Манас күмбезі

Манас күмбезі — ортағасырлық сәулет өнері ескерткіші. Қырғызстандағы Талас жазығында 14 ғасырда тұрғызылған. Ескерткіштегі жазуларға қарағанда, Шағатай ұлысының әмірі Әбуктің қызы Кәнизак-хатунның сағанасы екендігі байқалады. Ел аузындағы аңызда Манас батырдың мазары атанып кеткен. Манас күмбезі Орталық Азияға кең тараған пештақты-]]күмбезді]] үлгіде салынған. Өлшемі 4,38х4,48 м, пештақтың қабырғасы 0,84 м. Төбесі иректелген он алты қырлы сүйір екі қабатты күмбезбен жабылған. Қабырғасы күйдірілген кірпіштен өріліп, пештағы қималы терракот тақтатаспен қапталып, бүкіл беті әсем өрнектермен, жазулармен нақышталған. Пештақтың жиегін бойлай эпиграфтық белдеу жүргізіліп, қос қапталы шығыңқы бағана тәріздес қаланған. Алдыңғы және екі жанындағы қасбетінде аркалы сүйір есік ойығы бар.

«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VI том
Дереккөздер