ಬ್ರಹ್ಮ ಸಮಾಜ

ಬ್ರಹ್ಮ ಸಮಾಜ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಒಂದು ಏಕೀಶ್ವರವಾದಿ ಸುಧಾರಣಾವಾದಿ ಮತ್ತು ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಚಳುವಳಿಯಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮ ಪಂಥದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಘಟಕ. ಅದರ ವರ್ಗಗಳಿಂದ ೧೮೫೯ರಲ್ಲಿ ತತ್ವಬೋಧಿನಿ ಸಭಾದ ನಿರ್ಗಮನದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಅದರ ಕಾಂತಿಗುಂದುವಿಕೆಯ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಇಂದು ಆದಿ ಧರ್ಮವೆಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ೧೮೬೦ರಲ್ಲಿ ಹೇಮೇಂದ್ರನಾಥ ಠಾಕೂರ್‌ರ, ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮ ಪಂಥವನ್ನು ವಿಚ್ಛೇದಿಸಿದ, ಬ್ರಾಹ್ಮೊ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಪ್ರಕಾಶನದ ನಂತರ ೧೮೬೧ರಲ್ಲಿ ಲಾಹೋರ್‍ನಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತ್ ನವೀನ್ ಚಂದ್ರ ರಾಯ್‍ರಿಂದ ಮೊದಲ ಬ್ರಾಹ್ಮೊ ಸಮಾಜದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು.
ಇದು ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಳುವಳಿಯಾಗಿದೆ.J. N. Farquhar, Modern Religious Movements of India (1915), p. 29"Brahmo Samaj and the making of modern India, David Kopf, publ. 1979 Princeton University Press (USA)."
ನೋಡಿ
ಆರ್ಯ ಸಮಾಜ
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು