Қайролла Мұқанов

Мұқанов Қайролла Мұқанұлы  (26 қыркүйек 1932(1930), Солтүстік Қазақстан облысы, Ынтымақ ауылы – 5 шілде 2020) — өлкетанушы, тарихшы, ардагер ұстаз.

Өмірбаяны
Қайролла Мұқанов Ашамайлы Керейден бастау алатын әулетке жатады. Оның әкесі Мұқан, атасы Сыздық. Анасы Марғыш ол 3-4 жас болғанда қайтыс болған.Ынтымақ ауылы. Кітап. Петропавл: Солтүстік Қазақстан облыстық өлкетану мұражайы "Асыл мұра" орталығы, 2006 жыл, 173-181 беттер.

Қ.Мұқановтың құжаттарында туған күні 1932ж. 26-шы қыркүйек деп белгіленген, алайда әжесінің айтуынша, ол 1930 жылы дүниеге келген. 

1949ж. Дмитриевка жеті жылдық мектебін бітірді.

1952ж. Октябрь ауданындағы орта мектебін күміс медальмен бітірді.

Алматыдағы қазіргі Әл-Фараби атындағы Қазақ Мемлекеттік университетінің философия бөлімінде 3 курс оқып, 3-курста тарих факультетіне ауыстырылды.

Қызметі
1958-1959 оқу жылы Хрущев совхозының орта мектебінде оқу ісінің меңгерушісі болып істеді.

1959ж. Городецкий сегіз жылдық мектебіне директор етіп тағайындалды. Осы қызметте 12 жыл бойы істеді.

1971ж. Солтүстік Қазақстан облыстық оқу бөлімі меңгерушісінің орынбасары болып тағайындалды. Осы қызметте 23 жыл істеді.

1995-2001жж. Облыстық мұғалімдер білімін жетілдіру институтында әдіскер әрі аға оқытушы болып істеді.

2001ж. бастап Облыстық өлкетану мұражайының жанында ғылыми, әдеби, тарихи "Асыл мұра" орталығында ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді.

Қоғам жұмысы
1972-1995жж. үздіксіз Халық ағарту және ғылыми мекемелері жөніндегі Солтүстік Қазақстан профсоюз комитетінің Президиумының мүшесі, облыстық табиғатты қорғау қоғамы Президиумының мүшесі болды.

1992 жылдан бастап облыстық ардагерлер Кеңесінің мүшесі.

1990-2005жж. облыстық "Қазақ тілі" қоғамы төрағасының орынбасары болды.

1995 жылдан бастап облыстық Сәбит Мұқанов атындағы әмбебап кітапханадағы өлкетанушылар клубының мүшесі.

Еңбектері
Қ.Мұқановтың "Ақын ізі", "Ынтымақ ауылы" еңбектері бар. Ол "Арманды ақын", "Көркем сөздің шебері", "Ұстаз ұлағаты", т.б. кітаптарды шығаруға қатысқан. Сондай-ақ оның газеттерде, журналдарда жарияланған мақалалары бірнеше жүзден асады. 

Марапаттары
 "Құрмет белгісі" ордені,
 "КСРО халық ағарту ісінің отличнигі", "Қазақ ССР халық ағарту ісінің отличнигі" белгілері,
 "Ыбырай Алтынсарин" медалі,
 ҚР Жоғарғы Кеңесінің, Қазақ ССР халық ағарту Министрлігінің, Солтүстік Қазақстан облыстық партия комитетінің Құрмет грамоталары,
 "1941-1945жж. Ұлы Отан соғысындағы Жеңіске 60 жыл" мерекелік медалі.

 Дереккөздер