ანტონინუსისა და ფაუსტინას ტაძარი

ანტონინუსისა და ფაუსტინას ტაძარი — ძველი რომაული ტაძარი რომში, რომელიც მოგვიანებით გადაკეთდა რომაულ კათოლიკურ ეკლესიად, „სან-ლორენცოს ეკლესია მირანდაში“. მდებარეობს რომის ფორუმში, საკრას გზაზე, რეგიას მოპირდაპირედ.

 ტაძარი 
მინი| ანტონინუსისა და ფაუსტინას ტაძრის 3D მოდელი
ტაძარი ააგო იმპერატორმა ანტონინუს პიუსმა 141 წელს. თავდაპირველად იგი მიეძღვნა მის გარდაცვლილ და გაღმერთებულ მეუღლეს, ფაუსტინა უფროსს. ამის გამო, ფაუსტინა იყო პირველი რომაელი იმპერატრიცა, რომელსაც მუდმივი ადგილი ჰქონდა რომის ფორუმში.C. Rowan, ‘Communicating a consecratio: the defecation coinage of Faustina I’, in: N. Holmes (ed.), Proceedings of the XIV International Numismatic Congress Glasgow, vol. 1, Glasgow (2012), 991. როდესაც ანტონინუს პიუსი გაღმერთდა გარდაცვალების შემდეგ, 161 წელს, ტაძარი მისმა მემკვიდრემ, მარკუს ავრელიუსმა, გადააკეთა ანტონინუსისა და ფაუსტინას საერთო ტაძრად.

ნაგებობა დგას დიდი ნაცრისფერი პეპერინოს ტუფის ბლოკების მაღალ პლატფორმაზე. ორიდან მეორე წარწერაა: "Divo Antonino et Divae Faustinae Ex S.C." რაც ნიშნავს: „ღვთიურ ანტონინუსსა და ღვთიურ ფაუსტინას, სენატის გადაწყვეტილებით“.

ტაძრის პორტიკი შედგება რვა მონოლითური კორინთული  17 მეტრის სვეტისგან. ფრონტონის ქვეშ მდებარე ფრიზები გამოსახავს გრიფინებს, აკანტის გირლანდებს და სანთლის სანათებს, რომელიც ხშირად გვხვდება XVI-XIX საუკუნეებში.

ნუმიზმატიკური მტკიცებულებების საფუძველზე, ტაძარი თავდაპირველად გამოყოფილი იყო საკრის გზისგან და ცელაში იდგა მჯდომარე ფაუსტინას დიდი ქანდაკება. ტაძრის წინ აღმოჩენილია ამ ქანდაკების ნაწილები და ანტონინუს პიუსის ქანდაკების ნაწილი, რომელიც მოგვიანებით დაემატა.
 ეკლესია 
მინი|ანტონიუსისა და ფაუსტინას ტაძარი
ტაძარი გადაკეთდა რომაულ კათოლიკურ ეკლესიად (სან-ლორენცოს ეკლესიად მირანდაში) შესაძლოა უკვე VII საუკუნეში, თუმცა ეს დასტურდება მხოლოდ XI საუკუნის ნაშრომით „Mirabilia Urbis Romae“. Christian Hülsen, Le Chiese di Roma nel Medio Evo (Florence: Olschki, 1927). „მირანდა“ შესაძლოა წარმოიშვა მფარველის სახელიდან. A fanciful derivation from the Latin mirare ("to admire"), imagined as referring to the excellent panorama of the Forum from the church's steps, diachronically attributes to the medieval public an eighteenth-century appreciation for the picturesque.იმ დროს ითვლებოდა, რომ ეს იყო ადგილი, სადაც რომის პრეფექტმა სიკვდილით დასაჯა წმინდა ლავრენტი, დიაკონი და მოწამე, ამიტომ ეკლესია მისადმი იყო მიძღვნილი.

