ალფრედო პალასიო

ალფრედო პალასიო ( დ. 22 იანვარი, 1939 — გ. 22 მაისი, 2025) — ეკვადორელი კარდიოლოგი და პოლიტიკოსი, რომელიც მსახურობდა ეკვადორის 44-ე პრეზიდენტად 2005 წლიდან 2007 წლამდე. მას ეკავა 44-ე ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობა პრეზიდენტ ლუსიო გუტიერესის დროს, სანამ პრეზიდენტად დაინიშნებოდა, მას შემდეგ რაც ეკვადორის კონგრესმა გუტიერესი თანამდებობიდან გადააყენა მისი მთავრობის წინააღმდეგ მზარდი არეულობის ერთი კვირის თავზე. მანამდე იგი მსახურობდა ჯანდაცვის მინისტრად 1994 წლიდან 1996 წლამდე.

ადრეული ცხოვრება და სამედიცინო კარიერა
პალასიო დაიბადა გუაიაკილში 1939 წლის 22 იანვარს, მოქანდაკე ალფრედო პალასიო მორენოსა და ანა მარია გონსალესის ოჯახში. იგი გაიზარდა მემარცხენე ოჯახში. მისი პაპა მამის მხრიდან იყო მწერალი მანუელ ბელისარიო მორენო.Alfredo Palacio Moreno  (1912 – 1998) 

მან დაწყებითი და საშუალო განათლება მიიღო აბდონ კალდერონის სკოლასა და სან-ხოსე ლა სალის სკოლაში თავის მშობლიურ გუაიაკილში.  მოგვიანებით, 1967 წელს, პალასიომ მოიპოვა მედიცინისა და ქირურგიის დოქტორის ხარისხი გუაიაკილის უნივერსიტეტში. ამის შემდეგ იგი გადავიდა შეერთებულ შტატებში, სადაც ცხოვრობდა 1969 წლიდან 1972 წლამდე; მან გაიარა სამედიცინო რეზიდენტურა ქეის ვესტერნ რეზერვ უნივერსიტეტში (Case Western Reserve University) და დაასრულა კარდიოლოგიის ფელოუშიპი ბარნს-ჯუიშ ჰოსპიტალში (Barnes-Jewish Hospital), რომელიც აფილირებულია სენტ-ლუისის ვაშინგტონის უნივერსიტეტის მედიცინის სკოლასთან. პალასიო მუშაობდა მაუნტ სინაის ჰოსპიტალში კლივლენდში, ოჰაიო; ვეტერანთა საქმეების სამედიცინო ცენტრში მისურიში და ბარნს-ჯუიშ ჰოსპიტალში სენტ-ლუისში. გუაიაკილში სტუდენტობისას პალასიო ეკვადორის უნივერსიტეტის სტუდენტთა ფედერაციასთან (FEUE) ერთად მონაწილეობდა ხოსე მარია ველასკო იბარას მთავრობისა და სამხედრო ხუნტის წინააღმდეგ გამართულ პროტესტებში.

თავისი პროფესიული პრაქტიკის განმავლობაში იგი იყო ნიუ-იორკის მეცნიერებათა აკადემიის, ესპანური ჟურნალის "Ultrasonidos"-ის სარედაქციო კომიტეტის, ეკვადორის სამეცნიერო საზოგადოების, გუაიასის პროვინციის სამედიცინო-ქირურგიული საზოგადოების, ეკვადორის კარდიოლოგთა საზოგადოებისა და გულმკერდის, პედიატრიის, რადიოლოგიისა და შინაგანი მედიცინის სპეციალისტთა საზოგადოებების წევრი.

გუაიაკილში დაბრუნების შემდეგ იგი მუშაობდა კერძო კარდიოლოგად და მის კლიენტებს შორის იყვნენ ლეონ-ფებრეს კორდერო, სიქსტო დურან ბალენი და აბდალა ბუკარამი.  1980 წელს მან გუაიაკილში დააარსა ალფრედო პალასიოს სახელობის კარდიოლოგიის ეროვნული ინსტიტუტი (INCAP). პალასიო მონაწილეობდა მრავალ ეროვნულ და საერთაშორისო სამედიცინო კონგრესში და გამოაქვეყნა დიდი რაოდენობით კვლევითი ნაშრომი გულის დაავადებების შესახებ. 1981 წელს მექსიკაში გამოსცა ატლასი ორგანზომილებიანი ექოკარდიოგრაფიის შესახებ.

