ლუის აბინადერი

ლუის როდოლფო აბინადერ კორონა (ესპ. Luis Rodolfo Abinader Corona; დ. 12 ივლისი, 1967) — დომინიკელი ეკონომისტი, ბიზნესმენი და პოლიტიკოსი, რომელიც 2020 წლიდან იკავებს დომინიკელთა რესპუბლიკის 54-ე პრეზიდენტის პოსტს. იგი „თანამედროვე რევოლუციური პარტიის“ (Modern Revolutionary Party) სახელით მონაწილეობდა დომინიკელთა რესპუბლიკის საპრეზიდენტო არჩევნებში 2016, 2020 და 2024 წლებში.

პრეზიდენტობამდე აბინადერი იკავებდა „Grupo Abicor“-ის გენერალური დირექტორის პოსტს. აღნიშნული ბიზნესკონსორციუმი მამამისმა, ყოფილმა სენატორმა და ფინანსთა მინისტრმა — ხოსე რაფაელ აბინადერმა დააფუძნა.„Grupo Abicor“ აერთიანებს ბეტონის ქარხანას, კერძო უნივერსიტეტს, ასევე უძრავი ქონებისა და სამშენებლო კომპანიას, რომელიც ძირითადად ტურიზმის ინდუსტრიაზეა ფოკუსირებული. „Pandora Papers“-ის მიერ გამოქვეყნებული მასალების თანახმად, აბინადერი ასევე ფლობს რამდენიმე ოფშორულ კომპანიას. 2022 წელს გამოცემა „Bloomberg Línea“-მ იგი ლათინური ამერიკის უმდიდრეს პრეზიდენტად დაასახელა.

მისი პრეზიდენტობის პირველი 100 დღე, რომელიც COVID-19-ის პანდემიის შედეგების შერბილების პერიოდს დაემთხვა, საზოგადოების სხვადასხვა სექტორმა, მათ შორის სოციალურმა და ბიზნესწრეებმა, დადებითად შეაფასეს; მათ მაღალი შეფასება მისცეს ჯანდაცვის კრიზისის დროს მიღებულ ზომებს. საერთაშორისო ასპარეზზე აბინადერი აქტიურად მონაწილეობს რეგიონულ ფორუმებსა და დისკუსიებში აშშ-ის წამყვან კვლევით ცენტრებთან (Think tanks), როგორებიცაა „ამერიკის საბჭო“ (Council of the Americas) და „ვუდრო ვილსონის სახელობის საერთაშორისო სამეცნიერო ცენტრი“.
2020 წლის ნოემბერში, ნიუ-იორკის უნივერსიტეტში გამართულ მაღალი დონის დისკუსიაზე (DC Dialogues), CNN-ის მიმომხილველსა და პოლიტიკურ სტრატეგთან, ჯოვანი ვისენტესთან საუბრისას, მან თავისი მმართველობის პირველი 100 დღის მიღწევები შეაჯამა. აბინადერმა აღნიშნა, რომ დომინიკელთა რესპუბლიკა არა მხოლოდ ყველაზე სწრაფად მზარდი ეკონომიკაა ლათინურ ამერიკაში, არამედ სრულად არის მზად ინვესტიციების მისაღებად.

2024 წლის დომინიკელთა რესპუბლიკის საყოველთაო არჩევნების შედეგად, აბინადერი პრეზიდენტის პოსტზე მეორე ვადით იქნა არჩეული. გამარჯვების შემდგომ სიტყვაში მან განაცხადა, რომ მათ მიერ განხორციელებული „ცვლილებები შეუქცევადი იქნება“, ხოლო „საუკეთესო ჯერ კიდევ წინ არის“.

ადრეული ცხოვრება და ოჯახი
ლუის აბინადერი დაიბადა სანტო-დომინგოში 1967 წლის 12 ივლისს. მისი მშობლები ქვეყნის ჩრდილოეთ რეგიონიდან, ქალაქ სანტიაგოდან იყვნენ. დედა, როზა რამონა სულინა „სულა“ კორონა კაბა,  წარმოშობით ესპანური კოლონიური ფესვების მქონე ოჯახიდანაა, რომლის წინაპრების უმეტესობა სან-ხოსე-დე-ლას-მატასიდან იყო. მამამისი, ხოსე რაფაელ აბინადერი, იყო ბიზნესმენი და პოლიტიკური ლიდერი, რომლის ოჯახიც ლიბანელი მარონიტი ქრისტიანების შთამომავალი იყო. პაპა (მამის მხრიდან), ხოსე ს. აბინადერი, ლიბანელი იმიგრანტი იყო ბასკინტადან (ლიბანის მთიანეთი), რომელიც ქვეყანაში 1898 წელს ჩამოვიდა და ქალაქ ტამბორილში (სანტიაგო-დე-ლოს-კაბალიეროსთან ახლოს) დასახლდა.tled in the town of Tamboril (located near the city of Santiago de los Caballeros). ბებია (მამის მხრიდან), ესთერ ვასაფ ხური სადალა, დაიბადა დომინიკელთა რესპუბლიკაში, ვასაფ ხური ჰანასა და მისი მეუღლის, თელ სადალას ოჯახში, რომლებიც ასევე ლიბანელი მარონიტი ქრისტიანები იყვნენ.

განათლება

აბინადერმა საშუალო განათლება სანტო-დომინგოს „ლოიოლას კოლეჯში“ (ესპ. Colegio Loyola) მიიღო. მოგვიანებით მან დაამთავრა სანტო-დომინგოს ტექნოლოგიური ინსტიტუტი (ესპ. Instituto Tecnológico de Santo Domingo; INTEC) ეკონომიკის სპეციალობით.
მან პოსტსადისპლომო განათლება ამერიკის შეერთებულ შტატებში განაგრძო, სადაც მასაჩუსეტსის შტატის ქალაქ კემბრიჯში მდებარე „ჰალტის საერთაშორისო ბიზნესსკოლაში“ (Hult International Business School; იმ პერიოდში ცნობილი როგორც „ართურ დი ლიტლის ინსტიტუტი“) პროექტების მართვის ფაკულტეტი დაამთავრა.

კარიერა
ბიზნესკარიერა და საზოგადოებრივი მოღვაწეობა
ლუის აბინადერი იყო „ABICOR Group“-ის აღმასრულებელი დირექტორი, რომელმაც დომინიკელთა რესპუბლიკაში არაერთი მსხვილი ტურისტული პროექტი განახორციელა. სწორედ ამ საოჯახო ბიზნეს-ჯგუფმა შეიმუშავა გეგმა კომპანია „Cementos Santo Domingo“-ს დასაფუძნებლად, სადაც აბინადერი ვიცე-პრეზიდენტის პოსტს იკავებდა.

მისი მოღვაწეობა მოიცავს შემდეგ საპასუხისმგებლო პოზიციებს:

ტურიზმის სექტორი: იკავებდა პუერტო-პლატას რეგიონის სასტუმროების ასოციაციის პრეზიდენტის პოსტს.

ეროვნული წარმომადგენლობა: იყო სასტუმროებისა და რესტორნების ეროვნული ასოციაციის (ASONAHORES) დირექტორთა საბჭოს წევრი.

საგანმანათლებლო სფერო: არის O&M უნივერსიტეტის ფონდის (O&M University's Foundation) დირექტორთა საბჭოს წევრი.

საჯარო სამსახურში, განათლებასა და ბიზნესში გაწეული საქმიანობისთვის აბინადერმა აღიარება მოიპოვა აშშ-ში, კერძოდ, როდ-აილენდის გენერალური ასამბლეისგან. ასევე, უმაღლესი განათლების განვითარებაში, სამოქალაქო ჩართულობასა და საზოგადოებრივ საქმიანობაში შეტანილი წვლილისთვის მას მადლობა გადაუხადეს ბოსტონის მერიამ და მასაჩუსეტსის სენატმა.

პოლიტიკური კარიერის დასაწყისი
აბინადერის აქტიური პოლიტიკური მოღვაწეობა „დომინიკელთა რევოლუციურ პარტიას“ (PRD) უკავშირდება:

2005 წელი: პარტიის ეროვნულ ყრილობაზე იგი ვიცე-პრეზიდენტად აირჩიეს. ამავე წელს ის იყო სენატორობის კანდიდატი სანტო-დომინგოს პროვინციიდან.

2012 წელი: საპრეზიდენტო არჩევნებში მონაწილეობდა, როგორც ვიცე-პრეზიდენტობის კანდიდატი „დომინიკელთა რევოლუციური პარტიიდან“.

2016 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები

2016 წლის 15 მაისის საყოველთაო არჩევნებზე აბინადერი საპრეზიდენტო კანდიდატად „დომინიკელთა ჰუმანისტურმა პარტიამ“ და  „თანამედროვე რევოლუციურმა პარტიამ“ წარადგინეს.

აბინადერი, სორაია აქინოსთან ერთად, იყო იმ ორ კანდიდატთაგან ერთ-ერთი, რომელიც რაფაელ ტრუხილიოს დიქტატურის (1930–1961) დასრულების შემდეგ დაიბადა. საარჩევნო კამპანიის განმავლობაში მის მრჩევლებად უსაფრთხოების საკითხებში კომპანია „Giuliani Partners“-ის წარმომადგენლები — რუდი ჯულიანი და ჯონ ჰიუვენი მუშაობდნენ.

2020 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები

2020 წლის არჩევნებში აბინადერმა საპრეზიდენტო კამპანია წარმატებით განახორციელა და გამარჯვება მოიპოვა. უსაფრთხოების საკითხებში მის მრჩევლებად ამ კამპანიის დროსაც კვლავ რუდი ჯულიანი და ჯონ ჰიუვენი მუშაობდნენ.

2024 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები
2023 წლის აგვისტოში აბინადერმა ოფიციალურად გამოაცხადა განზრახვა, კენჭი ეყარა პრეზიდენტის პოსტზე მეორე ვადით. 2024 წლის 19 მაისის არჩევნებში მან ხმების 57.44% მოიპოვა და ხელახლა იქნა არჩეული 2024–2028 წლების ვადით.

+1

საგადასახადო თავის არიდების ეჭვები

საგადასახადო თავის არიდების ეჭვები (Pandora Papers)
2021 წლის ოქტომბერში ლუის აბინადერი მოხვდა იმ მსოფლიო ლიდერების სიაში, რომელთა სახელებმაც „პანდორას დოკუმენტების“ (Pandora Papers) გაჟონვის შედეგად გაიჟღერა. საგამოძიებო ჟურნალისტიკის საერთაშორისო კონსორციუმის (ICIJ) მიერ ჩატარებულმა მოკვლევამ დაადგინა, რომ აბინადერი დაკავშირებულია პანამაში რეგისტრირებულ ორ კომპანიასთან, რომლებიც მის პრეზიდენტობამდე შეიქმნა.

გამოძიების თანახმად:

Littlecot Inc.: შეიქმნა 2011 წლის 24 მარტს. კომპანიას აბინადერი და-ძმასთან ერთად ფლობს. ICIJ-სთან ინტერვიუში პრეზიდენტმა განმარტა, რომ ეს კომპანია ფლობს საოჯახო უძრავ ქონებას დომინიკელთა რესპუბლიკაში.

Padreso SA: შეიქმნა 2014 წლის 8 იანვარს. მისი აქციონერები აბინადერის და-ძმები არიან. კომპანია მართავს წილებს ექვს სხვა სუბიექტში, რომლებიც ფლობენ უძრავ ქონებასა და საოჯახო ბიზნესის კუთვნილი კერძო უნივერსიტეტის ფართობებს.

„პანდორას დოკუმენტების“ მიხედვით, ეს ორივე კომპანია თავდაპირველად იყენებდა „წარმდგენზე გაცემულ აქციებს“ (Bearer shares), რაც მესაკუთრის ვინაობის დამალვის საშუალებას იძლევა. მას შემდეგ, რაც 2015 წელს პანამის კანონმდებლობა გამკაცრდა, 2018 წელს აბინადერების ადვოკატმა ოფიციალურად დაარეგისტრირა და-ძმები, როგორც კომპანიის წილისმფლობელები.

დომინიკელთა რესპუბლიკის პრეზიდენტი

ლუის აბინადერმა დომინიკელთა რესპუბლიკის პრეზიდენტის ფიცი 2020 წლის 16 აგვისტოს დადო. COVID-19-ის პანდემიის გამო დაწესებული შეზღუდვების გათვალისწინებით, ინაუგურაციას სტუმრების მცირე რაოდენობა დაესწრო. საერთაშორისო სტუმრებს შორის იყო აშშ-ის სახელმწიფო მდივანი მაიკ პომპეო, რომელიც ცერემონიას პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის სახელით დაესწრო.

აბინადერმა არალეგალურ მიგრაციასთან ბრძოლა თავისი ადმინისტრაციის ერთ-ერთ მთავარ პრიორიტეტად აქცია. 2022 წლის თებერვალში მან დაიწყო გამყოფი კედლის მშენებლობა ჰაიტისთან საზღვარზე. პროექტის მიხედვით, კედელი 380-კილომეტრიანი სასაზღვრო ზოლის 164 კილომეტრს დაფარავს.

