Қазақстанның алтыннан жасалған естелік шақалары

Естелік алтын шақаларды Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Түркістан қаласының 1500 жылдығына арналған шақа шығарылған 2000 жылдан бастап шығара бастады. Шақаларды жасау үшін 999 сынама алтын пайдаланылады, олардың барлығы Қазақстан теңге сарайында proof сапасымен соғылады.

Шақалар «Жануарлар», «Әлемнің әйгілі мешіттері», «Шығыс күнтізбесі», «Банкноттағы кейіптер» жергілікті бағдарламалары, сондай-ақ «Әлемнің ең кішкентай шақалары» халықаралық шақа бағдарламасы аясында шығарылған. Кейбір естелік шақалар кез келген топтамадан тыс шығарылды.

Кейбір шақалар — «Жануарлар» топтамасы және «2010 Олимпиада ойындары. Биатлон» шақасы диаметрі 1 мм-ге дейінгі гауһар тастармен көмкерілген.

Алтын шақалар 50, 100, 500, 1000, 50 000 және 100 000 теңге белгіленген бағада шығарылады және Қазақстанда заңды төлем құралы болып табылады, алайда олардың нарықтық құны әлдеқайда жоғары болғандықтан, олар төлем құралы ретінде пайдаланылмайды.

 Статистикасы 
2019 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша 54 естелік алтын шақа шығарылды.

Жылдаршақаларда көрсетілген мен атаулы құны бойынша шақалар шығарылымдарының жиынтық кестесі 2000 2001 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 Барлығы 50 теңге2 100 теңге9 500 теңге237 1000 теңге1 50 000 теңге14 100 000 теңге1 Барлығы114132195744222213+

 «Әлемнің ең кішкентай шақалары» топтамасы 
Топтамадағы шақалар 2004-2009 жылдары шығарылды.

<center>2004<center>125px125pxМидас патшаның алтыныБет жағы: Қазақстанның елтаңбасы, мемлекеттің атауы , белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: қолында тостағаны бар шынтақтап жатқан Мидас патша, астында тағам толы ыдыс-аяқтар орналасқан, гүлді өрнек, шақаның  атауы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 5000 дана.<center>2004<center>125px125pxКрез патшаның қазынасыБет жағы: Қазақстанның елтаңбасы, мемлекеттің атауы , белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: көне шақалар мен ежелгі грек ғибадатханасының аясында Крез патшаның бейіні, геометриялық өрнек, шақаның  атауы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 5000 дана.<center>2004<center>125px125pxМарко ПолоБет жағы: Қазақстанның елтаңбасы, мемлекеттің атауы , белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: түйелер керуені мен кеме аясындағы саяхатшының кейіпі, есімі  және өмір сүрген жылдары (1254—1324).Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 20 000 дана.<center><center>125px125pxЕжелгі ТүркістанБет жағы: Қазақстанның елтаңбасы, мемлекеттің атауы , белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: Қожа Ахмет Ясауи кесенесі аясындағы түйе керуені, шақаның  атауы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 15 000 дана.<center><center>125px125pxБүркітбасты грифБет жағы: Қазақстанның елтаңбасы, мемлекеттің атауы , белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: Берел қорғанын қазу кезінде табылған бұйымның суреті, ұлттық ою-өрнек, шақаның  атауы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 18 000 дана.<center>2009<center>125px125pxЖалаулы көмбесіБет жағы: ұлттық ою-өрнек, эмитент-банктің атауы , белгіленген бағасы, металл сынамасы. Арт жағы: бұйымның бұғы, шиыршық түріндегі бейнесі, шақаның  атауы, шығарылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 50 теңге. Салмағы: 0,5 г. Диаметрі: 11 мм. Таралымы: 14 000 дана.<center>2009<center>125px125pxЖалаулы көмбесіБет жағы: ұлттық ою-өрнек, эмитент-банктің атауы , белгіленген бағасы, металлдың сынамасы. Арт жағы: бұйымның бұғы, шиыршық түріндегі бейнесі, шақаның  атауы, шығарылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 9500 дана.<center>2009<center>125px125pxЖыртқыш мысықтың басыБет жағы: ұлттық ою-өрнек, эмитент-банктің атауы , белгіленген бағасы, металлдың сынамасы.Арт жағы: алтын айылбастың суреті, шақаның  атауы, шығарылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 50 теңге. Салмағы: 0,5 г. Диаметрі: 11 мм. Таралымы: 14 000 дана.<center>2009<center>125px125pxЖыртқыш мысықтың басыБет жағы: ұлттық ою-өрнек, эмитент-банктің атауы , белгіленген бағасы, металлдың сынамасы.Арт жағы: алтын айылбастың суреті, шақаның  атауы, шығарылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңге. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 9500 дана.+

 «Жануарлар» топтамасы 
Топтамада белгіленген бағасы 500 теңге, салмағы 7,78 г, диаметрі 25 мм шақалар 2005-2012 жылдары шығарылды.

