ហ្គូហ្គលផែនទី

ហ្គូហ្គលផែនទី (អង់គ្លេស: Google Maps) គឺជាវេទិកាផែនទីគេហទំព័រ និងជាកម្មវិធីសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ ដែលបង្កើតឡើងដោយ ហ្គូហ្គល។ វាផ្តល់ជូននូវរូបភាពផ្កាយរណប ការថតរូបពីលើអាកាស ផែនទីផ្លូវ ទិដ្ឋភាពបែបប៉ាណូរ៉ាមិច អន្តរកម្ម 360° នៃផ្លូវ (ទិដ្ឋភាពផ្លូវ) ស្ថានភាពចរាចរណ៍ជាក់ស្តែង និងការរៀបចំផែនការផ្លូវសម្រាប់ការធ្វើដំណើរដោយថ្មើរជើង រថយន្ត កង់ និងការដឹកជញ្ជូនសាធារណៈ។ គិតត្រឹមឆ្នាំ ២០២០ ហ្គូហ្គលផែនទីត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយមនុស្សជាងមួយពាន់លាននាក់ជារៀងរាល់ខែនៅជុំវិញពិភពលោក។ 

ហ្គូហ្គលផែនទី បានចាប់ផ្តើមជាកម្មវិធីកុំព្យូទ័រលើតុ C++ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយបងប្អូនប្រុស ឡាស់ និង ជេន រ៉ាសមូសិន, ស្ទីហ្វិន ម៉ា និង ណូអែល ហ្គរដុន នៅប្រទេសអូស្ត្រាលីនៅ Where 2 Technologies។ នៅខែតុលា ឆ្នាំ២០០៤ ក្រុមហ៊ុននេះត្រូវបានទិញយកដោយហ្គូហ្គល ដែលបានបំលែងវាទៅជាកម្មវិធីគេហទំព័រ។ បន្ទាប់ពីការទិញយកបន្ថែមនៃក្រុមហ៊ុនមើលទិន្នន័យភូមិសាស្ត្រ និងឧបករណ៍វិភាគចរាចរណ៍ពេលវេលាជាក់ស្តែង ហ្គូហ្គលផែនទី ត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការនៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០០៥។ ផ្នែកខាងមុខរបស់សេវាកម្មនេះប្រើប្រាស់ JavaScript, XML និង Ajax។ ហ្គូហ្គលផែនទី ផ្តល់ជូន API ដែលអនុញ្ញាតឱ្យផែនទីត្រូវបានបង្កប់នៅលើគេហទំព័រភាគីទីបី និងផ្តល់ជូនឧបករណ៍កំណត់ទីតាំងសម្រាប់អាជីវកម្ម និងអង្គការផ្សេងទៀតនៅក្នុងប្រទេសជាច្រើនជុំវិញពិភពលោក។ Google Map Maker អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ពង្រីក និងធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពផែនទីរបស់សេវាកម្មនេះរួមគ្នាទូទាំងពិភពលោក ប៉ុន្តែត្រូវបានបញ្ឈប់ចាប់ពីខែមីនា ឆ្នាំ ២០១៧។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការរួមចំណែកពីប្រភពមហាជនទៅកាន់ ហ្គូហ្គលផែនទី  មិនត្រូវបានបញ្ឈប់ទេ ខណៈដែលក្រុមហ៊ុនបានប្រកាសថាមុខងារទាំងនោះនឹងត្រូវបានផ្ទេរទៅកម្មវិធី Google Local Guides  ទោះបីជាអ្នកប្រើប្រាស់ដែលមិនមែនជា Local Guides នៅតែអាចចូលរួមចំណែកបានក៏ដោយ។ 

ទិដ្ឋភាពផ្កាយរណបរបស់ហ្គូហ្គលផែនទី គឺជាទិដ្ឋភាព "ពីលើចុះក្រោម" ឬទិដ្ឋភាពពីលើអាកាស។ រូបភាពដែលមានគុណភាពបង្ហាញខ្ពស់ភាគច្រើននៃទីក្រុងនានាគឺជាការថតរូបពីលើអាកាសដែលថតចេញពីយន្តហោះដែលហោះហើរនៅរយៈកម្ពស់ពី ៨០០ ទៅ ១,៥០០ ហ្វីត (២៤០ ទៅ ៤៦០ ម៉ែត្រ) ខណៈដែលរូបភាពភាគច្រើនផ្សេងទៀតគឺមកពីផ្កាយរណប។ យោងតាមរបាយការណ៍ឆ្នាំ ២០១១ រូបភាពផ្កាយរណបភាគច្រើនដែលមានមានអាយុកាលមិនលើសពីបីឆ្នាំទេ ហើយត្រូវបានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពជាប្រចាំ។ ពីមុន ហ្គូហ្គលផែនទីបានប្រើបំរែបំរួលនៃការព្យាករណ៍ Mercator ដូច្នេះហើយមិនអាចបង្ហាញតំបន់ជុំវិញបង្គោលបានត្រឹមត្រូវទេ។ នៅក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ 2018 កំណែកុំព្យូទ័រលើតុរបស់ ហ្គូហ្គលផែនទី ត្រូវបានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពដើម្បីបង្ហាញផែនដី 3D។ វានៅតែអាចប្តូរទៅផែនទី 2D វិញនៅក្នុងការកំណត់។ 

ហ្គូហ្គលផែនទី សម្រាប់ឧបករណ៍ចល័តត្រូវបានចេញផ្សាយជាលើកដំបូងក្នុងឆ្នាំ ២០០៦។ កំណែចុងក្រោយបំផុតមានមុខងាររុករក GPS រួមជាមួយនឹងមុខងារជំនួយចតរថយន្តដែលឧទ្ទិសដល់ការបើកបរ។ នៅឆ្នាំ ២០១៣ វាត្រូវបានគេរកឃើញថាជាកម្មវិធីស្មាតហ្វូនដ៏ពេញនិយមបំផុតរបស់ពិភពលោក ដោយមានម្ចាស់ទូរសព្ទដៃជាង ៥៤% ទូទាំងពិភពលោកប្រើប្រាស់វា។ នៅឆ្នាំ ២០១៧ កម្មវិធីនេះត្រូវបានគេរាយការណ៍ថាមានអ្នកប្រើប្រាស់ពីរពាន់លាននាក់នៅលើប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការអេនដ្រយ រួមជាមួយនឹងសេវាកម្មហ្គូហ្គល ជាច្រើនទៀតរួមមាន យូ ធូប, Chrome, Gmail, Search និង Google Play។