Сонинке

Сонинке — Батыс Африкадағы халық. Олар негізінен Сенегал өзендерінің жоғарғы ағысында, Малидің оңтүстік-батысында (1,5 млн. адамға дейін) Мавританияның оңтүстігінде (200 мыңнан астам адам) және Сенегалдың шығысында (325 мың адам) тұрады. Сонымен қатар Гамбияның шығысында (200 мың адам) және Гвинея-Бисауда (5 мың адам), Кот-д’Ивуарда (150 мыңнан астам адам) және т.б. Жалпы саны шамамен 2,5 миллион адам (2015, бағалау).Большая российская энциклопедия 2004–2017 https://old.bigenc.ru/ethnology/text/3637048

 Тілі 
Олар Нигер-Кордофан отбасының манде тобына жататын сонинке тілінде сөйлейді.Советская историческая энциклопедия - сонинке http://www.terminy.info/history/soviet-historical-encyclopedia/soninke
Диалектілері: әзер, батыс (Мавритания, Сенегал), шығыс (Мали). Малиде көптеген сонинкелер баман тілінде, Сенегалда - волоф, Мавританияда - араб тілінде сөйлейді. Жазуы латын әліпбиіне негізделген.

 Діні 
Сонинкелер – исламды қолдаған алғашқы этникалық топтардың бірі. Халықтың басым бөлігі исламды (суннизмді) ұстанады, аз бөлігі католиктер.Современная энциклопедия https://dic.academic.ru/dic.nsf/enc1p/44622

 Тарихы 
Сонинке этносы Ежелгі Гана-Вагаду дәуірінде (8-12 ғасырлар) пайда болды, оның этникалық өзегі сонинке болды.Народы и культуры Сонинке https://travel-journal.ru/ethno/45/1268/

 Кәсібі 
Дәстүрлі кәсібі сауда және егіншілік (тары, жүгері, бұршақ дақылдары), мал шаруашылығы (ешкі, қой, түйе) дамыды. Жержаңғақ екпелері аудандарында маусымдық жұмыстар дамыды. Жаңбырлы маусымда әйелдер егіншілікпен айналысады. Дегенмен, әйелдер әдетте үйде тамақ пісіріп, бала күтімімен айналысады.
Иммиграцияның маңызы зор, әйелдер мен балалар үйде қалып, ерлер ақша табу үшін қалаларға барады.Народ сонинке http://restinworld.ru/stories/mali/14031/1.html 

 Өмір салты 
Сонинке қоғамы касталарға бөлінеді: еркін–хоро (ақсүйектер – билеушілердің ұрпақтары, қарапайым халық, марабуттар – мұсылман зиялылары); ньамахаля - қолөнер касталары (теміршілер, тері илеушілер, әңгімешілер); құлдар
Барлық Сонинкелер (құлдардан басқа), топ мүшелеріне арналған тағамға тыйым салу тотемі бар үлкен туысқан топтарға жатады, жалпы аты -диамму.
Үлкен отбасылық қауымдастық әдетте отбасы басшысынан, оның інілерінен, олардың әйелдерінен және балаларынан тұрады. Неке вирилокальды, полигиния жиі кездеседі. Отаршылдыққа дейінгі кезеңде-округ пен провинция деңгейіндегі күшті саяси билік институттары болды (билеуші-тунга).

Сонинкелер көп балалы отбасыларда тұрады, олардың үйлері қоршаулармен қоршалған. Тұрғын үйлер дөңгелек немесе төртбұрышты, верандалары бар саманнан жасалған.

Дәстүрлі киімдері – кең жейде мен шалбар (ерлердікі), тігілмеген белдемше және жеңсіз блузка (әйелдер), қара матадан тігілген орамал. Алтын зергерлік бұйымдар танымал.

Негізгі тағам – кускус (буға пісірілген ұннан жасалған шар пішінді) және соус қосылған бәліш, сүт пен бал қосылған тары ботқасы. Бұқтырылған бұршақтар мен ет жейді. народы мира / Сонинке http://www.etnolog.ru/people.php?id=SONI

 Дереккөздер 


Санат:Мали халықтары
Санат:Мавритания халықтары
Санат:Сенегал халықтары
Санат:Гамбия халықтары
Санат:Гвинея-Бисау халықтары
Санат:Кот-д’Ивуар халықтары