აჟდარქიდები

აჟდარქიდები () — ზედაცარცული ხანის პტეროზავრების ოჯახი. ამ ოჯახში გაერთიანებულია ზოგიერთი ყველაზე დიდი პტეროზავრი.

სხვა პტეროდაქტილებისგან განსხვავებით, აჟდარქიდებს ნისკარტის გამორჩეული აგებულება და კეფაზე პატარა ქედი აქვთ.

ოჯახის პირველაღმომჩენი, რუსი პალეონტოლოგი ლევ ალექსანდროვიჩ ნესოვი, აჟდარქიდებს თევზისმჭამელებად მიიჩნევდა. თუმცა, ზოგიერთი სახეობა, მაგალითად, კეცალკოატლი, შესაძლოა, ხმელეთის დინოზავრებითაც იკვებებოდა.

აღწერა და ცხოვრების წესი
აჟდარქიდების ოჯახი აერთიანებს უკბილო, გრძელკისრიან პტეროზავრებს, მათ შორის ჩვენი პლანეტის ისტორიაში ყველაზე დიდ მფრინავ არსებებს. ოჯახის წარმომადგენელთა ზომები მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა: აპტური Eoazhdarcho-ს ფრთების შლილი 1.6 მეტრი იყო, ტურონულ-კამპანური ფორმების (Azhdarcho, Zhejiangopterus) — 3–4 მეტრი, ხოლო მაასტრიხტული გიგანტების, კეცალკოატლის, ჰაცეგოპტერიქსის და არამბურგიანას ფრთების შლილი 12 მეტრს და მეტსაც აღწევდა.

ბოლო მონაცემებით, აჟდარქიდები ხმელეთის ბინადარებად ითვლებიან. ნადირობის დროს აჟდარქიდების გუნდი ვიზუალურად ჟირაფების ჯოგს ჰგავდა. ადრე მიიჩნეოდა, რომ ისინი თევზებს დაბალ სიმაღლეზე ფრენისას იჭერდნენ. თუმცა, რადგან მათი ძვლები გვიანდელი ცარცული პერიოდის სავარაუდო სანაპირო ზოლიდან მოშორებით იქნა ნაპოვნი, მეცნიერებმა დაასკვნეს, რომ აჟდარქიდები ხმელეთზე ცხოვრობდნენ. ისინი მარტივად გადაადგილდებოდნენ თავიანთ გრძელ ფეხებზე. მათი დიდი ნისკარტი ვრცელ ნადავლს იტევდა, მოქნილი კისერი კი საკვების ასაღებად დახრისთვის იყო განკუთვნილი. ისინი მგლის ზომის ხმელეთის დინოზავრებით იკვებებოდნენ. გარდა ამისა, ლეშითაც იკვებებოდნენ. პატარა ტერფების გამო, ისინი ვერ გადაადგილდებოდნენ წყალმარჩხ ადგილებში, ვერ ცურავდნენ და ვერც კლანჭებით იჭერდნენ თევზებს. წონის გამო ჰაერში დიდხანს არ ჩერდებოდნენ.

კლასიფიკაცია
Paleobiology Database-ის მონაცემებით, 2022 წლის ივლისისთვის ოჯახი მოიცავს 23 გადაშენებულ გვარს:.:

























რესურსები ინტერნეტში

აჟდარქიდები — Pteros.com
აჟდარქიდები  — Paleonews.ru

სქოლიო

კატეგორია:აჟდარქიდები
კატეგორია:პტეროზავრები