Декан (зат)

Декан — бұл алкан, көмірсутек, оның химиялық формуласы C10H22. Декан үшін 75 құрылымдық изомер мүмкін болса да, бұл термин көбіне кәдімгі декан ("н-декан") үшін қолданылады, формуласы CH3(CH2)8CH3. Дегенмен барлық изомерлер ұқсас қасиеттерге ие және олардың құрамына көп көңіл бөлінбейді. Бұл изомерлер жанғыш сұйықтық болып табылады. Декан аз мөлшерде (1%-дан кем) бензинде және керосинде кездеседі. Басқа алкандар сияқты, ол полярлық емес еріткіш, суда ерімейді және оңай жанғыш. Отын құрамына кірсе де, ол басқа бірнеше алкандардай химиялық шикізат ретінде маңызды емес.

Реакциялар
Декан басқа алкандар сияқты жанғыштық реакцияларына қатысады. Қажетті мөлшерде оттегі болғанда, ол жану арқылы су және көмірқышқыл газы түзеді:

2 C10H22  +  31 O2  →  20 CO2  +  22 H2O

Жануға жеткілікті оттегі болмаған жағдайда, көміртек монооксиді де түзіледі.  

Оны зертханалық жағдайда қазба отынсыз да алуға болады.

 Дереккөздер 

Санат:Алкандар