Жартылайашық дебюттер

Жартылайашық дебюттер —ақтардың бастапқы 1. e2-e4  жүрісімен қаралардың 1. ... e7-e5тен  басқа кез келген жауабынан соң туындайды.  Жартылай ашық бастамалардың танымалдылығы қазіргі шахмат тәжірибесінде  қаралардың контройындық үлкен мүмкіндігімен комбинациялық  ойынды миттельшпиль кезеңіне ауыстырып, дебютте позициялық-манёврлық бұлтарумен сипатталған.  Жартылайашық бастамалар  көбінесе тез ықшамдаудың ең аз мүмкіндігі бар  күрделі ойынға апарып тақайды. Орталық үшін күрес  жартылай ашық бастамаларда түрлі сарында қалыптасуы мүмкін: француз  қорғанысында 1.e2-e4 e7-e6 2.d2-d4тен кейін қаралар 2-ші жүрісімен (2. ... d7-d5) e4 пешкасын қорқытады, ал оның алға өту жағдайында d4 пешкасына c7-c5 арқылы жабуыл жасайды; скандинавиялық  қорғаныста 1. ... d7-d5 жүрісі 1. e2-e4ке жауапқа бірден, Каро-Канн қорғанысында — дайындық 1. ... c7-c6 тен кейін  жасалады.  
d7-d5 жылжуын жүзеге асыру сицилиан қорғанысында тым қиынға түседі, бірақ оның қажеті де болмайды, өйткені ақтар, орталық пешкаларының бірі айырбастап алып (3. ... c5-d4), орталықта пешкалық басымдылыққа қол жеткізе ала алмайды. Алехин қорғанысында (1. ... Кg8-f6) ақтар қуатты пешкалық орталық құра алады, бірақ қараларда оны  бұзудың мүмкіндігі бар — 4. ... d7-d6 әріқарай Kc6 және т.с.с.{{Книга:Шахматы.
Энциклопедиялық сөздік|беттер=310}}
 Нимцович дебюті
 Алехин қорғанысы
 Каро-Канн қорғанысы
 Пирц-Уфимцев қорғанысы Сицилиан қорғанысы
 Скандинавиялық қорғаныс
 Француз қорғанысы

 Дереккөздер 

 Тағы қараңыз 
 Шахмат дебюттер коды
 Шахмат дебюттер энциклопедиясы

 Әдебиет 
 «Шағын дебюттер энциклопедиясы», құрастырушы Яков Эстрин, «Физкультура и спорт», 1985 жыл.