ពញាអភ័យភូបេគ្រ (នង)

ប្រាយ៉ាអផៃភូបេត (ណុង) នៃគ្រួសារ អភ័យវង្ស  គឺជាអ្នកគ្រប់គ្រងទីប្រាំមួយនៃខេត្តបាត់ដំបង ពីឆ្នាំ ១៨៤៧-១៨៦០ ។ ឈ្មោះដើមរបស់គាត់គឺ នង ផុង ឬមឿង។ ជាកូនរបស់ពញាអភ័យភូបេគ្រ (រស់)។  

បន្ទាប់ពីអភិបាលខេត្តបាត់ដំបងទី៥ អង្គឥម បានបះបោរប្រឆាំងនឹងជនជាតិថៃ វាយបំផ្លាញបាត់ដំបង ហើយផ្លាស់ទៅ វៀតណាម នៅ ភ្នំពេញ នៅឆ្នាំ ១៨៣៩ ព្រះបាទរាមាទី៣ បានបញ្ជាឱ្យជួសជុល ខេត្តបាត់ដំបង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លោកមិនបានតែងតាំងអ្នកណាម្នាក់ជាអភិបាលខេត្តបាត់ដំបងក្នុងរយៈពេល ៧ ឆ្នាំនោះទេ ដែលទំនងជាដោយសារតែប្រទេសថៃមិនទាន់អាចស្វែងរកអ្នកដែលគួរឱ្យទុកចិត្ត និងស្មោះត្រង់នឹងប្រទេសថៃនៅឡើយ។

នៅ​ពេល​នោះ មនុស្ស​ពីរ​នាក់​កំពុង​ត្រូវ​បាន​គេ​ពិចារណា​ឡើង​កាន់​តំណែង​ជា​អភិបាល​ខេត្ត​បាត់ដំបង។ ពួក​គេ​គឺ​ព្រះ​ភិរក្ស​ប​ដិ​ន (សោម) ជា​អភិបាល​រង​ខេត្ត​បាត់ដំបង និង​ព្រះ​និរោធ​យ៉ូថា (នង ផុង ឬ​មឿង) ជា​មន្ត្រី​ក្រុង និង​ជា​កូន​ប្រសា​របស់ ​ចៅពញា​អភ័យភូបេគ្រ (បែន) ​អភិបាល​ខេត្ត​បាត់ដំបង​ដំបូង​គេ។ អ្នកទាំងពីរមានតួនាទីការពារបាត់ដំបងពីយួននៅឆ្នាំ១៨៣៩ ដោយដឹកនាំទ័ពស្ទាក់ចាប់គ្រួសារបាត់ដំបង ហើយបង្ខំពួកគេឱ្យត្រឡប់ទៅទីក្រុងវិញ។ បន្ទាប់មក ពួកគេ​បាន​ដឹកនាំ​កម្លាំង​ដើម្បី​បង្កើត​បន្ទាយ​មួយ មុនពេល​ដែល​កងទ័ព​ពី​ទីក្រុង​បាងកក​អាច​ចាកចេញ​។ អ្នកទាំងពីរក៏បានសហការជាមួយ  អង្គឌួង បញ្ចុះបញ្ចូលអ្នកបាត់ដំបងឱ្យទៅភ្នំពេញនៅឆ្នាំ១៨៣៨។ ប៉ុន្តែគេក៏ចាប់បាន ហើយមានទោស។ ស្តេចសៀម ជឿថា ទង្វើរបស់ពួកគេគឺគ្រាន់តែចង់លើកតម្កើង អង្គដួង ប៉ុណ្ណោះ។ ម្យ៉ាងទៀត អ្នកទាំងពីរសុទ្ធតែជាមន្ត្រីរាជការ និងជាកូនរបស់ចៅពញាអភ័យភូបេត (បែន) ដូច្នេះ ព្រះអង្គម្ចាស់មិនដាក់ទោសពួកគេទេ។ ជំនួសវិញ ទ្រង់បានបញ្ជាឱ្យ ចៅពញាបដិនតេជា (សិង្ហ សិង្ហាសេនី) ដាក់នៅការសាកល្បងជាមុនសិន។

ក្រោយ​ពី​បាត់​មុខ​តំណែង​អភិបាល​ខេត្ត​បាត់ដំបង​អស់​រយៈពេល​ប្រាំពីរ​ឆ្នាំ ថៃ​បាន​ធ្វើ​សង្រ្គាម​ជាមួយ​វៀតណាម ​ជា​លើក​ទី​ពីរ។ ចៅពញាបដិនតេជា ជាមេទ័ព។ លោក​បាន​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ខេត្ត​បាត់ដំបង​ដើម្បី​ទាក់ទង​និង​បញ្ជា​ឲ្យ​ក្រុង។ ព្រះអង្គ​បាន​តែងតាំង​ព្រះ​ភិរក្ស​បដិន (សោម) ឱ្យ​ធ្វើ​ជា​អភិបាល​ខេត្ត​បាត់ដំបង ហើយ​ឱ្យ​ព្រះ​និរោធ​ថន​យ៉ូថា ដឹកនាំ​ទ័ព​ទៅ​ច្បាំង​នឹង​យួន​នៅ​កម្ពុជា។ លុះ​ចប់​សង្គ្រាម ព្រះ​អភិរក្សបដិន (សោម) ក៏​ទទួល​មរណភាព។ លោក​បាន​ត្រាស់​បង្គាប់​តែងតាំង​ព្រះ​និរោធ​ថន​យ៉ូថា ជា​អភិបាល​ខេត្ត​បាត់ដំបង​ទី​៦។ ក្រោយ​មក​ព្រះអង្គ​បាន​គ្រប់​គ្រង​ក្រុង​បាត់ដំបង​ដោយ​ការ​កែ​លម្អ​ទីក្រុង​ដែល​ទ្រុឌទ្រោម និង​លើក​កម្ពស់​ជីវភាព​រស់​នៅ​របស់​ប្រជាជន។  អផៃភូបេត (នង) នៅគ្រប់គ្រងបាត់ដំបងបាន ១២ ឆ្នាំ ហើយស្លាប់ នៅឆ្នាំ ១៨៦០។

 កូន 
សរុប​មាន​កូន​ប្រុស​៥​នាក់ 

 ចៅពញាគទាធរ ធរណិន្ទ្រ (យា អភ័យវង្ស)
 លោក ថង យូ
 លោក ខឹម
 លោក ប៊ូ
 លោក យ៉ត

 យោង