ვართან აღამალიანი

ვართან აღამალიანი (დ. 1899 — გ. 1963) — ქართველი მოჭადრაკე, თბილისისა და საქართველოს პირველობების მრავალგზის მონაწილე, მათემატიკის პედაგოგი.

 ბიოგრაფია 
ვართან აღამალიანი დაიბადა 1899 წელს. მამამისი, მიხეილი, ბაქოში ცნობილი არქიტექტორი იყო, რომელმაც პეტერბურგის ხელოვნების უნივერსიტეტი დაამთავრა. დედა, მარო, წარმოშობით გორიდან იყო და პედაგოგად მუშაობდა. ვართანს ბავშვობიდანვე იტაცებდა ჭადრაკი, მათემატიკა და ლიტერატურული ექსპრომტები.

პროფესიით მათემატიკოსი იყო და სკოლაში ამ საგანს ასწავლიდა. მისი ძმა, რაფიკი, ხშირად ხუმრობდა: „მამას სამი ბიჭი ჰყავს, ორი ჭკვიანი და ერთი მოჭადრაკე“.

 საჭადრაკო კარიერა 
აღამალიანი საქართველოს საჭადრაკო ცხოვრებაში XX საუკუნის 20-იანი წლებიდან ჩაება. 1925 წელს მონაწილეობდა თბილისის არაოფიციალურ ჩემპიონატში, რომელიც საათების გარეშე იმართებოდა. ამ ტურნირს უკავშირდება ცნობილი ისტორია მაესტრო ანდრეი სმოროდსკისთან, რომელმაც აღამალიანის ხანგრძლივი ფიქრის გამო, პარტიის დასრულებამდე რესტორანში ვახშმობა და კინოში წასვლაც კი მოასწრო, საბოლოოდ კი დაფაზე ფიგურები აურია და თავი დამარცხებულად ცნო.

1926 წელს, თბილისის პირველ ოფიციალურ ჩემპიონატში, სადაც უკვე ჭადრაკის საათები გამოიყენებოდა, აღამალიანმა 15 პარტიიდან 10,5 ქულა დააგროვა და IV ადგილი დაიკავა ისეთი ძლიერი მოჭადრაკეების შემდეგ, როგორიც იყვნენ ანდრეი სმოროდსკი, ვიქტორ გოგლიძე და მიკლოშ იოგანი. აღამალიანმა IV ადგილი დაიკავა 1927 წლის ჩემპიონატშიც.

იგი რამდენჯერმე მონაწილეობდა საქართველოს ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე. აღსანიშნავია 1944 წელი, როდესაც მან მომავალ მსოფლიო ჩემპიონ ტიგრან პეტროსიანთან ერთად მეათე შედეგი აჩვენა.

 თამაშის სტილი და გარდაცვალება 
ვართან აღამალიანი ცნობილი იყო როგორც ღრმად მოაზროვნე მოჭადრაკე, რის გამოც ხშირად ვარდებოდა ცაიტნოტში. ჭადრაკი მისი ცხოვრების განუყოფელი ნაწილი იყო — სახლის ყველა კუთხეში ჭადრაკის დაფა ჰქონდა გაშლილი და პოზიციებს სწავლობდა. ტურნირებში მონაწილეობას ღრმა სიბერემდე განაგრძობდა.

გარდაიცვალა 1963 წელს, სიმბოლურად, საჭადრაკო პარტიის დასრულების შემდეგ. მან ყაიმით ითამაშა ძლიერ ოსტატობის კანდიდატ შურა იზვოზჩიკოვთან, რამაც დიდი სიხარული მოჰგვარა, თუმცა ამავე დროს მისმა გულმა დატვირთვას ვერ გაუძლო და პარტიის შემდეგ მალევე გარდაიცვალა.

 ლიტერატურა 



კატეგორია:1899 დაბადებული
კატეგორია:1963 გარდაცვლილი
კატეგორია:ქართველი მოჭადრაკეები
კატეგორია:ქართველი მათემატიკოსები