គ្រាមភាសា កាសង

កាសង ដែលពីមុនត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា "ជងនៅត្រាត" គឺជាភាសា ព័រ ជិតផុតពូជនៃគ្រួសារ អូស្ត្រូអាស៊ី ដែលនិយាយនៅ ក្នុងស្រុក Bo Rai,  ខេត្ត ត្រាតនៃប្រទេសថៃ។  នៅលើមូលដ្ឋាននៃភាពស្រដៀងគ្នា lexical ដែលបានកំណត់ជាមួយនឹងបញ្ជីពាក្យខ្លីដែលទាក់ទង កាសងត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ជាគ្រាមភាសានៃ ជងកណ្ដាល ។   ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការសិក្សាបន្ថែម និងបញ្ជីពាក្យដែលវែងជាងនេះ ចង្អុលទៅកាសុងជាភាសាដាច់ដោយឡែកដែលទាក់ទងយ៉ាងជិតស្និទ្ធទៅនឹងចុង និងសំរ។   កាសងជិតផុតពូជហើយ; មិនមានភាសាឯកវចនៈទេ ហើយអ្នកនិយាយទាំងអស់ប្រើ ភាសាថៃ ជាភាសាចម្បងរបស់ពួកគេ។

ក្នុងចំណោមវាក្យសព្ទដែលបានសាកល្បង ការសិក្សាមួយបានរកឃើញថា 55.38 ភាគរយនៃភាសាមានពាក្យកម្ចីថៃ។  ពាក្យកម្ចីទាំងនេះត្រូវបានដាក់ជាក្រុមជាពីរប្រភេទ៖ ដោយផ្ទាល់ពីភាសាថៃ ឬពាក្យថៃបន្ថែមទៅពាក្យ កាសុង ដែលមានស្រាប់។  ភាគរយខ្ពស់នេះគឺបង្ហាញពីផ្លូវនៃភាសាទៅកាន់ការផុតពូជដ៏មានសក្តានុពល នៅពេលដែលថៃផ្លាស់ទីលំនៅវាចេញ។

ជាង ៥០ ឆ្នាំមុន  ប្រជាជន កាសងទាំងអស់ត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យប្រើភាសា កាសង នៅក្នុងគ្រួសាររបស់ពួកគេ និងជាមួយអ្នកដទៃទៀត ជាលទ្ធផលនៃអភិបាលខេត្តជឿថាការនិយាយ កាសង រំខានដល់ការនិយាយភាសាថៃ។  ដូច្នេះ​អ្នក​និយាយ​កាសុង​បាន​បង្រៀន​កូន​ចៅ​របស់​ខ្លួន​ជា​ភាសា​ថៃ​ជំនួស​ឲ្យ​កាសុង។  ជាតិនិយមរបស់ថៃ បានធ្វើឱ្យប្រជាជន កាសុង មានការខ្មាស់អៀនចំពោះភាសារបស់ពួកគេ ហើយមិនខ្វល់ខ្វាយនឹងការអភិរក្សរបស់វាឡើយ។  ភាសា កាសុង និងប្រជាជនរបស់វាគឺតំណាងឱ្យជនជាតិភាគតិចជាច្រើននៃប្រទេសថៃ។