Сидней Бреннер

Сидней Бреннер (; 13.01.1927 ж.т., Джермистон, Оңтүстік Африка Одағы) — оңтүстік африкалық биолог, 2002 жылғы Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты.

 Өмірбаян: начало карьеры 
Сидней Бреннер 13 қаңтарда 1927 жылы Оңтүстік Африкадағы Джермистон шағын қалашығында, еврей иммигранттар отбасында дүниеге келген. Оның әкесі Литвадан 1910 жылы, ал анасы — Латвиядан 1922 жылы көшіп келген. Ол Йоханнесбургтегі жетекші Витватерсранд университетін бітірген. Аспирантураны және Ph.D. дәрежесін Оксфорд университететінде алды. Кейін ол Кембридж университетінің Молекулалық биология зертханасын басқарды (1976-1986).  Берклидегі Калифорния университетінде молекулалық ғылымдар институтының негізін қалады.

 Ғылыми еңбегі 
1960-шы жылдары Бреннер ақуыз аудармасының триплетті кодын ашуға айтарлықтай үлес қосты. Эксперимент барысында көрнекті ағылшын физиологы Фрэнсис Крикпен бірге олар жақтаудың жылжу мутациясын ашты. Бұл одан әрі генетикалық кодты ашып көрсетуге жол ашты.

Содан кейін Бреннер биологиясына көңіл аударып, даму биологиясын зерттеу үшін Caenorhabditis elegans ағзасын үлгі ретінде алып, оның ішінде нейрондық дамуды зерттеді. Ол осы миллиметр ғана болатын топырақ құртын блажылырь үлгісі ретінде таңдаған себебі, оның анатомиясының қарапайымдылығы, көп мөлшерде өсіру жеңілдігі және ең бастысы, оның генетикалық талдау үшін өте қолайлы болып шығуы.

Соңғы зерттеулерде Сидней Бреннер Роберт Хорвицпен және Джон Салстонмен бірге 2002 жылы Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығын «Адамның мүшелерінің дамуының генетикалық реттелу мәселелеріндегі жаңалықтары үшін» алды. Оның Нобельдік дәрісі «Ғылымға деген табиғи сыйлық» аталып, апоптоз сияқты организмдердің көптеген ерекшеліктерін анықтауға көмектескен қарапайым нематодтарға арналды,
Бреннера еңбегінің белгісі және жалпы ғылыми-зерттеу қауымдастығында өзінің жаңашыл рөлі үшін,  C. elegans жұмыс істейтін, C. elegans-тен басқа нематодапен туыстас, Caenorhabditis brenneri деп аталдыhttp://www.mapress.com/zootaxa/2007f/zt01456p062.pdf.

Салктың қазіргі уақытта Биологиялық зерттеулер институтымен байланысты молекулалық ғылымдар институтын құрған (Сан-Диего).

 Тағы қараңыз 
 Роберт Хорвиц
 Джон Салстон

 Қайнаркөзі 

 Сілтемелер 
 Автоөмірбаян Нобель комитеті сайтындағы  
 Сидней Бреннер  

Санат:Оксфорд университетін бітіргендер
Санат:Медицина саласындағы Нобель сыйлығының иегерлері
Санат:Молекулярлық биологтар
Санат:ОАР эмбриологтары
Санат:Француз ғылым академиясының мүшелері
Санат:АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшелері
Санат:Лондон корольдік қоғамының мүшелері
Санат:Жапон Ғылым академиясының құрметті мүшелері
Санат:Копли медалінің иегерлері
Санат:Корольдік медаль иегерлері