აპიანუსი (მთვარის კრატერი)

კრატერი აპიანუსი () — დარტყმითი მეტეორიტული კრატერი მთვარეზე. მდებარეობს მთვარის ხილული მხარის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში. სახელი ეწოდა გერმანელი მექანიკოსისა და ასტრონომის, პეტერ აპიანეს პატივსაცემად (დაამტკიცა საერთაშორისო ასტრონომიულმა კავშირმა 1935 წელს). კრატერის ფორმირება ნექტარული პერიოდით ივარაუდება.

სახელწოდება
კრატერის სახელწოდება მომდინარეობს, მისი ეპონიმის — პეტერ აპიანეს () ლათინიზებური ვარიანტისაგან — „პეტრუს აპიანუსი“ (). შესაბამისად, კრატერის ქართული სახელწოდებაა „აპიანუსი“ და არა „აპიანე“, როგორც ეს 2009 წლის მთვარის ზედაპირის სახელწოდების რუსული ნომენკლატურული რიგის მიხედვითაა ().

 კრატერის აღწერა 
კრატერის უახლოესი მეზობლებია დასავლეთით ვერნერის კრატერი; ჩრდილო-დასავლეთით კრუზენშტერნისა და ბლანკინის კრატერები; ჩრდილო-ჩრდილო-აღმოსავლეთით პლეიფერის კრატერი; სამხრეთ-აღმოსავლეთით პუასონის კრატერი; და სამხრეთ-დასავლეთით ალიაცენსიუმის კრატერი. კრატერის ცენტრის სელენოგრაფიული კოორდინატებია , დიამეტრი — 63.44 კმ, სიღრმე — 2.73 კმ.

კრატერის კიდე ძლიერ დაზიანებულია შემდგომი დარტყმების შედეგად და აქვს ტერასის მსგავსი სტრუქტურა; პატარა კრატერები ფარავს კიდეს ჩრდილო-აღმოსავლეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილებს. კიდეს ჩრდილოეთი ნაწილი რელიეფში მცირე ჩაღრმავებით არის გაწყვეტილი. კიდე მიმდებარე რელიეფიდან 1.24 კმ-ით მაღლა ადის. ჩრდილო-დასავლეთით, ის დაახლოებით 3000 მ-ია. კრატერის თასის ფსკერი შედარებით ბრტყელია და სფერული პროფილი აქვს; ცენტრალური პიკი და შესამჩნევი სტრუქტურები არ არის. კრატერის მოცულობა 3467.66 კმ³-ია.

 სატელიტური კრატერები 
 370პქ|ცენტრი| აპიანუსი კოორდინატები დიამეტრი, კმA13.1B10.2C19.6D33.7E 8.4F 5.4G 4.0H 6.6J 6.7K 6.4L 4.7M 7.0N 3.5P41.6R13.1S24.0T11.5U16.8V 3.2W 9.7X 3.1

იხილეთ აგრეთვე
მთვარის კრატერების სია

რესურსები ინტერნეტში













სქოლიო

კატეგორია:მთვარის დარტყმითი კრატერები
კატეგორია:კვადრანტი LQ-20