აგნეს ოსტოლიკანი

აგნეს ოსტოლიკანი (დ. 3 ნოემბერი, 1974, ჩენგერი, უნგრეთი) — უნგრელი პოლიტიკოსი და ბოშა აქტივისტი. იგი უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრი იყო 2010 წლიდან 2014 წლამდე პარტია „პოლიტიკა შეიძლება იყოს სხვანაირის“ სახელით.

2011 წელს მან მიიღო ქალთა საერთაშორისო სიმამაცის ჯილდო აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტისგან.

 ბიოგრაფია 
1998 წელს ოსტოლიკანმა დაამთავრა მიშკოლცის უნივერსიტეტი პოლიტიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტზე. უნივერსიტეტის შემდეგ მუშაობდა სოროსის ფონდში, ხოლო მოგვიანებით ექვსი წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა ბოშათა ინტეგრაციის ათწლეულის პროგრამას უნგრეთის სოციალური საკითხებისა და შრომის სამინისტროში.

2010 წელს იგი არჩეულ იქნა პარლამენტის წევრად პარტია „პოლიტიკა შეიძლება იყოს სხვანაირი“ (უნგრ. Lehet Más a Politika, LMP) სიით. 2012 წლის 26 ნოემბერს დაინიშნა LMP-ს საპარლამენტო ფრაქციის თავმჯდომარის მოადგილედ.

ოსტოლიკანი აქტიურად იბრძვის უნგრეთში მცხოვრები ბოშების უფლებებისათვის, განსაკუთრებით ბოშა ბავშვთა განათლების, პროფესიული გადამზადებისა და სოციალური ინტეგრაციის კუთხით. იგი გამოდის პროფესიული განათლების მხარდასაჭერად, რომელიც უზრუნველყოფს ახალგაზრდების დასაქმების უნარების განვითარებას.

საპარლამენტო საქმიანობის მიღმა, იგი მუშაობს მოხალისე პედაგოგად ბუდაპეშტის მერვე რაიონში მდებარე ბოშათა პროფესიულ სკოლაში, სადაც ასწავლის დაბალშემოსავლიანი ოჯახების ახალგაზრდებს.

2016 წელს ოსტოლიკანი დაინიშნა ადამიანური რესურსების სამინისტროს ბოშურ საკითხებზე მრჩევლად.

 ჯილდოები 
საერთაშორისო ქალთა მამაცობის ჯილდო – 2011 წელი, აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტი

 ბოშა ქალთა წარმომადგენლობა და აგნეს ოსტოლიკანის სიმბოლური როლი 
აგნეს ოსტოლიკანი ერთ-ერთი პირველი ბოშა ქალი იყო უნგრეთის პარლამენტში, რამაც მას განსაკუთრებული სიმბოლური მნიშვნელობა მიანიჭა არა მხოლოდ უნგრეთში მცხოვრები ბოშური თემის, არამედ მთლიანად ცენტრალურ და აღმოსავლეთ ევროპაში მცხოვრები ბოშა ქალებისთვის. მისი არჩევა 2010 წელს აღიქმებოდა როგორც ისტორიული მოვლენაა, რომელიც არღვევდა ეთნიკური და გენდერული ბარიერების ტრადიციულ სტრუქტურას პარლამენტში.

ოსტოლიკანი არა მხოლოდ პირველობამ აქცია მნიშვნელოვან ფიგურად, არამედ მისმა ღია და მუდმივმა ჩართულობამ ისეთი საკითხების წამოწევაში, როგორებიცაა ბოშა ქალთა განათლება, ბავშვთა უფლებები და გენდერული თანასწორობა უმცირესობებში. სხვადასხვა პლატფორმაზე გამოსვლისას ის მუდმივად უსვამდა ხაზს იმას, რომ ბოშა ქალების ხმა ხშირად „დაბრკოლებული ორჯერაა“ — როგორც ეთნიკური უმცირესობის, ასევე ქალის სტატუსით.

მისი აქტიურობა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი გახდა ბუდაპეშტში, სადაც ოსტოლიკანი სისტემატურად მუშაობდა მოხალისედ ბოშური პროფესიული სკოლების მხარდასაჭერად, რაც ითვლებოდა როგორც პრაქტიკული ნაბიჯი იმ თემის გასაძლიერებლად, რომელსაც იგი წარმოადგენდა. მისი აზრით, განათლებასა და პოლიტიკური ჩართულობის შორის აუცილებელი კავშირია, რაც ბოშა თემის გრძელვადიან გაძლიერებას უზრუნველყოფს.

აგნეს ოსტოლიკანის პოლიტიკური კარიერა ხშირად განიხილება როგორც მაგალითი სხვა ბოშა ქალებისთვის — უნგრეთში, სლოვაკეთში, რუმინეთში, ბულგარეთსა და სხვა ქვეყნებში — რომ აქტიური მოქალაქეობა და საჯარო სივრცეში მონაწილეობა შესაძლებელია მიუხედავად ეთნიკური და გენდერული დაბრკოლებებისა. მისი გავლენა იმ ფორმითაც აისახა, რომ იგი რამდენიმე ბოშური ქალთა ინიციატივისა და ფორუმის სტუმარი და მხარდამჭერი გახდა 2010-იანი წლების განმავლობაში.