1981 წელს მან დაიწყო კარდიოლოგიის სწავლება გუაიაკილის უნივერსიტეტის მედიცინის ფაკულტეტზე და გახდა ეკვადორის მედიცინის აკადემიის წევრი.

პოლიტიკური კარიერა
1992 წელს ეკვადორის ახლად არჩეულმა პრეზიდენტმა სიქსტო დურან ბალენმა იგი ეკვადორის სოციალური უზრუნველყოფის ინსტიტუტის (IESS) ერთ-ერთი რეგიონული დირექტორატის ხელმძღვანელად დანიშნა. პალასიო ასევე იკავებდა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების ეროვნული საბჭოს (CONACYT) ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობას 1994 წლის აპრილამდე, სანამ ეს ორგანო დაიშალა მთავრობის მიერ მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების ეროვნული სისტემის (SNCT) რეორგანიზაციის შედეგად. იგი არასოდეს ყოფილა რომელიმე პოლიტიკური პარტიის წევრი, თუმცა ასოცირდებოდა ლიბერალურ და პროგრესულ იდეოლოგიებთან.

ჯანდაცვის მინისტრი (1994–1996)
იმავე წლის 9 ნოემბერს პრეზიდენტმა დურანმა პალასიო საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ახალ მინისტრად დანიშნა პატრისიო აბადის ნაცვლად, რომელიც რამდენიმე დღით ადრე გადადგა კონგრესში იმპიჩმენტის მუქარის ფონზე სამსახურებრივი უფლებამოსილების ბოროტად გამოყენების გამო. მან თანამდებობა 11 ნოემბერს დაიკავა.

ჯანდაცვის მინისტრის თანამდებობაზე ყოფნისას პალასიოს მოუწია ქვეყანაში არსებულ ჯანდაცვის კრიზისთან გამკლავება, რაც გამოწვეული იყო მალარიის, ჩუტყვავილასა და ქოლერის ძლიერი აფეთქებებით, განსაკუთრებით ეკვადორის ყველაზე დაუცველ ადგილებში. სენეპის ომის დროს (1995) პალასიო ხელმძღვანელობდა საგანგებო ჯანდაცვის სისტემის ორგანიზებას, რის გამოც მან შეიარაღებული ძალებისგან განსაკუთრებული აღიარება დაიმსახურა. იგი ეწინააღმდეგებოდა ეკვადორის ჯანდაცვის სისტემის პრივატიზაციას.

1995 წლის ოქტომბერში პალასიოს წინააღმდეგ ტერორისტული თავდასხმა აღიკვეთა , როდესაც პოლიციამ ასაფეთქებელი მოწყობილობა აღმოაჩინა კიტოში ჯანდაცვის ტექნიკური ქვედირექტორატის სარდაფში, სადაც პალასიო აშშ-ის საელჩოს ღონისძიებას უნდა დასწრებოდა.

ეკვადორის ვიცე-პრეზიდენტი (2003–2005)
პალასიო ლუსიო გუტიერესის მეწყვილედ შეირჩა 2002 წლის საყოველთაო არჩევნებში „პატრიოტული საზოგადოების პარტიის“ საპრეზიდენტო კანდიდატურის ფარგლებში.

საარჩევნო კამპანიის დროს პალასიო ჩნდებოდა ექიმის ფორმაში, გუტიერესისგან განსხვავებით, რომელსაც სამხედრო ფორმა ეცვა. მან ასევე განაცხადა, რომ არ შეუერთდებოდა არცერთ პარტიას, ვიცე-პრეზიდენტად არჩევის შემთხვევაშიც კი.

გუტიერეს-პალასიოსის ტანდემმა საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტურში 24 ნოემბერს გაიმარჯვა. პალასიომ ეკვადორის ვიცე-პრეზიდენტის ფიცი 2003 წლის 15 იანვარს დადო.

