Жайшүмілдік

Жайшүмілдік (Марьин корень, пион, paleonia anomala)- тармақталған жуан тамырлы, қоңыр қошқыл түсті сарғалдақ тұқымдас өсімдік. Мамыр-маусым айларында гүлдейді. Шығыс Қазақстанның таулы, орманды аудандарында кездеседі.
 Құрамы 
Оның тамырында 1,6 пайызға дейін эфир майы, пеонол, метил – салицилат, салициль және бензол қышқылдары, салицин қышқылы, 10 пайызға дейін қант, танин және аздаған мөлшерде алкалоидтар болады. 
 Қолданысы 
Халық медицинасында жаушүмілдік тамырын асқазан-ішек ауруларына, шаншу қадалғанда, ревматизмге, жөтелге, ас қорыту органдарының жарасына қарсы қолданады. Тамрынан жасалған тұнбамен шаш өсіру үшін басты жуады. Бұрынғы замандарда жаушүмілдікті тіс ауруына, іш өткенге, қояншық ауруына да ем үшін пайдаланған.Жаушүмілдіктің тамырынан жасалған сығындылары асқазан сөлінің қышықлын біраз арттыруға мүмкіндік жасайды, ауырған жердің ауруын аздап басады да және седативті күшті әсер етеді. Қазіргі уақытта медициналық практикада жаушүмілдік тамырынан жасалған тұнбаны ұйқысыздықты,  нервінің қалыптан тыс қозуынын, жүрек – қан тамырлар жүйесінің невроздарын емдеу мақсатында пайдаланады.
 Дереккөздер 

1↑ "Дәрілік өсімдіктер"/Бас редакторы М.Қожабеков-"Қазақстан" баспасы,1975.