 განათლების პოლიტიკა და ბოშა ახალგაზრდობის მხარდაჭერა 
აგნეს ოსტოლიკანის პოლიტიკური და სოციალური მოღვაწეობა მჭიდროდ იყო დაკავშირებული ბოშა ახალგაზრდობის განათლების ხელშეწყობასთან. მისი ერთ-ერთი მთავარი ამოცანა იყო, დაერღვია სტერეოტიპები, რომლის მიხედვითაც ბოშა ბავშვები არ არიან განათლებისადმი მიდრეკილი ან პოტენციურად შეუფერებელი აკადემიური სივრცისთვის. ოსტოლიკანი ხაზს უსვამდა, რომ ბოშა ახალგაზრდებს უნდა მიეცეთ არა მხოლოდ თანაბარი წვდომა განათლებაზე, არამედ ისეთი სისტემური მხარდაჭერა, რომელიც გააძლიერებს მათ თვითშეგნებას, სოციალური მობილობის პერსპექტივასა და აქტიურ მოქალაქეობას.

როგორც უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრმა, ოსტოლიკანმა არაერთხელ წამოაყენა ინიციატივა, რომელიც ითვალისწინებდა პროფესიული განათლების გაფართოებას ისეთ რეგიონებში, სადაც ბოშათა სიმრავლე მაღალი იყო. მისი განცხადებით, პროფესიული უნარების განვითარება — როგორიცაა ტექნიკური სპეციალობები, ხელობა, სერვისების სფერო — ქმნის რეალურ დასაქმების შესაძლებლობას იმ ბოშა ახალგაზრდებისთვის, რომლებსაც აკადემიური გზა ნაკლებად აინტერესებთ ან არასაკმარისი რესურსი აქვთ უნივერსიტეტში სწავლებისთვის.

გარდა კანონმდებლობითი საქმიანობისა, ოსტოლიკანი თავადაც მონაწილეობდა სასწავლო პროცესში. იგი მოხალისედ ასწავლიდა ბუდაპეშტის VIII რაიონში მდებარე პროფესიულ სკოლაში, რომლის მოსწავლეების უმრავლესობას ბოშა ახალგაზრდობა წარმოადგენდა. მისი პირდაპირი ჩართულობა განათლებაში ნდობის გაღვივების მნიშვნელოვან სტრატეგიად იქცა: მოსწავლეები მას აღიქვამდნენ როგორც ადამიანს, რომელმაც საკუთარი ძალით გაიკვალა გზა და მათი ყოველდღიური რეალობა ესმოდა არა თეორიულად, არამედ პირადი გამოცდილების დონეზე.

აგნეს ოსტოლიკანი ბოშა განათლების თემის გამჭვირვალე და კეთილსინდისიერი სახე გახდა უნგრეთში, რომლის მაგალითი ბიძგს აძლევს სხვა ბოშა ახალგაზრდებს საზოგადოებრივად აქტიური ცხოვრებისაკენ. მისი საქმიანობა განიხილება როგორც ერთ-ერთი საყრდენი მოდელი, რომელიც აერთიანებს პოლიტიკურ შინაარსსა და უშუალო ადამიანურ ურთიერთობას.

 ლიტერატურა 
Zahova, Sofiya. Romani Women in Europe: Status, Challenges, and Strategies. Routledge, 2017.
Kóczé, Angéla. Missing Intersectionality: Gender, Ethnicity and Class in Current Research and Policies on Romani Women in Europe. Budapest: Central European University, 2009.
Oprea, Alexandra. “Romani Feminism in Reactionary Times.” Signs: Journal of Women in Culture and Society, Volume 38, No. 1, 2012.
European Parliament. The situation of Roma women in the European Union, Directorate-General for Internal Policies, 2013.
Morgan, Karen. Agnes Osztolykán: Romani Against Racism. Lolo Diklo blog, 11 March 2011.
URL: http://lolodiklo.blogspot.com/2011/03/agnes-osztolykan.html

რესურსები ინტერნეტში
აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის არქივირებული ბმული – აგნეს ოსტოლიკანის ბიოგრაფია

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 1974
კატეგორია:ბოშა აქტივისტები
კატეგორია:ბოშა ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:ბოშა პოლიტიკოსები
კატეგორია:უნგრელი ბოშები
კატეგორია:პარტია „პოლიტიკა შეიძლება იყოს სხვანაირის“ წევრები
კატეგორია:უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრი ქალები
კატეგორია:უნგრეთის ეროვნული ასამბლეის წევრები (2010–2014)
კატეგორია:XXI საუკუნის უნგრელი ქალი პოლიტიკოსები
კატეგორია:საერთაშორისო ქალთა მამაცობის ჯილდოს ლაურეატები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები