ឥន្ទ្រប្រស្ថ

{{ប្រអប់ព័ត៌មាន ការតាំងទីលំនៅដ្ឋាន
| name                     = ឥន្ទ្រប្រស្ថ
| official_name            = Khandavaprastha
| founder                  = បណ្ឌវ
| named_for                = ឥន្ទ្រទេវ
| settlement_type          = ក្រុង
| subdivision_type3        = ឈ្មោះបច្ចុប្បន្ន
| subdivision_name3        = ដេលី
| image_skyline            = 
| image_caption            = ខាងលើ :ការដុត Khandava Forest ដើម្បីសាងសង់ឥន្ទ្រប្រស្ថ (មហាភារត ចម្លាក់ ប្រាសាទបន្ទាយស្រី)ខាងក្រោម: បន្ទាយមជ្ឈិមសម័យ Purana Qila សាងសង់នៅលើទីតាំងនៃឥន្ទ្រប្រស្ថបុរាណ
| pushpin_label            = បន្ទាយចាស់ឥន្ទ្រប្រស្ថ ទីក្រុងដេលី
| pushpin_map              = 
| pushpin_label_position   = ស្ដាំ
| pushpin_map_alt          = 
| pushpin_map_caption      = 
| pushpin_mapsize          = 
| coordinates              = 
| subdivision_type1        =  រដ្ឋ
| subdivision_name1        = ដេលី
| subdivision_type         = ប្រទេស
| subdivision_name         = ឥណ្ឌា
}}ឥន្ទ្រប្រស្ថ''' (សំស្ក្រឹត៖ इन्द्रप्रस्थ ប្រែថា "វាលទំនាប ឥន្ទ្រ "  ឬ "ទីក្រុងឥន្ទ្រ") ដែលនៅសម័យនោះនៅ ទីក្រុងដេលី គឺជាទីក្រុងមួយដែលត្រូវបានលើកឡើងនៅក្នុងអក្សរសិល្ប៍ឥណ្ឌាបុរាណថាជាធាតុផ្សំនៃ នគរកុរុ ។ វាត្រូវបានកំណត់ជារាជធានីនៃពួក បណ្ឌវ ដែលជាបងប្អូនប្រាំនាក់នៅក្នុងវីរភាពហិណ្ឌូ មហាភារតៈ ។ ទីក្រុងនេះជួនកាលត្រូវបានគេហៅថា ខណ្ឌវប្រស្ថ ឬ ព្រៃខណ្ឌវ ដែលជានាមត្រកូលនៃតំបន់ព្រៃឈើដែលមានទីតាំងនៅលើច្រាំងទន្លេ យមុន ដែលតាមវីរភាពហិណ្ឌូ មហាភារតៈ ត្រូវបានឈូសឆាយដោយ គ្រិស្ណា និង អជ៌ុន ដើម្បីសាងសង់ទីក្រុង។  ក្រោមទម្រង់ ភាសាបាលី នៃឈ្មោះរបស់វា គឺ ឥន្ទ្របត្ត វាក៏ត្រូវបានលើកឡើងនៅក្នុង អត្ថបទព្រះពុទ្ធសាសនា ថាជារាជធានីនៃ កុរុ មហាជានាបទា ផងដែរ។

 ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
ឥន្ទ្រប្រស្ថ ត្រូវបានលើកឡើងនៅក្នុង មហាភារតៈ ដែលជាអត្ថបទ សំស្ក្រឹត បុរាណមួយ ដែលសរសេរដោយអ្នកនិពន្ធ វ្យាសៈ។ វាគឺជាកន្លែងមួយក្នុងចំណោមកន្លែងទាំងប្រាំ ដែលត្រូវបានស្វែងរកសម្រាប់ជាប្រយោជន៍នៃសន្តិភាព ហើយដើម្បីជៀសវាងសង្គ្រាមដ៏មហន្តរាយ គ្រឹស្ណា បានស្នើថា ប្រសិនបើ ហស្តិនបុរៈ យល់ព្រមផ្តល់ឱ្យពួក បណ្ឌវ ត្រឹមតែភូមិប្រាំប៉ុណ្ណោះ គឺ ឥន្ទ្រប្រស្ថ ស្វណ៌ប្រស្ថ (  សូនីប៉ាត ) បណ្ឌុប្រស្ថ ( ប៉ានីប៉ាត ) វ្យាឃ្រប្រស្ថ (បាកប៉ាត) និង ទិលប្រស្ថ ( ទីលប៉ាត )  នោះពួកគេនឹងពេញចិត្ត ហើយនឹងមិនធ្វើការទាមទារទៀតទេ។ ទុយ៌ោ បានបដិសេធយ៉ាងខ្លាំង ដោយអត្ថាធិប្បាយថា គាត់នឹងមិនចែកដីសូម្បីតែចំណុចម្ជុលក៏ដោយ។ ដូច្នេះ ដំណាក់កាលត្រូវបានរៀបចំសម្រាប់សង្គ្រាមដ៏អស្ចារ្យ ដែលវីរភាពនៃ មហាភារតៈ ត្រូវបានគេស្គាល់ច្បាស់បំផុត។ មហាភារតៈ កត់ត្រា ឥន្ទ្រប្រស្ថ ថាជាជម្រករបស់ បណ្ឌវ ដែលសង្គ្រាមរបស់ពួកគេជាមួយ កៅរវ ដែលវាពិពណ៌នាអំពី។
ស្តាំ|រូបភាពតូច|300x300ភីកសែល|ដេលី ឆ្នាំ១៨៦៣ 
នៅក្នុងអក្សរសិល្ប៍ព្រះពុទ្ធសាសនា បាលី ឥន្ទ្រប្រស្ថត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា ឥន្ទ្របត្ត។ ទីតាំងនៃឥន្ទ្រប្រស្ថមិនច្បាស់លាស់ទេ ប៉ុន្តែគម្ពីរ បុរាណគីឡា នៅទីក្រុងញូវដេលីសព្វថ្ងៃនេះត្រូវបានដកស្រង់ជាញឹកញាប់  ហើយត្រូវបានកត់សម្គាល់ដូច្នេះនៅក្នុងអត្ថបទដែលមានអាយុកាលតាំងពីសតវត្សរ៍ទី ១៤ នៃគ.ស។  ទម្រង់ទំនើបនៃឈ្មោះ ឥន្ទ្របត្ត នៅតែបន្តអនុវត្តចំពោះតំបន់បុរាណQilaរហូតដល់ដើមសតវត្សរ៍ទី ២០   ហើយបន្ទាយនេះក៏ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា Pandavon Ka Qila (បន្ទាយរបស់បណ្ឌវ)។ 

 ទីតាំង 
Purana Qila ពិតជាការតាំងទីលំនៅបុរាណមួយ ប៉ុន្តែការសិក្សាខាងបុរាណវិទ្យាដែលបានធ្វើឡើងនៅទីនោះចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៥០   បានបរាជ័យក្នុងការបង្ហាញពីរចនាសម្ព័ន្ធ និងវត្ថុបុរាណដែលនឹងបញ្ជាក់ពីភាពអស្ចារ្យខាងស្ថាបត្យកម្ម និងជីវិតដ៏សម្បូរបែបនៅក្នុងសម័យកាលដែល មហាភារត បានពិពណ៌នា។ អ្នកប្រវត្តិសាស្រ្ត Upinder Singh បានកត់សម្គាល់ថា បើទោះបីជាមានការជជែកវែកញែកខាងសិក្សាក៏ដោយ "នៅទីបំផុត គ្មានមធ្យោបាយណាមួយដើម្បីបញ្ជាក់ ឬបដិសេធថាតើ បណ្ឌវៈ ឬ កៅរវៈ ធ្លាប់រស់នៅឬអត់នោះទេ"។ ..."។ Singh, Upinder, ed. (2006). Delhi: Ancient History. Berghahn Books. pp. xvii–xxi, 53–56. ISBN 9788187358299. ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ វាអាចទៅរួចដែលថាផ្នែកសំខាន់នៃទីក្រុងបុរាណមិនទាន់ត្រូវបានជីកកកាយទៅដល់នៅឡើយទេ ប៉ុន្តែផ្ទុយទៅវិញវាស្ថិតនៅក្រោមតំបន់ដែលមិនទាន់ជីកកកាយដែលលាតសន្ធឹងទៅភាគខាងត្បូងនៃ Purana Qila។  ជារួម ទីក្រុងដេលីគឺជាចំណុចកណ្តាលនៃតំបន់ដែលទីក្រុងបុរាណនេះត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថាជាប្រវត្តិសាស្ត្រ។ រហូតដល់ឆ្នាំ ១៩១៣ ភូមិមួយឈ្មោះ ឥន្ទ្រប៉ាត់'' មាននៅក្នុងជញ្ជាំងបន្ទាយ។  គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០១៤ ការស្ទង់មតិខាងបុរាណវិទ្យានៃប្រទេសឥណ្ឌា កំពុងបន្តជីកកកាយនៅក្នុង Purana Qila។ 

 ឯកសារយោង