Цоцильдер

Цоцильдер () — Мексиканың Чьяпас штатында тұратын үндіс халқы. Халқы: 125 мың адам.

 Тілі 
Олар диалектілері мен субдиалектілері бар цотциль тобының тілінде сөйлейді. Жартысынан көбі испан тілін қолданады. 

 Діні 
Діни сенімдері — католиктер.

 Тарихы 
Цотцилдің ата-бабалары майя өркениетінің қалыптасуына қатысты. Испания жаулап алғанға дейін (1525 ж.) олардың ацтектерге тәуелді мемлекеттері болды.

 Кәсібі 
Дәстүрлі кәсіптері — қолмен атқарылатын егіншілік (жүгері, бұршақ, асқабақ, тәтті маниок, бұрыш-чили, қызанақ, мақта, темекі, XVI—XVII ғасырлардан бастап. банан, қант қамысы, күріш, картоп, кофе), құс өсіру (күркетауық, отаршылдық кезеңнен бастап — тауықтар), аң аулау, балық аулау, терушілік, ара шаруашылығы. Ірі және ұсақ мал, шошқа, қашыр, есек өсіріледі.

Керамика жақсы дамыған (негізгі орталығы Шамулада: хош иістендіргіштер, жүгері сусынына арналған үлкен ыдыстар, қызыл геометриялық өрнектермен сурет салу), тоқу, өру, тері өңдеу, ағаш ұстасы, музыкалық аспаптар жасау (оның ішінде бұғы мүйізінен және тасбақа қабығынан жасалған барабандар). Олар плантацияларда және тұз өндіруде жалдамалы жұмыс істейді.

 Тұрмыс салты 
Отбасы шағын және үлкен, патрилиндік, неке патрилокальды. Көп әйелділік, сорорат, қалыңдық үшін еңбек ету жиі кездеседі. Патрилинальды локализацияланған тектер (сна) сақталған. Ірі елді мекендер 4 эндогамикалық кварталға бөлінген.

Тұрғын үйлері майяларға тән, көбінесе үйдің алдында тіректердегі шатырдың астында - веранда, қарама-қарсы қабырғаларда екі кіреберісі бар,, бу моншалары бар.

Дәстүрлі ерлер киімі ақ жейдеден, тізеге дейінгі ақ белдемше-шалбардан, қоңыр, қара түсті ашық жолақтармен, сұр түсті шашағы бар серапон-пончолардан, жамбаста былғарыдан тоқылған белдіктен, өрнекпен тоқылған сандалдардан, жиектерінде қара жолақтары бар сабан қалпақтан тұрады.
Әйелдер ұзын күңгірт белдемше, ақ туника тәрізді жиделер, түрлі-түсті өрнектері бар ақ түсті көйлек, мереке күндері - қызыл уипили киеді. Шамулада — қызыл помпондары бар қоңыр жүн блузкалар, түрлі-түсті шарфтар, жүн жамылғылар, Уистледе — қара жиегі бар ақ түсті, жылтырақтан, лентадан, гүлдерден және т.б. жасалған әшекейлер, қара жіптердің бір-бірімен өрілген байламдарынан жасалған бас киімдер киеді.

Негізгі рәсімдер мамырда егіс алдында және егін жинаудан кейін қазан айындағы Крест күні болып табылады. Католиктік мерекелер мен жаңа жылдық рәсімдер киім киген шерулермен, бетперде киген билермен (маймыл, ягуар, бұғы билері), билеумен, өгіздерді құрбандыққа шалумен бірге жүреді.

 Дереккөздер 

Санат:Орталық Америка үндістері
Санат:Мексика этникалық топтары