გაეროს აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფი

გაეროს აღმოსავლეთ ევროპის სახელმწიფოთა ჯგუფი (EEG) - გაეროს ხუთი რეგიონული ჯგუფიდან ერთ-ერთი, შედგება აღმოსავლეთ, ცენტრალური და სამხრეთ ევროპის 23 წევრი სახელმწიფოსგან.

სხვა რეგიონული ჯგუფების მსგავსად, მას არავალდებულო ხასიათი აქვს და განიხილება რეგიონული და საერთაშორისო დონის საკითხები. გარდა ამისა, ჯგუფი მუშაობს გაეროს ორგანოებში ადგილების განაწილებაზე რეგიონიდან კანდიდატების წარდგენით.

 ისტორია 
1964 წელს რეგიონული ჯგუფების შექმნამდე, გაეროს უშიშროების საბჭოში იყო აღმოსავლეთ ევროპისა და აზიის ადგილი, რომელიც 1946-1964 წლებში ეკავათ აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებს (მათ შორის საბერძნეთსა და თურქეთს), ასევე თანამედროვე დასავლეთ ევროპისა და სხვა ქვეყნების და აზია-წყნარი ოკეანის ჯგუფების წევრებს.

შექმნიდან მოყოლებული, ჯგუფი მნიშვნელოვნად შეიცვალა სხვადასხვა წევრი სახელმწიფოების დაშლის გამო: საბჭოთა კავშირი 1991 წელს, იუგოსლავია 1991-2006 წლებში და ჩეხოსლოვაკია 1993 წელს. გარდა ამისა, გერმანიის გაერთიანების პროცესის შედეგად, ჯგუფმა დაკარგა გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა.

 წევრები 
მინი|300x300პქ| აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფი

 ამჟამინდელი წევრები 
აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფის ამჟამინდელი წევრი სახელმწიფოებია:

 ისტორიული წევრები 

  (1966–1993)
  (1966–1992)
  (1973–1990)

 წარმომადგენლობა 
აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფს გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის უშიშროების საბჭოში (UNSC) ორი ადგილი აქვს; მუდმივი ადგილი უჭირავს რუსეთს, ხოლო არჩევითი ადგილი ჯგუფის რომელიმე მეორე წევრს. ჯგუფს ასევე უჭირავს 6 ადგილი გაეროს ეკონომიკურ და სოციალურ საბჭოში და 6 ადგილი გაეროს ადამიანის უფლებათა საბჭოში. ასევე, მას შეუძლია თავისი მოქალაქეების არჩევა გაეროს გენერალური ასამბლეის პრეზიდენტად; ბოლოს, უნგრეთიდან ჩაბა კოროში ამ თანამდებობაზე 2022 წელს აირჩიეს და სამოცდამეშვიდე სესიაზე.

 უშიშროების საბჭო 
აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფს უშიშროების საბჭოში ორი ადგილი უჭირავს, 1 არამუდმივი და 1 მუდმივი. ჯგუფიდან უშიშროების საბჭოს ამჟამინდელი წევრები არიან: 
ქვეყანა ტერმინი მუდმივი 2024 წლის 1 იანვარი – 2025 წლის 31 დეკემბერი

 ეკონომიკური და სოციალური საბჭო 
აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფს გაეროს ეკონომიკურ და სოციალურ საბჭოში ექვსი ადგილი უჭირავს. ეკონომიკური და სოციალური საბჭოს ამჟამინდელი წევრები ჯგუფიდან არიან:
ქვეყანა ტერმინი 2024 წლის 1 იანვარი – 2026 წლის 31 დეკემბერი 2023 წლის 1 იანვარი – 2025 წლის 31 დეკემბერი (ვაკანტური)   2025 წლის 1 იანვარი – 2027 წლის 31 დეკემბერი 

 ადამიანის უფლებათა საბჭო 
აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფს გაეროს ადამიანის უფლებათა საბჭოში ექვსი ადგილი უჭირავს. ეკონომიკური და სოციალური საბჭოს ამჟამინდელი წევრები ჯგუფიდან არიან:
ქვეყანა ტერმინი 2024 წლის 1 იანვარი – 2026 წლის 31 დეკემბერი 2023 წლის 1 იანვარი – 2025 წლის 31 დეკემბერი  2025 წლის 1 იანვარი – 2027 წლის 31 დეკემბერი 

 გენერალური ასამბლეის თავმჯდომარეობა 
ყოველ ხუთ წელიწადში ერთხელ, 2 და 7 ციფრებით დასრულებულ წლებში, აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფს უფლება აქვს აირჩიოს გენერალური ასამბლეის პრეზიდენტი. 

ქვემოთ მოცემულია რეგიონიდან პრეზიდენტების სია 1963 წელს მისი ოფიციალური შექმნიდან:

 წევრობის ქრონოლოგია 
დროთა განმავლობაში აღმოსავლეთ ევროპის ჯგუფის მნიშვნელოვანი ცვლილებების გათვალისწინებით, მისი წევრების რაოდენობაც შეიცვალა.
წლები წევრების რაოდენობა შენიშვნები 1966–1973 წწ. 10 პოლონეთი, ჩეხოსლოვაკია, უნგრეთი, იუგოსლავია, ალბანეთი, ბულგარეთი, რუმინეთი, საბჭოთა კავშირი ; უკრაინა (როგორც უკრაინის სსრ ) და ბელარუსი (როგორც ბელორუსიის სსრ ) დამოუკიდებელი წევრები იყვნენ (იხილეთ აქ ) 1973–1990 წწ. 11 გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა, როგორც წევრი 1990 წელი 10 გერმანიის გაერთიანება 1991–1992 წწ. 21 საბჭოთა კავშირის დაშლა ( ესტონეთი, ლატვია, ლიეტუვა, მოლდოვა, საქართველო, სომხეთი, აზერბაიჯანი ), იუგოსლავიის დაშლა ( სლოვენია, ხორვატია, ბოსნია-ჰერცეგოვინა, მაკედონია ) 1993 წელი 22 ჩეხოსლოვაკიის ( ჩეხეთი, სლოვაკეთი ) დაშლა 2006 წლიდან დღემდე 23 სერბეთისა და მონტენეგროს დაშლა ( სერბია, მონტენეგრო )

 სქოლიო 

კატეგორია:გაერო
კატეგორია:გაეროს რეგიონული ჯგუფები