Басты шайқас

Басты шайқас — соғысушы жақтар әскери күштерінің соғыс нәтижесіне ықпал еткен ең ірі қарулы қақтығысы. Басты шайқастар бүкіл бір елдің тағдырына да әсер еткен. Мысалы, 1223 жылғы Қалқа өзені бойындағы шайқас Ресейде Шыңғыс хан империясы үстемдігінің орнауына негіз қаласа, 1380 жылғы Күлік шайқасы Алтын Орданың ыдырауына түрткі болды. 1729/1730 жылғы Аңырақай шайқасы ұлан-байтақ қазақ жерінің жоңғар басқыншыларынан тазартылуына әкелді. Майдандағы қарсылас екі жақтың бірін стратегиялық ірі табыстарға жеткізетін, соғыс барысы мен оның кейінгі нәтижелерін айқындайтын осындай шайқастардың ең маңыздылары Басты шайқас деп аталды. Әскери өнердің бұқаралық сипат алуына (18 ғасырдың соңы—19 ғасырдың басы) және дамуына байланысты  Басты шайқас стратегиясы бірте-бірте бұрынғы өз мәнінен айырыла бастады. Айбын. Энциклопедия. / Бас ред. Б.Ө.Жақып. - Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2011. - 880 бет.ISBN 9965-893-73-Х
Дереккөздер

Санат: Шайқас