Орта азия овчаркасы

Орта Азия шопан иті , Алабай немесе Алабай ( орыс. среднеазиатская овчарка; алабай ) деген атпен белгілі, мал шаруашылығын қорғаушы ит тұқымы. Дәстүрлі түрде бұл тұқым қой мен ешкі табындарын күзету үшін, сондай-ақ күзет және күзет қызметі үшін пайдаланылды. 

Бұл FCI Ресейдің қамқорлығымен кеңес дәуірінен шыққан молоссоидтық ит тұқымы ретінде танылған иттердің үлкен тұқымы.Көптеген тұқым өкілдері Ресейде тұрады және жергілікті питомниктер клубының қызметкерлері Орталық Азия тұрғындарын елдегі ең танымал ит тұқымдарының бірі деп атайды, оларды 2000 жылы елдегі №1 тұқым деп бағалады.

Таңба ретінде
Алабай иттері 2017 жылғы жабық ғимараттардағы және жекпе-жек өнері бойынша Азия ойындарының бойтұмары болды . 

Алабайдың бейнесі «Түркіменстанның халық ит өсірушісі» және «Түркіменстанның еңбек сіңірген ит өсірушісі» мемлекеттік медальдарында бейнеленген. 

2020 жылдың қараша айында Ашхабадта 15 метрлік Алабай ескерткіші ашылды .
Тарих
Ортаазиялық шопанның арғы атасы Жайық, Каспий теңізі, Кіші Азия және Қытайдың солтүстік-батыс шекарасы арасындағы географиялық аймақта пайда болды. [4] Орталық Азияның байырғы тұрғындарын, сондай-ақ оның шыққан елдерінде, мысалы, Қырғызстан, Тәжікстан, Түркіменстан, Қазақстан, Ауғанстан, Өзбекстан және төңіректегі елдерде әлі де кездеседі. [5] Бұл жануардың алтын мүсіні 2020 жылы ашылған Түркіменстанда мақтаныш пен ұлттық мұраның символы болып саналады.[6] Кейбіреулер мал бағушы қызметін атқарады, кейбіреулері иелерін қорғайды, ал кейбіреулері итпен күресу үшін пайдаланылады, бұл сол аймақтың көптеген елдерінде ұлттық дәстүр болып табылады. Бұл тұқымның генетикалық ұқсастығы сол аймақтың мал күзетшісі иттерінің Грузия овчаркасы (Нагази), қаңғал иті және ақбаш сияқты басқа аборигендік тұқымдарымен күшті генетикалық ұқсастыққа ие.