Жартылай өткізгіштер

Жартылай өткізгіштер — өзінің электрлік қасиеті жағынан өткізгіштер мен диэлектриктердің (мысалы, германий, кремний) арасынан орын алатын элементтер. Металдармен салыстырғанда жартылай өткізгіштер электр тоғын аз өткізеді, ол сәулелену кезінде жарық энергиясының ағымымен өзгере алады. Радиолампалармен салыстырғанда жартылай өткізгіштер құралдардың көлемі мен салмағы аз, электрлік және механикалық беріктігі жоғары болады, олар ұзақ уақыт қызмет ете алады және электр энергиясын аз пайдаланады. Осындай қолайлы қасиеттеріне орай жартылай өткізгіштерді әскери радиотехникалык аппаратураларда жиі қолданады.Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Әскери іс. Алматы:"Мектеп" ААҚ , 2001

 Жартылай өткізгіштердің ерекшеліктері 
Жартылай өткізгіштердің кәдімгі температурадағы электрөткізгіштігі металдардың электрөткізгішітігі мен салыстырғанда аз. Өте төмен температурада олар диэлектриктерге ұқсайды. Жартылай өткізгіштердің электрөткізгіштігі температура мен жарық әсерінен қатты өзгереді, яғни температура артады және жартылай өткізгіш неғұрлым қатты жарықталынса, оның электрөткізгіштігі де соғұрлым жоғары болады. Жартылай өткізгіштердің электрөткізгіштігі оның құрамына өте аз шамада қоспалар енгізу жолымен басқарылады.
Жартылай өткізгіштерде электрондарды атомнан жұлып алуға қажет энергия диэлектриктерге қарағанда көп аз болады. Сондықтан жартылай өткізгіштерді қыздырған кезде қозғалғыш ток тасымалдаушылар саны тез артып, олардың кедергілері күшті төмендейді. Ал температура төмендегенде жартылай өткізгіштердің кедергісі артады. 
Жартылай өткізгіштердің кедергісіне тек температура ғана емес, сонымен қатар жарықталыну да әсер етеді екен. Жарықталыну жартылай өткізгіштің кедергісін едәуір азайтады, өткені сәулелену жартылай өткізгіштердегі қозғалғыш ток тасымалдаушылардың санын біршама арттыруға қажетті энергия береді.

 Дереккөздер 

*

ru:Полупроводники