სასაზღვრო კედელი

2023 წლის თებერვალში დაიწყო სასაზღვრო კედლის მშენებლობა, რომელიც ჰაიტისთან საზღვარს სრულად დაფარავს. პროექტი მოიცავს 70 სათვალთვალო კოშკურას და 41 გასასვლელ პუნქტს პატრულირებისთვის. უსაფრთხოების სისტემა აღჭურვილია ოპტიკურ-ბოჭკოვანი კავშირგაბმულობით, მოძრაობის სენსორებით, კამერებით, რადარებითა და დრონებით. 

ეს პროექტი ამერიკის კონტინენტზე სიგრძით მეორე სასაზღვრო კედელი იქნება აშშ-მექსიკის კედლის შემდეგ. კედლის აშენების იდეა სხვადასხვა დროს რამდენიმე დომინიკელ პოლიტიკოსს ეკუთვნოდა, მათ შორის რამფის ტრუხილიოს (დიქტატორ რაფაელ ტრუხილიოს შვილიშვილი) და თავად აბინადერს პრეზიდენტობამდე.
აღნიშნულ ინიციატივას მხარს უჭერს დომინიკელთა მოსახლეობის დიდი უმრავლესობა. ქვეყნის ოფიციალური პირების განცხადებით, კედელი შეაფერხებს ჰაიტიდან არალეგალურ მიგრაციას, ნარკოვაჭრობას და შეამცირებს ჰაიტიში არსებული კრიმინალური დაჯგუფებების ძალადობის დომინიკელთა რესპუბლიკაში გავრცელების რისკს.

ეკონომიკური მმართველობა

მიუხედავად პოსტპანდემიურ პერიოდში ეკონომიკის გააქტიურების მცდელობებისა, აბინადერის ადმინისტრაცია არაერთი კრიტიკის ობიექტი გახდა.  რამდენიმე ეკონომისტი აღნიშნავს, რომ ვაქცინაციის პროცესში მიღწეული წარმატებისა და გარკვეული ეკონომიკური სტიმულების მიუხედავად, ქვეყნის საგარეო ვალის პოლიტიკა არაეფექტური აღმოჩნდა. სესხების მოცულობის მნიშვნელოვანმა ზრდამ, რომელსაც არ ახლდა ეკონომიკის სტიმულირებისთვის საჭირო მყარი კაპიტალური დანახარჯები, შესაძლოა საფრთხის წინაშე დააყენოს მომავალი მთავრობების ფინანსური მდგრადობა.

გარდა ამისა, კრიტიკა დაიმსახურა გარკვეულ იმპორტირებულ პროდუქტებზე საბაჟო გადასახადების გაუქმების პოლიტიკამ. ოპონენტების მტკიცებით, ამ გადაწყვეტილებამ ზიანი მიაყენა ადგილობრივ მწარმოებლებს და მრავალი ადგილობრივი ბიზნესის გაკოტრება გამოიწვია. ამ ზომებმა ვერ უზრუნველყო სურსათსა და სხვა პირველადი მოხმარების პროდუქტებზე ფასების კონტროლი; ეროვნულმა ეკონომიკამ შენელება განაგრძო, რასაც თან დაერთო ორნიშნა ინფლაცია, ხოლო 2023 წელს ეკონომიკური ზრდა მხოლოდ 2%-ით შემოიფარგლა.

საგარეო ურთიერთობები

ლუის აბინადერის ინაუგურაციის ცერემონიას, სხვა საპატიო სტუმრებთან ერთად, აშშ-ის სახელმწიფო მდივანი მაიკ პომპეო ესწრებოდა. აბინადერის ხელმძღვანელობით, დომინიკელთა რესპუბლიკამ გეზი ამერიკის შეერთებულ შტატებთან ეკონომიკური და დიპლომატიური კავშირების მნიშვნელოვანი გაძლიერებისკენ აიღო. მისი ადმინისტრაციის პირობებში, დომინიკელთა რესპუბლიკა გახდა ერთ-ერთი იმ ქვეყანათაგან, რომელმაც აშშ-სთან ერთად მხარი დაუჭირა ირანისთვის იარაღის მიწოდებაზე ემბარგოს შენარჩუნებას.

აბინადერი მჭიდროდ თანამშრომლობს ლიმის ჯგუფთან (Lima Group), რომელიც აერთიანებს ამერიკის კონტინენტის იმ ქვეყნებს, რომლებიც ეწინააღმდეგებიან ნიკოლას მადუროს რეჟიმს და მხარს უჭერენ ვენესუელაში დემოკრატიის აღდგენას.

2022 წლის 24 თებერვალს, პრეზიდენტმა აბინადერმა ოფიციალური განცხადება გაავრცელა, რომელშიც დაგმო რუსეთის შეჭრა უკრაინაში.

