ឈូងសមុទ្រថៃ

រូបភាពតូច


ឈូងសមុទ្រថៃ (Gulf of Thailand) ដែល  បានគេស្គាល់តាម ថៃ ថា  សៀម គឺជាច្រកចូលរាក់   នៅភាគនិរតីនៃ សមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលមានព្រំប្រទល់រវាងច្រាំងភាគនិរតីនៃ ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន និងពាក់កណ្តាលខាងជើងនៃ ឧបទ្វីបម៉ាឡេ ។ វាគឺប្រហែល  មានប្រវែង និងរហូតដល់  ទទឹង និងមានផ្ទៃក្រឡា    ។   ឈូងសមុទ្រត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធនៅខាងជើង ខាងលិច និងនិរតីដោយឆ្នេរសមុទ្រ ប្រទេសថៃ ភាគឦសានជាប់ ប្រទេសកម្ពុជា និងតំបន់ ដីសណ្តមេគង្គ នៃ ប្រទេសវៀតណាម ហើយបើកទៅសមុទ្រចិនខាងត្បូងនៅភាគអាគ្នេយ៍។

 ឈ្មោះ 
ឈ្មោះ ថៃ សម័យទំនើបនៃឈូងសមុទ្រគឺ អូថៃ ( ថៃ:  อ่าวไทย , 'ឈូងសមុទ្រថៃ') និង "ឈូងសមុទ្រថៃ" ត្រូវបានអនុម័តជាឈ្មោះផ្លូវការរបស់ស្ថាប័នដោយ អង្គការធារាសាស្ត្រអន្តរជាតិ ។  [ <span title="The time period mentioned near this tag is ambiguous. (March 2015)">ពេលណា?</span> ] ឈ្មោះរបស់វាជាភាសា ម៉ាឡេ គឺ "ឈូងសមុទ្រសៀម" តេលូ សៀម 

ជាទូទៅវាត្រូវបានសម្គាល់ដោយ ឈូងសមុទ្រដ៏អស្ចារ្យ  ត្រូវបានគេស្គាល់ចំពោះអ្នកគូសវាស ជនជាតិក្រិច រ៉ូម៉ាំង អារ៉ាប់ ពែរ្ស និង ក្រុមហ៊ុន Renaissance មុន ពេលលំហូរចូល នៃ អ្នករុករកព័រទុយហ្គាល់ បានដក ឧបទ្វីប Dragon Tail ខ្មោចចេញពីផែនទីពិភពលោកនៅអឺរ៉ុបក្នុងសតវត្សទី ១៦ ។

 និរុត្តិសាស្ត្រ 
ឈូងសមុទ្រថៃ ដែលគេស្គាល់ជាប្រវត្តិសាស្ត្រថា ឈូងសមុទ្រសៀម យកឈ្មោះរបស់វាពីនគរប្រវត្តិសាស្ត្រ សៀម ដែលជាអតីតឈ្មោះរបស់ប្រទេសថៃសម័យទំនើប។ ពាក្យ "ឈូងសមុទ្រសៀម" ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុង តារាងផែនទី បស្ចិមប្រទេស និងឯកសារយោងភូមិសាស្ត្ររហូតដល់ពាក់កណ្តាលសតវត្សទី ២០ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការអនុវត្ត សម័យអាណានិគម នៃការដាក់ឈ្មោះតំបន់ដោយផ្អែកលើអង្គភាពនយោបាយក្នុងស្រុកដែលរីករាលដាលនៅពេលនោះ។

"សៀម" ខ្លួនវាផ្ទាល់ជា ពាក្យនិក្ខមនំ ដែលគេជឿថាមានដើមកំណើតពីពាក្យ សំស្ក្រឹត "ស្យាម" ដែលមានន័យថា "ងងឹត" ឬ "ត្នោត" សំដៅលើស្បែករបស់អ្នកស្រុកក្នុងតំបន់។ ពាក្យ "សៀម" ត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាអន្តរជាតិរហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៣៩ នៅពេលដែលប្រទេសនេះបានប្តូរឈ្មោះជាផ្លូវការទៅជាប្រទេសថៃ។ បន្ទាប់ពីការប្តូរឈ្មោះនេះ "ឈូងសមុទ្រថៃ" បានក្លាយជាពាក្យដែលប្រើជាទូទៅកាន់តែច្រើន ជាពិសេសនៅក្នុងបរិបទផ្លូវការ ទោះបីជា "ឈូងសមុទ្រសៀម" នៅតែប្រើម្តងម្កាលក៏ដោយ។

