ល្អាងភ្នំឈ្ងោក

ល្អាងភ្នំឈ្ងោក គឺជាប្រាសាទល្អាងបែបព្រហ្មញ្ញសាសនាស្ថិតនៅក្នុងខេត្តកំពតភាគខាងត្បូងនៃ ប្រទេសកម្ពុជា ដែលមានចំងាយប្រហែល  ខាងជើងឈៀងខាងកើតនៃខេត្តកំពត ។ ប្រាសាទ​នេះ​ត្រូវ​បាន​សាង​សង់​ឡើង​នៅ​សតវត្ស​ទី​៥ ​ពី​ឥដ្ឋ​នៅសម័យអាណាចក្រនគរភ្នំ​ដែលឧទ្ទិស​ទៅដល់ ព្រះ​សិវៈ ។  វាត្រូវបានចូលតាមរយៈជំហានថ្ម។ យោងតាមឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រដែលមានតាំងបង្ហាញនៅសារមន្ទីរខេត្តកំពត កម្រងភ្នំថ្ម និងល្អាងភ្នំនៅក្នុងខេត្តកំពតដែលមានជាអាទិ៍ ភ្នំកំពង់ត្រាច ភ្នំក្បាលរមាស ភ្នំឈ្ងោក ភ្នំទទុង ភ្នំខ្ចង សុទ្ធតែជាតឹកតាងនៃប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ តាំងពីសម័យបុរេប្រវត្តិដែលគេជីករកឃើញស្លាកស្នាមនៃសំណល់ពីការរស់នៅរបស់មនុស្សជំនាន់ដើមប្រមាណជា៥០០០ឆ្នាំ មុនគ.ស។ ជាក់ស្តែងនៅភ្នំក្បាលរមាសគេបានធ្វើកំណាយឃើញប្រដាប់ប្រដាប្រើប្រាស់ដែលធ្វើពីថ្ម ប្រហែល ៣៤២០ឆ្នាំ មុនគ.ស។ ប្រវត្តិសាស្ត្រខេត្តកំពតក៏បានផុសចេញតំណាលគ្នានឹងសម័យនគរភ្នំ ដែលតាមរឿងទេវកថាប្រមាណក្នុងឆ្នាំ៥០នៃគ.ស សំពៅរបស់ព្រាហ្មណ៍ឥណ្ឌាព្រះនាមកៅណ្ឌិន(ឬព្រះថោង ឬហ៊ុន ទៀន) ធ្វើដំណើរកាត់ឈូងសមុទ្រសៀម បានមកចតទំនងជានៅខេត្តកំពតនេះឯង​ ដែលកៅណ្ឌិន បានរៀបអភិសេកជាមួយបុត្រីស្តេចនាគព្រះនាមលីវ យី (ឬសោមា) បង្កើតជារាជវង្សមួយដូចដែលបានចារក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ។ 

 ឯកសារយោង