Қиыр Солтүстік

Қиыр Солтүстік немесе Алыс Солтүстік () — Ресейдің үлкен бөлігі, негізінен Солтүстік поляр шеңберінің солтүстігінде орналасқан және орасан зор минералды және табиғи ресурстарымен мақтана алады. Оның жалпы ауданы шамамен 5,500,000км² Ресейдің жалпы аумағының шамамен үштен бірін құрайды. Ресми түрде қиыр солтүстік аймақтарға бүкіл Чукотка автономиялық округі, Камчатка өлкесі, Магадан облысы, Мурманск облысы және Саха, сондай-ақ Архангельск облысының, Иркутск облысының, Хабаровск өлкесінің, Коми Республикасының, Красноярск өлкесінің кейбір бөліктері мен қалалары, Карелия Республикасы, Сахалин облысы, Тува, Түмен облысы, сондай-ақ Солтүстік Мұзды мұхиттың барлық аралдары, оның теңіздері, Беринг теңізі, Охот теңізі кіреді.

Ауданның қатал табиғи жағдайына байланысты онда жұмыс істейтін адамдарға Ресей үкіметінен дәстүрлі түрде басқа аймақтардың жұмысшыларына қарағанда жоғары жалақы алуға құқылы болды. Климат пен қоршаған ортаның нәтижесінде бұл аймақтың байырғы тұрғындары белгілі бір генетикалық айырмашылықтарды дамытты, бұл олардың мәдениеттері сияқты аймақтың қоршаған ортасымен жақсы күресуге мүмкіндік береді.
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/120_%D0%9D%D0%B0_%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BD%D0%BA%D0%B5_%D0%B2_%D1%83%D1%81%D1%82%D1%8C%D0%B5_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%A3%D1%80%D0%B0.jpg/220px-120_%D0%9D%D0%B0_%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%8F%D0%BD%D0%BA%D0%B5_%D0%B2_%D1%83%D1%81%D1%82%D1%8C%D0%B5_%D1%80%D0%B5%D0%BA%D0%B8_%D0%A3%D1%80%D0%B0.jpg|нобай|Якутия

 Ең ірі қалалар 
Архангельск (халқы 349 742), Якутск (322 987), Мурманск (287 847), Северодвинск (181 990), Норильск (181 830), Петропавл-Камчатский (181 216), Новый Уренгой (118 033), Ноябрск (110 620), және Магадан 92 052) - Ресейдің Қиыр Солтүстік аймағындағы ең ірі қалалар. Үлкенірек және оңтүстік Сургут (380 632) Қиыр Солтүстікке «теңестірілген» қалалар мен аумақтар арасындағы ең үлкені болып табылады.

 Құқықтық мәртебе 
Қиыр Солтүстік өзінің өте қатал климатымен танымал. Дәстүрлі кәсіппен айналысатын жергілікті халықтардан және еңбекпен түзеу лагерлерінің (мысалы, Кеңес Одағының ГУЛАГ) басқа онда жұмыс істейтін адамдар «Солтүстік бонус » () деп аталатын қосымша ақы алады. Қосымша жеңілдіктерге қосымша еңбек демалысы, мүгедектік бойынша қосымша жәрдемақылар, қосымша зейнеткерлікке шығу жәрдемақылары (зейнеткерлік жастың төмендігі) және ауыр еңбек жағдайлары үшін өтемақы ретінде тұрғын үй төлемдері жатады. Мұндай өтемақы Кеңес Одағы кезінде басталып, Ресей Федерациясында сақталып келеді.

2007 жылдың қаңтарында Мемлекеттік Думаның Солтүстік және Қиыр Шығыс мәселелері жөніндегі комитеті Қиыр Солтүстіктегі аймақтарды анықтайтын, жұмысшыларға өтемақы көлемін анықтайтын заң жобасын мақұлдады. Аймақтар жалпы климатқа негізделіп құрылды, ал қатал аймақтар жұмсақ аймақтарға қарағанда көбірек өтемақы алады.

 Дереккөздер 

Санат:Арктика аймақтары
Санат:Тарихи облыстар