ინაიატ ხანის სიკვდილი

„ინაიატ ხანის სიკვდილი“ — მოგოლური მინიატურა მხატვარ ბალჩანდის მიერ. მისი დახატვა შეუკვეთა დიდ მოგოლთა იმპერატორმა, ჯაჰანგირმა.
ისტორია
ავტობიოგრაფია „ჯაჰანგირნამაში“ იმპერატორი ჯაჰანგირი იანაიტ ხანს თავის „ერთ-ერთ უახლოეს მსახურსა და ქვეშევრდომს“ უწოდებს, და მის სიკვდილსა და მინიატურის შექმნაზე მცირე ინფორმაციასაც გვაწვდის. ამ ნაშრომის მიხედვით, ინაიატ ხანი ოპიუმსა და ღვინოზე იყო დამოკიდებული, რამაც ფაღარათი და პერიოდული კრუნჩხვები გაუჩინა. ამ პრობლემებმა მისი მადა გააძლიერა. საბოლოოდ, კაქექსია და ედემა დაემართა, და განუზომლად დასუსტდა. იმპერატორმა ხანის მოვლა და მის გამოჯანმრთელებაზე ზრუნვა ჰაქიმს უბრძანა, თუმცა ყველანაირი მკურნალობა უშედეგო აღმოჩნდა.

ავადმყოფობისას ხანმა იმპერატორს ნებართვა სთხოვა, რომ სამშობლო ქალაქ აგრაში გამგზავრებულიყო. იმპერატორმა მისი პირადად ნახვა ისურვა. რადგან თავად სიარული აღარ შეეძლო, ინაიატ ხანი მის წინაშე პალანკინით მიიყვანეს. მსახურის დაძაბუნებული მდგომარეობით გაოგნებულმა ჯაჰანგირმა სამეფო კარის მხატვრებს მისი დახატვა უბრძანა. შემდეგ, მან ხანს ურჩია რომ ზიხრზე (ანუ ღვთის გახსენებაზე) გადაეტანა მთელი თავისი ყურადღება, წასვლის ნებართვა მისცა და სამგზავროდ ათასი რუპიაც უწყალობა. ინაიატ ხანი მეორე დღეს, 1618 წლის 10 ოქტომბერს გარდაიცვალა.

ნახატი სამეფო კარის მხატვარ ბალჩანდს ეკუთვნის (მინიატურას აწერია: „ბალჩანდის, სამეფო კარის მსახურის შემოქმედება“). შემორჩენილია ის ჩანახატიც, რომელიც მინიატურის დახატვამდე შესრულდა, და ის ამჟამად ბოსტონის სახვითი ხელოვნების მუზეუმში ინახება.
აღწერა
დაუძლურებული ინაიატ ხანი ჩარპაიზეა წამოწოლილი და ცარიელ სივრცეში უემოციოდ იყურება. ფეხები გასწორებული აქვს, თუმცა წელში გამართულია. მიყრდნობილია ორ ქვესადებსა და რამდენიმე პატარა ბალიშზე, რომლებიც თავთან, მუხლებქვეშ, ზურგთან და იდაყვებთან უწყვია. მის ფეხებქვეშ მესამე ქვესადებია მოქცეული. ილუსტრაციის მიხედვით შეგვიძლია ვიფიქროთ, რომ, სიკვდილის პირას მყოფი ხანი ჯერ კიდევ ცდილობს სამეფო კარის ეტიკეტის დაცვას - თავისი გასწორებული ხერხემლითა და პირდაპირი მზერით ის იმპერატორს ერთგულებასა და მორჩილებას უმტკიცებს.

ხანს მუქი მწვანე, გაღეღილი ჯამა აცვია. მოუჩანს გამოკვეთილი ნეკნები. ნარინჯისფერი შალვარი წელზე ბაფთად შეკრული თასმით აქვს შემორტყმული. თავზე მწვანე ქუდი ახურავს.

ფონზე ვხედავთ მოლურჯო კედელს, რომელშიც ორი ნიშია ამოკვეთილი. ორივე მათგანში ბოთლებია შედგმული. მათ შორის ჩაბნელებული გასასვლელია დატანილი.
სქოლიო

კატეგორია:ინდოეთის მხატვრობა