ដែនទឹក

ដែនទឹក គឺជាតំបន់ទឹកក្រៅផ្លូវការដែលរដ្ឋអធិបតេយ្យមួយមាន យុត្តាធិការ រួមមាន ទឹកខាងក្នុង សមុទ្រដែនដី តំបន់ជាប់គ្នា តំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ និងសក្តានុពលជា តំបន់ខ្ពង់រាបទ្វីប (សមាសធាតុទាំងនេះជួនកាលត្រូវបានគេហៅថាជាសមូហភាព តំបន់សមុទ្រ  ) ក្នុងន័យតូចចង្អៀត ពាក្យនេះច្រើនតែប្រើជាសទិសន័យសម្រាប់សមុទ្រដែនដី។ 

នាវាមានសិទ្ធិ និងភារកិច្ចខុសៗគ្នា នៅពេលឆ្លងកាត់តំបន់នីមួយៗ ដែលកំណត់ដោយ អនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS) ដែលជាសន្ធិសញ្ញាមួយក្នុងចំណោម សន្ធិសញ្ញា ដែលបានផ្តល់សច្ចាប័នបំផុត។ រដ្ឋមិនអាចអនុវត្តយុត្តាធិការរបស់ខ្លួននៅក្នុងដែនទឹកលើសពីតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាសមុទ្រខ្ពស់នោះទេ។ 

 បន្ទាត់មូលដ្ឋាន 
ជាធម្មតា ខ្សែបន្ទាត់មូលដ្ឋានគឺជាខ្សែទឹកទាបតាមបណ្តោយឆ្នេរសមុទ្រ ដូចដែលបានសម្គាល់នៅលើគំនូសតាងខ្នាតធំដែល រដ្ឋឆ្នេរសមុទ្រ ទទួលស្គាល់។ នេះគឺជាសញ្ញាសម្គាល់ទឹកទាបបំផុតនៅជិតច្រាំង ឬចម្ងាយគ្មានដែនកំណត់ពីដីដែលប៉ះពាល់ជាអចិន្ត្រៃយ៍ ផ្តល់ថាផ្នែកខ្លះនៃកម្ពស់ដែលលេចចេញនៅពេលជំនោរទាប ប៉ុន្តែគ្របដណ្តប់នៅជំនោរខ្ពស់ (ដូចជាផ្ទះភក់) ស្ថិតនៅក្នុង   នៃដីដែលលាតត្រដាងជាអចិន្ត្រៃយ៍។

បន្ទាត់មូលដ្ឋានត្រង់អាចត្រូវបានកំណត់ជាជំនួសដោយភ្ជាប់កោះជាប់គ្នាតាមឆ្នេរសមុទ្រ កាត់មាត់ទន្លេ ឬជាមួយនឹងការរឹតបន្តឹងមួយចំនួននៅទូទាំងមាត់ឆ្នេរសមុទ្រ។ ក្នុងករណីនេះ ឆ្នេរសមុទ្រមួយត្រូវបានកំណត់ថាជា "ការចូលបន្ទាត់ដែលមានសញ្ញាច្បាស់លាស់ ដែលការជ្រៀតចូលគឺសមាមាត្រទៅនឹងទទឹងនៃមាត់របស់វា ដើម្បីផ្ទុកទឹកជាប់ដី ហើយបង្កើតបានលើសពីភាពកោងនៃឆ្នេរសមុទ្រ។ ការចូលបន្ទាត់គឺមិនមែនទេ។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ចាត់ទុកថាជាច្រកសមុទ្រ លុះត្រាតែតំបន់របស់វាធំជាង ឬធំជាងពាក់កណ្តាលរង្វង់ដែលមានអង្កត់ផ្ចិតជាបន្ទាត់កាត់តាមមាត់នៃការចូលបន្ទាត់នោះ”។ ខ្សែបន្ទាត់មូលដ្ឋានឆ្លងកាត់ឈូងសមុទ្រក៏ត្រូវតែមានប្រវែងមិនលើសពី  ផងដែរ។

 ទឹកខាងក្នុង 
ទឹកខាងក្នុងគឺដីគោកនៃខ្សែមូលដ្ឋាន។ រដ្ឋជាប់មាត់សមុទ្រមានអធិបតេយ្យភាពលើដែនទឹកខាងក្នុង អនុវត្តច្បាប់ក្នុងស្រុកលើនាវានៅក្នុងដែនទឹកខាងក្នុង រួមទាំងហាមឃាត់ ការឆ្លងកាត់ដោយគ្មានកំហុស ។  បឹង ទន្លេ និងឆ្នេរសមុទ្រត្រូវបានចាត់ទុកថាជាទឹកខាងក្នុង។  

"ដែនទឹកប្រជុំកោះ" នៅក្នុងប្រជុំកោះខាងក្រៅបំផុតនៃ រដ្ឋប្រជុំកោះ ដូចជា ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី ឬហ្វីលីពីន ក៏ជាដែនទឹកខាងក្នុងដែរ ប៉ុន្តែរដ្ឋត្រូវតែអនុញ្ញាតឱ្យឆ្លងកាត់ពួកគេដោយគ្មានកំហុស។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ រដ្ឋប្រជុំកោះអាចកំណត់ការឆ្លងកាត់គ្មានកំហុសចំពោះផ្លូវសមុទ្រដែលបានកំណត់នៅក្នុងទឹកទាំងនេះ។ កោះនីមួយៗនៅក្នុងប្រជុំកោះអាចមានមូលដ្ឋានរបស់វា។ Churchill, R. R.; Lowe, A. V. (1988). The Law of the Sea (2 ed.). Manchester: Manchester University Press. ISBN 0719026342. 
រូបភាពតូច| ដែនសមុទ្រ និង តំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្តាច់មុខ នៃបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងប៉ាស៊ីហ្វិកមួយចំនួន 

 ឯកសារយោង