ជនជាតិឡាវញ៉

ឡាវន្យាវ, ថៃន្យាវ ឬ តៃយ៉ូ (ថៃ/អ៊ីសាន៖ ไชโย ,, ការបញ្ចេញសំឡេងអ៊ីសាន៖  ខ្មែរ ៖ ឡាញ៉ ) ជា ក្រុមជនជាតិភាគតិច នៃ ប្រទេសថៃ ,កម្ពុជា និង ឡាវ ដែលនៅរាយប៉ាយពាសពេញខេត្ត ឦសាន ដូចជា ណងខៃ ,សកលនគរ ,នគរភ្នំ និងផ្នែកខ្លះនៃខេត្ត បូលីខាំសៃ និងខេត្ត ខាំមួន នៃ ប្រទេសឡាវ ។ ពួកវាក៏ត្រូវបានគេហៅសាមញ្ញថា ន្យាវ ឬ យ៉ាវ អាស្រ័យលើការបញ្ចេញសំឡេងឡាវ អ៊ីសាន និង ន្យាវ ដែលរាល់ការបញ្ចេញសំឡេងជាព្យញ្ជនៈដំបូងថា [ ɲ ] ឬការបញ្ចេញសំឡេងថៃដែលបញ្ចេញព្យញ្ជនៈដំបូងជា [ j ] ។

 ប្រវត្តិសាស្ត្រ 
ជនជាតិ ឡាវញ៉ ជឿថាពួកគេគឺជាកូនចៅរបស់ប្រជាជនដែលមានដើមកំណើតមកពីភាគខាងជើងបំផុតនៃប្រទេសឡាវ និងតុងកឹង ឬជនអន្តោប្រវេសន៍ក្នុងអំឡុងពេលការធ្វើចំណាកស្រុករបស់ជនជាតិតៃ។ ទោះ​បី​ជា​បែប​ណា​ក៏​ដោយ គ្រាមភាសា​របស់​ពួក​គេ​ប្រហាក់ប្រហែល​នឹង​គ្រាមភាសា​ឡាវ​ដែល​មក​ពី​តំបន់​ភាគ​ខាង​កើត​នៃ ​ហ្លួងព្រះបាង ។ រឿងព្រេង​និទាន​ថា កូនចៅ​គឺ​មកពី​ស្តេច ​លាវ ​ចាស់ ដែល​ធ្វើ​ចំណាកស្រុក​ក្រោយ​ការ​ផ្ដួលរំលំ ហើយ​ត្រូវ​បង្ខំ​ចិត្ត​ចាកចេញ​ទៅ​ប្រទេស​ជិតខាង​ដើម្បី​ជ្រកកោន​។ ជនជាតិ ឡាវញ៉ជឿថាបុព្វបុរសរបស់ពួកគេគឺជាឆ្មាំផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ស្តេច និងជាគ្រួសារបន្តបន្ទាប់ទៀត។

 ភាសា 
ភាសា​ឡាវញ៉​គឺ​ស្រដៀង​គ្នា​នឹង ​ភាសា​ឡាវ ដែល​គេ​ហៅ​ថា​ជា ​ភាសា​ឥសាន ​នៅ​ប្រទេស​ថៃ។ វា​គឺ​ស្រដៀង​គ្នា​បំផុត​ទៅ​នឹង​ភាសា ភូថៃ ដែល​បាន​និយាយ​ផង​ដែរ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ដូច​គ្នា​។ ឡាវញ៉ ភាគ​ច្រើន​ជា​ញឹក​ញាប់​ក៏​ចេះ ​ភាសា​ថៃ និង ​ឡាវ ​ដែរ។

 សាសនា 
ជនជាតិឡាវញ៉បានប្រតិបត្តិ ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ប៉ុន្តែបានរក្សាសាសនានិមិត្ដដើមរបស់ពួកគេផងដែរ។ សំខាន់សម្រាប់ប្រជាជន ឡាវញ៉ គឺជាស្មារតី tutelary នៃភូមិដែលត្រូវបានគេស្គាល់នៅក្នុងគ្រាមភាសាថាអ្នក  .

 ស្ថានភាព 
នៅក្នុងប្រទេសថៃ ក្រុមភាសានេះកំពុងត្រូវបានបញ្ចូលទៅក្នុងភាសាឥសាន។ នេះគឺដោយសារតែមួយផ្នែកធំនៃយុទ្ធនាការរបស់រដ្ឋាភិបាលថៃដើម្បីធ្វើទំនើបកម្មប្រជាជនថៃទាំងអស់ ក៏ដូចជាដោយសារតែឥទ្ធិពលខាងក្រៅនៃទូរទស្សន៍ អ៊ីនធឺណិត និងវិទ្យុក្នុងស្រុក។ សមាជិកវ័យក្មេងភាគច្រើននៃក្រុមកុលសម្ព័ន្ធភាគឦសាននេះនៅក្នុងប្រទេសថៃ ចូលចិត្តហៅជាភាសាថៃជាជាងតាមឈ្មោះក្រុមកុលសម្ព័ន្ធប្រពៃណីរបស់ពួកគេ។

 អ្នកប្រមាញ់ 
គេជឿថាជាអ្នកប្រមាញ់ជនជាតិដើមភាគតិច ឡាវញ៉ ដែលស្វែងរកកុលសម្ព័ន្ធផ្សេងទៀតសម្រាប់រង្វាន់ និងកីឡា វាជាកិត្តិយសណាស់ក្នុងការយកក្បាលកុលសម្ព័ន្ធគូប្រជែងជាពានរង្វាន់។ គ្រួសារប្រពៃណីជាច្រើននៅតែរក្សាលលាដ៍ក្បាលដែលបែកខ្ទេចខ្ទីទុកជាមន្តស្នេហ៍ និងសម្រាប់ប្រើក្នុង វេទមន្តខ្មៅ ដែលគេស្គាល់ថា "គង់ឌី"។ បន្ទាប់​ពី​ការ​រួម​បញ្ចូល​គ្នា​នៃ​សង្គម​មេ ​ឡាវ ថៃ និង ​កម្ពុជា ការ​ប្រមាញ់​ក្បាល​ត្រូវ​បាន​ចាត់​ទុក​ថា​មិន​អាច​ទទួល​យក​បាន។[ ត្រូវការដកស្រង់ ]
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ជនជាតិ ភាគតិច ក្នុង ប្រទេស កម្ពុជា