Ayrumlar

Ayrumlar (, Parsı tilinde Âyromlū) — túrkiy qáwimler, XIX—XX ásirlerden keyin ázerbayjanlılardıń subetnik toparı esaplanǵan. Olar tariyxtan Gyumri qalası jaqınındaǵı aymaq (házirgi Armeniya) menen baylanısqan. 

 Tariyxı 
1828-jılda Iran Erivan hám Narchivon xanlıqlarınan (wálayatları) ayrılǵan Túrkmenchay shártnamasına qol qoyılǵanınan soń, Iran taxt miyrasxorı shahzada Abbaz Mırza Rossiya imperiyası húkimranlıǵı astında bolatuǵın kóplegen túrkiy qáwimlerdi Irannıń jańadan dúzilgen shegaraları ishine kóship ótiwge usınıs etti. Ayrumlar da olardan biri bolıp, Makudan batısta jaylasqan Avajiq rayonına jaylastı. Olar Irannıń Batıs Ázerbayjan wálayatındaǵı kóplegen awıllar menen baylanısqan hám házirgi dáwirde pútkilley otırıqshı xalıqqa aylandı.


XIX ásir aqırı hám XX ásir baslarında taǵı bir qanshası Iran hám Túrkiyaǵa kóship ótken. Ayrumlar házirgi Ázerbayjan Respublikasınıń eń batıs aymaqlarında da jasap, bul jerde yarım kóshpeli xalıq bolıp jasaydı. Ázerbayjannıń arqa-batısı hám Armeniyanıń arqa-shıǵısındaǵı keminde altı qala qáwim atı menen atalǵan: Ayrum, Mets Ayrum, Bağanis Ayrum, Quşçu Ayrım, Yuxarı Ayrım, Mollaayrım.

Ayrumlar hám grek pravoslav túrkiyziban Urum xalqı ortasında heshqanday baylanıs joq. Bul túsinbewshilik parsı tilinde túrkiy «-ı» sesiniń joq ekenligi hám onıń «-u» sesi arqalı ańlatılıwı menen baylanıslı.

 Derekler