Культиасов ащытамыры

КУЛЬТИАСОВ АЩЫТАМЫРЫ(Sphaenolobium kultiassovii) – шатыршагүлділер тұқымдасы, ащытамыр туысына жататын көпжылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанда Қаратау жотасы мен Талас Алатауында кездеседі. Таудың шалғынды беткейлерінде, қиыршық және ұсақ тасты жерлер мен бұталар арасында өседі. Биікт. 15 – 30 см, шалғынды жерлерде 1 м-ге дейін жетеді. Тамырын қалың солып қалған сағақтар талшықтары жауып жатады. Сабағы дара, түзу өседі, жоғ. жағы бұтақтанған. Жапырақтары жұқа, тамыр түбінен шығатындары ұзын сағақты, екі рет тілімденген жапырақ тақташалары болады, сабақ бойындағылары ұсақ. Гүлдері ақ түсті, 7 – 13-тен бірігіп, шатырша гүлшоғырын құрайды. Шатыршалары 5 – 10 сәулелі. Тұқымынан көбейеді. Шілде айында гүлдеп, тамыз – қыркүйекте жемістенеді. Жемісі жіңішке эллипс тәрізді, ұзындығы 10 мм, ені 3 мм-дей. К. а. – өте сирек кездесетін эндемик түр, сондықтан қорғауға алынып, Қазақстанның «Қызыл кітабына» енгізілген.‎