Судың көтерілуі мен қайтуы

Көтерілулер мен қайтулар — Ай мен Күннің тарту күштерінің әсерінен пайда болатын мұхит сулары деңгейінің биіктеуі және төмендеуі. Көтерілу мен қайту кезіндегі мұхит (теңіз) деңгейінің ауытқуы әр жерде әр турлі болып келеді: ашық мұхит деңгейі 0,9 м шамасында, жағаға жақын жерде одан да биік көтеріледі, деңтейдің орташа көтерілуі 2 м шамасында болады. Өзен сағалары мен тар шығанақтарда су деңгейі көп көтеріледі, Лондон орналасңан тұста Темза өзенінің деңгейі 5 жге дейін, Фанди шығанағында (Солт. Америка) 16 жге дейін, СССРдағы Ақ теңізге кіре берісте 8,5 лгге дейін, Пенжин кірмесінде 11 жге дейін. Көтерілу ішкі теңіздерде аз кездеседі. Бұл үлкен г;өлдерде де байңалады (Мичиган көлінде). Көтерілу өзеы сағалары арқылы ағысқа қарсы да жылжиды.

Дереккөздер
Русско-казахский толковый географический словарь. Под общей редакцией академика АН КазССР, проф. С. К. Кенесбаева и кандидата филол. наук А. А. Абдрахманова. Алма-Ата, Изд-во «Наука», 1966, стр. 204. (Академия наук Казахской ССР. Институт языкознания. Сектор физической географии). Составители: Ж. Аубакиров, С. Абдрахманов, К. Базарбаев.

Санат:География