მხედველობის ორგანოები

მხედველობის ორგანოები — ადამიანისა და ცხოველების ორგანოები, რომელთა რეცეპტორები აღიქვამენ სინათლით გაღიზიანებას და განაპირობებენ მხედველობით ფუნქციას. მხედველობის ორგანოები შედგება ნერვული ნაწილისაგან, რომელიც შეიცავს ფოტორეცეპტორულ, ე. ი. სინათლის შემგრძნებ უჯრედებს, და ნაწილებისაგან, რომლებიც უზრუნველყოფენ სინათლის სხივების მოხვედრას რეცეპტორულ ელემენტებზე. ზოგი მხედველობის ორგანოები შეიგრძნობს მხოლოდ სინათლის მიმართულებასა და ინტენსიურობას (ე. წ. ფოტოსკოპური მხედველობა), ზოგი კი უზრუნველყოფს საგნის ხატის შეგრძნებას (ე. წ. ეიდოსკოპური მხედველობა). 

სინათლის რეცეფცია უმარტივესი სახით ხორციელდება დიფუზურად გაფანტული ფოტორეცეპტორული უჯრედებით. მათი ჯგუფებად თავმოყრით და გაერთიანებით წარმოიქმნება სხვადასხვა სირთულის ჯერ მარტივი და შემდეგ რთული თვალები. ძლიერ სპეციალიზებული მარტივი თვალების (ე. წ. ომატიდიუმების) გაერთიანების შედეგია ზოგი რგოლოვანი ჭიის, კიბოსნაირებისა და მწერების რთული ფასეტური თვალები. მარტივი თვალების გართულების მეორე გზით არის მიღებული ე. წ. კამერული თვალები, რომლებიც განსაკუთრებულ სირთულეს აღწევენ თავფეხიან მოლუსკებსა და ხერხემლიანებში.

ლიტერატურა
ნათაძე ლ., ხერხემლიან ცხოეელთა შედარებითი ანატომია, თბ., 1962;

კატეგორია:მხედველობა