 ភូមិសាស្ត្រ 
ស្តាំ|រូបភាពតូច| ផែនទីបង្ហាញទីតាំងនៃឈូងសមុទ្រ
ឈូងសមុទ្រថៃមានព្រំប្រទល់ជាប់ប្រទេស កម្ពុជា ថៃ ម៉ាឡេស៊ី និង វៀតណាម ។   វាកាន់កាប់តំបន់បាតសមុទ្រចំនួន 304,000 គីឡូម៉ែត្រ 2 ពី 6 ° N ដល់ 13 ° 30' N រយៈទទឹង និង 99 ° E ដល់ 104 ° E រយៈបណ្តោយ។  ចុងខាងជើងនៃឈូងសមុទ្រគឺ ឈូងសមុទ្របាងកក នៅមាត់ទន្លេ ចៅប្រាយ៉ា ។ ព្រំដែនភាគខាងត្បូងនៃឈូងសមុទ្រត្រូវបានកំណត់ដោយខ្សែពី Capeបៃបុង នៅភាគខាងត្បូងប្រទេសវៀតណាម (ភាគខាងត្បូងនៃមាត់ ទន្លេមេគង្គ ) ទៅកាន់ទីក្រុង Tumpat និង Pengkalan Chepa នៅលើឆ្នេរសមុទ្រម៉ាឡេស៊ី។

ឈូងសមុទ្រគឺរាក់ណាស់៖ ជម្រៅមធ្យមរបស់វាគឺ  ហើយជម្រៅអតិបរមាគឺត្រឹមតែ   នេះធ្វើឱ្យការផ្លាស់ប្តូរទឹកមានភាពយឺតយ៉ាវ ហើយលំហូរទឹកខ្លាំងពីទន្លេកាត់បន្ថយកម្រិត ជាតិប្រៃ នៅក្នុងឈូងសមុទ្រ (3.05-3.25 ភាគរយ) និងធ្វើឱ្យ ដីល្បាប់ ។ មានតែនៅជម្រៅធំជាងនេះទេ ដែលទឹកដែលមានជាតិប្រៃខ្ពស់ (3.4 ភាគរយ) ហូរចូលទៅក្នុងឈូងសមុទ្រពី សមុទ្រចិនខាងត្បូង ។ វាបំពេញការធ្លាក់ទឹកចិត្តកណ្តាលនៅក្រោមជម្រៅ  ទន្លេសំខាន់ៗដែលហូរចូលឈូងសមុទ្រគឺ ចាវប្រាយ៉ា រួមទាំង ទន្លេថាជីន  មេក្លុង និងទន្លេ បាងប៉ាកុង នៅ ឈូងសមុទ្របាងកក ហើយក្នុងកម្រិតតិចជាងនេះ ទន្លេតាពី ហូរចូល ឈូងសមុទ្រ Bandon នៅភាគនិរតីនៃ ឈូងសមុទ្រ។

អង្គការជលសាស្ត្រអន្តរជាតិ កំណត់ដែនកំណត់ភាគខាងត្បូងនៃឈូងសមុទ្រថាជា "[a] ខ្សែរត់ពីចុងខាងលិចនៃ ប្រទេសកម្ពុជា ឬ Camau Point (8°36'N) ទៅចុងខាងជើងនៃចំណុចនៅត្រើយខាងកើតនៃមាត់ទន្លេ។ ទន្លេកាឡាន់តាន់ (

