ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ರಾಜವಂಶೀಯ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು

ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ರಾಜವಂಶೀಯ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು (Rajabansavatar ಅಥವಾ Rapa Ksatr) ಎಂಬವು 18ನೇ ಮತ್ತು 19ನೇ ಶತಮಾನಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೈಪಿಡಿಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1430ರಿಂದ 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆಗಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿ (Middle Periods) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಖ್ಮೇರ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
14ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲಾರ್ಧದಿಂದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನಗಳು ಬಳಕೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯುತ್ತವೆ. 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯವರೆಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಖ್ಮೇರ್ ಶಾಸನಗಳೂ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಅಂಕೋರ್‌ನ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೊನೆಯ ರಾಜನು ಜಯವರ್ಮನ್ ಪರಮೇಶ್ವರ (ಅಥವಾ Jayavarma-Paramesvara) ಆಗಿದ್ದು, ಅವರು 1327ರಿಂದ 1336ರವರೆಗೆ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು.

ಕೈಪಿಡಿಗಳು

ತಾಳೆಗರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ಗುಚ್ಛಗಳಾಗಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಕೈಪಿಡಿಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಉಳಿದಿರುವ ಪಠ್ಯಗಳು ಬಹುಪಾಲು ಪ್ರತಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಹಲವಾರು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಡುಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿವೆ.
ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು 1796ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ 19ನೇ ಶತಮಾನವರೆಗೂ ಮುಂದುವರಿದಿವೆ.
ಈ ದಾಖಲಾತಿಗಳು ರಾಜರ ಕಾಲಕ್ರಮ, ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳು, ನೆರೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಗಳು, ಖ್ಮೇರ್ ರಾಜರ ನಡುವಿನ ಆಂತರಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳು, ಗೃಹಯುದ್ಧಗಳು, ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ವಿವಾಹ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿವಾದಗಳು ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಪಠ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನವು ಸಮಯಖರ್ಚು ಮಾಡಿಸುವುದಾಗಿದ್ದು, ಅಂಕೋರ್‌ನ ತ್ಯಜನೆ, ರಾಜಧಾನಿಯ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕುಸಿತದ ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಲು ಆಳವಾದ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

 ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
Rajabansavatar ಎಂಬ ಪದವು ಈ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ:

raja – “ರಾಜ”
bansa / vamça – “ವಂಶಾವಳಿ”
avatara – “ವಂಶಜ”

ಖ್ಮೇರ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪದಗಳು ಸೇರಿ ರಾಜವಂಶಗಳ ಇತಿಹಾಸ ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
Rapa Ksatr ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ rapal ksatr, lpar ksatr ಅಥವಾ ampal ksatr ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ — ಇದರ ಅರ್ಥ “ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರು”.
ಇದರಲ್ಲಿ rapa ಎಂದರೆ ವಂಶಸಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ksatr ಎಂದರೆ ರಾಜ ಅಥವಾ ರಾಜಕುಮಾರ.
ಹೀಗಾಗಿ rapa ksatr ಎಂದರೆ “ರಾಜವಂಶಗಳ ಇತಿಹಾಸ”.

“ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿ”

ಬಹುತೇಕ ಕ್ರೋನಿಕಲ್‌ಗಳು 14ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯದಿಂದ 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆಗಿನ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕ್ಯಾಂಬೋಡಿಯ ಇತಿಹಾಸದ **ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಧಿ** ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು