អក្សរក្រមខ្មែរថៃ

អក្ខរក្រម ខម​-ថៃ គឺអក្ខរក្រមខ្មែរដែលត្រូវបានប្រើដើម្បីសរសេរភាសាថៃដែលមានរូបសញ្ញាខុសៗគ្នាពីការប្រើអក្សរខ្មែរ បាលី និង ភាសាខ្មែរសំស្ត្រឹត អក្សរទាំងនេះអាចរកឃើញនៅក្នុងអត្ថបទនៃសៀវភៅឬគម្ពីរពុទ្ធសាសនា សៀវភៅអត្ថបទអាបធ្មប់រូបភាព ជញ្ជាំងប្រាសាទជាច្រើនដែលលេចឡើងនៅតំបន់កណ្តាល។  ហើយអាចត្រូវបានរកឃើញនៅភាគខាងត្បូងនិងភាគឦសាននៃប្រទេសថៃ។ អក្ខរក្រមខម គឺជាប្រព័ន្ធអក្ខរក្រមដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងប្រទេសសៀមក្នុងសតវត្សទី១៦-១៧ ដោយធ្វើការចម្លងភាសាខ្មែរពីអ្នកប្រាជ្ញនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ អក្ខរក្រមខម ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាការសរសេរអក្ខរក្រមខ្មែរ ដែលមានជាលក្ខណៈថៃ ឬ សរសេរអក្សរខ្មែរតែអានជាពាក្យថៃ ព្រោះមានមូលដ្ឋានលើអក្សរខ្មែរ ប៉ុន្តែត្រូវបានកែសម្រួលឱ្យសមស្របតាមសូរសព្ទសូរសំនៀងនៃភាសាថៃ។ ប្រព័ន្ធសរសេរជាទូទៅត្រូវបានសរសេរផ្ដេកពីឆ្វេងទៅស្តាំ ដូចជាអក្សរថៃ ប៉ុន្តែក៏អាចសរសេរបញ្ឈរពីកំពូលទៅបាតផងដែរ។ អក្ខរក្រមខ្មែរថៃ ត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងប្រទេសថៃក្នុងកំឡុងសម័យអយុធ្យា(១៣៥១-១៧៦៧) នៅពេលដែលភាសាខ្មែរត្រូវបានគេនិយាយជាទូទៅនៅក្នុងតំបន់។  សព្វថ្ងៃនេះ អក្ខរក្រមខ្មែរ នៅតែត្រូវបានសហគមន៍មួយចំនួនក្នុងប្រទេសថៃប្រើប្រាស់សម្រាប់អត្ថបទសាសនា និងអក្សរសិល្ប៍ប្រពៃណី ប៉ុន្តែវាត្រូវបានជំនួសដោយអក្សរថៃភាគច្រើនសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ ដោយសារមិនចង់ឲ្យពពួកអឺរ៉ុបសង្ស័យពីការប្រើប្រាស់អក្សរខ្មែរក្នុងពេលដែលស្រុកខ្មែរកំពុងស្ថិតនៅក្រោមអំណាចសៀម។
រូបភាពតូច|អក្សរខ្មែរថៃក្នុងគម្ពីរព្រះពុទ្ធសាសនា

 ប្រវត្តិសាស្ត្រ 

 ប្រវត្តិនៃការប្រើប្រាស់អក្សរខ្មែរ 
រូបភាពតូច
រូបភាពតូច|ទម្រង់អក្សរខ្មែរក្នុងការសរសេរអក្សរខ្មែរថៃ
រូបភាពតូច
អក្ខរក្រមខមថៃ មានឫសគល់នៃអក្សរខ្មែរ ដែលប្រើសម្រាប់សរសេរភាសាខ្មែរនៅកម្ពុជា។  ក្នុងសម័យអយុធ្យា (១៣៥១-១៧៦៧) ភាសាខ្មែរត្រូវបាននិយាយយ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងប្រទេសថៃឥឡូវនេះ ហើយអក្សរខមត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាទូទៅសម្រាប់សរសេរទាំងខ្មែរ និងថៃ។ យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ អក្សរ​ខ្មែរ​មិន​ស័ក្តិសម​នឹង​ភាសា​ថៃ​ទេ។  ថៃ​មាន​សំឡេង​ព្យញ្ជនៈ​ខុស​ពី​ខ្មែរ ហើយ​សំឡេង​ស្រៈ​ខ្លះ​ក៏​ខុស​គ្នា​ដែរ។  ជា​លទ្ធផល ស្មៀន​ថៃ​ចាប់​ផ្ដើម​កែ​សម្រួល​អក្សរ​ខ្មែរ​ឲ្យ​កាន់​តែ​ល្អ​តាម​តម្រូវ​ការ​ភាសា​ថៃ ដោយប្រើរូបរាងព្យញ្ជនៈ ស្រៈ ​និងតួលេខពីអក្សរខ្មែរស្ទើរតែទាំងអស់។ ឧទាហរណ៍ដែលគេស្គាល់ដំបូងបំផុតនៃអក្ខរក្រមខមថៃ គឺជាសិលាចារឹកពីឆ្នាំ១៦៣៣ ដែលត្រូវបានចាត់ចែងដោយព្រះបាទប្រាសាទថងនៃនគរអយុធ្យា។ សិលាចារឹក​នេះ​ត្រូវ​បាន​សរសេរ​ជា​អក្សរ​ខ្មែរ​និង​អក្សរ​ថៃ​រួម​គ្នា​ដោយ​ភាសា​ថៃ​សរសេរ​ដោយ​ប្រើ​អក្សរ​ខ្មែរ​ដែល​បាន​កែប្រែ។ យូរៗទៅ អក្ខរក្រមខមថៃបានបន្តវិវឌ្ឍន៍ដោយបញ្ចូលព្យញ្ជនៈ និងស្រៈថ្មីតាមតម្រូវការ ដើម្បីតំណាងឱ្យសំឡេងនៃភាសាថៃ។ ក្នុងរាជ្យព្រះបាទមង្កុត(រាមាទី៤) (១៨៥១-១៨៦៨) នៃរាជវង្សចក្រី ភាសាថៃត្រូវបានស្តង់ដារ ហើយអក្សរថ្មីដែលគេស្គាល់ថាជាអក្សរថៃត្រូវបានណែនាំ។ អក្ខរក្រមថៃត្រូវបានផ្អែកលើអក្ខរក្រមខ្មែរ ប៉ុន្តែវាសម្រួលប្រព័ន្ធសរសេរដោយលុបបំបាត់និមិត្តសញ្ញាព្យញ្ជនៈដែលលែងប្រើហើយណែនាំនិមិត្តសញ្ញាស្រៈថ្មីដើម្បីតំណាងឱ្យសំឡេងតែមួយគត់នៃភាសាថៃ។  អក្ខរក្រមថៃបានជំនួសអក្ខរក្រមខ្មែរជាបណ្តើរៗសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ ទោះបីជាអក្ខរក្រមខ្មែរនៅតែប្រើសម្រាប់អត្ថបទសាសនា និងអក្សរសិល្ប៍ប្រពៃណីនៅក្នុងសហគមន៍មួយចំនួនក្នុងប្រទេសថៃសព្វថ្ងៃនេះក៏ដោយ។

 ព្យញ្ជនៈ 
មានព្យញ្ជនៈ 35 សរុបដែលនីមួយៗមានតួពេញនិយមនិងព្យញ្ជនៈពីរឬពយ។  ត្រូវបានចែកជាកថាខណ្ឌយោងតាមប្រព័ន្ធ សំស្ក្រឹត

Velar50pxก50pxข50pxค50pxฆ50pxงAlveolo-palatal50pxจ50pxฉ50pxช50pxฌ50pxญAlveolar50pxฎ50pxฐ50pxฑ50pxฒ50pxณ50pxด50pxถ50pxท50pxธ50pxนLabial50pxบ50pxผ50pxพ50pxภ50pxมFricative, liquid and guttural50pxย50pxร50pxล50pxว50pxศ50pxษ50pxส50pxห50pxฬ50pxอ


