Гаухар қол (фильм)

Гаухар қол - кеңес дәуірінде түсірілген Леонид Гайдайдың комедия жанрндағы фильмі. Авторға фильм туралы идея «Правда» газетінде жарық көрген А.Сахнинның контрабандашылар туралы мақалалар жинағынан кейін келген екен. Ескертпелердің бірінде құнды заттарды гипспен жеткізу амалы айтылады. Сценарий бойынша, фильм сюжеті былай болу керек: Семен Семенұлы Павлик (кейіннен Тимошкин болады, фильмнің шығуына қарай Горбунков деп ауыстырылады) есімді қарапайым кеңестік адам шетелдік турнеге аттанып, контрабандалық қулық-сұмдыққа тап болады. Фильм сценарийіне өте көп сын айтылған, бірнеше кейіпкерді ауыстыру туралы ұсыныстар да көп болған екен.
 Қызықты мәліметтер 
Горбунковтың рөлі Никулин үшін жазылған. 
«Союзциркте» Никулинге еңбек демалысы беріледі, мұндай жеңілдік бұрын-соңды ешкімге берілмеген.
«Шетелдегі» бөлімдер Әзірбайжанда түсірілген, ал Горбунковтың қаласы ретінде Сочи алынған. 
«Қояндар туралы ән» алғашқы киносынамаларда параходта орындалған еді. Тек фильм шығар уақытта ғана оны «Сәтсіздік аралы» әніне ауыстырып жібереді.
Мироновтың қармақты аламын деп иілген баланың артынан тебетін кезінде баланың рөлін сомдаған Никулиннің туған ұлы. Осы көріністі түсіру өте қиынға соққан. Бала Мироновтың аяғы тимес бұрын суға құлап кете береді. Амалы қалмаған Гайдай Мироновтың ештеңе жасамастан жай ғана өте шығатынына уәде береді. Тыныштанған бала қармақты ұстай бергенде режиссер Мироновқа белгі береді. Дубль сәтті шыққанымен, бала режиссерге қатты ренжиді.
Сәтті шыққаны соншалықты, Мироновтың «Құтқарыңдар! Көмектесіңдер! Мамаааа!»деп айқайлаған дауысына шынайы құтқарушылар жетіп келген екен.
«Қорқыныштар толқыны» әнін Светлана Светличная емес, Аида Ведищева орындап шығады. Светлана осы үшін Гайдайға қатты ренжиді. Фильмде оның дауысы да естілмейді, оның рөлін Зоя Толбузина дыбыстады. Светлананың өз дауысымен айтқан бір ғана сөзі бар: «Мен кінәлі емеспін!»
Гайдайдың барлық фильміне ән жазған – композитор Александр Зацепин: "«Жолы болмағандар аралы» көркемдік кеңеске ұнамағандықтан, қоқысқа тастап жібергілері келеді. Алайда, Мироновтың орындауындағы ән Гайдайға ұнайды да, міндетті түрде қосуын талап етеді".
Дәріхана жанында құлайтын көріністе оңайға соқпады. Миронов алғашқы дубльден-ақ сәтті жасап шықса, Никулин «әдемі» құлай алмайды. Алғашқыда банан қабығы қойылса, кейіннен қарбыз қабығына ауыстырылады. Екеуі де көмектесе алмаған соң, Никулинді Леонид Каневский алмастырады. Бұл сюжет Бакуде түсірілген.
Режиссер Гайдайға үй басқарушысының рөліне үміткер болғандардың ішінде Нонна Мордюкова мүлде ұнамаған. Актриса Андрей Мироновпен де тіл табыса алмаған. Миронов та жылы қабақ танытпайды. Түсірілім уақытында Миронов екеуі керісіп қала берген деседі.
Су астындағы көріністер дублерлердің және макеттің көмегімен түсіріледі. Себебі, ол кезде су астында түсіретін аппараттар болмаған.
Горбунковтың ұлының Мироновқа балмұздақ лақтыратын эпиозодында сүзбе пайдаланылған. Және оны лақтырған режиссер ассистенті екен. Тәрбиелі кеңес баласына бейтаныс актерға сүзбе лақтыру қиынға соққан.
Ең күлкілі эпизодтардың бірінде, яғни, ірі денелі жігіттің: «Әкей, шегуге темекі бар ма?» деп сұрайтын сәті Мәскеудегі Ленин даңғылындағы жерасты өткелінде түсірілген. Жігіттің рөлін сол кездегі «Смена» газетінің тілшісі Л. Плешаков ойнаған. Ол бұл рөлге сол кезде атағы шыққан Никулинмен сұхбат үшін ғана келіседі. Осы қысқа эпизодтың өзі 4 сағат бойы түсірілген.
 Тағы қараңыз 
Леонид Гайдай

Санат:КСРО фильмдері