Ресей рублі

Ресей рублі (; белгісі: ₽, руб; коды: RUB) немесе Рубль — Ресей Федерациясының ресми валютасы. Валюта 1993 жылы қыркүйек айында КСРО рублінің орнын алды. Рубль 100 копейкаға бөлшектенеді.

1993 жылы КСРО рублі мен Ресей рублінің баға айырмашылығы болмаған (1 SUR = 1 RUR), бірақ 1998 жылғы кризистың алдында рубль бағасы мен коды өзгеріп, 1 RUB = 1,000 RUR болды.

Рубль атты валюта Ресей империясы замандарынан бері қолданылып жүр. Қазір рубль тек Ресей, Беларусь пен Транснистрия мемлекеттерінде, Ресей басқаратын оккупацияланған территорияларда (Луганск пен Донецк Халық Республикалары) және Грузия мемлекетінің Абхазия мен Оңтүстік Осетия территорияларында қолданылыста.

 Тарихы 

Рубль валютасы орыс жерінде 14-ші ғасырдан бері қолданылуда, ол әлемнің стерлингтен кейінгі ең көне валютасы. Ол 1704 жылы, Ресей империясының құрылғанына дейін қолданыста болуды бастады, және де рубль — Еуропадағы бөлшектерге бөлінген тұңғыш валюта.

 RUR (1992–1998) 
Кеңес одағының ыдырауынан кейін Ресейдің валютасы уақытша КСРО рублі еді. Кейінірек, 1993 жылы Ресей Рублі тұңғыш қабылданды. Оның ISO 4217 коды RUR еді (RUssian Ruble) және ол КСРО рублімен тең еді.

Ресей Федерациясының алғаш жылдарында оның экономикасы өте нашар еді. 1992 жылы $1=125 RUR болған рубль 1998 жылы $1=6,000 RUR болып кеткен. Сол жылы рубль валютасы өзгерстерге ұшырап, коды мен баға ауыстырылды.

 RUB (1998–қазір) 
Рубльдің өзгеруінен кейін Ресейді көп ұзамай кризис күтті. Кризистың барысында 1$-ға тең 6₽ 20₽-ға айналды.

2001–2013 жылдары $1=30₽ бағасымен өзгермеген еді, бірақ Қырым аннексиясынан кейін 2013–2021 жылдары 1$= 60-80₽ дейін төмендейді. 2022 жылы рубль Ресейдің Украинаға басып кіруі нәтижесінде одан да төмендеген (1$=110₽).

 Монеталары 
1998 жылдан бері қазіргі кезде қолданылыстағы монеталарының тізімі:
+Қолданыстағы монеталарСуретіБағасыТехникалық параметрлеріАлдыАртыДиаметріМассасы47x47 нүкте47x47 нүкте1 коп.15.5 мм.1.5 г.56x56 нүкте56x56 нүкте5 коп.18.5 мм.2.6 г.53x53 нүкте53x53 нүкте10 коп.17.5 мм.1.95 г.
 53x53 нүкте53x53 нүкте1.85 г.59x59 нүкте59x59 нүкте50 коп.19.5 мм.2.90 г.59x59 нүкте59x59 нүкте2.75 г.64x64 нүкте62x62 нүкте1 руб.20.5 мм.3.25 г.62x62 нүкте62x62 нүкте3.00 г.62x62 нүкте62x62 нүкте69x69 нүкте69x69 нүкте2 руб.23 мм.5.10 г.70x70 нүкте69x69 нүкте5.00 г.69x69 нүкте69x69 нүкте75x75 нүкте76x76 нүкте5 руб.25 мм.6.45 г.75x75 нүкте75x75 нүкте6.00 г.75x75 нүкте75x75 нүкте66x66 нүкте66x66 нүкте10 руб.22 мм.5.63 г.66x66 нүкте66x66 нүкте

 Қағаз ақшасы 
+1997 басылымыСуретіБағасыПропорциясыБасталдыАлдыңғы
жағыАртқы жағыБасылуыҚолданылуы150x150 нүкте150x150 нүкте5 ₽137 × 61 мм.19971 қаңтар 1998180x180 нүкте180x180 нүкте10 ₽150 × 65 мм.180x180 нүкте180x180 нүкте50 ₽180x180 нүкте180x180 нүкте100 ₽180x180 нүкте180x180 нүкте500 ₽180x180 нүкте180x180 нүкте1,000 ₽157 × 69 мм.1 қаңтар 2001180x180 нүкте180x180 нүкте5,000 ₽31 шілде 2006
+2017–2025 басылымыСуретіБағасыПропорциясыКүніАлдыАртыБасылуыҚолданысы
басталуы180x180 нүкте180x180 нүкте100 ₽150 × 65 мм.202230 шілде 2022180x180 нүкте180x180 нүкте200 ₽150 × 65 мм.201712 қазан 2017180x180 нүкте180x180 нүкте2,000 ₽157 × 69 мм.

 Ескертпелер 

 Дереккөздер 

Санат:Еуропа валюталары
Санат:Азия валюталары