ತತ್ಸಮ-ತದ್ಭವ

ತತ್ಸಮ ತದ್ಭವ: ಸಂಸ್ಕೃತದ ಮೂಲ ಪದವು ತತ್ಸಮ, ಅದೇ ಪದದ ಅಪಭ್ರಂಶವಾದ ಕನ್ನಡ ಪದವು ತದ್ಭವ - ಇವುಗಳನ್ನು ತತ್ಸಮ-ತದ್ಭವಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗಳು:
ಯುದ್ಧ 
ತತ್ಸಮ -  ತದ್ಬವ
 ಸ್ವರ್ಗ - ಸಗ್ಗ
 ಆಶ್ಚರ್ಯ - ಅಚ್ಚರಿ 
 ರತ್ನ - ರನ್ನ/ರತುನ
ಮುಖ-ಮೊಗ
 ಶಯ್ಯಾ - ಸಜ್ಜೆ
 ಸಾಹಸ - ಸಾಸ
 ಭ್ರಮೆ - ಬೆಮೆ
 ಕಾರ್ಯ - ಕಜ್ಜ
 ಪ್ರಯಾಣ - ಪಯಣ
 ಸ್ನೇಹ - ನೇಹ
 ಪುಸ್ತಕ - ಹೊತ್ತಿಗೆ
 ವಿಧಿ - ಬಿದಿ
 ಪ್ರತಿ - ಪಡಿ
 ಪೃಥ್ವಿ - ಪೊಡವಿ
 ಧ್ವನಿ - ದನಿ
 ವನ - ಬನ
 ಲಕ್ಷ್ಮಿ - ಲಕುಮಿ
 ಸ್ಫಟಿಕ - ಪಟಿಕ
 ಕ್ರೌಂಚ - ಕೊಂಚೆ
 ತಟ - ದಡ
 ಪಲ್ಲಯಣ - ಹಲ್ಲಣ
 ಹಂಸ - ಅಂಚೆ
 ಆಕಾಶ - ಆಗಸ
 ಸಂಧ್ಯಾ - ಸಂಜೆ
 ಬ್ರಹ್ಮ - ಬೊಮ್ಮ
 ರಾಕ್ಷಸ - ರಕ್ಕಸ
 ಮುಖ - ಮೊಗ
 ಮೃತ್ಯು - ಮಿತ್ತು
  ಬೀದಿ - ವೀದಿ
 ಅದ್ಭುತ - ಅದುಬುತ
  ಪಕ್ಷಿ - ಪಕ್ಕಿ/ಹಕ್ಕಿ
  ಮುಸುಳಿದ - ಮುಬ್ಬಾದ
 ಮಂಟಪ - ಮಂಡಪ
 ಅಪ್ಪಣೆ - ಅಣತಿ
 ಶೃಂಗಾರ - ಸಿಂಗಾರ
  ವಿದ್ಯಾ - ಬಿಜ್ಜೆ
 ವೇದ - ಬೇದ
 ತಪಸ್ವಿ - ತವಸಿ
  ದಾಳಿಂಬೆ - ದಾಳಿಂಬ
 ನಿತ್ಯ - ನಿಚ್ಚ

 ಶಿಲಾ - ಸಿಲೆ
  ಚೀರಾ (ವಸ್ತ್ರ)- ಸೀರೆ
  ಪರ್ವ - ಹಬ್ಬ
  ಘೋಷಣೆ - ಗೋಸನೆ
  ಶಿರಿ - ಸಿರಿ
  ಮತ್ಸರ - ಮಚ್ಚರ
  ವರ್ಷ - ವರುಷ

 ಶುಂಠಿ - ಸುಂಟಿ
 ಅಕ್ಷರ - ಅಕ್ಕರ
 ಕಾವ್ಯ - ಕಬ್ಬ
  ಯುಗ - ಜುಗ
  ವ್ಯೆಂತರ - ಬೆಂತರ
  ಶರ್ಕರಾ - ಸಕ್ಕರೆ
  ಕಲಮಾ - ಕಳವೆ
  ಅಬ್ದಿ - ಅಬುದಿ
  ಪ್ರಸಾದ - ಹಸಾದ
  ದಾತೃ - ದಾತಾರ
  ಅಗ್ನಿ - ಅಗ್ಗಿ
  ಶೂನ್ಯ - ಸೊನ್ನೆ
  ಕಾಮ - ಕಾವ
  ಚಂಪಕ - ಸಂಪಿಗೆ

  ಶಂಖ - ಸಂಕು
  ಉದ್ಯೋಗ - ಉಜ್ಜುಗ
 ಧ್ಯಾನ - ಜಾನ
 ದಾರಿ - ಬಟ್ಟೆ
  ಪಟ್ಟಣ - ಪತ್ತನ
  ವೀರ - ಬೀರ
 ಜಟಾ - ಜಡೆ
  ಪರವಶ - ಪಲವಸ
 ಶೇಷ - ಸೇಸೆ
  ಯಶಸ್ - ಯಶಸ್ಸು
 ಭಂಗ - ಬನ್ನ
  ಸರಸ್ವತಿ - ಸರಸತಿ
  ಮೂರ್ತಿ - ಮೂರುತಿ
  ಸ್ತಂಭ - ಕಂಬ
  ಮೂಗ - ಮೂಕ
  ಯಜ್ಞ - ಜನ್ನ
  ವಂಧ್ಯಾ - ಬಂಜೆ
ಸೌದೆ -ಸವದೆ

ಇದನ್ನು ಸಹ ನೋಡಿ
ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ
ತತ್ಸಮ

ವರ್ಗ:ವ್ಯಾಕರಣ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