Дәм-татым заттары

Дәм-татым заттары — негізінен астық дәмін келтіру үшін пайдаланылады. Алайда оның көпшілігі тек дәмін келтіріп қана қоймайды және оның ж ұғымдылығын арттырады. Өте көп таралған, көбінесе үй кулинариясын - да қолданылатын дәмдеуіштерге: ваниль, қалампыр, зімбір, кардомон, дәм қабық, лавр жапырағы, бұрыш, зире т. б. жатады. Дәмділіктерді қалыпты мөлшерде пайдалану дені сау адамға пайдалы, өйткені ол сөлдің көбірек бөлініп шығуын тудырыл, тәбетін  ашып, ас қорытуды жақсартады; ал оны қалыпты мөлшерден артық пайдалану зиян, себебі ол ас қорыту органдарын тітіркендіреді. Үй кулинариясының рецептурасында дәмдеуіштер мөлшері көбінесе астық дәміне байланысты анықталады (бұрыш — дәміне қарай), егер мөлшері көрсет ілсе, онда шамалан: «пышақ ұшымен», 3—4 түйір бұрыш, 1—2 лавр жапырағы, 1 түйір қалампыр салынады. Негізгі татым заттарына қыша, лимон қышқылы, туз, сірке суы және басқа түрлі тұздықтар жатады. Татымдылық үшін сүт, қаймақ май, жұмыртқа, зәйтүн, тамыржеміс және хош иісті көктер (сәбіз, ботташық, петрушка, сельдерей, аскөк т.б.), каперс, пияз, ақ желке, сарымсақ сияқты түрлі тамақтық өнімдер пайдаланылады.Шаңырақ : Үй-тұрмыстық энциклопедиясы. Алматы : Қаз.Сов.энцикл.Бас ред., 1990  ISBN 5-89800-008-9

Дереккөздер

Санат:Тұрмыс