პალასიოსა და გუტიერესს შორის უთანხმოება მალევე გახდა აშკარა. თანამდებობის დაკავებამდეც კი, გუტიერესის გარემოცვაში არსებობდა ეჭვები იმის თაობაზე, აიღებდა თუ არა პალასიო პასუხისმგებლობას სოციალურ სექტორზე, როგორც ამას კამპანიის დროს ჰპირდებოდა. პალასიოს მხოლოდ ჯანდაცვის სამინისტროს ხელმძღვანელის შერჩევის შესაძლებლობა მიეცა. მათ შორის დაპირისპირების მთავარი მიზეზი იყო გუტიერესის გადახრა მემარჯვენე პოლიტიკისკენ, მაშინ როცა პალასიოს საარჩევნო კამპანიაში გაჟღერებული პროგრესული დაპირებების შესრულება სურდა. პალასიომ ასევე წამოაყენა საყოველთაო ჯანმრთელობის დაზღვევის პროგრამის შექმნის წინადადება, თუმცა მისი ჩავარდნა თავად მთავრობის მხრიდან ბოიკოტს დააბრალა. დაძაბულობა ორ ლიდერს შორის 2003 წლის დეკემბერში გამწვავდა და ამბობდნენ იმასაც, რომ გუტიერესმა მას გადადგომა სთხოვა. ამ დაპირისპირებას თან ახლდა გუტიერესისა და ტრადიციული პოლიტიკური კლასის ურთიერთობების გაუარესება, მაშინ როცა პალასიო ინარჩუნებდა კარგ ურთიერთობას „ქრისტიანულ სოციალურ პარტიასთან“ (PSC) და „დემოკრატიულ მემარცხენეებთან“ (ID).

2004 წლის შუა პერიოდში პალასიო გაემიჯნა გუტიერესს მთავრობასა და „პეტროეკვადორში“ (Petroecuador) შექმნილი კრიზისის ფონზე, რაც გამოწვეული იყო მაღალჩინოსნების გადადგომითა და მძლავრი სოციალური პროტესტით გუტიერესის გადაწყვეტილების წინააღმდეგ, რომელიც ოთხი მსხვილი ნავთობის საბადოს უცხოური კომპანიების მიერ ექსპლუატაციას ითვალისწინებდა. პალასიომ მიიღო გადაწყვეტილება, ბოიკოტი გამოეცხადებინა ყველა საჯარო ღონისძიებისთვის, სანამ გუტიერესი სხვა ეკონომიკურ და სოციალურ მოდელზე არ დაფიქრდებოდა.

პრეზიდენტობა (2005–2007)
ეკვადორი განიცდიდა სერიოზულ პოლიტიკურ და სოციალურ კრიზისს, რომელიც გამოწვეული იყო გუტიერესის პოლიტიკით გამოწვეული საყოველთაო იმედგაცრუებით. 2004 წლის 8 დეკემბერს გუტიერესმა წამოაყენა უზენაესი სასამართლოს რადიკალური რეფორმის იდეა, რომლის მიხედვითაც მოსამართლეების უმრავლესობა უნდა გადამდგარიყო და ისინი უფრო პროსამთავრობო კადრებით ჩანაცვლებულიყვნენ. ეს ნაბიჯი ანტიკონსტიტუციურად მიიჩნიეს და ოპოზიციამ გუტიერესი დაადანაშაულა „ავტორიტარული“ კურსის აღებასა და ამ რეფორმის განხორციელებაში ყოფილი პრეზიდენტის, აბდალა ბუკარამის გამართლების ხელშესაწყობად, რომელიც ქვეყნიდან კორუფციის მრავალი ბრალდების გამო იყო გაქცეული.

