Tʊ

Tʊ wɛ kekelikelasi nzɩ sɩwɛna keŋ nɛ naŋgbanzɩ pɩɖɛɛ naalɛ yɔɔ yɔ sɩ-taa. Tʊŋ wɛ ndɩ  ndɩ  nɛ ɛtalɩɣ tiwa ɛzɩ  kutokiŋ nɛɛlɛ (20 000) yɔ tɛtʊ kpeekpe yɔɔ. Eerɔpʋ taa ɖeke tʊŋ talɩɣ kutokiŋnaalɛ (2 000) mbʊ yɔ. 

Fransɩ ɛjaɖɛ taa lɛ, tʊŋ talɩɣ tɩwa ɛzɩ kutoku (1000) yɔ. Erɔpɩ taa tiɣye nɖɩ ɖɩkɩla tɔyʊʊ yɔ nɖɩ payaɣ se Apisi Melifera nɛ tiɣye nɖɩ ɖɩwɛ tʊŋ weyi ɛwɛ Apisi tiɣye taa yɔ. Tʊŋ weyi ɛtɩŋga ɛwɛ Apisi tiɣye taa yɔ, ɛtɩŋga ɛɖʊʊ nʊm, nʊm mbʊ payaɣ se tʊŋ nʊm yaa tɩŋ nʊm. Paa nɛ mbʊ yɔ, pɩtɛkɛ tʊŋ tɩŋga ɖʊna tɩŋ nʊm. 

Weyi ɛɛɖʊ tɩŋ nʊm yɔ ɛ-tɛ pɩlɩŋ kɩlɩna ɖɔʊ. Papɩzɩɣ pɛtɛyɩ tʊŋ kɛ pɩlɩŋ ndɩ ndɩ pɩlɩna ɛzɩma ɛwɛɛ yaa ɛɖɔŋ yɔ: ɖɩɣa tʊŋ wɛɛ, awayɩ tʊŋ wɛɛ, tʊŋ weyi ɛɖɔŋ eɖeke eɖeke yɔ, kɔɔlaɣ tʊŋ wɛɛ ɖɔɖɔ. Tʊŋ wɛ ndɩ nɛ tɛɛkpagbaŋ pɩlɩɩna ɛ-wɛɖɩʊ yɔɔ nɛ ɛ-ɖɔnɛ taa. 

Tʊŋ kɛna kekelikelasi nzɩ sɩtɔkɩ ñɩtʊ yɔ nɛ tʊŋ kɛ kekelikelasi nzɩ sɩsɩŋna nɛ tɛŋ hɛtʊ lɛɛtʊ ñɔʊ ɖɔɖɔ yɔ mbʊ pʊyɔɔ yɔ ɩɩkpakɩɣ ñɩtʊ pee se ɩmaɣna ɩsɛŋgɛlɩtʊ lɛ, nayɩ tɔlɩɣ nɛ pɩñɔʊ. Tʊ yʊŋ nɛ ɛ-ɖaɣlakɩŋ lɩɣna ɛ-tiyee taa yaa e-liɖe taa. Ɛ-ɖaɣlakɩŋ pɩzɩɣ pɩtalɩ kpaɣ milimɛtawaa 9 nɛ 15 kɛ mbʊ yɔ nɛ e-yuŋ talɩɣ miligiraamwaa 60 nɛ 80 pɛhɛkʊ taa.

Category:Kabɩyɛ takayɩhatʋ	
Category:Wezuu lɛɣtʋ
Category:Tɛtɛ wondu cikpetu