ព្យញ្ជនៈខ្មែរអក្ខរក្រមខ្មែរមានតួអក្សរថៃតិចជាង 9 ដោយមានពយ 9 ដែលបាត់គឺកុកហ្សដាបនិងហាដែលត្រូវបានសរសេរដូចខាងក្រោម:
 ប្រើ , , ,  ជំនួសវិញដូចជា 34x34px  ថៃ  ឬ 34x34px '  'តំរងនោម' '= អាច, 63x63px' 'Thaak no' 'ឬ 63x63px' 'ទេមិន   = ផ្កា
 ជំនួសជំនួស  P  ជំនួសដូចជា 31x31px  ខ្មោច  អាចសំដៅលើខ្មោចឬអាភូតអាស្រ័យលើបរិបទ។
 ប្រើ , , , , ,  ដូចជា 57x57px  Chuea Rong  = ស្មោះត្រង់ 57x57px  ឡៃវ៉ៃ '= បន្ទាប់មក
 តួអង្គនិងរូបភាពពេញនិយម 32x32px  (YouTube) '  បញ្ចូលកន្ទុយបន្ថែមទៀតដើម្បីបង្កើត។ 32x32px (អៀង) សូមប្រើរូបភាពរាងកាយ 32x32px   )  នៃអក្ខរក្រមខ្មែរដើម្បីបំពេញកន្ទុយក៏ដូចជារូបភាព 32x32px ប៉ុន្តែក្នុងករណីជាច្រើនតួអង្គ  ប្រយុទ្ធ  នៃអក្ខរក្រមខ្មែរទាំងកន្ទុយនិងកន្ទុយមិនត្រូវបានលាយជាមួយគ្នាទេ "។  ជួនកាលជំនួសឱ្យការវាយតប់សម្លេងជួនកាលជាជាងសំលេងដូចជា 35x35px เบน ឬ  35x35px เปน = A, 67x67px  ភ្លើងឆេះ  = ភ្លើងឆេះ
 រូបភាពនៃអក្សរ , ,  និងកន្ទុយដូចជា 35x35px  Fai '= = នាយកដ្ឋាន
 មិនមាន ฮฮ ដោយโดยโดยอย่างไร่
ពយទាំងអស់ត្រូវបានប្រើជាពយដំបូង។  ក្នុងករណីដែលនាំមុខគេនិងអក្សរតូចៗ  ទីមួយប្រើរាងកាយពេញ  បន្ទាប់ប្រើរាង

 ពិនិត្យអក្ខរាវិរុទ្ធមាន / R 
សរសេរដោយមានប្រជាប្រិយភាពជាមួយរូបរាងនៃរូបកាយក្រោមព្យាករដំបូងឬស្រៈ  លើកលែងតែព្យញ្ជនៈមានស្រៈឬស្រៈអាប់នៅលើបាតបន្ទាប់មករាងកាយទាំងមូលត្រូវបានប្រើ។

 ស្រៈពេញតួ 
200px|thumb|ព្រះរាជក្រឹត្យរបស់ព្រះមហាក្សត្រសម្រាប់ការបោះពុម្ពក្បាលការប្រកាសផ្លូវច្បាប់ជាច្រើនដែលត្រូវបានប្រើនៅដើមអត្ថបទក្នុងឆ្នាំ 2483 នៅក្នុងបន្ទះអក្សរទាប  គឺជាអត្ថបទអក្សរខ្មែរ  ព្រះមហាក្សត្រ
បែងចែកទៅជាអាងអណ្តែតទឹកដែលមានលិច។  រូបរាងអាងទឹកអណ្តែតត្រូវបានប្រើដើម្បីសរសេរពាក្យដែលមាន 8 សម្លេងរួមទាំង

50px อะ50px อา50px อิ50px อี50pxอุ50pxอู50pxเอ50pxโอ

រូបភាពនៃការលិចឬបរិវេណដែលស្រដៀងនឹងអក្ខរក្រមថៃបច្ចុប្បន្ន  ភាពខុសគ្នានេះគឺដូចខាងក្រោម។
 អាងដែលគេពេញនិយមដែលសរសេរជាមួយតួនៃ  Y  ដូចជា 33x33px ។  អ៊ី) + រាងកាយតម្រង់ទិស  Y  ដូចជា 32x32px  Sia  = ខូច
 អាងទឹក - ទាំងនៅក្នុងទំរង់នៃរូបភាព A + E + ដូចជា 38x38px  Poe  = សម្រាប់និង A + I (ឬ)  នៃ  A  ដូចជា 36x36px  knot  = knot
 អាងទឹក - ប្រើអាង A និង   នៅពេលដែលមិនមានការប្រកបដូចជា 31x31px  នាង '= = នាងនិងប្រើអាង A + E +    នៅពេលមានការប្រកបដូចជា  36x36px  Tiom  = បំពេញឬកាត់ប្រធានបទ  ។
 Aw - ប្រើ សំយោគសញ្ញា ជាមួយតួនៃ  W  នៅពេលដែលគ្មានអក្ខរាវិរុទ្ធ។  ឬប្រើតែ   នៅពេលមានការប្រកបដូចជា  30x30px  T ฺฺฺฺ  = also

ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អក្សរ