საიდ ნაზრულ ისლამი

საიდ ნაზრულ ისლამი (დ. 18 თებერვალი, 1925 – გ. 3 ნოემბერი, 1975) — ბანგლადეშელი პოლიტიკოსი და ავამი ლიგის უფროსი ლიდერი. ბანგლადეშის დამოუკიდებლობის ომის დროს, დროებითმა მთავრობამ იგი ბანგლადეშის მოვალეობის შემსრულებლად გამოაცხადა.

ადრეული ცხოვრება
საიდ ნაზრულ ისლამი დაიბადა 1925 წლის 18 თებერვალს, ბენგალი მუსლიმი სეიდების ოჯახში, ბენგალიელი მუსლიმების ოჯახში, ბენგალიელი სეიდების სოფელ ბირ დამპარაში, ჯაშოდალის კავშირში, კიშორეგანჯში (მაშინდელი მიმენსინგის რაიონი), ბენგალის პრეზიდიუმის შემადგენლობაში. მან ისტორიისა და ასევე სამართლის ხარისხი დაკას უნივერსიტეტში მიიღო და მუსლიმური ლიგის აქტიური სტუდენტური პოლიტიკური ლიდერი გახდა. საიდ ნაზრულ ისლამი კოლეჯის კრიკეტისა და ჰოკეის სპორტულ გუნდებს კაპიტნობდა და პაკისტანის მოძრაობაში მონაწილეობდა. ის პაკისტანის საჯარო სამსახურში 1949 წელს შევიდა, მაგრამ 1951 წელს ეს თანამდებობა დატოვა, რათა მიმენსინგში ისტორიის პროფესორად ემუშავა, ანანდა მოჰანის კოლეჯში, სადაც ასევე იურისტად მუშაობდა.

პოლიტიკური კარიერა
ნაზრულ ისლამის პოლიტიკური კარიერა დაიწყო მას შემდეგ, რაც ის შეუერთდა ავამის მუსლიმურ ლიგას და მონაწილეობა მიიღო ენობრივ მოძრაობაში 1952 წელს, რის გამოც პოლიციამ დააკავა. ის სხვადასხვა პროვინციულ და ცენტრალურ პარტიულ ხელმძღვანელობაში დაწინაურდა, გახდა პარტიის ლიდერის, შეიხ მუჯიბის, ახლო ნდობით აღჭურვილი პირი. ის დააპატიმრეს „ექვსპუნქტიანი მოთხოვნის“ მოძრაობის დროს. იგი აირჩიეს პაკისტანის ეროვნულ ასამბლეაში 1970 წელს, სადაც მცირე ხნით მუშაობდა უმრავლესობის ლიდერის მოადგილედ. მუჯიბის 1971 წლის 25 მარტს პაკისტანის ძალების მიერ დაპატიმრების შემდეგ, საიდი სხვა პარტიის ლიდერებთან ერთად გაიქცა მეჰერპურში, ხულნაში და გამოაცხადა ბანგლადეშის დამოუკიდებლობა. საიდი ქვეყანას  პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლად ჩაუდგა სათავეში, ხოლო ტაჯუდინ აჰმედი - მთავრობის პრემიერ-მინისტრად. სეიდმა მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ნაციონალისტური საქმის ხელმძღვანელობაში, BDF-ის პარტიზანული ძალების კოორდინაციასა და ინდოეთისა და სხვა ქვეყნების მხარდაჭერის მოპოვებაში.

ბანგლადეშის დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ,  საიდ ნაზრულ ისლამი დაინიშნა მრეწველობის მინისტრად, პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილედ და ასევე საკონსტიტუციო კომიტეტის წევრად. როდესაც მუჯიბმა 1975 წელს აკრძალა სხვა პოლიტიკური პარტიები და პრეზიდენტის რანგში ფართო უფლებამოსილებები მოიპოვა, საიდი დაინიშნა BAKSAL-ის ვიცე-თავმჯდომარედ.

პირადი ცხოვრება
ნაზრულ ისლამი დაქორწინდა საიდა ნაფისა ისლამზე, რომელთანაც ექვსი შვილი ჰყავდა. მას ოთხი ვაჟი ჰყავს, საიედ აშრაფულ ისლამი, საიედ მანზურულ ისლამ მანჯუ, საიედ შარიფულ ისლამი და საიედ შაფაიეტულ ისლამი. მისი უფროსი ქალიშვილი იყო პარლამენტის წევრი საიდა ზაკია ნურ ლიპი.

გარდაცვალება
შეიხ მუჯიბურ რაჰმანის მკვლელობის შემდეგ, 1975 წლის 15 აგვისტოს, საიდი მუჯიბის სხვა ერთგულ მომხრეებთან, როგორებიც იყვნენ ტაჯუდინ აჰმედი, ა. ჰ. მ. ქამარუზზამანი და მუჰამედ მანსურ ალი, იმალებოდა, თუმცა საბოლოოდ ახალი პრეზიდენტის, ხონდაკარ მოშტაქ აჰმედის, რეჟიმმა დააპატიმრა. ოთხი ლიდერი დაკას ცენტრალურ ციხეში დააკავეს და 3 ნოემბერს საკამათო და იდუმალ ვითარებაში მოკლეს, რაც ცნობილია, როგორც „ციხის მკვლელობა“. ეს დღე ბანგლადეშში ყოველწლიურად აღინიშნება, როგორც „ციხის მკვლელობის დღე“. კაპიტან (გათავისუფლებულ) კისმატ ჰაშემს ამ მკვლელობებისთვის დაუსწრებლად მიესაჯა სამუდამო პატიმრობა. იგი კანადაში გულის შეტევით გარდაიცვალა.

მემკვიდრეობა
კიშორეგანჯში სახელმწიფოს მიერ მართულ შაჰიდ საიდ ნაზრულ ისლამის სამედიცინო კოლეჯს მისი  ხსოვნის საპატისაცემოდ დაერქვა სახელი. საიდ აშრაფულ ისლამი საიდ ნაზრულ ისლამის ერთ-ერთი ვაჟია.

რესურსები ინტერნეტში

Islam, Syed Nazrul - Banglapedia

სქოლიო

კატეგორია:მამაკაცები
კატეგორია:ბანგლადეშელები
კატეგორია:პოლიტიკოსები
კატეგორია:პრეზიდენტები
კატეგორია:ბანგლადეშის პოლიტიკა
კატეგორია:ბანგლადეშის პრეზიდენტები