Қағытпа

Қағытпа, реплика-1) қысқаша қарсы пікір айту, сөз қайыру; 2) сот процесіне қатысушы жақтың қарсылық білдіруі; 3) бейнелеу өнерінде - автордың өз шығармасын түпнұсқадан елеусіз ғана айырмашылықпен қайталауы; 4) өнердің өзге саласында (әдебиет, театр, кино) шығармалардағы кейіпкерлердің сөйлесуі (диалогі) кезіндегі орнын тауып қарсы айтылған өткір жауап. Қағытпа адамның мінез бітімін, ойлау, сезіну ерекшелігін айқын танытады. Шиеленіскен екі ұдай жағдайда айтылған тапқыр сөз адамның ішкі сырын, түпкі ой-пікірін ашық білдіріп, кеп жағдайда аңғартады. Өткір жауаптың, тосын қағытпа сөздің қазақтың шешендік сөз өнерінің түйінді жері, өзегі іспетті болып келеді. Драмалық шығармаларда қағытпа диалог үстінде беріледі де, көп жағдайда айрықша әсерлі болады. Қағытпа драмалық  шығармадағы, сондай-ақ, романдағы кейіпкерлердің диалогін ширатып, жандандырып тұрады. Қағытпа қарсыласын сөзбен түйреуге қалай қолайлы болса, өз жанына тиетін сөзге табан астында қисынды дәлел айтып, оны бойына дарытпай, сөздің аяғын қарсы адамына бұрып, қайтарып тастауға да сондай қолайлы. Сөйлеу тілінде Қағытпа пікір айтып тұрған адамның сөзін қақпалап, кағытып, жарыса айтылған қарсылық сөз деген ұғымды білдіреді.Қазақ әдебиеті. Энциклопедиялық анықтамалық. — Алматы: «Аруна Ltd.» ЖШС, 2010 жыл.ISBN 9965-26-096-6
Дереккөздер

Санат:Қазақстан әдебиеті