დანიელ ჩაპო

დანიელ ჩაპო (დ. 6 იანვარი 1977) — მოზამბიკელი პოლიტიკოსი, ადვოკატი და იურისტი, რომელიც 2025 წლის 15 იანვრიდან მოზამბიკის პრეზიდენტია. ჩაპო მანამდე, 2016-დან 2024 წლამდე, ინჰამბანეს პროვინციის გუბერნატორად მსახურობდა. იგი იყო მმართველი პოლიტიკური პარტიის, FRELIMO-ს გენერალური მდივანი და კანდიდატი 2024 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
ჩაპო დაიბადა 1977 წლის 6 იანვარს ინჰამინგაში, სოფალას პროვინციაში, მოზამბიკი. დაწყებითი განათლება მან მიიღო ინჰამინგაში 1982-დან 1985 წლამდე, შემდეგ დონდოს რაიონში 1986-დან 1987 წლამდე; საშუალო განათლება კი დონდოს რაიონში 1988-დან 1996 წლამდე, შემდეგ კი ბეირაში, სამორა მაშელის სახელობის საშუალო სკოლაში 1997-დან 1998 წლამდე. იგი სწავლობდა ედუარდო მონდლანეს უნივერსიტეტში მაპუტუში, სადაც დაეუფლა სამართალს და ხარისხი 2000 წელს მიიღო. ჩაპო ნოტარიუსი 2004 წელს გახდა. მოგვიანებით, 2014 წელს, მან მოზამბიკის კათოლიკურ უნივერსიტეტში განვითარების მენეჯმენტის მაგისტრის ხარისხი მიიღო.

ჩაპო 1997-1998 წლებში მუშაობდა რადიო Miramar-ის წამყვანად ბეირაში, ხოლო მოგვიანებით, 2003-2004 წლებში, ტელევიზია Miramar-ის ახალი ამბების წამყვანი იყო დედაქალაქში. 2005 წელს იგი ნაკალა-პორტუს კონსერვატორად დაინიშნა. 2007-2008 წლებში მან სტაჟირება გაიარა ადვოკატთა ასოციაციაში, ხოლო 2009 წელს მაპუტუს პედაგოგიურ უნივერსიტეტში პოლიტიკურ მეცნიერებებსა და კონსტიტუციურ სამართალს ასწავლიდა.

პოლიტიკური კარიერა
ჩაპო პოლიტიკაში პარტია FRELIMO-სთან ერთად 2009 წელს შევიდა და ნაკალა-ა-ველჰას რაიონის ადმინისტრატორად დაინიშნა. მოგვიანებით, 2015 წელს, იგი პალმას რაიონის ადმინისტრატორი გახდა.

ინჰამბანეს გუბერნატორი
ჩაპო ინჰამბანეს პროვინციის გუბერნატორად 2016 წლის 4 მარტს დაინიშნა. სამი წლის შემდეგ, იგი ამ თანამდებობაზე 2019 წლის ოქტომბრის საერთო არჩევნების დროს აირჩიეს.

2024 წლის 5 მაისს ჩაპო დასახელდა FRELIMO-ს კანდიდატად 2024 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებისთვის ფილიპე ნიუსის ნაცვლად, რომელსაც საპრეზიდენტო ვადები ეწურებოდა. პარტიულ კომიტეტში მან 225 ხმა (94%) მიიღო. მისი ნომინაცია მოულოდნელობად ჩაითვალა, რადგან იგი შედარებით ნაკლებად ცნობილი პირი იყო. 13 მაისს იგი პარტიის დროებით გენერალურ მდივნად დაინიშნა. მოგვიანებით მან გამოაცხადა გუბერნატორის პოსტიდან გადადგომის შესახებ, რაც საკანონმდებლო ორგანომ 23 მაისს დაამტკიცა, რათა 9 ოქტომბრის არჩევნებზე მოეხდინა კონცენტრირება. ინჰამბანეს პროვინციის გუბერნატორის პოსტზე იგი ედუარდო მუსანჰანემ შეცვალა.

საპრეზიდენტო კანდიდატი
ჩაპო არის FRELIMO-ს პირველი საპრეზიდენტო კანდიდატი, რომელიც დაიბადა 1975 წელს პორტუგალიისგან ქვეყნის დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ. მოზამბიკის პოლიტიკაში FRELIMO-ს დომინირების გამო, ჩაპო არჩევნების ფავორიტად მიიჩნეოდა. 24 ოქტომბერს მოზამბიკის საარჩევნო კომისიამ გამოაცხადა, რომ ჩაპომ არჩევნებში ხმების 71%-ით გაიმარჯვა, თუმცა არჩევნები ჩაიჩრდილა ფართომასშტაბიანი თაღლითობისა და დარღვევების შესახებ ბრალდებებით. ოპოზიციურმა პარტიამ PODEMOS სადავო გახადა შედეგები და გამოაქვეყნა საკუთარი პარალელური დათვლა, რომლის მიხედვითაც ვენანსიო მონდლანემ ხმების 53% მიიღო. შედეგები ასევე კითხვის ნიშნის ქვეშ დააყენეს მოზამბიკის საეპისკოპოსო კონფერენციამ და ევროკავშირმა. არჩევნების შედეგების გამო დაიწყო სისხლიანი პროტესტი, რომელსაც სულ მცირე 300-ზე მეტი ადამიანი ემსხვერპლა (ძირითადად დემონსტრანტები პოლიციისა და არმიის ძალების მხრიდან).

პრეზიდენტობა
პროტესტის მიუხედავად, ჩაპოს ინაუგურაცია 2025 წლის 15 იანვარს შედგა. 2025 წლის 18 იანვარს ჩაპომ პრემიერ-მინისტრად მარია ბენვინდა ლევი დანიშნა. თავის პირველ გამოსვლებში ჩაპომ პრიორიტეტად კორუფციასთან ბრძოლა, ახალგაზრდების უმუშევრობის დაძლევა და სამთავრობო ხარჯების შემცირება დაასახელა. 2026 წლის თებერვლის დასაწყისში მან ასევე უხელმძღვანელა თითქმის ხუთწლიანი პაუზის შემდეგ "მოზამბიკის თხევადი ბუნებრივი აირის" (LNG) მეგაპროექტის განახლებას.

პირადი ცხოვრება
ჩაპო დაქორწინებულია გუეტა სულემან ჩაპოზე და ჰყავს ოთხი შვილი. იგი ქრისტიანია.

იხილეთ აგრეთვე
მოზამბიკის პრეზიდენტი

სქოლიო

კატეგორია:მოზამბიკის პრეზიდენტები