ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ

ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ ಅಗ್ರೇವಾಲಿ (1868-1913), ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, 1900 ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಿಂದ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಗಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಗೌಹರ್ ಜಾನ್ ಜೊತೆಗೆ, ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಗಣಿಕೆಯರ  ಗಾಯನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಸಾಯುತ್ತಿರುವ ಹಂತವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ತನ್ನ ಗಂಡು ಧ್ವನಿ ಶೈಲಿಯ ಗಾಯನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮಫೋನ್ ಕಂಪನಿಗಾಗಿ ಹಲವಾರು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದರು.

 ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ 
ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ 1868 ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಇಂಡಿಯಾದ ವಾಯುವ್ಯ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಆಗ್ರಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಆಗ್ರಾ ಘರಾನಾದ ಪ್ರತಿಪಾದಕಿಯಾದ ಅವರು "ಆಗ್ರಾದಿಂದ" ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸುವ ಅಗ್ರವಾಲಿ ಎಂಬ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಪಡೆದರು.

ತನ್ನ ಜೀವನದ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ ಉಸ್ತಾದ್ ಶೇರ್ ಖಾನ್, ಉಸ್ತಾದ್ ಕಲ್ಲನ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಯೋಜಕ ಮೆಹಬೂಬ್ ಖಾನ್ ( ದರಸ್ ಪಿಯಾ ) ಅವರಿಂದ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.

 ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು 
ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ ಅವರು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಖಯಾಲ್ ಮತ್ತು ಢಾಕಾದ ಅಹ್ಮದ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಂದ ಕಲಿತ ಠುಮ್ರಿ ಮತ್ತು ಗಜಲ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಗುರವಾದ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು ಮತ್ತು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದರು.
ಝೊಹರಾಬಾಯಿ ಅವರ ಗಾಯನವು ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಗ್ರಾ ಘರಾನಾದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಉಸ್ತಾದ್ ಫೈಯಾಜ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು ಮತ್ತು ಪಟಿಯಾಲ ಘರಾನಾದ ಉಸ್ತಾದ್ ಬಡೇ ಗುಲಾಮ್ ಅಲಿ ಖಾನ್ ಸಹ ಅವರನ್ನು ಉನ್ನತ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿದರು.

ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮಫೋನ್ ಕಂಪನಿಯು 1908 ರಲ್ಲಿ 25 ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ 2,500 ರೂಪಾಯಿಗಳ ಪಾವತಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿತು.  ಝೊಹ್ರಾಬಾಯಿ 1908-1911ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 60 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಸಿದರು. 1994 ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ 18 ಹಾಡುಗಳನ್ನು  ನಂತರ 2003 ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆಡಿಯೊ ಟೇಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್ ಡಿಸ್ಕ್ ಮರು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಝೊಬಾಯಿಯವರ ಹಾಡಿರುವ ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ತುಣುಕುಗಳು ಮಾತ್ರ 78 rpm ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್‌ಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ.  ಕೆಲವು ಗಮನಾರ್ಹ ಟ್ರ್ಯಾಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 1909 ರ ಜೌನ್‌ಪುರಿ ರಾಗದ "ಮಟ್ಕಿ ಮೋರ್ ರೆ ಗೋರಸ್" ಮತ್ತು ರಾಗದಲ್ಲಿ ( ಸೋಹಿನಿ ) ದೇಖೇನ್ ಕೋ ಮನ್ ಲಾಲ್‌ಚಾಯ್ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಮೌಟಲ್ ಅವರ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ರೀಮಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ 78 rpm ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಆಯ್ದ ಕೆಲವು ಲಭ್ಯವಿವೆ.

 ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಲೇಖನ