ელეონორა ტიუტჩევა

გრაფინია ემილია ელეონორა სოფია ლუიზა კრისტინა ბოტმერი (, დ. 19 ოქტომბერი, 1800, კასელი — გ. 27 აგვისტო, 1838, ტურინი) — პირველ ქორწინებაში პეტერსონი, მეორე ქორწინებაში ტიუტჩევა — მწერალი, პოეტ თედორე ტიუტჩევის პირველი ცოლი.

ბიოგრაფია
ემილია ელეონორა სოფია ლუიზა კრისტინა ფონ ბოტმერი დაიბადა 1800 წლის 19 ოქტომბერს გერმანელი დიპლომატის, გრაფ კარლ-ჰენრიხ-ერნესტ ფონ ბოტმერის (1770-1845) და მისი მეუღლის, ანა ფონ განშტეინის (1777-1826), ოჯახში. ელეონორა ოჯახის უფროსი შვილი იყო, მას ჰყავდა რვა ძმა და სამი და.

ოჯახი ხშირად მოგზაურობდა მამის სამსახურის გამო — იტალიაში, საფრანგეთსა და შვეიცარიაში. გრაფის ყველა ქალიშვილმა კლასიკური საოჯახო განათლება მიიღო. თექვსმეტი წლის ასაკში ელეონორა მშვენიერ მაღალი საზოგადოების ქალბატონად გადაიქცა, რომელსაც გამორჩეული მანერები ჰქონდა და თავისუფლად ფლობდა გერმანულსა და ფრანგულ ენებს. ბევრს იგი „უსაზღვროდ მომხიბვლელად“ მიაჩნდა.

1818 წელს ელეონორა რუსი დიპლომატის, მიუნხენში რუსეთის მისიიის მდივნის, ალექსანდრ პეტერსონის ცოლი გახდა. 1825 წელს იგი დაქვრივდა და ოთხი ვაჟით მარტო დარჩა.

ელეონორას მიუნხენში, კაროლინენპლაცზე, მოკრძალებული სახლი ჰქონდა, რომელიც ზუსტად რუსეთის მისიიის შენობის წინ მდებარეობდა. 1826 წლის თებერვალში, მისიის მიერ გამართულ საღამოებზე, ახალგაზრდა და მომხიბვლელმა ქვრივმა გრაფინია თედორე ტიუტჩევი გაიცნო, რომელიც ბავარიის საელჩოში შტატგარეშე მდივნის თანაშემწედ იყო დანიშნული. მათი დაახლოება სწრაფად მოხდა. ელეონორას მაშინვე და უსაზღვროდ შეუყვარდა ტიუტჩევი.

მეორე ქორწინება და ოჯახი
1826 წლის მარტში 25 წლის ელეონორა პეტერსონი საიდუმლოდ დაქორწინდა 22 წლის თედორე ტიუტჩევზე. ჰაინრიხ ჰაინეს ცნობით, მიუნხენში ორი წლის განმავლობაში ბევრმა არ იცოდა ამ ქორწინების შესახებ (თედორე ტიუტჩევისა და ელეონორა პეტერსონის ოფიციალური ქორწინება მხოლოდ 1829 წლის 27 იანვარს შედგა). ამრიგად, ტიუტჩევმა ერთდროულად ორ ძველ არისტოკრატულ ბავარიულ ოჯახთან (ბოტმერები და განშტეინები) დაამყარა ნათესაური კავშირები და გახდა მრავალრიცხოვანი გერმანელი ნათესავების წრის წევრი.

ქორწინება ბედნიერი იყო. ელეონორას სახით ტიუტჩევმა სიყვარულით სავსე მეუღლე, ერთგული მეგობარი და ცხოვრების რთულ მომენტებში მუდმივი მხარდაჭერა შეიძინა. მან წლების შემდეგ აღიარაФёдор Тютчев. Полное собрание сочинений. Письма, 2005:

1830 წელს ელეონორამ ექვსი თვე რუსეთში გაატარა, სადაც ის გულწრფელად მიიღო მთელმა ტიუტჩევების ოჯახმა. დოლი ფიკელმონმა თავის დღიურში ჩაიწერა:Фикельмон Д. Дневник 1829—1837. Весь пушкинский Петербург, 2009. — С. 123.

{{ციტატა|„დამავიწყდა ერთი ლამაზი ქალის, მადამ ტიუტჩევას შეხვედრის აღნიშვნა... ის ჯერ კიდევ ახალგაზრდაა, მაგრამ ისეთი ფერმკრთალი, მყიფე და სევდიანი იერსახე აქვს, რომ მას შეიძლება ლამაზი ხილვად მივიჩნიოთ. ის ჭკვიანია და, როგორც ვფიქრობ, გარკვეულ პრეტენზიას აცხადებს ჭკვიანურობაზე, რაც ცუდად ერწყმის მის ეთერულ იერსახეს. მისი ქმარი — პატარა ადამიანია სათვალეებით, ძალიან არამიმზიდველი, მაგრამ კარგად ლაპარაკობს.“

ელეონორას წერილები ნათესავებთან მას ახასიათებს, როგორც სიყვარულით სავსე, მგრძნობიარე ქალს, რომელიც თაყვანს სცემდა ქმარს, მაგრამ, როგორც ჩანს, სერიოზული ინტელექტუალური მოთხოვნები მისთვის უცხო იყო. ტიუტჩევების ოჯახური ცხოვრების საქმიანი და საყოფაცხოვრებო მხარე მთლიანად მას ევალებოდა. მიუნხენში ელეონორამ მოახერხა კომფორტული და სტუმართმოყვარე სახლის შექმნა, მიუხედავად იმისა, რომ ტიუტჩევის ძალიან მოკრძალებული ხელფასისა და მისი მშობლების შედარებით მცირე ფინანსური დახმარების გათვალისწინებით, მას ძნელად გაჰქონდა თავი. და მაინც, მათი ქორწინების პირველი შვიდი წელი (1833 წლამდე) თითქმის უღრუბლო ოჯახური ბედნიერების დრო იყო.

1833 წლის თებერვალში, მეჯლისზე, მოხდა თედორე ტიუტჩევისა და მისი მომავალი მეორე ცოლის, ბარონესა ერნესტინა დერნბერგის პირველი შეხვედრა, რომელიც მიუნხენის ლამაზმანთა რიგებში ერთ-ერთ პირველ ადგილს იკავებდა. ერნესტინაში პოეტმა გარდა სილამაზისა, ჭკუისა და ბრწყინვალე განათლებისა, სულიერი ახლობლობაც იპოვა. მან მთლიანად დაჩრდილა საყვარელი და მომხიბვლელი, საყოველთაოდ აღიარებული, მაგრამ არაბრწყინავი ელეონორა.

საფრთხის გაცნობიერების შემდეგ, ელეონორამ ყველაფერი გააკეთა, რომ ოჯახი შეენარჩუნებინა. თუმცა, ტიუტჩევს აღარაფერი შეეძლო შეეჩერებინა. ელეონორა სასოწარკვეთილებაში ჩავარდა და 1836 წლის მაისში თვითმკვლელობის მცდელობა განახორციელა — თავისი თავი რამდენჯერმე დაშნით დაჭრა. ტრაგედია არ დატრიალებულა, რადგან დაშნა მასკარადის კოსტიუმისთვის იყო განკუთვნილი. სისხლის შემჩნევის შემდეგ, ელეონორა სასოწარკვეთილი გაიქცა ქუჩაში და გონება დაკარგა. მეზობლებმა ის სახლში მიიყვანეს, მალევე კი აღელვებული ქმარიც გამოჩნდა. ელეონორას სიცოცხლე მთელი დღის განმავლობაში საფრთხის ქვეშ იყო. იგი ფიზიკურად გამოჯანმრთელდა, მაგრამ ნერვული შოკი არ გადაულახია. ტიუტჩევმა ფიცი დადო ცოლის წინაშე, რომ ბარონესა დერნბერგთან ურთიერთობა გაწყვეტდა. მეუღლეები შეთანხმდნენ, რომ მიუნხენს დატოვებდნენ. 1837 წლის მაისის დასაწყისში, ოთხ თვიანი შვებულების მიღების შემდეგ, ტიუტჩევი ოჯახთან ერთად რუსეთში გაემგზავრა.

ტიუტჩევის პეტერბურგში ჩასვლის შემდეგ მალევე მოხდა მისი დანიშვნა რუსეთის დიპლომატიური მისიის თანამშრომლად ტურინში, სარდინიის სამეფოს დედაქალაქში. რამდენიმე დღის შემდეგ, ტიუტჩევმა ოჯახი დროებით პეტერბურგში დატოვა და ახალ დანიშნულების ადგილზე გაემგზავრა. იქ მას ერნესტინასთან ახალი შეხვედრები ელოდებოდა.

1838 წლის 14 მაისს ელეონორა სამი პატარა ქალიშვილით გაემგზავრა ქმართან, გეგმავდა ლიუბეკამდე გემით მისვლას, ხოლო იქიდან ეტლით გაგრძელებას ტურინამდე. ლიუბეკასთან ახლოს, 18-19 მაისის ღამეს, გემზე ხანძარი გაჩნდა. ცეცხლის ჩაქრობა ვერ მოხერხდა. კაპიტანმა გემი კლდოვან ნაპირისკენ მიიყვანა, მგზავრები ძნელად და დანაკარგების გარეშე გადავიდნენ ნაპირზე, თუმცა ხუთი ადამიანი დაიღუპა, გემი კი დაიწვა. ელეონორა ტიუტჩევამ ამ კატასტროფის დროს სრული თავშეკავება და სიმტკიცე გამოიჩინა. ტიუტჩევი ასე ახასიათებს ცოლის ქცევას:Федор Тютчев. Полное собрание сочинений. Письма, 2005

{{ციტატა|„სრული სამართლიანობისტვის შეიძლება ითქვას, რომ ბავშვების სიცოცხლე ორჯერ იყო დამოკიდებული დედაზე, რომელმაც თავისი ბოლო დარჩენილი ძალებით შეძლო მათ ცეცხლში გატარება და სიკვდილისგან გადარჩენა.“

გემის დაღუპვის დროს ელეონორა ფიზიკურად თითქმის არ დაზარალებულა, მაგრამ მძიმე ნერვული შოკი განიცადა, რომელიც მკურნალობას და დასვენებას მოითხოვდა. თუმცა, ქმრის დაკარგვის შიშით, ელეონორა გერმანიაში მკურნალობაზე ორი კვირაზე მეტი დროით არ გაჩერდა და მასთან ერთად ტურინში გაემგზავრა.

ტურინში ჩასვლის შემდეგ ტიუტჩევები ძალიან რთულ მატერიალურ მდგომარეობაში აღმოჩნდნენ. ისინი გარეუბანში დასახლდნენ და მათი მდგომარეობა ძალიან რთული იყო, მიუხედავად ხაზინიდან გამოყოფილი მატერიალური დახმარებისა. ტიუტჩევის ცოლი აუქციონებზე დადიოდა და ცდილობდა, რამდენადაც შესაძლებელი იყო, სახლი მოეწყო. პოეტი ამ თვალსაზრისით ცუდი თანაშემწე იყო. თვითონაც, ქმრის „გაღიზიანებული და მელანქოლიური განწყობის“ შემჩნევისას, განზრახ იცავდა მას მათი თანდათან ოდნავ გაუმჯობესებული ცხოვრების უმნიშვნელო საზრუნავებისგან. თუმცა, გადაღლა, ძლიერი გაციება და ღრმა ნერვული შოკი, რომლისგანაც ელეონორა ვერ გამოჯანმრთელდა, საბოლოოდ დაარღვია მისი ისედაც მყიფე ჯანმრთელობა.

1838 წლის 27 აგვისტოს ელეონორა ძლიერი ტანჯვის შემდეგ გარდაიცვალა. ტიუტჩევის მწუხარება უსაზღვრო იყო. ცოლის კუბოსთან გატარებული ღამის შემდეგ მას თმები სამთლიანად გაუთეთრდა.

შვილები
ელეონორას შვიდი შვილი ჰყავდა. პირველი ქორწინებიდან ოთხი ვაჟი:

კარლი (1819-1875)
ოტო (1820-1883)
ალექსანდრე (1823-?)
ალფრედი (1825-1860)

უფროსმა სამმა ვაჟმა დაამთავრა საზღვაო კადეტთა კორპუსი პეტერბურგში, უმცროსი კი მიუნხენში იზრდებოდა.
მეორე ქორწინებიდან სამი ქალიშვილი:

ანა (1829-1889), ფრეილინა, მემუარების ავტორი
დარია (1834-1903), ფრეილინა
ეკატერინე (1835-1882), ფრეილინა

რესურსები ინტერნეტში
 Ботмер Элеонора
 Элеонора Тютчева

სქოლიო

კატეგორია:ქალები ეროვნებისა და საუკუნის მიხედვით
კატეგორია:გერმანელები საქმიანობისა და საუკუნის მიხედვით
კატეგორია:გერმანელი ქალები საქმიანობის მიხედვით