Көшпелі мемлекеттердің сипаты

Қазақстан аумағындағы түркі тілдес халықтар мемлекеттілігінің әлеуметтік-экономикалық және саяси билік деңгейіне, белгілеріне төмендегідей сипаттама беруге болады. Көшпелі және жартылай көшпелі аймақтарда:

1. Әскери ұйым мен әскери-әкімшілік басқару жүйесі болды.

2.Дәстүрлі рулық-тайпалық ұйымдар сақталып қалды (патриархаттық отбасы — ру — тайпа — ел — мемлекет).

3.Билік жүргізуші ақсүйек топтарының қатаң иерархиясы қалыптасты (Рубасы — тайпа көсемі — елбасы — үлес билеушісі — мемлекет басшысы).

4.Билік мұралық жолмен беріліп отырды. "Сатылы" және "тікелей мұрагерлік" қағидасы қолданылды.

5.Мәдени-әлеуметтік дамудың жоғары көрсеткіші — әлемдік діндердің таралуы, ортақ тіл мен жазу пайда болды.

6.Әр түрлі шаруашылық-мәдени үлгілердің бірігуі байқалды:

а) көшпелі немесе жартылай көшпелі мал шаруашылығы басым болуы жағдайында;
ә) жартылай отырықшы егін шаруашылығының қолөнермен үштастырылған түрінің қатар өмір сүруі.

7.Әкімшілік, сауда, қолөнер, мәдениет орталығы ретінде қалалар дамыды.Қ19 Қазақстан тарихы: Жалпы білім беретін мектептің қоғамдық-гуманитарлық бағытындағы 10-сыныбына арналған оқулық / Ә. Төлеубаев, Ж. Қасымбаев, М. Қойгелдиев, т.б. — Алматы: "Мектеп" баспасы, 2006. — 232 бет, суретті. ISBN 9965-33-633-4

Дереккөздер

Санат:Қазақстан тарихы