ಅರಸವಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ ದೇವಾಲಯ

ಅರಸವಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ ದೇವಾಲಯವು ಭಾರತದ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಅರಸವಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸೌರ ದೇವತೆಯಾದ ಸೂರ್ಯ ದೇವರ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಶ್ರೀಕಾಕುಳಂನಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ೧ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಅರಸವಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ ೭ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಳಿಂಗದ ಪೂರ್ವ ಗಂಗಾ ರಾಜವಂಶದ ಆಡಳಿತಗಾರನಾಗಿದ್ದ ರಾಜ ದೇವೇಂದ್ರ ವರ್ಮಾ ನಿರ್ಮಿಸಿದನೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ರಚನೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ೧೮ ನೇ ಶತಮಾನದ ನವೀಕರಣದ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿದೆ.   ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಒಡಿಶಾದ ಪುರಿ ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯದಂತೆ, ಕಳಿಂಗ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ರೇಖಾ ದೇವುಲಾ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ
ಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ, ಋಷಿ ಕಾಶ್ಯಪನು ಮನುಕುಲದ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಅರಸವಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಸೂರ್ಯನು ಕಶ್ಯಪಸ ಗೋತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನು. ಅವನನ್ನು ಗ್ರಹಗಳ ರಾಜ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ದೇವಾಲಯದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ದೇವೇಂದ್ರ ವರ್ಮಾ ಎಂದು ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ೭ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ೧೮ ಮತ್ತು ೧೯ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ನ್ಯೂನತೆಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ದುಸಿ ಕುಟುಂಬವು ಅನೇಕ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಹತಾಶೆಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾ.ಶ ೧೭೭೮ ರಲ್ಲಿ ಎಲಮಂಚಿಲಿ ಪುಲ್ಲಾಜಿ ಪಂತುಲು ಅವರು ಇದನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದರು."Suryanarayana Temple at Arasavalli". www.templenet.com. Retrieved 18 October 2020. Kasturi, Prema (2007). South India Heritage: An Introduction. East West Books (Madras). ISBN 978-81-88661-64-0. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ, ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಅನೇಕ ಹಬ್ಬಗಳಿಗೆ ಸೂರ್ಯ ದೇವಾಲಯವು ಒಂದು ಹೆಗ್ಗುರುತಾಗಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ರಥಸಪ್ತಮಿ ಉತ್ಸವವೂ ಸೇರಿದೆ.

ವಿನ್ಯಾಸ
250px|thumb|none|ಇಂದ್ರ ಪುಷ್ಕರಿಣಿ (ದೇವಾಲಯದ ತೊಟ್ಟಿ) ಅರಸವಲ್ಲಿ
ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸಾಧನೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಡಿಶಾದ ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಅಥವಾ ಮಹಾರಾಣಾಗಳ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ೫ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಮುಂಜಾನೆಯ ಸೂರ್ಯನು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ (ಉತ್ತರಾಯಣ - ಮಾರ್ಚ್ ೯- ೧೧ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣಾಯಣ - ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧- ೩) ದೇವರ ಪಾದಗಳ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ."Sun rays touch Arasavalli deity". 10 March 2011.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