Alfonso XIII

Alfonso XIII (, 1886-jıl 17-may, Madrid — 1941-jıl 28-fevral, Rim) — Ispaniya patshası (1886-1931), patsha Filipp VI atası.

 Húkimdarlıǵı 
Tariyxtaǵı kópshilik monarxlardan ayrıqsha túrde, Alfonso tuwılǵanınan berli húkimdarlıq etken, ákesi Alfonso XII qaytıs bolǵanınan 6 ay ótkennen tuwılǵan hám dárhal patsha dep járiyalanǵan, biraq omiriniń aqırına shekem emes, revolyuciya tárepinen mámleketten shıǵarıp jiberilgen.

Jas patsha áskeriy beyimlikke iye bolǵan qatań elita tálimin aldı, biraq bul onıń liberalizm ideyalarına qosılıwına tosqınlıq etpedi. Ol milliy ayrıqshalıqlardı esapqa alǵanda, Britaniya modeli ruwxında ekonomikalıq hám siyasiy reformalar zárúr ekenligin anıqlaǵan. Ispaniya siyasiy sistemasında patsha oraylıq poziciyaǵa iye edi hám Evropadaǵı derlik barlıq kásiplesleri sıyaqlı júdá keń konstituciyalıq húkimetke, sonıń menen birge, áskeriy jumıslar hám sırtqı siyasatta zárúrli kepilliklerge iye bolıp, kortesler menen suverenitetti bólisti. Onıń siyasatqa tiykarǵı tásiri húkimetti qáliplestiriwdegi sheshiwshi rolge tiykarlanǵan bolıp, ol jaǵdayda ol húkimet basshısın belgilew hám lawazımınan shetlestiriw ushın «Korollıq jeńillikleri» dep atalǵan zatlardan paydalanǵan. Usınıń menen birge, onıń maqseti húkimettiń kelisim ózgeriwin ańsatlastırıw hám húkimetke kelgen partiya húkimdarlıq ushın jeterli kópshilikke iye bolǵan jańa korteslerdi «shaqırıw» edi. Bunday mexanizm bar ekeni sebepli Alfonso tez-tez húkimet jumıslarına aralasıp, ministrlerdi óz tilegine qaray tayınlaǵan hám lawazımınan shıǵarǵan.