ალისა ქიქოძე

+
ალისა მოსეს ასული ქიქოძე (დ. 1896, — გ. 19??) — ქართული თეატრისა და კინოს მსახიობი.

 ბიოგრაფია 
ალისა ქიქოძე დაიბადა 1913 წელს. იგი ბავშვობიდანვე სცენასთან იყო დაკავშირებული, რადგან მისი მამა, მოსე ათანასეს ძე ქიქოძე, ქუთაისის დრამატული საზოგადოების თავმჯდომარე იყო. ალისა, ქუთაისის ქალთა გიმნაზიის დასრულების შემდეგ, 1915 წელს, მოსკოვში გაემგზავრა დრამატული ხელოვნების შესასწავლად და ჩაირიცხა საიმპერატორო დრამატულ სკოლაში. რუსეთის რევოლუციის დაწყების შემდეგ, სამშობლოში დაბრუნდა და 1918 წელს თბილისის ჯაბადარის სტუდიაში განაგრძო სწავლა. სწორედ ამ სტუდიიდან გამოსულ ახალგაზრდა მსახიობთა თაობამ, შემდგომში საფუძველი ჩაუყარა თანამედროვე ქართული დრამატული თეატრის განვითარებას.

ალისა ქიქოძის კინოკარიერა დაიწყო 1921 წელს, როდესაც მან მთავარი როლი ითამაშა პირველ სრულმეტრაჟიან ქართულ მხატვრულ ფილმში - „არსენა ჯორჯიაშვილი“. ფილმის რეჟისორი იყო ივანე პერესტიანი, ოპერატორი კი ალექსანდრე დიღმელოვი. ფილმის სცენაში ქიქოძემ განასახიერა ნინო - მუშათა კლასის წარმომადგენელი ქალი, რომლის სახე და პიროვნება სრულყოფილად გადმოსცემდა ერისთვის თავის გაწირვის, ერთგულებისა და სიძლიერის ნიშანს. მიუხედავად რთული გადაღების პირობებისა, ქიქოძემ შეძლო ძლიერ ემოციური და ფსიქოლოგიურად ზუსტი პერსონაჟის შექმნა.

ალისას შემდეგი კინოროლები მოიცავდა ფილმებს: „სურამის ციხე“, სადაც ის თამაშობდა მსახური გოგოს ტრაგიკულ პერსონაჟს. „ნათელა“ (1923), სადაც განასახიერა სიდუ - ახალგაზრდა ქალი, რომელიც შეყვარებულია გლეხ მჭედელ უტუ მიქავაზე. ასევე, „ღრუბელთა თავშესაფარი“, სადაც იგი განასახიერებდა საბედოს, თუშეთში მცხოვრები ქალს, რომლის ცხოვრება ტრადიციებისა და დამკვიდრებული წესების გავლენით რთულად ვითარდება. ქიქოძემ წინასწარ შეისწავლა თუშეთის ყოფა, ქალთა ყოველდღიური ცხოვრება და მათ მენტალიტეტში ჩაწვდომა, რათა მაქსიმალურად ზუსტი და რეალისტური კინოსურათის პერსონაჟი შექმნილიყო.

თეატრში ალისა ქიქოძემ განსაკუთრებული აღიარება მოიპოვა კოტე მარჯანიშვილის ხელმძღვანელობით, განსაკუთრებით რუსთაველის თეატრში. მან მონაწილეობა მიიღო მრავალ სპექტაკლში, როგორც კლასიკურ, ასევე თანამედროვე დრამატულ ნამუშევრებში. განსაკუთრებულად აღსანიშნავია მარეხის როლი ზურაბ ანტონოვის პიესაში „მზის დაბნელება საქართველოში“ (1923) და "მარგარიტა კავალინის" როლი ედუარდ შელდონის პიესაში „რომანი“ (1923), რომელიც მისი საბენეფისო წარმოდგენა იყო რუსთაველის თეატრში. ამ როლებში ქიქოძემ გამოხატა ძლიერი ემოციური დიაპაზონი, კეკლუცობიდან ტრაგიკულ სიმძაფრემდე, რაც მაყურებელზე დიდ შთაბეჭდილებას ტოვებდა.

ალისა ქიქოძე 1918–1933 წლებში ქართულ თეატრში ორმოცზე მეტი სცენური სახე შექმნა. 1933 წლის სეზონის დასრულების შემდეგ, გადაღლილობისა და ჯანმრთელობის პრობლემების გამო, მან იძულებით დატოვა სცენა და აქტიური შემოქმედებითი საქმიანობა შეწყვიტა.

ალისა ქიქოძის გარდაცვალების ზუსტი თარიღი უცნობია.

მთავარი თეატრალური როლები
ზურაბ ანტონოვის - „მზის დაბენელება საქართველოში“ — მარეხი
ედუარდ შელდონის - „რომანი“ — მარგარიტა კავალინი

ფილმოგრაფია

1921: „არსენა ჯორჯიაშვილი“ — ნინო
1923: „სურამის ციხე“ — მსახური გოგო
1926: „ნათელა“ — სადუ
1928: „ღრუბელთა თავშესაფარი“ — საბედო–ერისტოს მეორე ცოლი

ლიტერატურა
სულაკაური სამსონ, ალისა ქიქოძე : [ქართული პირველი მხატვრული კინოსურათის (არსენა ჯორჯიაშვილის) მთავარი როლის შემსრულებელი (ნინო) შემოქმედებითი პორტრეტი] // საბჭოთა ხელოვნება. - 1960. N 4. – გვ. 81-85.

რესურსები ინტერნეტში


სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 1896
კატეგორია:ქართველი მსახიობები
კატეგორია:გარდაცვალების თარიღი უცნობია