 សរីរវិទ្យាបាតសមុទ្រ 

 ឆ្នេរសមុទ្រ 

 ប្រទេសថៃ

 ឈូងសមុទ្របាងកក
 ឈូងសមុទ្រ ប្រជួប
 អូម៉ាណាវ
 ឆកសមុទ្រ សតហប
 ឆ្នេរសមុទ្រ បានដុន

 កម្ពុជា

 ឆកកំពង់សោម 
 ឆ្នេរសមុទ្រវាលរេញ
 ឆ្នេរសមុទ្រកែប
 ឆក កោះកុង

 ប្រទេសវៀតណាម

 Vinh Thuan Yen
 Vinh Ba Hon
 Vinh Hon Chong

 កោះ 
កោះធំៗនៅឈូងសមុទ្ររួមមាន៖
កោះឆាង
កោះម៉ាក
កោះកុត
កោះសាម៉ុយ
កោះផាងាន
កោះតៅ
កោះផាលូវ
កោះស៊ីឆាង
កោះឡាន់
កោះផៃ
កោះខ្រម
កោះសមែសាន
កោះសាម៉េត
កោះរ៉ាង
កោះខាងខៅ 
កោះម៉ាន់នុក
កោះវ៉ៃ
កោះភិ
កោះខាំ
កោះសៃ
កោះក្រា
កោះលូស៊ីន
កោះត្រល់
កោះហាទៀន
កោះបាលួ
កោះណាំទុ
កោះកុង
កោះរុង
កោះស្ដេច
កោះរ៉ុងសន្លឹម
កោះពោះ
កោះដែកគោល
កោះឬស្សី
កោះតាកៀវ
កោះព្រាប
កោះថ្មី
កោះសេះ
កោះទន្សាយ
កោះតាង
កោះព្រីង
កោះពូលូវ៉ៃ

 បរិស្ថាន 

 ផ្កាថ្ម 
មាន ថ្ម ប៉ប្រះទឹកផ្កាថ្មចំនួន 75,590 រ៉ៃនៅក្នុងឈូងសមុទ្រដែលក្នុងនោះ 5 ភាគរយត្រូវបានចាត់ទុកថាស្ថិតក្នុងស្ថានភាពមានជីជាតិ។ ក្នុងឆ្នាំ 2010 ការប្រែពណ៌ផ្កាថ្មយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរបានកើតឡើងនៅតំបន់ថ្មប៉ប្រះទឹកភាគច្រើនក្នុងប្រទេស។ ការហូរចេញនៃថ្មប៉ប្រះទឹកនៅសមុទ្រ Andaman គឺធ្ងន់ធ្ងរ និងទូលំទូលាយជាងនៅឈូងសមុទ្រថៃ។   នៅឆ្នាំ 2016 ផ្កាថ្ម bleach ត្រូវបានគេរកឃើញនៅ Ko Thalu និង Ko Luam ក្នុង ខេត្ត Prachuap Khiri Khan ជាលើកដំបូង។  អ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានកំណត់ថាការ bleaching ចាប់ផ្តើមនៅពេលដែលសីតុណ្ហភាពទឹកសមុទ្រកើនឡើងលើសពី 30 °C លើសពីបីសប្តាហ៍។ ដែលបានផ្តល់ឱ្យរយៈពេលយូរនៃសីតុណ្ហភាពរហូតដល់ 32 °C នៅ Ko Thalu ក្នុងខេត្ត Prachuap Khiri Khan ផ្កាថ្មពី 5 ទៅ 10 ភាគរយនៅក្នុងតំបន់នេះត្រូវបាន bleach រួចហើយ។ 

 គុណភាពទឹក។ 
លទ្ធផលត្រួតពិនិត្យទឹកតាមឆ្នេរសមុទ្រក្នុងឆ្នាំ 2015 ពីទីតាំងសំណាកចំនួន 202 ដែលប្រមូលបានពីរដងក្នុងមួយឆ្នាំ បង្ហាញថាគ្មានទឹកឆ្នេរសមុទ្រថៃត្រូវបានគេរកឃើញថាស្ថិតក្នុងស្ថានភាពល្អប្រសើរនោះទេ។ ដប់ប្រាំមួយភាគរយនៃទឹកឆ្នេរសមុទ្រមានគុណភាពល្អ 72 ភាគរយមានគុណភាពត្រឹមត្រូវ 9 ភាគរយមានគុណភាពអន់ និង 3 ភាគរយមានគុណភាពអន់ខ្លាំង។ គុណភាពនៃទឹកឆ្នេរសមុទ្រទាំងអស់បង្ហាញភាគរយស្រដៀងគ្នា — ភាគច្រើនមានគុណភាពត្រឹមត្រូវ លើកលែងតែឈូងសមុទ្រខាងក្នុងនៃប្រទេសថៃ ដែលទឹកនៅឆ្នេរសមុទ្រមានកម្រិតទាបទៅអន់ខ្លាំង។ បើ​ប្រៀបធៀប​នឹង​គុណភាព​ទឹក​តាម​ឆ្នេរ​តាម​ការ​វាស់វែង​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១៤ គុណភាព​ទឹក​មាន​ការ​ធ្លាក់​ចុះ។   ទឹកឈូងសមុទ្រមួយចំនួននៃ ខេត្ត ស្ទឹងជ្រៅ ខេត្ត សមុទ្រសកល ខេត្ត សមុទ្រព្រះកាណ៌ ទីក្រុងបាងកក ខេត្ត រយ៉ង ខេត្តជលបុរី  ខេត្ត ពេជ្របុរី ខេត្ត ប្រជុំគិរីក្ខន និង ខេត្តសុរាស្ត្រធានី ត្រូវបានវិនិច្ឆ័យថាមានទឹកឆ្នេរសមុទ្រនៅក្នុង "មិនល្អ" ឬ "ក្រីក្រខ្លាំង" ។ លក្ខខណ្ឌ  សុងក្លា គឺជាខេត្តតែមួយគត់នៅឈូងសមុទ្រ ដែលមានទឹកឆ្នេរសមុទ្រវាយតម្លៃគុណភាព "ល្អ"។  

 ជលផល 

 សំណឹកឆ្នេរសមុទ្រ 

 ការបំពុលផ្លាស្ទិច 

 ការធ្លាយប្រេង 

 ទេសចរណ៍ 
ថ្មប៉ប្រះ ទឹកផ្កាថ្ម ជាច្រើននៅឈូងសមុទ្របានធ្វើឱ្យវាទាក់ទាញដល់អ្នកមុជទឹក។ កំដៅត្រូពិចនៃទឹកទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរជាច្រើន។ គោលដៅទេសចរណ៍សំខាន់ៗមួយចំនួននៅក្នុងឈូងសមុទ្រថៃគឺកោះ កោះសាម៉ុយ និង កោះផាងាន ក្នុង ខេត្ត សុរាស្ត្រធានី, Pattaya ក្នុង ខេត្ត ជលបុរី, Cha-am ក្នុង ខេត្ត ពេជ្របុរី, Hua Hin ក្នុង ខេត្ត ប្រជុំគិរីក្ខន និង កោះសាម៉េត នៅ ខេត្តរយ៉ង ។

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ឆ្នេរសមុទ្រនេះត្រូវបានគេស្គាល់សម្រាប់សកម្មភាព មើលត្រីបាឡែន របស់ខ្លួន ដោយកំណត់គោលដៅដល់ប្រជាជនដែលជិតផុតពូជ និងជិតផុតពូជយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរនៃ ពពួក cetaceans ( Eden's whales, newly described Omura's whale,  Chinese white dolphins និង Irrawaddy dolphins ដែលបង្ហាញពីអាកប្បកិរិយាពិសេសនៃការចិញ្ចឹម) និង សត្វព្រាប ។   Marsh, H. et al. (2002). Dugong: status reports and action plans for countries and territories . IUCN. វាត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ដំបូងដោយ Muller ក្នុងឆ្នាំ ១៧៧៦ ជា Trichechus dugon ។  អណ្តើកសមុទ្រចំនួន ៥ ប្រភេទត្រូវបានគេរកឃើញនៅក្នុងឈូងសមុទ្រថៃ និងឆ្នេរសមុទ្រ Andaman រួមមានអណ្តើកអូលីវ រីលលី អណ្តើកបៃតង អណ្តើកហាកប៊ីល អណ្តើកក្បាលដី និងអណ្តើកស្បែក។ 

 ជម្លោះទឹកដី 
តំបន់​រវាង​ម៉ាឡេស៊ី, ថៃ ,កម្ពុជា និង​វៀតណាម​មាន​ជម្លោះ​ទឹកដី​ជាច្រើន​។ ប្រទេស​ម៉ាឡេស៊ី និង​ថៃ​បាន​ជ្រើសរើស​រួម​គ្នា​ក្នុង​ការ​អភិវឌ្ឍ​តំបន់​ជម្លោះ​ដែល​រួម​មាន​កោះ កោះក្រា និង កោះឡោសិន ។  ជម្លោះដ៏រ៉ាំរ៉ៃរវាងកម្ពុជា និងវៀតណាមនៅឈូងសមុទ្រថៃ ភាគច្រើនទាក់ទងនឹងកោះ ភូកុក ឬកោះត្រល់ជាភាសាខ្មែរ ដែលនៅជាប់ឆ្នេរសមុទ្រកម្ពុជា។  កម្ពុជា​ក៏​ទាមទារ​យក  នៃ ផ្ទៃធ្នើ ។  [Reprint of ] 
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Articles containing Thai-language text