Бет жағы: Қазақстанның елтаңбасы, мемлекеттің атауы , белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металдың салмағы мен сынамасы.

Арт жағы: жануардың бейнесі және оның латын немесе ағылшын тіліндегі аты. Жануар көзінің орнына диаметрі 1 мм-ге дейін жететін гауһар тастар салынған.

Қыры бұжыр.

2005100px100pxҚызыл қасқырТаралымы: 4000 дана.2009100px100pxБарысТаралымы: 5000 дана.100px100pxСілеусінАтауы ескірген, қазір  деп аталадыТаралымы: 5000 дана.100px100pxҮкі Таралымы: 5000 дана.+

 «Әлемге әйгілі мешіттер» топтамасы 
Топтамада белгіленген бағасы 500 теңге, салмағы 3,11 г, диаметрі 16 мм шақалар 2006-2013 жылдары шығарылды. Дәл осындай әрленіммен белгіленген бағасы 500 теңгелік 4 күміс шақа шығарылды.

Бет жағы: мешіттегі кіреберісті білдіретін дарбаза мен бұралымның стильдендірілген бейнесі, эмитент-банктің  (2006 жылғы шақаларда) немесе  (қалғандары) және оның логотипі, теңге сарайының белгісі, белгіленген бағасы, шығарылған жылы, металлдың сынамасы.

Арт жағы: мешіттің көрінісі, қасиетті орын мен орналасқан қаланың атауы («Заһир мешіті» және «Байтұррахман Рая мешіті» шақаларынан басқа), ағылшын тілінде.

Қыры бұжыр.

100px100pxӘл-Мәсжид әл-Харам(Мекке, Сауд Арабиясы)Таралымы: 4000 дана.2011100px100pxСұлтан Омар Әли Сайфуддин мешіті(Бандар-Сери-Бегаван, Бруней)Таралымы: 3000 дана.100px100pxМәсжид-үн-Нәби(Медине, Сауд Арабиясы)Таралымы: 4000 дана.2011100px100pxТәдж-ул-Мәсжид(Бхопал, Үндістан)Таралымы: 3000 дана.2010100px100pxЖартастағы Күмбез(Иерусалим, Израиль)Таралымы: 3000 дана.2012100px100pxЗаһир мешіті(Алор-Сетар, Малайзия)Таралымы: 3000 дана.2010100px100pxҚағба(Мекке, Сауд Арабиясы)Таралымы: 3000 дана.2012100px100pxФейсал мешіті(Исламабад, Пәкістан)Таралымы: 3000 дана.2010100px100pxСұлтан Хуссейн мешіті(Сингапур)Таралымы: 3000 дана.2013100px100pxБайтұррахман Рая мешіті(Банда-Ачех, Индонезия)Таралымы: 3000 дана.2011100px100pxМұхаммед Әли мешіті(Каир, Мысыр)Таралымы: 3000 дана.+

 «Шығыс күнтізбесі» топтамасы 
2011 жылдан бастап топтамада белгіленген бағасы 500 теңге, салмағы 7,78 г және сырттай сызылған диаметрі 21,78 мм, 12 қырлы пішінді шақалар шығарылды. Дәл осындай әрленіммен белгіленген бағасы 500 теңгелік күміс шақалар шығарылды.

Бет жағы: жұлдыздардың аясындағы зодиак белгілерінің таңбалары, мемлекеттің  және  атауы, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы, Күннің стильдендірілген бейнесі.

Арт жағы: жануардың ірі бейнесі — ағымдағы жылдың таңбасы, басқа жануарлардың суреттерімен қоршалған, орыс тіліндегі Шығыс күнтізбесі, ,  және  жазбалары, шақаның шығарылған жылы мен теңге сарайының белгісі.

Қыры бұжыр.