ამ საქმემ, რომელსაც „Pichi Corte-ს სკანდალი“ ეწოდა, 2005 წლის თებერვალში კიტოში ფართომასშტაბიანი პროტესტი გამოიწვია. მარტის დასაწყისში ორი მინისტრი გადადგა, ხოლო 15 აპრილს, პროტესტის გამწვავების შემდეგ, გუტიერესმა კიტოში საგანგებო მდგომარეობა გამოაცხადა. პალასიომ მოუწოდა გუტიერესს, გაეუქმებინა „დიქტატორული დეკრეტი, რომელსაც ეს ღირსეული და დემოკრატიული ხალხი არასოდეს შეეგუება“.El presidente de Ecuador declara el estado de excepción en Quito 

19 აპრილს კიტოში გამართული საპროტესტო აქციის, პოლიციის მიერ დარბევას მოჰყვა მრავალი დაშავებული და ერთი გარდაცვლილი. პალასიომ მკაცრად გააპროტესტა ეს ფაქტი და განაცხადა, რომ „ხალხი ხალხს ვერ ესვრის (...) გუტიერესი ვერ გაექცევა პასუხისმგებლობას (...) მან უნდა მოუსმინოს ხალხს (...) ქვეყანა თავზე გვენგრევა“. მან ასევე ამხილა „ინსტიტუტების დასაშლელად მოფიქრებული დიაბოლური გეგმის“ არსებობა.Los manifestantes mantienen la protesta en las calles tras la caída de Gutiérrez 

მომდევნო დღეს, დეპუტატები, საგანგებო სესიაზე შეიკრიბნენ ლათინური ამერიკის უმაღლესი საკომუნიკაციო კვლევების საერთაშორისო ცენტრში (CIESPAL), რადგან ეროვნული კონგრესის შენობა მომიტინგეების მიერ იყო გარშემორტყმული და შტურმით აღებული. ლუსიო გუტიერესი ეკვადორის პრეზიდენტის თანამდებობიდან გადააყენეს. რამდენიმე წუთში შეიარაღებულმა ძალებმა გამოაცხადეს გუტიერესისთვის მხარდაჭერის შეწყვეტის შესახებ.El Parlamento destituye al presidente de Ecuador y el Ejército le retira su apoyo  მალევე, კონგრესის პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებელმა სინტია ვიტერიმ პალასიო პრეზიდენტის ფიცზე დააყენა, რის შემდეგაც მან განაცხადა: „ეკვადორის ხალხმა, განსაკუთრებით კიტოს მოსახლეობამ, დღეს ბოლო მოუღო დიქტატურას, ამორალურობას, ქედმაღლობას, ტერორსა და შიშს. [...] ხალხმა დღეს გადაწყვიტა რესპუბლიკის ხელახალი დაფუძნება — იმედის რესპუბლიკის, რომლის ქუჩებში, მწვანე მინდვრებსა და ბილიკებზე ღირსება, იმედი, სამართლიანობა და სიხარული აყვავდება და იმეფებს“.Ecuadorean President Ousted From Office by Lawmakers პირველი ღონისძიება, რომელიც მან დაუყოვნებლივ გაატარა, იყო ქვეყნის საზღვრების ჩაკეტვის ბრძანება, რათა თავიდან აეცილებინა რამდენიმე პოლიტიკოსის, მათ შორის გუტიერესის გაქცევა.El vicepresidente de Ecuador se coloca al frente del país tras la destitución de Gutiérrez  როდესაც მომიტინგეთა ბრბო CIESPAL-ის შენობაში შეიჭრა კონგრესის დაშლისა და გადადგომების მოთხოვნით, პალასიომ და ზოგიერთმა კანონმდებელმა ზედა სართულებს შეაფარეს თავი და ოფისებში ბარიკადები აღმართეს. პალასიო შეეცადა მომიტინგეებთან დალაპარაკებას. ბინდზე პალასიომ შეძლო შენობის დატოვება და გაემართა თავდაცვის სამინისტროში, სადაც პრესკონფერენცია გამართა. 21 აპრილის გამთენიისას პალასიო შევიდა კარონდელეტის სასახლეში, მთავრობის რეზიდენციაში.Lucio Gutiérrez cae, Alfredo Palacio sube: así fue el giro político del 2005 en Ecuador  იქ მან გამოაცხადა, რომ არ დაშლიდა კონგრესს და გეგმავდა საკონსტიტუციო ასამბლეის მოწვევას 1998 წლის კონსტიტუციის გადასახედად; მან წამოაყენა საარჩევნო კანონის რეფორმის იდეა, გამორიცხა ვადამდელი საპრეზიდენტო არჩევნები, დააანონსა ნავთობის კონტრაქტების გადახედვა და წარადგინა ტექნოკრატიული მთავრობა. მომდევნო დღეს ახალმა მთავრობამ ფიცი დადო.Alfredo Palacio designó cinco ministros y dos secretarios 

