Ішкі әскерлері әскери институты

Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі Ішкі әскерлері әскери институты - Қазақстан Республикасының жоғарғы әскери оқу орны. Институт Алматы қаласында орналасқан. 

 Тарихы
Қазақтан Республикасы Үкіметінің 1997 жылы 18 наурызындағы Қаулысына сәйкес Ішкі әскерлер үшін офицер кадрларды даярлау мақсатында құрылды. Сол жылдың 20-шы желтоқсанында Елбасы - Қазақстан Республиксы Қорғаныс Күштерінің Жоғары Бас қолбасшысы Н.Ә.Назарбаев оқу ордасына Жауынгерлік Ту табыс етті. Училище күні қарсаңында ҚР Үкіметінің 2009-шы жылғы 17 наурыздағы Қаулысына (№348) сәйкес «Қазақстан Республикасы Ішкі Істер министрлігінің Ішкі Әскерлері Жоғары әскери училищесі» мемлекеттік мекеме атауы «Қазақстан Республикасы Ішкі Істер министрлігі Ішкі Әскерлері Әскери институты» болып өзгертілді. ҚР Ішкі Істер Министрлігі Ішкі Әскери Жоғары әскери оқу орнының құрылуы - Қазақстанның 2030 жылға дейінгі даму стратегиясының жүзеге асырылуының айқын белгісі, оның алғашқы басымдығы - ұлттың қауіпсіздік, Мемлекет басшысының Ішкі әскерлерінің дамуына деген тұрақты көңіл бөлінуі. 

Институт офицерлерді алты мамандық бойынша дайындайды. Онда оқу және сапалы жоғары білім алу үшін қажетті барлық жағдайлар жасалған. Оқу мерзімі - 4 жыл. Курсанттар көп қабатты типті әскери жатақханаларда орналастырылған, онда спорттық зал, стадион, клуб, атыс тирі, лазарет, далалық оқу орталығы және басқа да қажетті нысандар бар. Оқу корпустары лекциялык аудиториялармен, арнайы сыныптармен зертханалармен жабдықталған, курсанттар ғаламтор байланысы 100 орындық оқу залы бар кітапхана бар. Курсанттар үш мезгіл тегін тамақпен, ақшалай үлеспен, нысанды киім - кешекпен, қажетті оқу әдебиетімен қамтамасыз етіледі. Оқу бағдарламасында курсанттарды «ВС» санатты жүргізушілер ретінде дайындау көзделген. Бірінші курсты аяқтаған соң курсанттар «ЭЕМ операторының сертификатын» алады. Барлық емтихандар мен сынақтарды тапсырған курсанттар мен тыңдаушыларға демалыс (жазда - 30 тәулік, қыста - 14 тәулік) беріледі. Жазғы демалысты өткізу орнына бару және кері қайту жолы тегін. Әскери институттың 2010- шы жылға дейін даму жоспарына жүйелі, кешенді шаралар ойластырылған. 2004 жылдан бакалавр мамандарын даярлау жүргізіліп келеді. Мемлекеттік білім берудің стандарттары құрастырылып, бекітілген. Курсанттар 7 кафедрада білім алады. Әскери институттың офицер мамандықтарын алған алғашқы түлектері ел Тәуелсіздігінің онжылдық мерейтойында қанат қақса, бүгінгі уақытта әскери оқу орнын тәмамдаған сардарлардың саны 1751 адам, олардың 154-і институтты үздік, 20-ы «Әскери оқу орнын үздік бітіргені үшін» кеуде белгісімен аяқтады. 

Институт түлектері қызметтерін ішкі әскерлерде ғана емес, басқа да әскери құрылымдарда абыроймен атқару үстінде. Бірқатар офицерлер осы күннің өзінде жоғары лауазымды қызметтерге тағайындалған. Мерзімінен бұрын кезектен тыс әскери шен алған институт сардарлары да аз емес. Осы күні ел әскерлеріндегі батальондар кұрамындағы офицерлердің басым бөлігін әскери институт түлектері қамтамасыз етеді. 2001 жылдан еліміздің оқу орындары мен Ресей Ішкі Әскер өкілдерімен ғылыми-теориялық және тәжірибелік конференциялар мен семинарлар ұйымдастыру дәстүрге айналған. Курсанттардың әскери-ғылыми жұмыстарға араласуына барынша жағдай жасалып келеді. Олардың бірқатары ҚР Ішкі Істер Министрлігі мен Солтүстік Қазақстан Облысының жоғары оқу орындары арасындағы ғылыми байқауларда алғашқы орындарда келеді. Курсанттардың патриоттық тәрбиесіне Солтүстік Қазақстан  Облысының әкімі С.С.Біләлов тарапынан көп көңіл бөлінуде. Өңір басшысы курсанттарға Шоқан Уәлиханов атындағы  арнайы шәкіртақы белгілеген. 

