ორსინი-ოდესკალკის ციხესიმაგრე

ორსინი-ოდესკალკის ციხესიმაგრე ― ციხესიმაგრე რომის მახლობლად, იტალიაში. მდებარეობს ბრაჩანოს ტბის სამხრეთ სანაპიროზე. იგი აშენდა მე-15 საუკუნეში და ითავსებდა როგორც სამხედრო თავდაცვითი ნაგებობის, ასევე იმ პერიოდის ფეოდლური საგვარეულოების, ორსინისა და ბორჯიას  რეზიდენციის ფუნქციებს. როგორც იტალიის ერთ-ერთ უდიდეს და საუკეთესოდ მოვლილ ციხესიმაგრეში, მასში მუზეუმიცაა განთავსებული. ის კულტურული ღონისძიებების ცენტრადაც მიიჩნევა, ვინაიდან კასტელოში რამდენიმე ცნობილი წყვილის საქორწინო ცერემონია გაიმართა.

 ისტორია 
კარგად შემონახული შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე, ორსინი-ოდესკალკი მდებარეობს ქალაქ ბრაჩანოში, რომიდან 30 კმ-ის დაშორებით. ის ვულკანური ტბის (ლაგო დი ბრაჩანო ან „საბატინო“, იტალიის მერვე უდიდესი ტბა) დასავლეთ სანაპიროსთან ახლოს მდებარეობს. „FR3“ სარკინიგზო ხაზით (ოსტიენსეს და ვალე აურელიას სადგურებით), რომიდან ოდესკალკთან მისვლა შესაძლებელია დაახლოებით 55 წუთში. მის მახლობლად მდებარეობს ორი შუა საუკუნეებში აგებული ქალაქი, ანგილარა საბაზია და ტრევინიანო რომანო.

ციხის ისტორია, სავარაუდოდ, დაკავშირებულია მეათე საუკუნეში აშენებულ მრავალრიცხოვან თავდაცვით კოშკებთან. მეთერთმეტე საუკუნეში მისი ტერიტორია შეიძინა პრეფეტი დი ვიკოს ოჯახმა, რომელმაც კოშკი ციხესიმაგრედ აქცია. 1375 წლიდან ის პაპის საკუთრება იყო. 

1419 წელს პაპმა მარტინ V-მ, დაადასტურა ბრაჩიანოს მფლობელობა ტალიაკოცოს ორსინის ოჯახის შტოს მიერ. ამ ძლიერი ოჯახის სათავეში ყოფნის დროს ბრაჩიანო აყვავებულ ქალაქად გადაიქცა, რომელიც მთელ იტალიაში გახდა ცნობილი. ის 1470 წლიდან ნაპოლეონე ორსინის და მისი ვაჟის, ვირჯინიოს მიერ გარემონტდა. 1481 წელს ის პაპ სიქსტუს IV-ს მასპინძლობდა, რომელიც რომიდან ჭირის დროს გაიქცა. თუმცა, ოთხი წლის შემდეგ, ქალაქი და ციხე პროსპერო კოლონას მეთაურობით პაპის ჯარებმა გაანადგურეს და შემდგომში ახალი კედლები აშენდა. 

ციხის რესტავრაციული მშენებლობა ორსინის ოჯახის წარმომადგენელმა, ნაპოლეონ ორსინიმ 1470 წელს დაიწყო. ეს საქმიანობა მისმა ვაჟმა, ვირჯინიო ჯენტილმა, 1485 წელს დაასრულა. არქიტექტორი ფრანჩესკო დი ჯორჯო მარტინი იყო. მისი არსებობის განმავლობაში, ციხე კოლონასა და ბორჯიას დიდგვაროვან ოჯახებს შორის მრავალი კონფლიქტის მიზეზი გახდა. 1494 წელს, საფრანგეთის მეფე ჩარლზ VIII და მისი ჯარები, რომლებიც რომის წინააღმდეგ მიდიოდნენ, ბრაჩანოში გაჩერდნენ.  1496 წელს, ციხემ პაპ ალექსანდრე VI-ის რისხვა დაიმსახურა, რომლის ვაჟი, ჯოვანი დი კანდია, პაპის არმიას სათავეში ჩაუდგა და მისი აღება სცადა. თუმცა, ორსინიებმა წარმატებით გაუძლეს თავდასხმას. ალექსანდრეს კიდევ ერთი ვაჟი, ჩეზარე ბორჯია, რამდენიმე წლის შემდეგ ორსინის ციხესიმაგრის აღების მცდელობაში ასევე წარუმატებელი აღმოჩნდა. ამ პერიოდში ციხესიმაგრეში მრავალი ცვლილება მოხდა, მათ შორის შეიქმნა XV საუკუნის რომაელი მხატვრისა და მოქანდაკის, ანტონიაცო რომანოს მრავალი ინტერიერის დეკორაცია. პაპი სიქსტუს IV ჭირის ეპიდემიის დროს რომიდან ამ ციხესიმაგრეში გადავიდა საცხოვრებლად. ამ დროს, ოთახები, სადაც პაპი ცხოვრობდა, ტადეო ძუკარისა და ფედერიკო ძუკარის ფრესკებით იყო მორთული.

 მეთექვსმეტე საუკუნე 
1558 წელს, ცნობილმა პაოლო ჯორდანო ორსინიმ, რომელიც დაქორწინდა ტოსკანას დიდი ჰერცოგის, კოზიმო I-ის ქალიშვილ იზაბელა დე მედიჩიზე, ბრაჩანოს ჰერცოგის ტიტული მიიღო. თუმცა, მისმა ფუფუნებისამი ლტოლვამ საბოლოოდ ძალიან ცუდი გავლენა მოახდინა ქალაქის ეკონომიკურ მდგომარეობაზე. ბოლო დიდი მმართველი, სავარაუდოდ, პაოლო ჯორდანო II იყო, ხელოვნებისა და ლიტერატურის მფარველი, რომელმაც ბრაჩანო იტალიის კულტურულ ცენტრად აქცია. 1696 წელს ციხე ლივიო ოდესკალკის, პაპ ინოკენტი XI-ის ძმისშვილს მიჰყიდეს. ოდესკალკის ოჯახი დღემდე ინარჩუნებს ციხესიმაგრეს. ფრანგული ოკუპაციის შემდეგ, ნაგებობა ძვირფასი ავეჯისგან გაძარცვეს.

ორსინი-ოდესკალკის ციხე იტალიური რენესანსული სამხედრო არქიტექტურის ერთ-ერთი ყველაზე აღსანიშნავი ნიმუში და ბრაჩანოს მთავარი ძეგლია. ციხესიმაგრემ დაარსების დღიდან მრავალი რესტავრაცია გაიარა. მას აქვს მდიდრული ფრესკები, ფრიზები და ჭერი. ბრაჩანოს ლორდების სათავეში ყოფნის დროს აქ ფერადი გობელენებიც კი მზადდებოდა. მე-15 საუკუნის ბოლოს შექმნილი ჰერაკლეს გმირობებისMalcolm Bull, The Mirror of the Gods, How Renaissance Artists Rediscovered the Pagan Gods, Oxford UP, 2005,  is still visible. ამსახველი ფრიზი დღემდეა შემორჩენილი.

 მუზეუმი 
ციხის ტერიტორიაზე მდებარე ისტორიულ მუზეუმში წარმოდგენილია პაპებისა და მეფეების დაკვეთით შექმნილი შუა საუკუნეების დროინდელი ძვირფასი ხელოვნების ნიმუშები, მათ შორის უძველესი იარაღები, ავეჯი, ნახატები, წიგნები, ხელნაწერები, ფრესკები და დეკორაციები. მუზეუმი 1952 წელს პრინცმა ლივიო ოდესკალკი IV-მ გახსნა. ამ ადგილას მრავალი ფილმია გადაღებული.

 წყაროები ინტერნეტში 
 ოდესკალკის ოფიციალური გვერდი
 castelleodeschalchi.com
 romecabs.com
 ციხესიმაგრის ვიზუალი

სქოლიო

კატეგორია:რომის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:იტალიის ღირსშესანიშნაობები
კატეგორია:ციხესიმაგრეები
კატეგორია:რენესანსის არქიტექტურა
კატეგორია:ბატალური ხელოვნების ნიმუშები
კატეგორია:ციხესიმაგრეები ანბანის მიხედვით