Октан

Октан — көмірсутек және алкан болып табылатын химиялық зат, химиялық формуласы C8H18, қысқартылған құрылымдық формуласы CH3(CH2)6CH3. Октанның көптеген құрылымдық изомерлері бар, олар көміртек тізбегіндегі бұтақталу орны бойынша ерекшеленеді. Сол изомерлердің бірі, 2,2,4-триметилпентан (көбінесе изооктан деп аталады), октан саны шкаласында стандартты мәндердің бірі ретінде қолданылады.

Октан — бензин және мұнай құрамына кіреді. Октан иіссіз, түссіз сұйықтық болып табылады. Молекулалық салмағы төмен қысқа тізбекті алкандар сияқты, ол айналымды, оңай тұтитын және улы зат болып табылады. Октан гептанға қарағанда 1,2–2 есе улы.

 Изомерия 
Октанның 23 изомері бар, олардың 8-де стереоцентр бар, ал 3-де екі стереоцентр бар.

 Өндірісі және қолданылуы 
Мұнай химиясында октандар әдетте жеке қосылыстар ретінде ажыратылмайды немесе тазартылмайды. Октандар белгілі бір қайнату фракцияларының құрамдасы болып табылады. Мұндай фракцияларға жетудің жалпы жолы — изобутан мен 1-бутен арасындағы алкилеу реакциясы, нәтижесінде изооктан түзіледі. Октан әдетте бояулар мен желімдерде еріткіш ретінде қолданылады.

Дереккөздер

Санат:Алкандар