Экономикалық Блокада

Экономикалық Блокада, Экономикалық торуыл – мемлекетті ішкі немесе сыртқы саясатын өзгертуге итермелеу мақсатымен онымен сауда, қаржы, несие және басқа да байланыстарды тоқтату жолымен оны сыртқы әлемнен экономикалық оқшаулау. Экономикалық Блокада саяси, кейде әскери (тіпті соғыс қимылдарын жасамай-ақ), соның ішінде теңіз блокадасымен ұштасып жатады. Экономикалық Блокада толық, яғни бір мезгілде экон. байланыстардың барлық нысандарына қолданылатын блокада, ішінара – байланыстардың бір немесе бірнеше нысандарына қолданылатын блокада болуы мүмкін. Ішінара Экономикалық Блокаданың мысалы – несие блокадасы – мемлекеттің, мемлекеттер тобының немесе халықар. қаржы ұйымының басқа елге (елдер тобына) несие беруден бас тартуы. Ол несиегер елдің қарызгер елге экон. және саяси қысым жасау құралы болып табылады. Осындай толық Экономикалық Блокаданың мысалы – құрылықтық блокада деп аталатын, Франция бастаған Еуропа елдерінің 1806 – 07 ж. Ұлыбританияға қарсы қолданған блокадасы. Экономикалық Блокада 1- және 2-дүниежүз. соғыстар кезінде кеңінен қолданылды. 1914 – 18 ж. Антанта елдері Германияға Экономикалық Блокада саясатын жүргізді (Германияға соғыс мақсатындағы бұйымдарды, стратег. шикізатты әкелуге тыйым салынды). 1939 – 45 ж. 2-дүниежүз. соғыстан кейін БҰҰ негізінде басқыншы мемлекетті басқыншылық саясатты өзгертуге мәжбүрлеу мақсатымен оған ұжымдық ықпал ету тетігі құрылды. БҰҰ жарғысында Экономикалық Блокада бейбітшілікті қалпына келтіру және қолдау жөніндегі ұжымдық шара ретінде қарастырылады және оны мүше елдер БҰҰ жарғысының 39 және 41 баптары негізінде Қауіпсіздік Кеңесінің шешімімен жүзеге асырады. Сонымен қатар БҰҰ жарғысында әскери және теңіз блокадасы Қауіпсіздік Кеңесінің шешімімен белгіленетін Экономикалық Блокада ретінде қарастырылады. Бұл нысандар БҰҰ-ның төтенше күштерінің (ЮНЭФ) көмегімен іске асырылады.

«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, X том

Дереккөздер

Санат:Экономика
Санат:Блокадалар