200px|მინი|მარცხნივ|პალასიო (მარჯვნიდან მეორე) სამხრეთ ამერიკის ერთა თანამეგობრობის სახელმწიფოთა მეთაურების პირველ შეხვედრაზე, 30 სექტემბერი 2005
მისი ვადის დასაწყისიდანვე, იგი ვერ ეყრდნობოდა ვერცერთი პოლიტიკური პარტიის მხარდაჭერას და მართავდა ძირითადი პოლიტიკური ძალების მუდმივი ოპოზიციის პირობებში.Muere el expresidente ecuatoriano Alfredo Palacio, quien tuvo un fugaz paso por el poder  

2005 წლის 29 აპრილს, თავის პირველ ოფიციალურ გამოსვლაში პარკაიაკუს სამხედრო სკოლაში, პალასიომ თავისი მთავრობის მთავარ პრიორიტეტებად ინსტიტუციონალიზმის აღდგენა, კონსტიტუციური რეფორმები, დეცენტრალიზაციისა და ავტონომიის პროცესები და სოციალური ვალის გადახდა გამოაცხადა.La consulta popular es la principal meta de Alfredo Palacio 

2005 წლის 5 მაისს ეროვნულმა კონგრესმა პალასიოს წარდგინებით ეკვადორის ახალ ვიცე-პრეზიდენტად ალეხანდრო სერანო დანიშნა.Ecuador elige a Alejandro Serrano nuevo vicepresidente del país 

200px|მინი|მარცხნივ|პალასიო ამერიკის შეერთებული შტატების პრეზიდენტ ჯორჯ უ. ბუშთან ერთად, 5 ნოემბერი 2005
2005 წლის ივნისში მან კონგრესს გაუგზავნა საკანონმდებლო რეფორმა უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების დანიშვნის შესახებ, რომელსაც ეწოდა „იდეალური სასამართლო“, და საკანონმდებლო რეფორმა რესპუბლიკის პრეზიდენტების გასამართლების წესის შესაცვლელად.Plantean nuevo procedemiento de juzgamiento para altos funcionarios 

2005 წლის აგვისტოში მისი ეკონომიკის მინისტრი, რაფაელ კორეა გადადგა. მან წამოაყენა ეკონომიკური ზომები, რომლებიც პალასიოს პოზიციას ეწინააღმდეგებოდა, როგორიცაა FEIREP-ის (ნავთობის სტაბილიზაციის ფონდი) გაუქმება და მისი ჩანაცვლება CEREPS-ით, რომელიც განკუთვნილი იყო საჯარო მომსახურებისთვის; იგი ეწინააღმდეგებოდა საერთაშორისო სავალუტო ფონდისა (IMF) და მსოფლიო ბანკის მიერ დაწესებულ პირობებს, გამოდიოდა საგარეო ვალის წინააღმდეგ და იცავდა ქვეყნის ეკონომიკურ სუვერენიტეტს.Alfredo Palacio: El expresidente que dio entrada a Rafael Correa a la política  საბოლოოდ კორეამ 2006 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში გაიმარჯვა და 2007 წლის 15 იანვარს პალასიო ეკვადორის პრეზიდენტის თანამდებობაზე შეცვალა.Rafael Correa jura como presidente de Ecuador 

საგარეო პოლიტიკაში პალასიო კრიტიკულად იყო განწყობილი კოლომბიის მიმართ. მან სთხოვა პრეზიდენტ ალვარო ურიბეს, შეეწყვიტა „კოლომბიის გეგმიდან“ (Plan Colombia) გამომდინარე ფუმიგაციები სასაზღვრო ზონაში, რასაც იგი აკრიტიკებდა და არ სურდა ეკვადორი ამის მონაწილე გამხდარიყო. ამან გამოიწვია დისტანცირება შეერთებული შტატების მთავრობისგან.

