ნიჰათ ემირი

ისმაილ ნიჰათ ერიმი (, დ. 30 ნოემბერი, 1912, ქანდირა, ოსმალეთის იმპერია — გ. 19 ივლისი, 1980, სტამბოლი, თურქეთი) — თურქი პოლიტიკური, სახელმწიფო და საზოგადო მოღვაწე. თურქეთის პრემიერ-მინისტრი (1971-1972). თურქეთის ვიცე-პრემიერ-მინისტრი (1949-1950). თურქეთის დიდ ეროვნულ ასამბლეის დეპუტატი ხუთი მოწვევის განმავლობაში (1943-1950 და 1961-1973), დიპლომატი, იურისტი, ჟურნალისტი, რედაქტორი, გამომცემელი, პედაგოგი. ანკარის უნივერსიტეტის პროფესორი. სამართლის დოქტორი.

ბიოგრაფია
ნიჰათ ემირი დაიბადა 1912 წლის 30 ნოემბერს ოსმალეთის იმპერიაში. მან დაამთავრა გალათასარაის ლიცეუმი და სტამბოლის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი (1936). სწავლა განაგრძო პარიზის იურიდიულ სკოლაში. მიიღო დოქტორის ხარისხი (1939). სამშობლოში დაბრუნების შემდეგ, 1939 წელს გახდა დოცენტი, ხოლო 1942 წლიდან — ანკარის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის პროფესორი. 1943 წელს დაინიშნა საგარეო საქმეთა სამინისტროს სამართლებრივი საკითხების მრჩევლად. 1945 წელს სან-ფრანცისკოში, გაეროს შექმნის კონფერენციაზე თურქეთის დელეგაციის წევრი იყო.

1943 წლიდან ის იყო თურქეთის პარლამენტის წევრი რესპუბლიკური სახალხო პარტიიდან. 1949 წელს დაიკავა საზოგადოებრივ სამუშაოთა მინისტრის, შემდეგ კი ვიცე-პრემიერ-მინისტრის პოსტი. 1950 წლიდან მუშაობდა გაზეთ „Ulus“-ის („ერი“) მთავარ რედაქტორად და წამყვან ჟურნალისტად. მას შემდეგ, რაც მთავრობამ გაზეთი დახურა, 1953 წელს მან განაგრძო საკუთარი გაზეთის „Yeni Ulus-Halkçı“ გამოცემა. 1956 წელს მონაწილეობდა ლონდონში კვიპროსის შესახებ გამართულ მოლაპარაკებებში. იმავე წელს აირჩიეს ადამიანის უფლებათა ევროპული კომისიის თურქეთის ფილიალის წევრად და ამ თანამდებობაზე 1962 წლამდე მუშაობდა.

1959 წელს, მიღწეული ციურიხის და ლონდონის შეთანხმებების შემდეგ, ის ხელმძღვანელობდა თურქეთის კომიტეტს კვიპროსის კონსტიტუციის მოსამზადებლად. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში კვიპროსის შესახებ მოლაპარაკებებში აგრძელებდა თურქეთის კომიტეტების იურიდიულ კონსულტაციას. თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალების (1960) შემდეგ ის კვლავ დარჩა თურქეთის პარლამენტის წევრად. 1961-1970 წლებში იყო თურქეთის წარმომადგენელი ევროპის საბჭოში, ხოლო 1961 წელს არჩეულ იქნა СЕ-ის გენერალური მდივნის მოადგილედ. 1969 წელს გახდა გაეროს საერთაშორისო სამართლის კომისიის წევრი ჰააგაში, ნიდერლანდები.

200px|მინი|ნიჰათ ერიმი ვაშინგტონში ვიზიტის დროს

1971 წელს, თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალების შემდეგ, იგი დაინიშნა თურქეთის პრემიერ-მინისტრად ეროვნული ერთიანობის კოალიციური მთავრობის ფორმირების ამოცანით. მისი მმართველობის დროს დაიწყო ბრძოლა მემარცხენეების წინააღმდეგ და აიკრძალა თურქეთის მუშათა პარტია.

1980 წლის 19 ივლისს ის ორი ბოევიკის მიერ იქნა მოკლული (დახვრეტილი). თავდასხმაზე პასუხისმგებლობა აიღო მემარცხენე-რადიკალურმა თურქულმა ჯგუფმა „რევოლუციურმა სახალხო-განმათავისუფლებელმა პარტია-ფრონტმა“. ნიჰათ ერიმის მკვლელობამ დააჩქარა გენერალ ქენან ევრენის 1980 წლის 12 სექტემბრის გადატრიალება. ერიმის მკვლელობა იყო თურქეთში 1970-იანი წლების ბოლოს მემარცხენე მარქსისტულ და მემარჯვენე ულტრანაციონალისტურ ჯგუფებს შორის პოლიტიკური ძალადობის ტალღის ნაწილი. 

ნიჰათ ემირი დაკრძალული ზინჯირლიქუიუს სასაფლაოზე.

რესურსები ინტერნეტში
 Nihat Erim

სქოლიო

კატეგორია:თურქი პოლიტიკოსები
კატეგორია:მოკლული პოლიტიკოსები ეროვნების მიხედვით
კატეგორია:თურქი ჟურნალისტები
კატეგორია:პრემიერ-მინისტრები ქვეყნების მიხედვით