კარლ ისიდორ კორი

კარლ ისიდორ კორი (, დ. 24 თებერვალი, 1865, მოსტი, ჩრდილოეთ ჩეხეთი — გ. 31 აგვისტო, 1954, ვენა) — ჩეხ-ავსტრიელი ზოოლოგი, პრაღის გერმანული უნივერსიტეტის რექტორი. კარლ ფერდინანდ კორის მამა.

ბიოგრაფია
კარლ ისიდორ კორი დაიბადა 1865 წლის 24 თებერვალს, ქალაქ მოსტში. მისი მამა, ფრანც ედუარდ კორი, წარმოშობით ინდრჟიხუვგრადეციდან იყო.Matriční záznam o narození a křtu  – * 7. 2. 1812 Franz Eduard, otec Joseph Cory a matka Karolina Pelclová, jejíž otec byl František Martin Pelcl კორმა ზოოლოგია კარლის  უნივერსიტეტში ისწავლა, რის შემდეგაც სწავლა ლაიფციგის უნივერსიტეტში გააგრძელა, სადაც 1889 წელს ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი მიიღო. ორ წელიწადში მან პრჟაში მედიცინის დოქტორის ხარისხიც დაიცვა, ხოლო 1892 წელს ზოოლოგიასა და შედარებით ანატომიაში ჰაბილიტაცია  (მეცნიერული კვალიფიკაციის დადასტურების პროცესი, რომელიც დოქტორის ხარისხზე მაღალ დონედ ითვლება) მოიპოვა.

შემდეგ კარლ ისიდორ კორი მუშაობდა პრაღის გერმანულ ტექნიკურ უნივერსიტეტში — თავდაპირველად ზოოლოგიის პროფესორის ასისტენტად, 1898 წელს კი გახდა ექსტრაორდინარული პროფესორი, ხოლო 1905 წელს — სრული პროფესორი. უნივერსიტეტი მხარს უჭერდა მის სამეცნიერო საქმიანობას და 1898 წელს კორის ტრიესტში დარჩენის საშუალება მისცა. იქ იგი გახდა ადგილობრივი ზოოლოგიური სადგურის დირექტორი და ამავდროულად ხელმძღვანელობდა ოკეანოგრაფიულ ბიოლოგიური კვლევების სადგურს, რომელიც ცხოველებისა და მცენარეების შესწავლას ემსახურებოდა. კორი სპეციალიზირდებოდა ზოგიერთი ზღვის ცხოველის კვლევაში, განსაკუთრებით — ფორონიდების (Phoronida) ჯგუფის, რომელზეც მან 1930-იან წლებში ორი პუბლიკაცია დაწერა. ის ასევე იკვლევდა სხვადასხვა ჯგუფის ზღვის უხერხემლოებს. 

1918 წელს კარლ ისიდორ კორი ოჯახთან ერთად დაბრუნდა პრაღაში. 1919 წლიდან 1936 წლამდე ის პრაღის გერმანული უნივერსიტეტის პროფესორი იყო. ჩეხოსლოვაკიის რესპუბლიკის დაარსების შემდეგ, გერმანულ უნივერსიტეტში საბუნებისმეტყველო მეცნიერებები გამოეყო ფილოსოფიურ ფაკულტეტს და დამოუკიდებელი საბუნებისმეტყველო ფაკულტეტი ჩამოყალიბდა. 1921-1923 წლებში კორი ამ ფაკულტეტის დეკანი იყო. მან სამჯერ დაიკავა უნივერსიტეტის რექტორის პოსტი (1925-1926, 1927-1928 და 1930-1931 წწ.), ხოლო ხუთი აკადემიური წლის განმავლობაში იყო უნივერსიტეტის პრორექტორი.

ჩეხოსლოვაკიის დაარსების შემდეგ კარლ ისიდორ კორი სათავეში ჩაუდგა ზოოლოგიის ინსტიტუტს, ხოლო 1925 წლიდან — პრაღის ზოოლოგიის ინსტიტუტს. ის ასევე იყო მეცნიერებათა და ხელოვნების ჩეხოსლოვაკიის გერმანული საზოგადოების წევრი და საშუალო სკოლებისთვის პედაგოგიური კვალიფიკაციების შემმოწმებელი სამეცნიერო-საგამოცდო კომისიის დირექტორის მოადგილე.

სამეცნიერო წრეებში კორი მეტწილად ცნობილია თავისი ვაჟით — ბიოქიმიკოსით კარლ ფერდინანდ კორით, რომელმაც თავის ცოლთან, ჰერტი ტერეზა კორისთან ერთად, 1947 წელს ნობელის პრემია მოიპოვა „გლიკოგენის კატალიზური გარდაქმნის აღმოჩენისთვის“.

ბიბლიოგრაფია
Die Nephridien der Cristatella, 1893. GoogleBooks
Das Auftriebsieb – Eine Vorrichtung zum Reinigen, Sortiren und Conserviren des pelagischen Auftriebes, 1893. GoogleBooks
Das Objecttischaquarium, 1893. GoogleBooks
mit Heinrich Georg Bronn: Klassen und Ordnungen des Tierreichs: Würmer, 1904. GoogleBooks
Das Blutgefäßsystem des jungen Ammocoetes, 1906. GoogleBooks
Der Naturfreund am Strande der Adria und des Mittelmeergebietes, 1910.
Die Tierwelt Deutschlands und der angrenzenden Meeresteile nach ihren Merkmalen und nach ihrer Lebensweise: Muschellinge oder Molluscoidea und Manteltiere oder Tunicata : (Kamptozoa, Phoronidea, Bryozoa, Tunicata, Ascidiae). G. Fischer 1930.
Biologie der Tiere: Entwicklung, Bau und Leistung des Tierkörpes. Eine Einführung für Studierende der Medizin und der Naturwissenschaften, Urban & Schwarzenberg 1935. GoogleBooks
Kamptozoa, Phoronidea, Bryozoa, in: Handbuch der Zoologie, 1929–1941. GoogleBooks

ლიტერატურა
Helmut Dolezal. Cori, Carl Isidor // Neue Deutsche Biographie (нем.). — Berlin: Duncker & Humblot, 1957. — Bd. 3. — S. 360. — ISBN 3-428-00184-2.

რესურსები ინტერნეტში
 Перепись населения Праги 1830-1910 (1920), Карл Исидор Кори *1865 
 Подробная биография на сайте mumost.cz

სქოლიო

კატეგორია:ზოოლოგები ეროვნების მიხედვით
კატეგორია:ზოოლოგები