Тас моншақты жазу

Тас моншақты жазу - көне ескерткіш, Бөрі жардан табылған моншақтағы жазу. ҚазКСР Ғылыми Академияның тарих, археология және этнография институтының экспедиция 1968 ж. Бөрі жардағы молаға зерттеу жүргізген кезде бір тізбек моншақ табылған. Тізбеде 32 моншақ бар: 7-уі кішірек қара моншақ, 7-уі ірілеу ақшыл моншақ, 17-сі қызыл-күрең, сарғыш моншақ, біреуі төрт бұрышты, аспан түсті көк моншақ Басқа моншақтардан ірілеу, дөңгелек моншақтың бір шеті тегістеліп, көне түркі алфавиті үлгісімен "ее сек ус" деген үш сөз жазылған. Жазу 6—7 ғасырлардағы түркі халықтарының тілінен дерек береді. Жазудың қазақша мәні: ее (дос), сек (секір), үс (үз) — "дос секір үз". Бұл түркі халықтарының ежелгі дәстүрінде, жігіт үйленерде қалаған қыздың есімін атау, құлағын тістеу немесе мойнындағы моншағын үзу әдетіне байланысты болса керек. ТАСТӨБЕ — Қызылқұмның шығыс шетіндегі төбе. Ауданның батысында орналасқан. Абсолюттік биіктігі 233 м. Оның бетін төрттік кезеңнің аллювий-деллювий шөгінділері жапқан. Беткейлері көлбеулеу келген. Онда бұйырғын, баялыш, құм жусаны өскен. Етегінде қыстау орналасқан. Батысында 2 км жерде бұлақтар (Қоржынбұлақ) кездеседі.Отырар. Энциклопедия. – Алматы.
 «Арыс» баспасы, 2005 ISBN 9965-17-272-2
Дереккөздер