2006 жылғы республика Қазақстан жастарының форумында курсант, биылғы түлек Аслан Бикенев «Жылдың үздік әскери жас жауынгері» номинациясында жеңімпаз атанды. 

2008 жылы қыркүйек айынан облыстық «Қазақстан-Петропавл» телерадио компаниясында Әскери институттың оқу, жауынгерлік дайындық және күнделікті өмірі туралы әскери-патриоттық «Сарбаз» бағдарламасы ұйымдастырылған. Хабар екі аптада бір рет шығып тұрады. Осы уақытқа дейін эфирде 46 хабар көрсетілді. Курсанттардың спортта жеткен жетістіктерін айтар болсақ, 3-курс курсанты Әмір Тіналин кикбоксингтен екі дүркін әлем чемпионы атанып, халықаралық дәрежедегі спорт шебері атанды. Сондай-ақ Азамат Нұрпейісовте зор жетіс- тіктерге ие. Спорт шебері бокстан Үндістанда өткен Азия чемпионатының және Бакуде болған халықаралық турнирдің жүлдегері, ҚР-ның чемпионы. Кикбоксингтен әлем чемпионатының қола жүлдесін алған, спорт шебері Самат Қадырбеков те жетістігі айтарлықтай. Биылғы жылдан бастап оқу орны әскери кадрларды даярлауда халықаралық деңгейге шығу межеленуде. Мемлекеттер Үкіметтері арасындағы келісімге сәйкес 2009 жылдың қыркүйек айынан Әскери институтта қырғыз және тәжік елдерінің өкілдері әскери білім алатын болады. Әскери институтта офицерлердің біліктілігін арттыру факултеті бар. 2003-ші жылдан онда 696-дан аса офицер біліктілігін арттырды. 2005-ші жылы қарашаның 11-де ҚР ІІМ Ішкі Әскерлер Жоғары әскери училищесі Қазақстан педагогикалық ғылымдар академиясының ұжымдық мүшелігіне өтті. Институтты  бітірушілерге «лейтенант» әскери атағы және алған мамандығы бойынша біліктілік беріледі, жоғары әскери оқу орнын бітіргені туралы диплом мен белгіленген үлгідегі кеуде белгісі табыс етіледі. Ішкі әскерлер қолбасшысының жетекшілігімен 2000-2007 жылдарға арналған әскери білім ордасын дамыту және 2005-2007 жылдарға арналған профессорлық-оқытушылық құрамды жүйелі түрде қолдау бағдарламалары қабылданды. Осы жылдар аралығында оқу орны 2002-2005 жылдарға арналған ҚР ІІМ ІӘ реформалауға бағытталған мемлекеттік бағдарламаға сәйкес дамыды. Үшінші кезең - 2007 жылдан бастау алады. Бұл кезең жаңа әлемдегі жаңа Қазақстанның стратегиялық міндеттерін, бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру, 2005-2010 жылдарға арналған ҚР білім саласын дамытуға бағытталған мемлекеттік бағдарламаны және 2006-2010 жылдарға арналған Қарулы Күштерді, басқа да құрамдар мен әскери кұрылымдарды дамытудың мемлекеттік бағдарламасын жүзеге асыруға негізделген. Әскери институтта офицерлік жиналыс, ардагерлер кеңесі, әйелдер кеңесі, жастар бастамасы орталығы сияқты қоғамдық ұйымдар жұмыс істейді. Жеке кұрам үнемі әскери шерулер мен бүкіләскерлік кеңестерге қатысып тұрады. Институттың әскери оркестрі мен солистері республикалық байқаулардың лауреаттары болып табылады. Әскери оркестрдің дирижері подполковник Г.Петров «Қазақстан Республикасы Мәдениет қайраткері» атағын алды. Институттың көңілділер мен тапқырлар командасы - облыстық, халықаралық КТК ойынының бірнеше мәрте жүлдегері. Әскери оқу орнында үйірмелер мен спорттық секциялар белсенді түрде жұмыс істейді.
А 31 Айбын. Энциклопедия. / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2011. - 880 бет.
ISBN 9965-893-73-Х

 Дереккөздер 

Санат:Институттар