2011100px100pxҚоян жылыТаралымы: 3000 дана.100px100pxҚой жылыТаралымы: 1000 дана.100px100pxАйдаһар жылыТаралымы: 3000 дана.100px100pxМешін жылыТаралымы: 1000 дана.100px100pxЖылан жылыТаралымы: 3000 дана.100px100pxТауық жылыТаралымы: 1000 дана.100px100pxЖылқы жылыТаралымы: 3000 дана.100px100pxИт жылыТаралымы: 200 дана.2019Шошқа жылыТаралымы: 200 дана.2020Тышқан жылыТаралымы: 300 дана.+

 «Банкноттағы кейіптер» топтамасы 
2011 жылдан бастап топтамада салмағы 7,78 г, диаметрі 21,78 мм, белгіленген бағасы 500 теңге шақалар шығарылады. Осы әрленіммен белгіленген бағасы 500 теңгелік күміс шақалар мен белгіленген бағасы 50 теңгелік мыс-никель шақалар шығарылады.

Бет жағы: Қазақстан елтаңбасы, ұлттық ою-өрнек, ҚРҰБ логотипі, мемлекеттің  және  атауы.

Арт жағы: қайраткердің кейіпі бар 1993 жылғы банкноттың үзіндісі, есімі, ұлттық ою-өрнек, металдың салмағы мен сынамасы, шақаның шығарылған жылы.

Қыры бұжыр.

2011100px100pxӘл-ФарабиТаралымы: 4000 дана.2015100px100pxАбай ҚұнанбайұлыТаралымы: 4000 дана.2012100px100pxСүйінбай АронұлыТаралымы: 4000 дана.2016100px100pxӘбілқайыр ханТаралымы: 1000 дана.2013100px100pxҚұрманғазы СағырбайұлыТаралымы: 4000 дана.2017100px100pxАбылай ханТаралымы: 200 дана.2014100px100pxШоқан УәлихановТаралымы: 1000 дана.+

