កិច្ចព្រមព្រៀងសេរីភាពប្រតិបត្តិការ

កិច្ចព្រមព្រៀងសេរីភាពប្រតិបត្តិការ គឺជា ការរារាំងកងទ័ពអាកាសទីប្រាំពីររបស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងយុទ្ធនាការ គាំទ្រផ្លូវអាកាសយ៉ាងជិតស្និទ្ធ ដែលបានធ្វើនៅក្នុង ប្រទេសកម្ពុជា ចន្លោះពីថ្ងៃទី 19 ឧសភា ឆ្នាំ 1970 ដល់ថ្ងៃទី 15 ខែសីហា ឆ្នាំ 1973 ដែលជាការពង្រីកនៃ សង្រ្គាមវៀតណាម ក៏ដូចជា សង្រ្គាមស៊ីវិលកម្ពុជា ។ ចាប់ផ្តើមដោយ រីឆាត នីសុន ជាអ្នកតាមដានការឈ្លានពានដីមុនៗក្នុងអំឡុង យុទ្ធនាការកម្ពុជា គោលដៅដំបូងនៃប្រតិបត្តិការគឺតំបន់មូលដ្ឋាន និងជម្រកព្រំដែននៃ កងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម (PAVN) និង វៀតកុង (VC) ។ 

យូរៗទៅ ការទម្លាក់គ្រាប់បែកភាគច្រើនត្រូវបានធ្វើឡើងដើម្បីគាំទ្ររដ្ឋាភិបាលកម្ពុជារបស់ លន់ នល់  ក្នុងការតស៊ូប្រឆាំងនឹង ខ្មែរក្រហម កុម្មុយនីស្ត។ តំបន់​ដែល​ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់​បែក​បាន​កើត​ឡើង​ត្រូវ​បាន​ពង្រីក​រួម​បញ្ចូល​ភាគ​ច្រើន​នៃ​ភាគ​ខាង​កើត​មួយ​ភាគ​កណ្តាល​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា។ ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់​បែក​នេះ​មាន​ភាព​ចម្រូងចម្រាស​ខ្លាំង ហើយ​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​សភា​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​អនុម័ត ​ដំណោះស្រាយ​អំណាច​សង្គ្រាម ។ 

កិច្ចព្រមព្រៀងសេរីភាពប្រតិបត្តិការ បានតាមដាន និងពង្រីកការទម្លាក់គ្រាប់បែកនៅកម្ពុជា ដែលធ្វើឡើងក្រោម ម៉ឺនុយប្រតិបត្តិការ ក្នុងឆ្នាំ 1969 និង 1970។ ការទម្លាក់គ្រាប់បែកភាគច្រើនត្រូវបានធ្វើឡើងដោយ យន្តហោះទម្លាក់គ្រាប់បែក B-52 របស់កងទ័ពអាកាសអាមេរិក (USAF)។ ខណៈពេលដែលប្រសិទ្ធភាពនៃការទម្លាក់គ្រាប់បែក និងចំនួនប្រជាជនកម្ពុជាដែលស្លាប់ដោយការទម្លាក់គ្រាប់បែករបស់សហរដ្ឋអាមេរិកកំពុងមានជម្លោះ ការស្លាប់ជនស៊ីវិលបានយ៉ាងងាយក្នុងរាប់ម៉ឺននាក់។ 

 ផ្ទៃជម្លោះ 
ជាមួយនឹងការបញ្ចប់អព្យាក្រឹតភាពកម្ពុជា ដោយសាររដ្ឋប្រហារទម្លាក់សម្ដេច នរោត្តម សីហនុ និងដំឡើងឧត្តមសេនីយនិយម លន់នល់  ជាប្រធានាធិបតី សង្គ្រាមស៊ីវិលកម្ពុជាកាន់តែក្តៅគគុក នៅពេលដែល កងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម (ក.ប.វ.ណ.) ប្រតិកម្មនឹងសកម្មភាពយោធារបស់ពលរដ្ឋខ្មែរ អាមេរិកាំង។ និងវៀតណាមខាងត្បូង។  

នៅថ្ងៃទី ១៥ ខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៧០ លន់ នល់ បានចេញឱសានវាទដល់វៀតណាមខាងជើង ដោយបញ្ជាឱ្យពួកគេចេញពីតំបន់ព្រំដែន។ កងទ័ពប្រជាជនវៀតណាម/វៀតកុង និងសម្ព័ន្ធមិត្ត ខ្មែរក្រហម ជនជាតិដើមភាគតិចរបស់ពួកគេបានកាន់កាប់ភាគខាងកើតប្រទេសកម្ពុជាអស់រយៈពេលដប់ឆ្នាំមុន ហើយបានបង្កើតប្រព័ន្ធភស្តុភារ និងមូលដ្ឋាននៅតាមព្រំដែនក្នុងអំឡុងពេលតស៊ូដើម្បីវៀតណាមបង្រួបបង្រួមមួយ។ ពួកគេមិនហៀបនឹងបោះបង់ចោលតំបន់គ្រប់គ្រងរបស់ពួកគេដោយគ្មានការប្រយុទ្ធនោះទេ។ 

 ឯកសារយោង