ರಾಜಾಧಿರಾಜ (ಪರಿಕಲ್ಪನೆ)

ರಾಜಾಧಿರಾಜ ಅಥವಾ ಅರಸರ ಅರಸ ಅಥವಾ ದೊರೆಯರ ದೊರೆ ಅಥವಾ ರಾಜರ ರಾಜ, (ಸಂಸ್ಕೃತ: राजाधिराज), (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ: ರಾಜಾಧಿರಾಜ)  ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ದೊರೆಗಳಿಂದ ನೇಮಕಗೊಂಡ ಆಡಳಿತ ಶೀರ್ಷಿಕೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರಾನೊಂದಿಗೆ (ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯರು ಪರ್ಷಿಯ ಎಂದು ಕರೆಯತ್ತಾರೆ  ), ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಕೆಮೆನಿಡ್ ಮತ್ತು ಸಸಾನಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಮೂಲತಃ ಮಧ್ಯ ಅಸಿರಿಯದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜ ತುಕುಲ್ತಿ-ನಿನುರ್ತ I (1233-1197 BC ಆಳ್ವಿಕೆ) ಮತ್ತು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಪರ್ಷಿಯ, ವಿವಿಧ ಯವನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳು, ಅರ್ಮೇನಿಯ, ಜಾರ್ಜಿಯ ಮತ್ತು ಇಥಿಯೋಪಿಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ವಿಭಿನ್ನ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಂತರ ಬಳಸಲಾಯಿತು.

ಬಿರುದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗೆ ಸಮನಾಗಿರುತ್ತದೆಂದು ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಎರಡೂ ಬಿರುದುಗಳು ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯಲ್ಲಿ ಅರಸನು ಅಥವಾ ರಾಜನನ್ನು ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ, ಸಸಾನಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಶೆಹನ್ಶಹರನ್ನು ತಮ್ಮ ಸಮಾನರಾಗಿ ಕಂಡ ಪ್ರಾಚೀನ ರೋಮನ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ರೋಮನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳಿಂದ, ಈ ಬಿರುದನ್ನು ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಸಮಾನವೆಂದು ಅರ್ಥೈಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇರಾನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಪಹ್ಲವಿ ರಾಜವಂಶದ (1925-1979) ಶಹನಶಾಹ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಬಳಸಿದ ಕೊನೆಯ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ದೊರೆಗಳು ಕೂಡ ಈ ಬಿರುದನ್ನು "ಚಕ್ರವರ್ತಿ" ಎಂದು ಸಮೀಕರಿಸಿದರು. ಇಥಿಯೋಪಿಯನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರು Nəgusä Nägäst (ಅಕ್ಷರಶಃ "ರಾಜರ ರಾಜನು") ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದರು, ಇದನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ "ಚಕ್ರವರ್ತಿ" ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸುಲ್ತಾನರ ಸುಲ್ತಾನವು ಅರಸರ ಅರಸ ಬಿರುದಿನ ಸುಲ್ತಾನೀಯ ಸಮಾನವಾದ ಪದ.

ಯಹೂದಿಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ಮೆಲೆಚ್ ಮಲ್ಚೆಯಿ ಹಮೆಲಾಚೀಮ್ ಬರುದು, ("ರಾಜರ ರಾಜನ ರಾಜರು") ದೇವರ ಹೆಸರಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. "ಅರಸರ ಅರಸ"ವು (βασιλεὺς τῶν βασιλευόντων) ಅನ್ನು ಬೈಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಮೋಥಿಗೆ ಮೊದಲ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಎರಡು ಬಾರಿ ಬಹಿರಂಗದ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ . ಇಸ್ಲಾಮಿನಲ್ಲಿ, ರಾಜಾಧಿರಾಜ ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯನ್ ರೂಪಾಂತರವಾದ ಶೆಹನ್ಶಾಹ ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನುಖಂಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಸುನ್ನಿ ಹದೀಸ್ನಲ್ಲಿ ಖಂಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.