Үш ауысымды мектеп

Үш ауысымды мектеп — оқу процесі тәулігіне үш ауысыммен ұйымдастырылатын жалпы орта білім беру ұйымы. Мұндай режим, әдетте, оқушы орындарының тапшылығынан, демографиялық өсім мен жедел урбанизация салдарынан, сондай-ақ апатты немесе тозығы жеткен мектеп ғимараттарының орнына жаңа нысандар дер кезінде салынбаған жағдайларда пайда болады.  

Үш ауысым оқушылардың қауіпсіздігіне, денсаулығына және оқу жетістіктеріне кері әсер ету қаупін арттырады, сондықтан көптеген елдерде мақсат – мектептерді бір ауысымға көшіру. 

 Қазақстандағы жағдай 
 Мемлекеттік саясат және жобалар 
Қазақстанда үш ауысымды оқытуды жою бағытында 2023 жылдан бастап «Жайлы мектеп» ұлттық жобасы іске асырылуда. Жоба 2025 жылдың соңына дейін 740 мыңға жуық оқушы орны бар 369 заманауи мектеп салуды көздейді; қаржыландыру көлемі триллион деңгейінде жоспарланған.

Жоба операторы – «Samruk-Kazyna Construction» АҚ; пайдалануға берілгеннен кейін мектептердің барлығы жергілікті атқарушы органдардың балансына өткізіледі, оқыту тегін болады.

 Келешек мектептері (2019–2025) 
2019 жылдан бері елде 1 млн-нан астам оқушы орнына шақталған 1200-ден көп жаңа мектеп пайдалануға берілді; олардың ішінде 2023–2024 жылдары 510 мың орындық 422 мектеп ашылды. Оқу-ағарту министрлігінің мәліметінше, кейінгі алты жылда үш ауысымды мектептер саны төрт есеге, апатты мектептер екі есеге қысқарды; 2025 жылғы дерек бойынша 3 мың мектеп бір ауысымда, 5 мыңға жуығы екі ауысымда оқытады.

Бұдан бөлек, 2024 жылдың соңына қарай жүзден астам жаңа мектеп іске қосылып, бірқатар өңірлерде үш ауысымды оқыту толық жойылды (мысалы, Шымкент, Алматы қаласы, Ақмола, Қарағанды, Қызылорда облыстары туралы министрлік хабарламалары).

«Жайлы мектеп» шеңберінде құрылыс бірнеше қаржыландыру арнасымен жүргізіледі: республикалық және жергілікті бюджет, тәркіленген қаражаттан қалыптасқан инфрақұрылымды қолдау қоры, сондай-ақ МЖӘ мен инвестициялар. Мектептер тапсырыс беруші – бірыңғай дирекция арқылы салынып, стандартталған жобалармен жабдықталады; электронды мониторинг пен ашық конкурс рәсімдері енгізілген.

Салынған мектептер саны өсіп келе жатқанымен, мегаполистердегі көші-қон, тығыз қалалану және табиғи өсім сұранысты қайтадан арттыруы мүмкін. Сондықтан жаңа құрылысқа қоса, мектеп желісін аймақтық жоспарлаумен, кадрмен қамтумен және білім сапасын арттыру шараларымен ұштастыру қажет деген көзқарас бар (министрлік түсіндірмелері мен сала сарапшыларының пікірлері бойынша).

 Қараңыз 
 Қазақстандағы білім беру

 Білім беру инфрақұрылымы

 Жайлы мектеп

 Дереккөздер 

 Сыртқы сілтемелер 
 «Жайлы мектеп» ұлттық жобасының ресми сайты

 «Samruk-Kazyna Construction» АҚ 

Санат:Қазақстандағы білім