Ойконим

Ойконим — топонимнің түрі, кез келген елді мекеннің жалқы есімі. Елді мекендер атаулары жаратылыстану-географиялық сипатта және мәдени-тарихи сипатта болады.

Жаратылыстану-географиялық сипаттағы ойконмдерге елді мекеннің физикалық ерекшеліктерін көрсететін су көздері атаулары, ландшафт ерекшеліктері, табиғи жағдайлар, ландшафт ерекшеліктері, табиғи жағдайлар, жануарлар, өсімдіктер атауларынан туындаған елді мекендер жатады.

Мәдени-тарихи сипаттағы ойконимдерге белгілі бір елді-мекенге тұрған жеке тұлғаның есіміне, лақап атына, әлеуметтік, мәдени-діни шаруашылық жағдайларына байланысты атаулар жатады. Мысалы ойконим - антропонимдер (Сәтбаев, Сергеевка), мәдени-діни (Түркістан, Петропавл). Ойконимдер ішінде ерекше орын алатыны советонимдер - кеңестік дәуірде туындаған елді мекендер атауы.

 Ойконимдер 
 Алматы - алмалы.
 Ақтөбе - ақ төбе.
 Ақтау - ақ тау.
 Атырау - атырау.
 Көкшетау - көкшіл тау.
 Қостанай - Қостан деген қазақ батырының  атына "ай" жалғауы жалғанған.
 Қарағанды - қараған өсетін жер.
 Өскемен - тасты таудағы өзеннің сағасы.
 Қызылорда - қызыл астана.
 Тараз - Тара өзенінің ежелгі атауы (тара - суаруға арналған; ас, өзен, су).
 Шымкент - шымды елді мекен.
 Түркістан - түркілер елі, түркілер ордасы.
 Арқалық - жота.
 Екібастұз - тұзды көл.
 Жезқазған - мыс өндірген жер.
 Байқоңыр - антропоним - адамға тән жалқы есім.
 Қапшағай - тік беткейлі тасты шатқал.

Санат:Топонимдер
Санат:Лексикология