Спейс Шаттл

“Спейс Шаттл” (ағылш. Space Shuttle, сөзбе-сөз – ғарыштық қайықша) – америкалық көп рет пайдаланылатын, адам басқаратын көліктік ғарыштық кеменің атауы. “Спейс Шаттл” – 200 – 500 км биіктіктегі орбитаға ғарыштық аппарат (ҒА) шығару, орбитада зерттеулер жүргізу; ҒА-дан эксперимент нәтижелерін жерге жеткізу; ҒА-ны жөндеуден өткізу үшін қолданылады. “Спейс Шаттлдың” төменгі орбитаға алып шығатын пайдалы жүгінің массасы 25,4 тонны құрайды; ұшу ұзақтығы 30 тәулік; экипаж құрамы 8 адамнан тұрады. Кеме массасы шамамен 2000 т, ұзындығы 56 м “Спейс Шаттлдың” 1-сатысы 40 км биіктікте бөлініп, мұхитқа құлап түсетін қатты отынды 2 үдеткіш, 2-сатысы – қанатты ұшақпен басқарылып, бірнеше рет қолдануға есептеліп жасалған. “Спейс Шаттл” кемесі 1989 жылдың 1 қаңтарына дейін орбиталық сатының 4 үлгісін (“Колумбия”, “Челенджер”, “Дискавери”, “Атлантис”) пайдаланып, 27 рет ғарышқа сапар шекті. “Спейс Шаттл” негізінен әскери мақсаттағы жүктерді байланыс және ғыл. ЖЖС-ны, “Спейслэб” зертханасын, ғыл. аспаптарды орбитаға шығару; АҚШ Қорғаныс министірлігінің бағдарламасы бойынша әр түрлі тәжірибелер жүргізу үшін қолданылады. Барлық ғарыштық ұшырулар Канаверал мүйісінің шығару кешенінде жүргізіледі. 25-ғарыштық ұшыру кезінде, құрамында “Челенджер“ орбиталық сатысы болған “Спейс Шаттл” кемесі апатқа ұшырады.

Қазақ энциклопедиясы
Пайдаланған сілтеме


Санат:Ұшу аппараттары
Санат:NASA

af:Ruimtependeltuig
ar:مكوك فضاء
az:Speys Şattl
be-x-old:Спэйс шатл
bg:Космическа совалка
ca:Transbordador espacial
cs:Space Shuttle
da:Rumfærge
de:Space Shuttle
el:Διαστημικό Λεωφορείο
en:Space Shuttle
eo:Kosmopramo
es:Transbordador espacial
fa:شاتل فضایی
fi:Avaruussukkula
fr:Navette spatiale américaine
frr:Space Shuttle
gan:太空船
gl:Carreira espacial
he:מעבורת חלל
hr:Space Shuttle
hu:Space Shuttle
id:Pesawat ulang-alik
is:Geimskutla
it:Space Shuttle
ja:スペースシャトル
ko:우주왕복선
la:Navicula spatialis
li:Space Shuttle
lo:ກະສວຍອາວະກາດ
lt:Space Shuttle
lv:Space Shuttle
mr:अंतराळ यान
ms:Bolak-balik angkasa lepas
nl:Ruimteveer
nn:Romferje
no:Romferge
nv:Yágháhoníkáángóó ałánátʼahí
pl:Wahadłowiec kosmiczny
pt:Ônibus espacial
ru:Спейс шаттл
scn:Space Shuttle
sh:Space Shuttle
simple:Space Shuttle
sk:Space Shuttle
sr:Spejs šatl
stq:Space Shuttle
sv:Rymdfärja
ta:விண்ணோடம்
tr:Uzay mekiği
uk:Шатл
ur:فضائی مکوک
vi:Tàu con thoi
yi:ספעיס שאטעל
yo:Ọkọ̀-àlọbọ̀ Òfurufú
zh:航天飞机
zh-min-nan:Thài-khong-so
zh-yue:穿梭機