სონია დუმბაძე

სონია დავითის ასული დუმბაძე (დ. 31 დეკემბერი, 1904, შემოქმედი,  — გ. 1968, მილანი) — ქართველი ოპერის მომღერალი, ვოკალის პედაგოგი.

 ბიოგრაფია 
სონია (სოფიო) დუმბაძე დაიბადა ოზურგეთის რაიონის სოფელ შემოქმედში, მომღერალ-მგალობლების მრავალშვილიან ოჯახში. მისი ბაბუა იყო ლოტბარი ანტონ დუმბაძე, მამა – სასულიერო პირი და მგალობელი დავით დუმბაძე, ხოლო დედა – მაკა ტუსკია. სონიას ჰყავდა ორი ძმა და 8 და. 

 ადრეული ცხოვრება და განათლება 
სონიამ მუსიკალური განათლება მიიღო ოზურგეთის ე. წ. "ბაღის კლასში". იგი გალობდა დიმიტრი სიმვულიდის გუნდში. ფოთის გიმნაზიასა და ქუთაისის წმინდა ნინოს სახელობის სასწავლებელში სწავლის პერიოდში იყო მოსწავლეთა გუნდის სოლისტი.

1919 წელს ჩაირიცხა თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში ვოკალის კათედრაზე. მისი ვოკალის პედაგოგი იყო ანა ჯაყელი. სწავლის პარალელურად, თავის სარჩენად, ტელეფონისტად მუშაობდა. 1923 წელს ბაქოს კონსერვატორიაში გადავიდა. სწავლის დასრულების შემდეგ სონია, თბილისის კონსერვატორიის კონკურსში გამარჯვებულ 15 სტუდენტთან ერთად, იტალიაში გაემგზავრა ვოკალური ხელოვნების დასახვეწად.

 ცხოვრება საზღვარგარეთ 
მილანში მეცადინეობდა მაესტრო დელი პონტისთან, წარმატებებიც ჰქონდა. თუმცა მალე საბჭოთა მთავრობამ ევროპაში გაგზავნილ სტუდენტებს სტიპენდია შეუწყვიტა, ოჯახიც ვერ ეხმარებოდა და იძულებული გახდა სწავლისთვის თავი დაენებებინა. თავი რომ ერჩინა, სონია დუმბაძე იტალიურ ენას ასწავლიდა საბჭოთა კავშირიდან ჩასულ სტუდენტებს, შემდეგ პარიზში კოსმეტოლოგია შეისწავლა და უკვე ამით გაჰქონდა თავი, მაგრამ კვლავ მომღერლობაზე ოცნებობდა.

1928 წელს მოულოდნელად სპონსორი – ბიჩე პალმა გამოჩნდა, რომელმაც იმ პირობით, რომ შემდგომში ერთ მოსწავლებს მაინც აღზრდიდა უსასყიდლოდ, სწავლის საფასური გადაუხადა.

 პროფესიონალური კარიერა 
სონიას საესტრადო კარიერა დაიწყო საქველმოქმედო კონცერტებში მონაწილეობით. 1932 წელს მონაწილეობა მიიღო დირიჟორ არტურო ტოსკანინის ცოლის დისშვილის მიერ ორგანიზებულ კონცერტში, სადაც ტოსკანინის ქება დაიმსახურა. 1937 წელს ცოლად გაჰყვა იტალიელ ბარიტონს ჯოვანი ბონოს და უკვე მასთან ერთად მართავდა კონცერტებს. პარალელურად ეწეოდა პედაგოგიურ მოღვაწეობას. გულის დაავადებისა და ორი უმძიმესი ოპერაციის შემდეგ იძულებული გახდა სცენას ჩამოშორებოდა.

 პედაგოგიური მოღვაწეობა 
1946 წელს სონიამ სიგმა დე გრასისთან ერთად შექმნა ვოკალის სკოლა და აღზარდა სხვადასხვა ეროვნების მრავალი ცნობილი მომღერალი. მათ შორის სოპრანოები: ვირჯინია ვერგა (ფილეტი), ეველინ ტომეი (როვერტი), რინა კეკი, მარია ჰაუზერი, ოგოტ ლინერი. სხვა სტუდენტები: ლა-სკალას დირიჟორის დე საბატას ქალიშვილი ლილიანა, ნიუ-იორკის მეტროპოლიტენ ოპერის დირექტორის ქალიშვილი გრაციელა პოლაკო, ტენორი მარიო კატულო, ბარიტონი ჯუზეპე სკალკო და სხვ.

სონიამ არ დაივიწყა ბიჩე პალმასათვის მიცემული პირობა და ხუთი წელი უფასოდ ასწავლიდა ცობილ ბარიტონ ოსკარ სკალიონს.

 სამშობლოსთან კავშირი 
სონია დუმბაძემ შეძლო ახლობლებთან კავშირის აღდგენა და 1963 წელს სამშობლოს ეწვია. თბილისში ყოფნისას იგი დაუკავშირდა ოპერის თეატრს და ბელკანტოს მეთოდით რამდენიმე გაკვეთილი ჩაატარა. მან დიდი დახმარება გაუწია ვოკალური ფაკულტეტის სტუდენტებს, გოჩა ბეჟუაშვილსა და ნუგზარ გელაშვილს, რომლებთანაც ერთი თვის მანძილზე უსასყიდლოდ მუშაობდა.

სამწუხაროდ სონიამ მეორედ ჩამოსვლა ვეღარ მოასწრო. გარდაიცვალა 1968 წელს მილანში და იქვე დაიკრძალა.

ლიტერატურა
ქართული მუსიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი. – თბ., 2015. – გვ. 156.
დაუშვილი, რ. ქართველი ქალები ემიგრაციაში = Georgian women in emigration. – თბილისი : საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა, 2024. – გვ 66-71.

რესურსები ინტერნეტში

კატეგორია:დაბადებული 1904
კატეგორია:31 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1968
კატეგორია:ქართველი საოპერო მომღერლები
კატეგორია:ქართველი ემიგრანტები