, nebulae-a, galaxies-a, meteoroids-a, asteroids-a, kuru comets-a mbeji. Lamarra faidaata suronzan supernova explosionso, gamma ray burstsso, quasarsso, blazarsso, pulsarsso, kuru cosmic microwave background radiationso mbeji.Kambosoro, ilmu astronomybedə abiso kərajin dəwo ngawo Dunyaben təbandənama sammaso. Cosmologydə dalami ilmu astronomybewo shidəwo dunya sammaso kərajinmawo.

Astronomydə shima ilmu kimiyabe kureyewo. Jami kəla furum zamanbe buroyedə suro gargamben ruwotənadə sami bənyebe hangal gənazain. Suronzan amma Masaryeso, Babylonyeso, Greekyeso, Indianyeso, Chineseyeso, Mayayeya kuru amma asal Americaye kureye kadaa. Zaman kurebedən, astronomydə suronzən fannuwa jili kada misallo astrometry a, celestial navigation a, ilmu shillewu ninitəbe mbeji, kuru kalanda diwowa sammaso mbeji.
Masku ilmu shillewubedə shiga dalami hangal gənatəbea kuru dalami kərabea ro yakkata. Shi ilmu astronomybe hangalgənatəbedə hangalnzə nasha bayanna nasha awoa shillewuben manəm wutəben majin. Bayanna anyi daji kaidaa physicsben faidatə tartibtin. Theoretical astronomydə futu naura kərənnabe fuwutəgəbe au futu awoa shillewube bayanna kəla awoa kuru awoa waajinnaben bayantəro lejin. Fannuwa indi anyi kamanzaga banazayin. Theoretical astronomydə bayan ajar təbandənadəga məradəjin kuru awoa hangalgənatəbedən faidatə ajar təbandənadəga tawattəyin.

Category:Ilmu Falak bǝ