ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ

ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ ಅಥವಾ ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ (ಈ ಹಿಂದೆ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಉಚಿತ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ-ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ) ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಆಯೋಜಿಸಿರುವ ವಿಕಿ- ಆಧಾರಿತ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದ್ದು ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಇ-ಪುಸ್ತಕ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಯಾರಾದರೂ ಸಂಪಾದಿಸಬಹುದಾದ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ.

 ಇತಿಹಾಸ 
Wikibooks.org ಡೊಮೇನ್ ಅನ್ನು  ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾವಯವ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಂತಹ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಉಚಿತ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಇದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಕಿಜೂನಿಯರ್ ಮತ್ತು ವಿಕಿವರ್ಸಿಟಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಉಪ-ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಅದರ ಅಧಿಕೃತ ನೀತಿಯನ್ನು ನಂತರ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಮೊದಲು ವಿಕಿಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನ ಹೊಸ ಯೋಜನಾ ನೀತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಭವಿಷ್ಯದ ಇನ್ಕ್ಯುಬೇಟರ್ ಮಾದರಿಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಲ್ಲಿ, ವಿಕಿವರ್ಸಿಟಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಯೋಜನೆಯಾಯಿತು.

2008 ರಿಂದ ಬೇಸ್ ಎಂಬ ಹುಡುಕು ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಜೂನ್ 2016 ರಲ್ಲಿ, Compete.com ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ 1,478,812 ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಶಕರ ಹೊಂದಿದೆಯೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

 ವಿಕಿಜುನಿಯರ್ 
ವಿಕಿಜೂನಿಯರ್ ಎನ್ನುವುದು ವಿಕಿಪುಸ್ತಕದ ಉಪ- ಯೋಜನೆಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ ಮತ್ತು ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಎರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಡ್ಯಾನಿಶ್, ಫಿನ್ನಿಷ್, ಫ್ರೆಂಚ್, ಜರ್ಮನ್, ಇಟಾಲಿಯನ್, ಜಪಾನೀಸ್, ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಮತ್ತು ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬೆಕ್ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನ ಅನುದಾನದಿಂದ ಹಣ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

 ಪುಸ್ತಕ ವಿಷಯ 
ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮೂಲವಾಗಿದ್ದರೂ, ಇತರವು ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳ ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಪಠ್ಯವನ್ನು ನಕಲಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಜಾಲತಾಣದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಷಯವನ್ನು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್-ಶೇರ್ ಅಲೈಕ್ ಪರವಾನಗಿ (ಅಥವಾ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪರವಾನಗಿ) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರರ್ಥ, ಅದರ ಸಹೋದರಿ ಯೋಜನೆಯಾದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಂತೆ, ಕೊಡುಗೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರಿಗೆ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿವೆ, ಆದರೆ ಪರವಾನಗಿ ಅದನ್ನು ಕೆಲವು ಷರತ್ತುಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ವಿತರಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ನಾಟಕಗಳ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಂತಹ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಕೃತಿಗಳ ನಿಖರವಾದ ಪ್ರತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲ ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಮೂಲ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕೃತಿಗಳ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬದಲಾದ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಅಥವಾ ಮೂಲ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು.

ಹಲವಾರು ವಿಷಯಗಳ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ, ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.

 ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ 
ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಿಷಯ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ 28 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007 ರಂದು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_Kannada_Wikibooks ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪುಸ್ತಕವೂ ಇಲ್ಲ.

 ಉಲ್ಲೇಖಗಳು