Татарстан егемендігі туралы референдум

Татарстан егемендігі туралы референдум 1992 жылғы 21 наурызда Татарстанда өтті. Дауыс берушілерден Татарстанның егеменді мемлекет болуын мақұлдау-мақұлдамау туралы сұрақ қойылды. Ұсынысты сайлаушылардың 62% мақұлдады. Референдум нәтижесі республиканың мемлекеттік егемендігін жариялау болып табылды.
 Тарихы 
1990 жылы 6 тамызда РКФСР Жоғарғы Кеңесінің басшысы Борис Ельцин Үфіде мынадай мәлімдеме жасады: «біз Жоғарғы Кеңеске, Башқұртстан үкіметіне: сіз өзіңізді жұта алатын биліктің үлесін алаңыз»Загадочная история Бориса Ельцина Союз можно было сохранить. Белая книга: Документы и факты о политике М. С. Горбачёва по реформированию и сохранению многонационального государства. М.: АПРЕЛЬ-85, 1995., c. 110—111, бұл бұқаралық ақпарат құралдарында «қанша жұат аласыз сонша егемендікті алыңыз» деген атқа ие болды«Известия», 8 августа 1990. 1990 жылы 30 тамызда Татар АССР Жоғарғы Кеңесі Татар КСР-нің мемлекеттік егемендігі туралы декларация қабылдады. Декларацияда одақтық және барлық дерлік басқа автономиялық ресейлік республикалардан (Шешен-Ингушетияны қоспағанда) өзгеше республиканың РСФСР немесе КСРО құрамында болуын тікелей көрсетпеді және Татар КСР Конституциясы мен заңдарының бүкіл елде үстемдікке ие екендігі жарияланды. 

1991 жылы 26 желтоқсанда КСРО-ны тарату және ТМД құрылуы туралы Беловеж келісіміне байланысты Татарстанның ТМД-ға құрылтайшы ретінде кіруі туралы декларация қабылдандыДекларация о вхождении Республики Татарстан в СНГ // Ведомости Верховного Совета Татарстана, N 4, 1992 г..

1992 жылғы 7 ақпанда Татар КСР - Татарстан Республикасы Татарстан Республикасы деп аталдыЗакон РТ от 7 февраля 1992 года № 1413-XII «Об изменении наименования Татарской Советской Социалистической Республики и внесении соответствующих изменений в Конституцию (основной Закон) Татарской ССР» // «Ведомости Верховного Совета Татарстана». — 1992. — № 4. — C. 44., бірақ бұл 1992 жылдың 16 мамырына дейін РСФСР Конституциясына сәйкес келмеді. 1992 жылдың 21 наурызында референдум өтті.Протокол Центральной комиссии референдума Республики Татарстан от 25 марта 1992 года «Результаты референдума Республики Татарстан 21 марта 1992 года»..

22 мамырда Татарстанның егемен мемлекет мәртебесі туралы Жоғарғы Кеңестің қаулысы қабылданды.

1992 жылы 30 қарашада Татарстан Республикасының егеменді мемлекет болып жарияланатын жаңа Конституциясы енгізілді..

2001 жылғы 19 сәуірде Ресей Федерациясының Конституциялық Соты Татарстанның егемендігі туралы ережелерді Ресей Федерациясының Конституциясына қайшы деп тапты. 2002 жылғы 19 сәуірде Татарстанның Мемлекеттік кеңесі Ресей Федерациясының Конституциясымен сәйкестендірілген Республика Конституциясының жаңа редакциясын қабылдады.

Нәтижесі
Татарстан республикасы Ресей Федерациясымен және басқа республикалармен (мемлекеттермен) қатынастарын тең негізде құратын, халықаралық құқықтың субъектісі болып табылатын егемен мемлекет екендігімен келісесіз бе?Russia worried over Tatarstan referendum on independence AP, 19 March 1992

ТаңдауДауыстар%Қолдау1 309 05662,23Қарсы794 44437,77Жарамсыз/Бос28 851–Барлығы2 132 351100Тіркелген дауыстар/Қатысушылар2 600 29782,00Source: Republic of Tatarstan 

 Дереккөздер 

Санат:1992 жылғы референдумдар
Санат:Ресейдегі 1992 жыл
Санат:Егемендік референдумдары
Санат:Татарстан
Санат:Қеңес Одағының ыдырауы
Санат:Ресей референдумдары