ლალვანა

ლალვანა () — ისტორიული სოფელი ერუშეთის მხარეში, არდაჰანის ვილაიეთის ჰანაქის რაიონში განადგურებული სოფელია.

ისტორია
ლალვანა (ლალვანა), 1595 წლის ოსმალურ მუფასალ დავთარში ლალვანას (لالوانە) სახელით არის ჩაწერილი.Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: გამოკვლევა: წიგნი III), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1947-1958, 3 cilt, III. Cilt (1958), s. 546. საყურადღებოა, რომ ეს ადგილობრივი სახელი ძალიან ახლოსაა ბალვანასთან - განადგურებულ დასახლებასთან, რომელიც ჰანაქის რაიონის იამაჩიოლუს საზღვრებში მდებარეობს.2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2014 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2015, s. 16. ISBN 978-9941-0-7362-5

ლალვანას სოფლის მდებარე ერუშეთის მხარე ისტორიული საქართველოს ნაწილი იყო. ოსმალებმა ეს რეგიონი და სოფელი XVI საუკუნის შუა წლებში ქართველებისგან დაიპყრეს.

ლალვანას სოფელი, 1595 წლის ოსმალური მუფასალ დავთრის მიხედვით, საქართველოს ვილაიეთში, არდაჰან-ი ბუზურგის ლივასის მეშე ნაჰიასში შედიოდა. ამ დავთარში ლალვანა ორ სოფლად არის ჩაწერილი: ლალვანა-ი ბუზურგ (დიდი ლალვანა) და ლალვანა-ი კუჩუკ (პატარა ლალვანა). დიდ ლალვანას სოფელში 10 ქრისტიანული ოჯახი ცხოვრობდა და ოჯახის მეთაურები ქართულ სახელებს ატარებდნენ. სოფელში ხორბლისა და ქერის მოყვანასთან ერთად მეფუტკრეობითაც იყვნენ დაკავებული, ასევე ცხვარსა და ღორს პატრონობდნენ. ამ დავთრის გამომცემელი ქართველი თურქოლოგი სერგი ცხიკია წერს, რომ მეზრად ჩაწერილი პატარა ლალვანა ადრე შეიძლება სოფელი ყოფილიყო.Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: თარგმანი : წიგნი II), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1941-1958, 3 cilt; II. cilt (1941), s. 490, 501.

ლალვანას სოფელი, ჩილდირის აიალეთის 1694-1732 წლების პერიოდის მომცველ ოსმალურ ჯებე დავთარში ლალვანას (لالوانە) სახელით ერთ სოფლად არის ჩაწერილი. იგივე ადმინისტრაციული მდგომარეობის მქონე სოფელი ჰიჯრი 1122 (1710/1711) წელს 10.000 აქჩე გადასახადის სანაცვლოდ აჰმედ სახელის პირს ჰქონდა მიცემული.Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır 1694-1732 (ჩილდირის ვილაიეთის ჯაბა დავთარი : 1694-1732 წწ.), (Yayıma hazırlayan) Tsisana Abuladze, Tiflis, 1979, s. 134, 299. ლალვანას სოფელი 1886 წლის რუსული აღწერის მიხედვით არდაჰანის სანჯაღის არდაჰანის კაზაში სოფლად არ მოხვდა.Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. (Transkafkasya Bölgesinin Nüfusuna Dair 1886 Yılı Aile Listelerinden Edinilmiş istatistik Verilerin Özeti), Tiflis, 1893, "Kars oblastı": 262-347 ოსმალურ მუფასალ დავთარში აღჯა ყალას შემდეგ ჩაწერილი ლალვანა ამ თარიღამდე სოფლის სტატუსი დაკარგა, როგორც ჩანს.

სქოლიო

კატეგორია:თურქეთის ისტორიული ქართული სოფლები