მასაო კუმე

მასაო კუმე (, კუმე მასაო, დ. 23 ნოემბერი 1891 – გ. 1 მარტი, 1952) — იაპონელი პოპულარული დრამატურგი, მწერალი და ჰაიკუს ოსტატი (ფსევდონიმით სანტეი), აქტიური იყო იაპონიის ტაიშოს პერიოდის გვიანდელ და შოვას პერიოდის ადრეულ ეტაპებზე. მისი მეუღლე და ნაგაი ტატსუოს მეუღლე დები იყვნენ. 

ადრეული ცხოვრება

კუმე დაიბადა ქალაქ უედაში, ნაგანოს პრეფექტურაში. მისი მამა ადგილობრივი დაწყებითი სკოლის დირექტორი იყო და 1897 წელს თვითმკვლელობა სცადა, რათა პასუხისმგებლობა აეღო იმ ხანძარზე, რომელმაც გაანადგურა სკოლის ნაწილი, სადაც იმპერატორ მეიძის პორტრეტი იყო გამოფენილი. კუმე დედასთან ერთად გადავიდა საცხოვრებლად მისი დედის სახლში ქალაქ კორიამაში, ფუკუსიმის პრეფექტურაში, სადაც გაიზარდა. 

განათლება და კარიერის დასაწყისი

კუმე ჰაიკუს პოეზიის ნიჭს დაწყებით სკოლაშივე ამჟღავნებდა. ტოკიოს საიმპერატორო უნივერსიტეტის ლიტერატურის ფაკულტეტის დამთავრების შემდეგ, ნაცუმე სოსეკის ხელმძღვანელობით (თანაკურსელებთან, რიუნოსკე აკუტაგავასა და კან კიკუჩისთან ერთად), ის შეუერთდა ლიტერატურულ ჯგუფს, რომელიც გამოსცემდა ლიტერატურულ ჟურნალს სახელწოდებით შინშიჩო (, სიტყვასიტყვით, „აზრის ახალი დინება“).

ლიტერატურული კარიერა

კუმეს დებიუტი, როგორც დრამატურგისა, შედგა პიესით გიუნიუია ნო კიოდაი („რძის გამყიდველის და-ძმები“), რომელიც დაიდგა 1914 წელს და ძალიან პოპულარული აღმოჩნდა. 1916 წლისთვის კუმემ გამოაქვეყნა თავისი პირველი რომანი ჩიჩი ნო ში („მამაჩემის გარდაცვალება“) და პიესა აბუკუმა შინჯუ („სიყვარულით თვითმკვლელობა აბუკუმაში“). 

1918 წელს დააარსა კოკუმინ ბუნგეიკაი („ხალხური ხელოვნების მოძრაობა“) კაორუ ოსანაისა და მანტარო კუბოტასთან ერთად. მისი დიდება და პატივი, როგორც მწერლისა, გაიზარდა, როდესაც დაწერა ამბების სერია, მათ შორის ჰოტარუ გუსა („ციცინათელას სარეველა“), ჰასენ („გემის კატასტროფა“) და ბოსან („საფლავზე ვიზიტი“), თავისი უპასუხო სიყვარულის შესახებ ნატსუმე სოსეკის უფროსი ქალიშვილისადმი (ის მშობლების მეშვეობით ეხვეწებოდა, როგორც იმ დროს იყო მიღებული პრაქტიკა, მაგრამ მან ყველა გააოცა, როდესაც განაცხადა სიყვარული კუმეს თანაკურსელისა და ახლო მეგობრის, იუზურუ მატსუოკასადმი).

1925 წელს კუმემ დაწერა ესე შიშოსეცუ ტო შინკიო შოსეცუ („მე — რომანი და გონებრივი მდგომარეობის რომანი“), რომელმაც განსაკუთრებული გავლენა მოახდინა  ლიტერატურული ფორმის განსაზღვრაში. 1933 წელს დაწერა მელოდრამატული რომანი ცუკი იორი ნო შიშა („მთვარის მაცნე“), რომელიც ბესტსელერად იქცა.

კუმე დააპატიმრეს კამაკურაში 1933 წელს, თანამოძმე ლიტერატორებთან – მაცუტარო კავაგუჩისა და ტონ სატომისთან ერთად — ბანქოს უკანონო თამაშისთვის.

1938 წელს კუმე შეუერთდა პენ ბუტაის (სიტყვასიტყვით — „კალმის კორპუსი“), სამთავრობო ორგანიზაციას, რომელში გაწევრიანებული ავტორებიც მოგზაურობდნენ ფრონტზე იაპონია-ჩინეთის მეორე ომის დროს, რათა ხელსაყრელი მასალები ეპოვათ ჩინეთში იაპონიის საომარი ძალისხმევის შესახებ დასაწერად, და შემდეგ ნიჰონ ბუნგაკუ ჰოკოკუკაის („იაპონური ლიტერატურის პატრიოტული ასოციაცია“), რომელსაც ხელმძღვანელობდნენ სოჰო ტოკუტომი და თავად კუმე.

გვიანდელი ცხოვრება და მემკვიდრეობა

კუმე გადავიდა ტოკიოდან უძველეს დედაქალაქ კამაკურაში, კანაგავის პრეფექტურაში, 1923 წლის დიდი კანტოს მიწისძვრის გამო, და იქ ცხოვრობდა 1952 წლამდე, თავისი გარდაცვალებამდე (60 წლის ასაკამდე). ის გამორჩეული ფიგურა იყო კამაკურის ლიტერატურულ წრეებში, დაეხმარა კამაკურას PEN კლუბის, კამაკურას კარნავალის დაარსებაში და ხელმძღვანელობდა კამაკურა ბუნკოს ბიბლიოთეკას.

კუმეს ხშირად აწუხებდა მაღალი არტერიული წნევა. გარდაიცვალა ტვინში სისხლჩაქცევისგან. დაკრძალულია ზუისენ-ჯის ტაძარში, კამაკურაში. კუმეს გარდაცვალების შემდეგ მისი სახლი ფიზიკურად გადაიტანეს კამაკურას ნიკაიდოს რაიონიდან კორიამაში, ფუკუსიმის პრეფექტურაში, სადაც ახლა განთავსებულია მუზწუმი კორიამა ბუნკაგუ ნო მორი. კუმეს ბრინჯაოს ქანდაკება დგას ჰასე-დერას ტერიტორიაზე, კამაკურაში.

ბიბლიოგრაფია

Mack, Edward. Manufacturing Modern Japanese Literature: Publishing, Prizes, and the Ascription of Literary Value. Duke University Press (2010) ISBN 0822391651
Suzuki, Tomi. Narrating the Self: Fictions of Japanese Modernity. Stanford University Press (1997). ISBN 0-8047-3162-4.
Tsuruta, Kinya. Akutagawa Ryunosuke and I-Novelists. Monumenta Nipponica, Vol. 25, No. 1/2 (1970), pp. 13–27

სქოლიო