Menmenlik

Menmenlik yamasa kókireklik — bul sóylewshiniń ǵamxorlıq kórsetip óziniń joqarılıǵın bildiretuǵın ústemlik yamasa mensinbewshilik qatnasın kórsetetuǵın ádepsizliktiń bir túri. Menmenlik «qollap-quwatlaytuǵın kózqaras penen hám bóliniwshi, miyrimsiz, menmen ústemshilik, [hám] diktatorlıq sıyaqlı basqa da unamsız sózler menen baylanıslı». Menmenlik tilin qollanılıw «sáwbetlerdi buzıwı hám, waqıt ótiwi menen, salamat jámiyetlerdiń birligin buzıwı múmkin».

 Etimologiya 
Sózdiń mánisi waqıt ótiwi menen ózgergen. XVIII ásirde menmenlik yamasa kókireklik — bul joqarı tegi, klass yamasa basqa da joqarı xarakteristikalar jıynaǵına iye adamnıń ózin tómen turǵan adam menen miyrimli sóylew ushın tómenletiwiniń unamlı xarakteristikasın ańlatqan sóz. XIX ásirge kelip, sóz unamsız mánige iye boldı, bunı Charlz Dikkenstiń «Dombi hám ulı» shıǵarmasında kóriwge boladı, onda qaharman «biraz menmen, biraq oǵada miyrimli» dep qarama-qarsı terminler menen súwretlengen. «Sonlıqtan, XVIII ásir prozasında menmenlik sóziniń jomart, jaqsı, miyrimli, kishipeyil hám ásirese jaǵımlı sıyaqlı kelbetlikler menen birge jiyi ushırasadı. Bul sońǵı sóz menmenlik tek etikalıq ámeliyattıń emes, al tulǵanıń da kórsetkishine aylanǵanın kórsetedi».

Bul jaǵday Viktoriya dáwirinde ózgerdi, sol waqıtta «konstruktivlik menmenlikke degen isenim tiykarınan joǵaldı hám sózdiń ózi (ayırım jaǵdaylardı esapqa almaǵanda) unamsız mánige iye boldı. Menmenlik — bul tiykarınan basqanıń esabınan ózin kórsetiwdi hám kóteriwdi bildiretuǵın túsinik; menmenlik etiw — bul óziniń ústemligin basqalardı kemsitetuǵın jol menen tastıyıqlaw edi».

 Derekler 

Kategoriya:Emociyalar
__BÖLİDİMÖNDEMEW__