2023 წელს, მდინარე დახაბონზე (Dajabón River) წყლის რესურსებთან დაკავშირებით წარმოქმნილმა დავამ აიძულა პრეზიდენტი აბინადერი, სრულად ჩაეკეტა საზღვარი დომინიკელთა რესპუბლიკასა და ჰაიტის შორის.

საგარეო დავალიანება და ფინანსური პოლიტიკა

ლუის აბინადერის მთავრობა ხშირად ხდება კრიტიკის ობიექტი ქვეყნის საგარეო ვალის მკვეთრი ზრდის გამო. 2020 წელს სახელმწიფო ვალი 44,6 მილიარდ აშშ დოლარს შეადგენდა, ხოლო 2023 წლის დეკემბრისთვის ეს მაჩვენებელი 54,8 მილიარდ დოლარამდე გაიზარდა. ეს ნიშნავს, რომ სამ წელიწადში (2021–2023 წწ.) ქვეყნის ვალმა 10,2 მილიარდი დოლარით მოიმატა.  აბსოლუტურ მაჩვენებლებში, აბინადერის ადმინისტრაცია მიიჩნევა მთავრობად, რომელმაც ქვეყნის დავალიანება ყველაზე მეტად გაზარდა. 
კონსოლიდირებულმა სახელმწიფო ვალმა, ცენტრალური ბანკის დავალიანებასთან ერთად (რომელმაც 2023 წელს 19,9 მილიარდი დოლარი შეადგინა), 2023 წლის დეკემბრისთვის ჯამში 74,9 მილიარდ აშშ დოლარს მიაღწია.

კლიენტელიზმი

ლუის აბინადერის მმართველობა გაკრიტიკებულ იქნა კლიენტელიზმის ძველი პრაქტიკის გაგრძელების გამო, რაც მიზნად ისახავს პოპულარობის მოპოვებას. კერძოდ, საუბარია მილიარდობით დომინიკური პესოს დახარჯვაზე 1500 პესოს (დაახლოებით 30 აშშ დოლარი) ღირებულების ობლიგაციებზე (ბონუსებზე). ეს ბონუსები, რომლებიც ოფიციალურად ოჯახების მხარდასაჭერად არის განკუთვნილი, ოპონენტების მიერ შეფასდა, როგორც მთავრობის მხრიდან განხორციელებული კლიენტელისტური აქტი.

პრესკონფერენციაზე ერთ-ერთმა მთავარმა ოპოზიციურმა პარტიამ, „ხალხის ძალამ“ (Fuerza del Pueblo), თავისი იურიდიული გუნდის მეშვეობით განაცხადა, რომ პრეზიდენტს გადაეცა 2023 წლის საშობაო ბონუსის დაახლოებით 30 ათასი ბარათი [გასანაწილებლად].[56]

პოპულარობა

მიუხედავად ქვეყანაში არსებული მაღალი ინფლაციისა და დომინიკური პესოს დევალვაციისა აშშ დოლართან მიმართებით (კურსი 53.30-დან 56.50 პესომდე გაიზარდა), პრეზიდენტმა ლუის აბინადერმა მმართველობის განმავლობაში მაღალი პოპულარობა შეინარჩუნა. მისი მოწონების რეიტინგი 2023 წელს 55%-ზე მაღალი იყო,  2024 წელს — 59%,  ხოლო 2025 წელს — 57%.

იგი ასევე მიიჩნევა ლათინური ამერიკის მეორე ყველაზე პოპულარულ პრეზიდენტად სალვადორის პრეზიდენტ ნაიბ ბუკელეს შემდეგ.
 ეს სტაბილური რეიტინგი ხაზს უსვამს ამომრჩეველთა ნდობას მისი ადმინისტრაციის მიმართ, მიუხედავად გლობალური და ადგილობრივი ეკონომიკური სირთულეებისა.

ლუის აბინადერის პირადი ცხოვრება მჭიდროდ არის დაკავშირებული მის წარმოშობასთან, ოჯახურ ბიზნესსა და რელიგიურ მრწამსთან. 

პირადი ცხოვრება

ლუის აბინადერი 1995 წლიდან დაქორწინებულია რაკელ არბახე სონიზე. იგი ბიზნესმენების — ელიას არბახე ფარასა და მარგარიტა სონის ქალიშვილია, რომლებიც წარმოშობით ასევე ლიბანელები არიან. წყვილს სამი შვილი ჰყავს.

სქოლიო