ធនបុរី

ស្តាំ|រូបភាពតូច| ផែនទីប្រវត្តិសាស្ត្រ ធនបុរី នៅទន្លេចៅប្រាយ៉ា
ធនបុរី ជាតំបន់នៃ ទីក្រុងបាងកក បច្ចុប្បន្ន។ ក្នុងសម័យកាលនៃ ព្រះរាជាណាចក្រអយុធ្យា ទីតាំងរបស់វានៅខាងស្តាំ (ខាងលិច) មាត់ទន្លេ ចៅប្រាយ៉ា បានធ្វើឱ្យក្រុងនេះក្លាយជាក្រុងយោធភូមិដ៏សំខាន់មួយ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីឈ្មោះរបស់វា៖ ធន (  ) ពាក្យ​ខ្ចី​មក​ពី ​បាលី ​ថា ទ្រព្យ​សម្បត្តិ និង ​បុរី (  ), ពី បុរ, 'បន្ទាយ' ។  ឈ្មោះផ្លូវការពេញគឺ ធនបុរី ស្រីមហាសមុទ្រ (  'ទីក្រុងនៃកំណប់ទ្រព្យដែលទាក់ទាញមហាសមុទ្រ') ។ សម្រាប់ឈ្មោះក្រៅផ្លូវការ សូមមើល ប្រវត្តិសាស្រ្តនៃទីក្រុងបាងកកក្រោមអាយុធ្យា ។

នៅឆ្នាំ ១៧៦៧ បន្ទាប់ពី ទាសកររបស់អយុធ្យាដោយពួកភូមា ឧត្តមសេនីយ តាក់ស៊ីន បានយក ធនបុរី មកវិញ ហើយដោយ សិទ្ធិនៃការសញ្ជ័យ បានដាក់ជារាជធានីនៃ ព្រះរាជាណាចក្រ ធនបុរី ដោយឡើងសោយរាជ្យរហូតដល់ថ្ងៃទី ៦ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៧៨២ នៅពេលដែលព្រះអង្គត្រូវបានទម្លាក់។ រាមាទី១ ជាស្តេចដែលទើបឡើងសោយរាជ្យថ្មី បានផ្លាស់ប្តូររាជធានីឆ្លងកាត់ទន្លេ ដែលជាកន្លែងបោះបង្គោលចូលទៅក្នុងដីក្រុងបាងកក សម្រាប់ សសរទីក្រុង នៅម៉ោង ០៦:៤៥ ថ្ងៃទី ២១ ខែមេសា ឆ្នាំ ១៧៨២ ដែលជាការកត់សម្គាល់នៃការបង្កើតរាជធានីថ្មីជាផ្លូវការ។  ធនបុរីនៅតែជាទីក្រុង និងខេត្តឯករាជ្យ រហូតដល់វាត្រូវបានបញ្ចូលគ្នាជាមួយទីក្រុងបាងកកក្នុងឆ្នាំ ១៩៧១។  ធនបុរីមានការអភិវឌ្ឍន៍តិចជាងផ្នែកម្ខាងទៀតនៃទន្លេ។ ផ្លូវទឹកតូចៗតាមបែបប្រពៃណីជាច្រើន គឺ ខ្លង នៅតែមាននៅទីនោះ ខណៈដែលពួកគេស្ទើរតែបាត់ពីត្រើយម្ខាងនៃទន្លេ។

នៅឆ្នាំ ១៩៥០ ទីក្រុងបាងកកមានប្រជាជនប្រហែល ១.៣ លាននាក់ ហើយក្រុងថុនបុរីមានប្រហែល ៤០០.០០០ នាក់។ នៅឆ្នាំ ១៩៧០ ធនបុរីគឺជាទីក្រុងធំទីពីររបស់ប្រទេសថៃដែលមានប្រជាជនរស់នៅប្រហែល ៦០០,០០០ ។

Wongwian Yai ជា​ទីតាំង​សំខាន់​នៃ​ស្រុក​ធនបុរី។

 ឯកសារយោង