 Басқа алтын шақалар 
<center>2000<center>125px125pxТүркістанға 1500 жылБет жағы: белгіленген бағасы, эмитент-банктің  атауы мен логотипі, ұлттық ою-өрнек, теңге сарайының белгісі, шығарылған жылы, металлдың сынамасы.Арт жағы: Қожа Ахмет Ясауи кесенесі,  атауы мен  жазуы. Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 500 теңге. Салмағы: 7,78 г. Диаметрі: 21,87 мм. Жуандығы: 1,6 мм. Таралымы: 1000 дана.<center>2001<center>125px125pxЕсік Алтын адамыБет жағы: мемлекеттің  және  атауы, мүйізді қанатты аттар түріндегі Есік көсемінің бас киімі элементі, ұлттық ою-өрнек, белгіленген бағасы, шығарылған жылы.Арт жағы: Есік көсемінің толық бойы бейнесі және киімінің жекелеген элементтері,  және  жазуы, теңге сарайының белгісі, металлдың сынамасы. Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 1000 теңге. Салмағы: 7,78 г. Диаметрі: 21,87 мм. Жуандығы: 1,6 мм. Таралымы: 2000 дана.<center><center>125px125px2008 жылғы Олимпиада ойындары. Биіктікке секіруБет жағы: стадионның стильдендірілген бейнесі аясындағы Қазақстан елтаңбасы, мемлекеттің  атауы, белгіленген бағасы, ҚРҰБ логотипі, металдың салмағы мен сынамасы, шақаның соғылған жылы.Арт жағы: секіріп тұрған спортшы, «2008 жылғы Олимпиада ойындары» жазуы  жазылған.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 500 теңгеҰқсас әрленіммен белгіленген бағасы 100 теңгелік күміс шақалар шығарылады.. Салмағы: 7,78 г. Диаметрі: 25 мм. Таралымы: 5000 дана.<center>2008<center>125px125pxТеңгеге 15 жылБет жағы: 8 бұрышты жұлдыздың аясындағы Қазақстан елтаңбасы, эмитент-банктің  атауы, теңге сарайының белгісі, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: теңге таңбалары ою-өрнегінің аясында – үлкен теңге белгісі, «Түркі шабандозы», «Регель қызғалдағы» және «Ғарыш» естелік шақаларының және 2006 жылғы үлгідегі 10 000 теңгелік банкноттардың бейнелері;  жазуы, шығарылған жылы. Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 50 000 теңгеҰқсас әрленіммен белгіленген бағасы 500 теңгелік күміс шақа шығарылады.. Салмағы: 1000 г. Диаметрі: 100 мм. Таралымы: 100 дана.<center>2009<center>125px125px2010 жылғы Олимпиада ойындары. БиатлонБет жағы: стадионның стильдендірілген бейнесі аясындағы Қазақстан елтаңбасы, мемлекеттің  атауы, белгіленген бағасы, ҚРҰБ логотипі, металдың салмағы мен сынамасы, шақаның соғылған жылы.Арт жағы: биатлон көрінісі, бес нысананың суреті, оның үшеуінің орнына әрқайсысының диаметрі 1 мм-ге дейінгі 3 гауһар тастың ендірмелері бар, «2010 жылғы Олимпиада ойындары» жазуы  жазылған. Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 500 теңге. Салмағы: 7,78 г. Диаметрі: 25 мм. Таралымы: 5000 дана.<center>2009<center>125px125pxЖолбарысБет жағы: Қазақстан елтаңбасы, эмитент-банктің  атауы, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: жолбарыстың суреті, жануардың  және  атауы, теңге сарайының белгісі, шақаның шығарылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 500 теңге. Салмағы: 7,78 г. Диаметрі: 21,87 мм. Таралымы: 3000 дана.<center><center>125px125pxБарысБет жағы: ұлттық ою-өрнек аясындағы Қазақстан елтаңбасы, эмитент-банктің  атауы, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы, теңге сарайының белгісі.Арт жағы: тау аясындағы барыс жұбы, жануардың  және  атауы, шақа соғылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңгеҰқсас әрленіммен белгіленген бағасы 100 және 5000 теңгелік күміс шақалар шығарылды.. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 9500 дана.<center><center>125px125pxБарысБет жағы: ұлттық ою-өрнек аясындағы Қазақстан елтаңбасы, эмитент-банктің  атауы, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы, теңге сарайының белгісі.Арт жағы: тау аясындағы барыс жұбы, жануардың  және  атауы, шақа соғылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 500 теңге. Салмағы: 31,1 г. Диаметрі: 32 мм. Таралымы: 1500 дана.<center>2010<center>125px125px7-Қысқы Азия ойындарыБет жағы: Тянь-Шань шыршасы мен шаңғы жолының суреті, мемлекеттің  және  атауы, теңге сарайының белгісі, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы, шығарылған жылы. Арт жағы: мұздың стильдендірілген кескіні аясындағы ойындар логотипі, қысқы спорт түрлерінің идеограммалары, ойындардың  және  атауы. Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 теңгеҰқсас әрленіммен белгіленген бағасы 500 және 5000 теңгелік күміс шақалар шығарылды.. Салмағы: 1,24 г. Диаметрі: 13,92 мм. Таралымы: 8000 дана.<center><center>125px125px7-Қысқы Азия ойындарыБет жағы: қар бүршіктерімен қоршалған «Күн құдайы» петроглифінің суреті, шаңғы жолының стильдендірілген бейнесі, мемлекеттің  және  атауы, теңге сарайының белгісі, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы, шығарылған жылы. Арт жағы: мұздың стильдендірілген кескіні аясындағы ойындар логотипі, қысқы спорт түрлерінің идеограммалары, ойындардың  және  атауы. Қыры бұжыр. Белгіленген бағасы: 50 000 теңге. Салмағы: 1000 г. Диаметрі: 100 мм. Таралымы: 145 дана.<center>2011<center>125px125pxТәуелсіз Қазақстанға 20 жылБет жағы: мемлекеттің елтаңбасы, қанатты барыс бейнесі бар Қазақстан картасы, эмитент-банктің  атауы, теңге сарайының белгісі, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы. Арт жағы: стильдендірілген сағат циферблатының аясында — Астана мен Алматының көрікті жерлерінің коллажы,  жазуы, шығарылған жылы. Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 50 000 теңге. Салмағы: 1000 г. Диаметрі: 100 мм. Таралымы: 100 дана.<center>2013<center>125px125pxТеңгеге 20 жылБет жағы: эмитент-банктің  атауы, белгіленген бағасы, металдың салмағы мен сынамасы, ұлттық ою-өрнек. Арт жағы: ұлттық валютаның әртүрлі банкноттары бейнесімен қоршалған Қазақстан елтаңбасы, теңге таңбаларының ою-өрнегі,  жазуы, шығарылған жылы.Қыры бұжыр.Белгіленген бағасы: 100 000 теңгеҰқсас әрленіммен белгіленген бағасы 500 және 5000 теңгелік күміс шақалар және белгіленген бағасы 50 теңгелік мыс-никель шақасы шығарылды.. Салмағы: 2000 г. Диаметрі: 100 мм. Таралымы: 60 дана.+

 Тағы қараңыз 
 Қазақстанның естелік шақалары
 Қазақстанның бағалы емес металдардан жасалған естелік шақалары
 Қазақстанның биметалдық естелік шақалары
 Қазақстанның күмістен жасалған естелік шақалары

 Дереккөздер 

Санат:Қазақстанның естелік шақалары
Санат:Естелік шақалардың тізімдері