Бейнетану

Бейнетану – нақты белгілерінің не қасиеттерінің жиынтығы арқылы сипатталатын барлық объектілерді – құбылыстарды, процестерді, сигналдарды, оқиға-жағдайларды, т.б. кластарға жіктеудің, сондай-ақ оларды бір-бірімен теңдестірудің принциптері мен әдістерін зерттейтін кибернетиканың бір саласы. Объектіні сипаттау (баяндау) n өлшемді вектор түрінде қарастырылады (мұндағы n – объектіні сипаттау үшін пайдаланылатын белгілер саны). Объектіні сипаттау кезінде кейбір белгілердің мәніне байланысты ақпараттың болмауы да мүмкін. Егер берілген объектілер тек сипаттау арқылы ғана бірнеше топ (бейне) бойынша жіктелсе, онда мұндай Бейнетану мәселесі (есебі) таксономия мәселесі (оқытушысыз оқыту) деп аталады. Ал Б-дың оқытушымен оқыту мәселесі үшін объектінің сипатталуымен қатар, тағы да сол объектінің белгілі бір класқа (бейнеге) жататындығы жөнінде қосымша деректер қажет. Мұндай жағдайда класс саны шекті әрі берілген болып есептеледі. Бейнелері белгілі объектілердің сипаттаулар жиынтығы оқыту тізбегін (эталондар жиынтығын) құрайды. Бейнетанудың негізгі мақсаты – кластарға жіктеуге не бір-бірімен теңдестіруге жататын қандай да бір объектіні (объектілерді) сипаттайтын класты оқыту тізбегінен анықтау. Мұндай тізбекке бұрын жиналған тәжірибелерге негізделген шешім қабылдау есептері (мәселелері) жатады. Объектілерді тану және класқа жіктеудің матем. модельдерінің алгебр. әдістері, бейнені тану және өңдеу, т.б. мәселелері Қазақстанда Математика және механика институтында (А.Ф.Мұхамедғалиев), ал класқа жіктеудің топтық әдістерін жүзеге асыру, түзетілмелі модельдерін кеңейту әдістері, т.б. мәселелері Ақпараттану және басқару проблемалары ин-тында (М.Айдарханов) зерттелді. Б. әдістері мед. диагностикада, қолжазбаларды оқуда, криминалистикада, геол. болжауда, экономика мәселесінде, т.б. кеңінен қолданылады.
Қазақ энциклопедиясы

Дереккөздер</span>

Санат:Өнер