ჯეიმზ გრეგორი

ჯეიმზ გრეგორი (; დ. 1638, დრამოკი — გ. 1675, ედინბურგი) — შოტლანდიელი მათემატიკოსი და ასტრონომი. უოლისთან და ბაროუსთან ერთად, ის იყო მათემატიკური ანალიზის ერთ-ერთი ფუძემდებელი და ნიუტონის წინამორბედი, რომელიც დიდად აფასებდა გრეგორის და მას თავის მასწავლებლებსა და შთაგონების წყაროებს შორის მიიჩნევდა.

ბიოგრაფია
ჯეიმზ გრეგორი დაიბადა 1638 წელს შოტლანდიის სოფელ დრამოაკში (აბერდინშირი), პროტესტანტი მღვდლის ოჯახში. დედამისი ანდერსონების კლანს ეკუთვნოდა. სწავლობდა აბერდინში და შემდეგ დაამთავრა წმინდა ანდრიას უნივერსიტეტი. მათემატიკისადმი მის ინტერესზე შესაძლოა გავლენა მოახდინა მისმა ბიძამ, ა. ანდერსონმა, ვიეტას სტუდენტმა.

1664 წელს გრეგორი ლონდონში ჩავიდა და გაიცნო ჰუკი, კოლინზი და სხვა გამოჩენილი მეცნიერები. 1664-1668 წლებში მან იტალიაში იმოგზაურა, გზად კი გააფართოვა თავისი მათემატიკური ჰორიზონტები. იქ ის გაეცნო, კერძოდ, კავალიერის განუყოფელთა მეთოდს და დაიწყო საკუთარი კვლევა უსასრულო რიცხვების გამოყენებაზე.

გრეგორის ყველაზე მნიშვნელოვანი მათემატიკური ნაშრომი 1667 წელს შედგა. მან მოამზადა ნაშრომი მათემატიკური ანალიზის შესახებ, რომელიც ჰიუგენსს გაუგზავნა. მან პასუხი არ გასცა, მაგრამ სტატიის მიმოხილვა გამოაქვეყნა თავის ჟურნალში, სადაც ზოგიერთი შედეგი მცდარად გამოაცხადა და განაცხადა, რომ სწორი შედეგები მან გრეგორიზე ადრე აღმოაჩინა. შემდგომში გრეგორიმ თავი შეიკავა თავისი ყველაზე შესანიშნავი მიღწევების გამოქვეყნებისგან და ისინი მხოლოდ მისი გარდაცვალების შემდეგ აღმოაჩინეს.

გრეგორის ნაშრომმა ინგლისში მაშინვე დიდი მოწონება დაიმსახურა. 1668 წელს იგი სამეფო საზოგადოების წევრად აირჩიეს. საზოგადოების პრეზიდენტის თხოვნით, მეფე ჩარლზ II-მ წმინდა ანდრიას უნივერსიტეტში სპეციალურად გრეგორისთვის მათემატიკის კათედრა დააარსა, რომელმაც ეს კათედრა 1668 წლის ბოლოს დაიკავა.

1669 წელს გრეგორიმ ცოლად შეირთო მერი ჯეიმსონი, ქვრივი (პირველი ქორწინებიდან ბერნეტი), დედის შორეული ნათესავი. მათ ერთი ვაჟი და ორი ქალიშვილი შეეძინათ.

გრეგორიმ ექვსი წელი წმინდა ანდრიას უნივერსიტეტში გაატარა. 1674 წელს ის ედინბურგის უნივერსიტეტში გადავიდა, მაგრამ ერთი წლის შემდეგ გარდაიცვალა.

ხსოვნა
მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს გრეგორი.

სქოლიო

კატეგორია:შოტლანდიელი მათემატიკოსები
კატეგორია:შოტლანდიელი ასტრონომები