2006 წლის 10 აგვისტოს პალასიომ წამოაყენა რეფერენდუმის იდეა 15 კითხვით.Alfredo Palacio envía al Congreso de Ecuador un nuevo proyecto de referéndum  თუმცა, ეს უარყო ეროვნულმა ასამბლეამ, რადგან ზოგიერთი წინადადება მოიცავდა კონსტიტუციურ ცვლილებებს, რომლებიც საპარლამენტო დამტკიცებას საჭიროებდა. 25 სექტემბერს პალასიომ გამოსცა დეკრეტი 1871, რომლითაც რეფერენდუმზე სამი წინადადება გაიტანა. ეს დაამტკიცა უზენაესმა საარჩევნო ტრიბუნალმა 4 ოქტომბერს და რეფერენდუმის თარიღად 2006 წლის 26 ნოემბერი დანიშნა, საპრეზიდენტო არჩევნების მეორე ტურის პარალელურად.Ecuador, 26 November 2006: Ten year plan for education Direct Democracy 

პალასიომ პრეზიდენტობა 53%-იანი რეიტინგით დაიწყო. CEDATOS-ის გამოკითხვის თანახმად, მან თანამდებობა 29%-იანი რეიტინგით დატოვა.

პრეზიდენტობის ბოლო კვირების განმავლობაში პალასიო იყო მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის გენერალური დირექტორის თანამდებობის ერთ-ერთი კანდიდატი. თუმცა არჩევნების ჩატარებამდე მან განაცხადა, რომ აღარ იბრძოლებდა ამ თანამდებობისთვის და არჩია კონცენტრირება მოეხდინა თავის პრეზიდენტობაზე მანდატის ბოლო დღემდე.

ხელისუფლებაში ყოფნის ხანმოკლე პერიოდის შემდეგ იგი დაბრუნდა მშობლიურ ქალაქ გუაიაკილში, სადაც აღარ ჩართულა პოლიტიკაში და განაახლა თავისი პროფესიული საქმიანობა, როგორც კარდიოლოგმა. მან დააარსა სულიერი წმინდა სპეციალობების უნივერსიტეტის (UEES) მედიცინის ფაკულტეტი, სადაც მუშაობდა მასწავლებლად და ლექტორად, და ასევე ხელმძღვანელობდა კარდიოლოგიის ეროვნულ ინსტიტუტს.

პირადი ცხოვრება
მისი მეუღლე იყო მარია ბეატრის პარეტი, რომელთანაც ოთხი შვილი შეეძინა.

პალასიო გარდაიცვალა გუაიაკილში 2025 წლის 22 მაისს, 86 წლის ასაკში. ეკვადორის მთავრობამ ორდღიანი ეროვნული გლოვა გამოაცხადა. დაკრძალვა გაიმართა 22 მაისს ქალაქ დაულეს „მშვიდობის პარკის“ (Parque de la Paz) სასაფლაოზე, სადაც პალასიო მეორე დღეს დაასაფლავეს.Ecuador dio el último adiós al expresidente Alfredo Palacio en un funeral de Estado 

ჯილდოები
 პერუს მზის ორდენის დიდი ჯვარი (2008).Ex presidente Alfredo Palacio es condecorado en Perú 
 ეროვნული დამსახურების ორდენი (ეკვადორი)
ატაჰუალპას დამსახურების მედალი კომანდორის ხარისხში (ეკვადორი)

იხილეთ აგრეთვე
ეკვადორის პრეზიდენტი

რესურსები ინტერნეტში
 Presidencia de la República – Presidente Biography as president
 Biography by CIDOB (in Spanish)
 BBC Mundo | América Latina | ¿Quién es Alfredo Palacio? (BBC News)

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 1939
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კატეგორია:ეკვადორის პრეზიდენტები
კატეგორია:ეკვადორის ვიცე-პრეზიდენტები