თრიალეთის ბრძოლა

თრიალეთის ბრძოლა — 1110 წელს გამართული სამხედრო შეტაკება საქართველოს სამეფოსა და სელჩუკთა სახელმწიფოს შორის. იმავე წელს, სამშვილდისა და ძერნას აღების შემდეგ, სელჩუკთა სულთანი საქართველოში 100 000-კაციან ლაშქარს გამოგზავნიდა; თუმცა ის დავით IV-ის მეთაურობით მოქმედმა 1 500-კაციანმა ქართულმა რაზმმა თრიალეთში დაამარცხა.

 ფონი და ბრძოლა 
1110 წელს, სელჩუკთა ბატონობის წინააღმდეგ საპასუხო მოქმედებები წამოიწყეს გიორგი ჭყონდიდელის დისწულმა თევდორემ და კახელმა დიდგვაროვანმა აბულეთმა. მათ წარმატებით დაიბრუნეს ძლიერად გამაგრებული სამშვილდე, რის შემდეგაც გათავისუფლდა მტკვრის ხეობა. ამ გამარჯვების ფონზე სელჩუკებმა უარი თქვეს ადრე დაპყრობილი ტერიტორიების მნიშვნელოვანი ნაწილის შენარჩუნებაზე, რამაც ქართველებს საშუალება მისცა დაეკავებინათ ქალაქი ძერნა.

ამ მარცხების საპასუხოდ, 1110 წელს სულთანი მაჰმედ I მოულოდნელად შეიჭრა საქართველოში 100 000-კაციანი ლაშქრით. დავით IV-მა შემოსევას უპასუხა პირადი სამეფო კარის 1 500 კაციანი რაზმის გაგზავნით. მან იძულებითი ღამის მსვლელობა მოაწყო და სელჩუკთა მოწინავე ძალებს თრიალეთის ქედის მისადგომებამდე ჩაუსაფრდა, რითაც მათ ქართლის ვაკისკენ წინსვლა აღუკვეთა. გრძელ გზაზე დაღლილ სელჩუკებს ბრძოლა არახელსაყრელი პოზიციიდან მოუწიათ და, მიუხედავად რაოდენობრივი უპირატესობისა, დავითის მოხერხებულად განლაგებულ ძალებს ვერ სძლიეს; საბოლოოდ უკან დაიხიეს. „ქართლის ცხოვრების“ ცნობით, დავითს თავდაპირველად არ სჯეროდა, რომ გამარჯვება ასე იოლად მოიპოვებოდა და ბრძოლის ველზე მეორე დღემდეც დარჩა — სელჩუკთა ახალი შეტევის მოლოდინში; მხოლოდ ამის შემდეგ დარწმუნდა, რომ მოწინააღმდეგე უკვე დამარცხებული იყო.

დავით IV-ს დაუყოვნებელი დაპირისპირების თავიდან აცილება და უფრო მრავალრიცხოვანი ლაშქრის შეკრება რომ ერჩია, შესაძლოა, სელჩუკები მანამდე გასცლოდნენ ბრძოლას, ვიდრე ქართველები საკმარის ძალას მოამზადებდნენ, რასაც სამეფოს კრიზისამდე მიყვანა შეეძლო.

 შედეგები 
სელჩუკთა სახელმწიფოს საქართველოში დამარცხებისა და მისი ყურადღების ჯვაროსნული ლაშქრობებით გადატანის პირობებში, დავითმა ენერგია ყივჩაღებთან ურთიერთობებს მოახმარა. 1118–1120 წლებში მან ჩრდილოეთ კავკასიიდან საქართველოში 40 000 ოჯახიანი ყივჩაღთა ტომი გადაასახლა. თითოეულ ქართულ და ყივჩაღურ ოჯახს ევალებოდა ერთი მხედრის გამოყვანა ცხენითა და იარაღით. ყივჩაღები საქართველოს სხვადასხვა კუთხეში დაასახლეს: ნაწილი — შიდა ქართლში, ნაწილი კი — საზღვრისპირა რაიონებში მიწების გამოყოფით. ისინი გაქრისტიანდნენ და სწრაფადვე ასიმილირდნენ ქართულ საზოგადოებაში.

 შენიშვნები 

ლიტერატურა



 .







 სქოლიო 

კატეგორია:1110 წლის ბრძოლები
კატეგორია:შუა საუკუნეების ბრძოლები