Қаратағ

Қаратағ (Қаратау), () — Тәжікстанның Тұрсынзаде ауданындағы ауыл.

 Географиялық сипаттама 
Ғиссар жотасының оңтүстік беткейінде, Қаратағ өзенінің екі жағалауында, Душанбеден батысқа қарай 45 км жерде орналасқан.

 Тарихы 
Халықтың басым бөлігі тәжіктер мен өзбектерден тұрады, басқа ұлт өкілдерінің шағын этникалық топтары бар – Ресей монархиясы кезінде орталық Ресей губернияларынан, кейінірек Кеңес Одағы кезінде көршілес республикалардан келген қоныстанушылардың ұрпақтары.

Ауылдың негізін қалаушы – Накшбанди сопылық бауырластықтан шыққан Дахбид ауылының тумасы Ишан Махмад-Ризо-Қожа. 18 ғасырда ол шәкірттерімен бірге Қаратағдария өзенінің маңына қоныстанды, кейінірек Қаратағ ауылы пайда болды. Ол жергілікті жерде қолөнер орталығы ретінде белгілі болды, онда тері илеушілердің, тоқымашылардың, етікшілердің, ұсталардың, тігіншілердің және басқа да қолөнершілердің шағын шеберханалары орналасқан. Ұзақ уақыт бойы бұл аймақ болат пышақтарымен, жүздерімен және былғары бұйымдарымен танымал болды.

19 ғасырда Қаратағ Үндістанмен белсенді сауда жасады. 1870 жылға дейін ол өзінің үкіметтік құрылымдары бар тәуелсіз қоныс болды. Дегенмен, кейінірек ол Ресей мемлекетінің протектораты болған Бұхара әмірлігінің құрамына кірді. ХХ ғасырдың басында Қаратағ жер сілкінісінен айтарлықтай зардап шекті. Уақыт өте келе ол қайта салынып, жаңа ғимараттармен аумағы кеңейтілді. Кеңес өкіметі орнағаннан кейін ол жас Тәжік Республикасының құрамына кірді.

 Экономикасы және әлеуметтік нысандары 
Ең дамыған қолөнердің бірі - тоқымашылық. Ауыл ақсақалдарының айтуынша, Бұхара төңкерісіне дейін Қаратоғта 3 мыңнан астам тоқу шеберханасы жұмыс істеген. Қаратоғ тоқымашылары шығаратын мата «алаша» деп аталған, ал шеберлер оның 20-дан астам түрін тоқыған. 

Бүгінде Қаратағ жергілікті тұрғындар мен қонақтарды өткенін зерттеуге және түсінуге, тарихи және мәдени ескерткіштер аймақтың байлығы мен сұлулығы туралы көбірек білгісі келетін көптеген туристерді тартады.

 Дереккөздер 

Санат:Тұрсынзаде ауданы елді мекендері