Роберт Барани

Роберт Барани (; 22 сәуір 1876, Рехниц, Аустро-Венгр империясы — 8 сәуір 1936, Упсала, Швеция) — шығу тегі венгр аустриялық оториноларинголог. Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығының 1914 жылғы лауреаты.

 Өмірбаян 
Өмірге 
алты балалының үлкені болған мүлік менеджері және кейінірек банкир (Венаға көшкеннен кейін) венгрлік Варпалотадан шыққан Игнац Баранидің (Ignácz Bárány) және Марии Хок (Marie Hock, р. 1853), прагалық тарихшы және журналист, еврей ағарту қозғалысының жақтаушысы Шимон Хок (1815—1892) қызының отбасыда келгенШимон Хок (Simon Hock) атақты Прагадағы Еврей тарихнама негізін қалаушы шәкірті Леопольда Цунца ешива рабби Иегуд Лейб Шлезингердің түлегі болған. Allgemeine Zeitung des Judenthums және Der Orient газеттерімен ынтымақтаса отырды; ортағасырлық Прага еврей эпитафикасы еңбектерінде белгілі. және Йоханны Брандейс (1820 ж.т.). Балалық шағындағы сүйек туберкулезі нәтижесінде ол ақсақ болып қалған, дегенмен сонымен қатар медицина қызығушылығы дамыған.

Вена университеті медицина мектебінде оқыған, 1900 жылы ол медицина ғылымдарының докторы (оның диссертациясы ырғақтық нистагм құбылысы бойынша болды) дәрежесін алды.

Роберт Барани аустрия әскерінде хирург болып жұмыс істеді және орыс әскерімен тұтқынға алынды. 1914 жылы, вестибулярлық аппаратқа қатысты зерттеуі үшін, ол Нобель жүлдесімен марапатталды, Роберт Барани лагерьде ұсталды. 1916 жылы, Халықаралық Қызыл Крест петициясынан кейін, ол босатылды және осы марапатты алуға мүмкіндік алды. 1917 жылдан және 1936 жылы қайтыс болғанға дейін, ол Упсала университетінің оториноларингология факультеті профессоры болып жұмыс істеді.

Роберт Баранидің ұлдары (Идой Бергермен некесінен, 1909 жылы) сондай-ақ белгілі ғалымдар — шведциялық офтальмолог және физиолог Эрнст Барани (, 1910—1991)Ernst Barany және шведциялық гастроэнтеролог Франц Р. Барани (1914 ж.т.); қызы — американдық психиатр және психоаналитик Ингрид Барани Гиффорд (, 1918—2003).

1974 жылғы Швецияда, 1976 жылғы Аустрия және 1988 жылғы Венгрия  почта маркаларында бейнеленген.

 Тағы қараңыз 

 Қайнар көзі 

 Сілтемелер 
 Роберт Баранидің Нобель комитетінің сайтындағы өмірбаяны

Санат:Аустрия медиктері
Санат:XIX ғасыр медиктері
Санат:XX ғасыр медиктері
Санат:Медицина саласындағы Нобель сыйлығының иегерлері
Санат:Нобель сыйлығының лауреаттары Аустро-Венгрия
Санат:оқытушылары вузов Швеция
Санат:құрметті докторлары Стокгольмского университета
Санат:Оториноларингологтар