ივანე ბოდუენ დე კურტენე

ივანე ალექსანდრეს ძე ბოდუენ დე კურტენე (დ. , როძიმინი — გ. 3 ნოემბერი, 1929, ვარშავა) — პოლონელი ენათმეცნიერი. 

ბიოგრაფია
სამეცნიერო-პედაგოგიურ მუშაობას ეწეოდა რევოლუციამდელი რუსეთისა და პოლონეთის უნივერსიტეტებში. იყო კრაკოვის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1887) და პეტერბურგის მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპოდენტი (1897). ბოდუენ დე კურტენე ფუძემდებელია ყაზანის საენათმეცნიერო სკოლისა. ნეო-გრამატიკოსებზბე ადრე გაილაშქრა ა. შლაიხერის ნატურალიზმის წინააღმდეგ. იგი არ მიმხრობია არც ნეოგრამატიკოსთა მიმდინარეობას, თუმცა მათთან საერთო ზოგი დებულება დამოუკიდებლად ჩამოაყალიბა. ფ. სოსიურთან ერთად ბოდუენ დე კურტენემ დიდი გავლენა მოახდინა თანამედროვე ენათმეცნიერების განვითარებაზე კერძოდ, მათ მოძღვრებას ემყარება პრაღის სტრუქტურალისტური სკოლა. ბოდუენ დე კურტენე ენას მიიჩნევდა კოლექტიურ-ინდივიდუალურ მოვლენად ხოლო ენათმეცნიერებას — ფსიქოლოგიურ-სოციოლოგიურ მეცნიერებად. მოითხოვდა ენათა შესწავლას, როგორც ისტორიულ, ისე სტატისტიკური თვალსაზრისით. ბოდუენ დე კურტენემ დიდად შეუწყო ხელი ფონეტიკის განვითარებას. მან და მისმა მოწაფემ ნ. კრუშევსკიმ საფუძველი ჩაუყარეს ფონემის თეორიას და ფონოლოგიას. ბოდუენ დე კურტენე ყურადღებას ამახვილებდა იმ სიძნელეებზე, რომლებიც თავს იჩენს ენათა ნათესაობის დადგენის დროს. იგი სკეპტიკურად იყო განწყობილი ენათა გენეალოგიური კლასიფიკაციის მიმართ, ვინაიდან მიაჩნდა, რომ ყველა ენა ნარევია, ხოლო ნარევი ენები ძნელად ექვემდებარება კლასიფიკაციას. მან დასვა საკითხი ენათა ახალი კლასიფიკაციის შესახებ, რომელიც დააჯგუფებს სხვადასხვა წარმოშობის, მაგრამ ურთიერთგავლენის შედეგად დანათესავებულ ენებს. ეს იდეა შემდგომში განავითარეს პრაღის სკოლის წარმომადგენლებმა (ნ. ტრუბეცკოი, რ. იაკობსონი), რომლებმაც ენათა ამ ახლებურ დაჯგუფებას „ენათა კავშირი“ უწოდეს.

ლიტერატურა

სქოლიო

კატეგორია:პოლონელი ენათმეცნიერები
კატეგორია:წმინდა ანას II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა ანას III ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის II ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წმინდა სტანისლავის III ხარისხის ორდენის კავალრები