ಲಾಡ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆ

ಲಾಡ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆಯು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಒಂದು ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಶಿವರಾಜ್ ಸಿಂಗ್ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು ಮೇ 2, 2007 ರಂದು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು, ನಂತರ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ, ದೆಹಲಿ, ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ, ಜಾರ್ಖಂಡ್ ಮತ್ತು ಗೋವಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಆರು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಈ  ಯೋಜನೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಏಪ್ರಿಲ್ 1, 2007 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. 
ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕುಟುಂಬಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಆಧಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ  ಹೆಣ್ಣು ಬ್ರೂಣ ಹತ್ಯೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಜನನ ಮತ್ತು ಪಾಲನೆಯ ಬಗ್ಗೆ  ಭಾರತೀಯ ಕುಟುಂಬಗಳ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವುದು ಇದರ ಮೂಲ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರತಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ₹6,000 ಮೌಲ್ಯದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಳಿತಾಯ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇವುಗಳನ್ನು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ನವೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರನೇ ತರಗತಿಗೆ ಹುಡುಗಿಯ ಪ್ರವೇಶದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ₹2,000 ಮತ್ತು ಒಂಬತ್ತನೇ ತರಗತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ₹4,000 ಹಣ ಹುಡುಗಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳು 11 ನೇ ತರಗತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಾಗ, ಅವಳು ₹7,500 ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಉನ್ನತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವಳು ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ₹200 ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು 21 ವರ್ಷಗಳು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರ, ಅವಳು ಉಳಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ, ಅದು ಸರಿಸುಮಾರು ₹1 ಲಕ್ಷವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಯು ಜನವರಿ 1, 2006 ರಂದು ಅಥವಾ ನಂತರ ಜನಿಸಿದ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಇಲ್ಲದ ಕುಟುಂಬಗಳು ಅಥವಾ ಅನಾಥರಿಂದ ಬಂದ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ
ಈ ಯೋಜನೆಯು ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಜನನ, ಅದರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಬಗ್ಗೆ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ, ಆಯಾ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸಲು ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಭರಿಸಲಾಗುವುದು. ಆದರೆ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದ ಮಗುವಿಗೆ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ. 
ದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅನುಕೂಲಕರ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನ
ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿಭಾಗವು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೂ ಇದೇ ರೀತಿ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 2008 ರವರೆಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಅವಧಿಗೆ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು. ಒಂದು  ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ  ಸಿಯೋನಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 2007 ರಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2007 ರವರೆಗೆ ಒಟ್ಟು 975 ಫಲಾನುಭವಿಗಳು ಯೋಜನೆಗೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು 975 ಫಲಾನುಭವಿಗಳಲ್ಲಿ 391 ಫಲಾನುಭವಿಗಳು  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಳಿತಾಯ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.

ಆಡಳಿತದ ಕ್ರಮಗಳು
ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವುದು.
ಮಹಾರಾಣಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಬಾಯಿಯವರ ಜನ್ಮ ದಿನಾಚರಣೆಯಂದು ಲಾಡ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲು ಎಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಗ್ರಾಮ ಸಭೆಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕರಪತ್ರಗಳು, ಬ್ಯಾನರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವುದು.

ಯೋಜನೆಯ ನಿಯಮಗಳು
ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸದ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಳೀಯರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯ ನಡುವೆ ಕುಟುಂಬದ ಸ್ಥಿತಿ ಸರಿಯಾಗಿ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಸಮರ್ಥರಾದರೂ ಸಹ  ಈ ಯೋಜನೆ ಆ ಮಗುವಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಎರಡು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳಿ ಮಕ್ಕಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಮೂರನೇ ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಹಣವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಕುಟುಂಬವು ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವನ್ನು ದತ್ತು ಪಡೆದರೆ, ಆಕೆಯ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಸಹ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಮಗುವನ್ನು ಆಗನವಾಡಿ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ದಾಖಲಿಸಬೇಕು.
ಮಗುವಿನ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ 18 ವರ್ಷ ತುಂಬುವ ಮೊದಲು ಮದುವೆ ಆಗದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ₹1 ಲಕ್ಷ ಮೊತ್ತವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದ ಮಗು  ಮುಂದೆ ತನ್ನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗಾಗಿ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹನಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬಡತನ ರೇಖೆಗಿಂತ ಕೆಳಗಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಅರ್ಹರಾಗಲು ಅನಾಥ ಮಗುವಿಗೆ ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.

ಸಾರಾಂಶ
ಲಾಡ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆಯು ಅನೇಕ ಹುಡುಗಿಯರ ಜೀವನವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮತ್ತು ಅವರ ಪರಿಧಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಬಡತನ ರೇಖೆಗಿಂತ ಕೆಳಗಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ದತ್ತು ಪಡೆದ ಅನಾಥರಿಗೆ ಅರ್ಹ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗೆ  ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ನೀಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು 20 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹುಡುಗಿಯರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಮಾಜದ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ. ಮೊದಲು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಇತರ 6 ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ  ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ  ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಹುಡುಗಿಯರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ.

ಲಾಡ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ನೋಂದಣಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಹುಡುಗಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ₹1,43,000 ಗೆ ಭರವಸೆ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ, ₹6,000 ಅನ್ನು ಐದು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಹುಡುಗಿಯ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 6 ನೇ ತರಗತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದ ನಂತರ, ₹2,000 ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ, 9 ನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ₹4,000 ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು 11 ಮತ್ತು 12 ನೇ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ತಲಾ ₹6,000 ಮೊತ್ತವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ವೃತ್ತಿಪರ ಕೋರ್ಸ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಾಗ, ಹುಡುಗಿ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ₹25,000 ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ  ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ. ಹುಡುಗಿ 21 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಉಳಿದ ₹1,00,000 ಮೊತ್ತವನ್ನು ಅವಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ

ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಗತಿ
ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 20 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಮೇ 14, 2015 ರವರೆಗೆ ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವೆ ಮಾಯಾ ಸಿಂಗ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. "2006 ರ ಮಹಿಳಾ ಪಂಚಾಯತ್‌ನಲ್ಲಿ, 'ಲಾಡ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆ' ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 14 ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಇದು ಇತರ ವಿಷಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ,  ಲಿಂಗ ಅನುಪಾತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಅವೆಲ್ಲವೂ ಈಗ ಈಡೇರಿವೆ" ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.  ಉತ್ತಮ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಮತ್ತು ಬಡತನ ರೇಖೆಗಿಂತ ಕೆಳಗಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವ ಗುರಿ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ. 2023 ರಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲು ಲಾಡ್ಲಿ ಬೆಹ್ನಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಗೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ 1000/- ರೂ.ಗಳನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತದೆ. 
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಸಂಪಾದನೋತ್ಸವ ೨೦೨೫ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಲೇಖನ