Болгария Ұлттық жаратылыстану музейі

Ұлттық табиғи тарих мұражайы (, НПМ) — Болгарияның табиғи тарих мұражайы, Болгарияның астанасы Софияда Орыс шіркеуінің жанындағы бульварда орналасқан.

 Тарихы 
Ұлттық табиғи тарих мұражайы 1889 жылы ханзада Фердинандтың жаратылыстану тарихы мұражайы ретінде құрылды. Көрме келушілер үшін 1907 жылы ашылды. 1914 жылдан 1947 жылға дейін мұражай директоры болған академик доктор Иван Буреш мұражайды Болгариядағы заманауи зоология және ботаника орталығына және Корольдік жаратылыстану ғылымдары институттарының негізгі бөлігіне айналдырды.
1959-1965 жылдар аралығында мұражай келушілер үшін жабық болды және оның көрме кеңістігі айтарлықтай қысқарды. Оның мәртебесі БҒА Зоология институтының Мұражай бөліміне дейін төмендетілді, оның кураторы орнитолог Николай Боев болды.

Мұражай ғимараты 1944 жылы ағылшын-американдықтардың Софияны бомбалауы кезінде қирап, мұражай қорлары көшірілді. Ғимарат 1946-1947 жылдары қалпына келтірілді. 1947 жылы мұражай Болгария ғылым академиясының зоологиялық институтының құрамына енді. 

1974 жылы мұражай Болгария ғылым академиясының жеке ғылыми мекемесі болды.
Мұражайда коллекцияларды толықтыру мен сақтауға байланысты мұражай қызметімен қатар, биоресурстарды зерттеуге, оның геологиясына, экологиясына және қоршаған ортаны қорғауға байланысты ғылыми-зерттеу жұмыстары жүргізіледі. 1989 жылдан бастап мұражай «Болгар табиғатының тарихы» журналын шығарады. Мұражайда Болгар орнитологиялық қоғамы мен жарқанаттарды зерттеу және сақтау тобы орналасқан.

 Мұражай коллекциялары 
нобай|оңға|200px|Аммониттің тасқа айналған қабығы. Болгарияда 1932 жылы табылған, жасы шамамен 84 млн.ж.     
Мұражайдың алғашқы кураторы атақты орнитолог болған сот дәрігері Пол Леверкюн болды. Ол ескі мұражай ғимаратындағы екі қабаттағы 14 залда алғашқы көрмені дайындады. 
Мұражай келушілер үшін 1907 жылы ашылды және сол кездегі мыңдаған экспонаттар тізімделген жинақтың алғашқы және жалғыз толық каталогы жарық көрді. Экспонаттардың жалпы саны бір миллионға жуық дананы құрайды.

Мұражай қорында сүтқоректілердің 460-тан астам түрі мен құстардың 1990-нан астам түрі бар. Бауырымен жорғалаушылар мен қосмекенділердің коллекциясы Еуропадағы ең бай коллекциялардың бірі болып табылады. 480 000-ға жуық жәндіктер және 300 000-нан астам басқа омыртқасыздар бар. Болгариядағы және басқа елдердегі үңгірлердегі фаунаның коллекциясы ерекше бай, онда көптеген түрлер дүние жүзіндегі басқа ешбір мұражайда кездестірілмеген.

Коллекциялар Болгариядағы үлгілерді жинау, экспедициялар немесе шетелге жеке сапарлар арқылы, сондай-ақ, шетелде ұқсас мекемелермен зат алмасу, жеке коллекцияларды сатып алу арқылы байытылады. Асеновград қаласының палеонтологиялық бөлімінде Болгарияны мекендеген миоцен дәуіріндегі сүтқоректілердің 30 мыңға жуық қазба сүйектері сақталған.

Мұражай Болгариядағы және әлемдегі тірі және жансыз табиғаттың ғылыми коллекцияларын сақтауға тікелей қатысатын жалғыз ұлттық мекеме болып табылады. Мұражайдың негізгі басымдықтары биоәртүрлілікті, қоршаған ортаны қорғауды және организмдердің эволюциясын зерттеу болып табылады. Осыған байланысты мұражайдың негізгі мақсаты Болгариядағы және басқа елдердегі флораны, фаунаны, қазбаларды, минералдар мен тау жыныстарын жан-жақты зерттеу болып табылады.

 Галерея 

 Дереккөздер 

Санат:Болгария мұражайлары
Санат:София мұражайлары