Ж

Ж, ж — кириллицаға негізделген әліпби әрпі.

Тіл алдының таңдайға жуықтауынан жасалатын ұян дауыссыз дыбысты белгілейтін әріп. Ж-нің жалаң (спирант), қосынды (аффрикат - "дж") түрлері бар. Аффрикат Ж-нің қазақ тілінде дербес фонемалық мәні жоқ, ол - спирант Ж-нің нұсқасы. Қазақ тілінің табиғи айтылу заңдылықтарына сәйкес: орысша - аффрикат - "дж" ретінде дыбысталады. Сөздің қазақша айтылуы: джиһаз, джігіт, джұрт, мұғалджар, үрджар, жазылуы - жиһаз, жігіт, мұғалжар, үржар, т.б. Кейде сөз ішінде (Ж) дыбысы іргелес қатаң дыбыстың ықпалымен "ш" дыбысына ұқсас естіледі, бірақ жазылуда бұл ескерілмейді. Мысалы, айтылуы - дошшан, бешшүз, жазылуы - досжан, бес жүз. Түркі тілдерінің көпшілігінде "Ж" орнына "й" дыбысы айтылады (жол - йол, жас - йаш). 

"Ж"  қазақ тілінің байырғы сөздерінің аяғында өте сирек кездеседі (лаж, мұхтаж т.б.).

 Транскрипциясы 
Ж кирил әрпі латын тілдерін транскрипциясында түрлі жазылады: чех, словак, словен, хорват тілдерінің жазбаларында Ž әрпі, поляк тілінде -  Ż нұсқасы;  роман тілдерінде - G немесе J , в герман тілдерінде — диграф zh (ағыл.) немесе sh (нем.) т.б. Қазақ Совет энциклопедиясы/Бас редакторы М.Қ.Қаратаев - Алматы, 1972, 4 томКеңесбаев І., Мұсабаев Ғ., Қазіргі қазақ тілі. Лексика. Фонетика, А., 1962.

 Кодтар кестесі 
  Код
  Регистр
  Ондық код
  16-лық код
  8-дік код
  Екілік код
   Юникод
  Бас
  1046
  0416
  002026
  00000100 00010110
   Кіші
  1078
  0436
  002066
  00000100 00110110
   ISO 8859-5
  Бас
  182
  B6
  266
  10110110
   Кіші
  214
  D6
  326
  11010110
   KOI 8
  Бас
  246
  F6
  366
  11110110
   Кіші
  214
  D6
  326
  11010110
   Windows 1251
  Бас
  198
  C6
  306
  11000110
   Кіші
  230
  E6
  346
  11100110


HTML жүйесінде бас әріп «Ж»-ны &#1046; немесе code>&#x416;</code>, ал кіші «ж» әріпін - &#1078; немесе &#x436; деп белгілейді.

 Дереккөздер 

Санат:Кириллица