ქრისტიანიზაციამ განაპირობა ტაძრის ცენტრალური ნაწილისა და პორტიკის შენარჩუნება საუკუნეების განმავლობაში, თუმცა ამას ნაგებობა ზიანისგან არ დაუცავს. თავდაპირველად, პოდიუმი დაფარული იყო თეთრი მარმარილოს ფილებით, ზედა და ქვედა ნაწილებზე შესაბამისი მარმარილოს ფორმებით. მარმარილოს უმეტესი ნაწილი გაქრა, გარდა ყალიბებისა.  ტაძრის სვეტებში ღრმა ნაპრალები, როგორც ჩანს, შეიქმნა შუა საუკუნეებში, როდესაც ცდილობდნენ სვეტოვანი პორტიკის დაშლას, ძეგლების მოპოვების, ან ქადაგების ტაძრის განადგურების მიზნით. ნაპრალები ასევე შეიძლება გამოყენებული იყოს პორტიკის დროებითი სახურავის დასაფიქსირებლად. შუა საუკუნეებში, ფორუმის მხარეს აშენდა კიბე, მაგრამ ახლა შეუძლებელია ამ მხრიდან შესვლა. არქეოლოგიური გათხრების წინ, მიწის დონე ამ კარზე იყო. ტაძრის წინ გათხრები ჩატარდა 1546 წელს, 1810 წელს და 1876 წლიდან ინტერვალით. Platner and Ashby 1929.

1429 ან 1430 წელს, პაპმა მარტინ V-მ ეკლესია გადასცა სპეციალისტთა კოლეგიას (აფთიაქების გილდია), რომელიც იმ დროს ოფიციალურად იყო ცნობილი როგორც „Universitas Aromatorium“. Filippo Titi, Descrizione delle Pitture, Sculture e Architetture esposte in Roma, 1763.კოლეჯი აგრძელებს მისი მიმდებარე გილდიის სასახლის გამოყენებას, რომელიც მოიცავს მცირე მუზეუმს, რომელშიც ინახება რაფაელის მიერ ხელმოწერილი წამლის რეცეპტი.

1536 წელს ეკლესია ნაწილობრივ დაიშალა და გვერდითი ეკლესიები ამოიღეს, რათა რომში რომაელი იმპერატორის, კარლ V-ის ვიზიტისთვის აღდგენილიყო ძველი ტაძარი. Roma e dintorni, Touring Club Italiano ეკლესია, რომელიც ახლა შეზღუდული იყო ტაძრის ცენტრალურ ნაწილში, 1602 წელს გადაკეთდა ორაცო ტორიანის მიერ, რამაც წარმოქმნა ერთი ნავი და სამი ახალი გვერდითი ეკლესია. ძირითად საკურთხეველს აქვს პიეტრო და კორტონას მიერ შექმნილი რერედოს ტილო - „წმინდა ლავრენტის მოწამეობა“ (1646), ხოლო მარცხენა მხარეს პირველ ეკლესიაში არის „მადონა და ბავშვი წმინდანებთან ერთად“ (1626), დომენიჩინოს მიერ.
ლიტერატურა
 Boatwright, Mary T. 2010. "Antonine Rome: Security in the Homeland." Yale Classical Studies 35: 169–197.
 Davies, Penelope J.E. 2000. Death and the Emperor.   Cambridge:  Cambridge University Press. 
 Fulford, Eric 1994. "A Temple Through Time." Archaeology 47.5: 54–59.
 Levick, Barbara M. 2014. Faustina I and II: Imperial Women of the Golden Age. Women in Antiquity.   Oxford:  Oxford University Press.
 Stamper, John W. 2005. The Architecture of Roman Temples: The Republic to the Middle Empire.   Cambridge:  Cambridge University Press.
რესურსები ინტერნეტში
 Temple of Anoninus and Faustina at digitales Forum Romanum by Humboldt University of Berlin 

სქოლიო

კატეგორია:რომის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:იტალიის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:ევროპის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:ძველი რომის არქიტექტურა
კატეგორია:იტალიის არქიტექტურა
კატეგორია:ევროპული არქიტექტურა
კატეგორია:ღირსშესანიშნაობები ქვეყნების მიხედვით
კატეგორია:ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:II საუკუნე
კატეგორია:არქიტექტურა საუკუნის მიხედვით