სჭვალმომჭერი (სალიანდაგო ინსტრუმენტი)

სჭვალმომჭერი (ქანჩმომჭერი) — სარელსო სამაგრ სჭვლების, საკლემე და ჩასადგმელი ჭანჭიკების მომჭერი და მომხსნელი, ასევე შპლებზე და განძელებზე სჭვლებისა და ომბოხებისათვის ნახვრეტების გასაბურღი სალიანდაგო ინსტრუმენტი. გამოიყენება რკინიგზის ტრანსპორტზე მშენებლობაში, რემონტში და რკინიგზის ლიანდაგის მიმდინარე შეკეთების დროს.

 გამოჩენის ისტორია 
ხელის სჭვალმომჭერები გამოიყენება XX საუკუნის დასაწყისიდან, მოგვიანებით მუშა ორგანოს ამძრავისთვის გამოყენებული იქნა ელექტროძრავი ან შიდა წვის ძრავი. ელექტროსჭვალმომჭერების მასიური გამოშვება საბჭოთა კავშირში დაიწყო 1950-იან წლებში. საქართველოში 2000 წლიდან დაიწყო ფრანგული ფირმა Geismar-ის მიერ ნაწარმოები სჭვალმომჭერების შემოტანა და დღეისათვის ის რუსულ სჭვალმომჭერებთან ერთად ფართედაა გავრცელებული. თანდათანობით, წლების განმავლობაში, სულ უფრო იზრდება ფრანგული სჭვალმომჭერების რაოდენობა საქართველოში.

 კონსტრუქცია და მუშაობის პრინციპი 
ლილვაკებიანი ურიკა სჭვალმომჭერთან ერთად ლიანდაგზე გადაადგილდება მუშაობის დროს. ორი დამცავი ლილვაკი შესაძლებლობას იძლევა მოტრიალდეს სჭვალმომჭერი 180°-ით. მბრუნავი მომენტი ელექტროძრავიდან მოსახსნელი ბოლოებისკენ გადაეცემა რედუქტორის მეშვეობით, რომელსაც აქვს ორი გამომავალი ლილვი: ერთი კონუსიანი ბურღის დასამაგრებლად, მეორე — მუშა თავის დასამაგრებლად. სიჩქარის გადართვა ხორციელდება კაბელის მართვითი სახელურით. სჭვალზე განკუთვნილი მაქსიმალური ბრუნვის მომენტი, რომელიც დამოკიდებულია ხის შპლის სიმტკიცეზე, რეგულირდება რედუქტორის შპინდელზე დაყენებული დამცავი მუფთით. სჭვალმომჭერს აქვს პარალელოგრამის ფორმის საკიდარი ზამბარით, რომელიც აწონასწორებს ძრავ-რედუქტორის წონის დიდ ნაწილს, რაც ამცირებს სახელურზე დაწოლას.

 ტექნიკური პარამეტრები 
 ელექტროძრავის სიმძლავრე — 1,7 კილოვატი
  სჭვალის შპალში ჩაყვანის დრო:
 ხის რბილ ჯიშებზე — 5 წამი
 ხის მტკიცე ჯიშებზე — 11 წამი
 შპლებში ნახვრეტის გაბურღვის დრო:
 ხის რბილ ჯიშებზე — 2—4 წამი
 ხის მტკიცე ჯიშებზე — დაახლოებით 6 წამი
 ქანჩის მოჭერის დრო — დაახლოებით 4 წამი
 მასა — 63 კილოგრამი

ლიტერატურა
 რუსეთის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა Железнодорожный транспорт : Энциклопедия / Гл. ред. Н. С. Конарев. - Москва. Железнодорожный транспорт : Энциклопедия, წყარო=http://listaem.com/2007/11/08/zheleznodorozhnyjj_transport_jenciklopedija.html, ფურცლები=463

კატეგორია:სალიანდაგო ინსტრუმენტი
კატეგორია:სჭვალმომჭერები