ಎಡಮುರಿ ಗಿಡ

ಎಡಮುರಿ ಗಿಡಅಥವಾ ಭಾರತೀಯ ತಿರುಪು ಮರ ಎಂದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹೆಲಿಕ್ಟೆರಸ್ ಐಸೋರಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಓಷಿಯಾನಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಣ್ಣ ಮರ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಪೊದೆಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾಲ್ವೇಸಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆಇದನ್ನು ಸ್ಟರ್ಕ್ಯುಲಿಯೇಸಿ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲೂ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.Warrier, P. K., Nambiar, V. P. K., & Ramankutty, C. (1994). ಕೆಂಪು ಹೂವುಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸೂರಕ್ಕಿಗಳು, ಚಿಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೈಮೆನೊಪ್ಟೆರಾಗಳು ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶ ಮಾಡುತ್ತವೆ.Ahuja BS.Trivedi PC, Ethanobotany,2002; Sur, RR and Halder AC; 146-168 ೧೯ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ತೊಗಟೆಯ ನಾರುಗಳನ್ನು ಹಗ್ಗ ಮತ್ತು ಚೀಲಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮರವನ್ನು ಜಾನಪದ ಔಷಧದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಬೇರುಗಳಿಗಾಗಿ ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

 ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರುಗಳು 

 ಸಂಸ್ಕೃತ-ಆವರ್ತನಿ, ಆವರ್ತಫಲ
 ಹಿಂದಿ-ಮಾರೊರ್ಫಾಲಿ (ಮಾರೋಡ್ ಫ್ಲೀ) ಭೇಂಡು, ಜೊಂಕ್ಫಾಲ್
 ಇಂಗ್ಲಿಷ್-ಭಾರತೀಯ ತಿರುಪು ಮರ, ಪೂರ್ವ ಭಾರತೀಯ ತಿರುಪು ಮರದ, ಜಿಂಕೆಯ ಕೊಂಬು
 ಮರಾಠಿ-ಕೇವಾಡ್, ಮುರಾದ್ಶೆಂಗ್ (ಮುರುಡ್ ಶಾಂಗ್) 
 ಬಂಗಾಳಿ-ಅಂತಮೊರಾ
 ಗುಜರಾತಿ-ಮರಾಡಾಶಿಂಗ್
 ಕನ್ನಡ-ಎಡಮುರಿ
 ತಮಿಳು-ವಲಂಪುರಿ
 ತೆಲುಗು-ವಲಂಬಿರಿ (ವಲನ್ಬೀರಿ) ವಡಂಬಿರಿ (ವಂಡನ್ಬೀರಿ
 ಮಲಯಾಳಂ-ಇಡಂಪಿರಿ ವಲಂಪಿರಿ (நீங்கள் வலம்பிரி |ഇടംപിരി வல்மிரி) 
 ಥಾಯ್-ಶಾಮುನ್ಪ್ರಾ ಪೈ ಕಾ ಬಿಡ್
 ಸಿಂಹಳ-ಲಿನಿಯ 

ಇತರ ಸ್ಥಳೀಯ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಚ್ರಾ, ಮುದ್ಮುಡಿಕಾ, ಕುರ್ಕುರ್ಬಿಚಾ, ಸಿಂಕ್ರಿ, ವಾಲುಂಬರಿ, ಯೆಡಮುರಿ, ಪಿತಾ ಬರಂದಾ, ಬಾಲಂಪರಿ, ಗುವದರ, ಪೆಡಮುರಿ, ಇಶ್ವರ್ಮುರಿ, ಮುರ್ಮುರಿಯಾ ಮತ್ತು ವುರ್ಕಾಟೀ ಸೇರಿವೆ.Ahuja BS.Kirtikar KR, Basu BD. ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಜಾವಾ ಬುವಾ ಕಯು ಉಲೆಸ್ ಅಥವಾ ಉಲೆಟ್-ಉಲೆಟ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.Satake, T., Kamiya, K., Saiki, Y., Hama, T., Fujimoto, Y., Kitanaka, S.,... ಒಡಿಯಾಃ ಮೋದಿ ಮೋದಿಕಾ

 ವಿವರಣೆ 
ಎಚ್. ಐಸೋರಾ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಮರ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಪೊದೆಸಸ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಐದರಿಂದ ಎಂಟು ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವಿದೆ. ಇದು ಬೂದು ತೊಗಟೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾದ, ಕೂದಲುಳ್ಳ, ಅಂಡಾಕಾರದ ಎಲೆಗಳು ಸಿರೆಟ್ ಅಂಚುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಹೂವುಗಳು ಇಟ್ಟಿಗೆ ಕೆಂಪು ಅಥವಾ ಕಿತ್ತಳೆ-ಕೆಂಪು, ಮತ್ತು ಅದರ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಕಂದು ಅಥವಾ ಬೂದು, ಒಣಗಿದಾಗ  ತಿರುಚಿ ಅದರ ಮೊನಚಾದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಕ್ರೂನೊಂದಿಗೆ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಸಸ್ಯದ ಬೀಜಗಳು ಹೊಳಪಾಗಿ ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಕಂದು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸರಿಸುಮಾರು ರೋಂಬಾಯ್ಡ್ ಮತ್ತು ಆಯತಾಕಾರದ ಅಥವಾ ತ್ರಿಕೋನ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ.Ahuja BS.Kirtikar KR, Basu BD. ಹೂವಿನ ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಜಂಗಲ್ ಬ್ಯಾಬ್ಲರ್, ಗೋಲ್ಡನ್-ಫ್ರಂಟ್ಡ್ ಲೀಫ್ಬರ್ಡ್, ಬೂದಿ ಡ್ರೊಂಗೊ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ-ಹೊಟ್ಟೆಯ ಡ್ರೊಂಗೊ ಸೇರಿವೆ.

 ವಿತರಣೆ 
ಎಡಮುರಿ ಗಿಡ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಏಷ್ಯಾದ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ನೇಪಾಳ, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೂ, ಇದು ಬೆಟ್ಟದ ಇಳಿಜಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತದ ಒಣ ಪತನಶೀಲ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಲಯ ಪೆನಿನ್ಸುಲಾ, ಜಾವಾ, ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.Ahuja BS.Kirtikar KR, Basu BD.

 ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ 
ಎಚ್. ಐಸೋರಾದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಭಾರತದಿಂದ ೧೯ ದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರ ೩೬ ತಿಂಗಳ ಮೌಲ್ಯ US$ 274,055. ಫಾರ್ಮ್ ಗೇಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಕೊಯ್ಲುಗಾರರು ಪ್ರತಿ ಕೆಜಿಗೆ 0.3 US$ ಅನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ 2 US$ ಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬಹುದು.

 ಔಷಧೀಯ ಮೌಲ್ಯ 
ಎಚ್. ಐಸೊರಾದ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಬೇರುಗಳನ್ನು ಏಷ್ಯಾ, ಇರಾಕ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವು ಜಠರಗರುಳಿನ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು, ಮಧುಮೇಹ, ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಮತ್ತು ಸೋಂಕುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.Ahuja BS. ಈ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ತನಿಖೆಗಳು ನಡೆದಿಲ್ಲವೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಹಣ್ಣುಗಳ ಸಾರಗಳ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಕೋಶಗಳು ಕಡಿಮೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬದುಕುಳಿಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ.Raaman, N., & Balasubramanian, K.(2012) Antioxidant and anticancer activity of Helicteres isora dried fruit solvent extracts. ಮೂಲಗಳ ಸಾರಗಳು ಮಧುಮೇಹದ ಇಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ.

 ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು