მარიონეტული სახელმწიფო

მარიონეტული სახელმწიფო, მარიონეტული რეჟიმი, მარიონეტული მთავრობა ან მოჩვენებითი მთავრობა წარმოადგენს სახელმწიფოს, რომელიც დე იურე დამოუკიდებელია, თუმცა დე ფაქტო მთლიანად ექვემდებარება და ემორჩილება გარე ძალებს.Compare:  მარიონეტულ სახელმწიფოებს აქვთ ფორმალური სუვერენიტეტი, უცხო ძალა კი რეალურ კონტროლს ახორციელებს მათზე ეკონომიკური თუ სამხედრო ზეწოლით. ადგილობრივი მთავრობის შენარჩუნებით, გარე ძალა თავს არიდებს ყოველგვარ პასუხისმგებლობას და ამავდროულად წარმატებით ახდენს ამავე მთავრობის პარალიზებას.

მარიონეტული სახელმწიფოები განსხვავდებიან მოკავშირეებისგან, რომლებიც საკუთარი ინიციატივით ან ნებაყოფლობით დადებული ხელშეკრულებების შესაბამისად მოქმედებენ. მარიონეტული სახელმწიფოები იძულებულნი არიან, იურიდიულად დაამტკიცონ და ლეგიტიმაცია მიანიჭონ იმ ქმედებებს, რომლებიც უკვე განხორციელებულია უცხო ძალის მიერ, მიუხედავად იმისა, შეესაბამება თუ არა ეს ქმედებები ადგილობრივი მოსახლეობის ინტერესებს ან ქვეყნის შიდა კანონმდებლობას.

 მახასიათებლები 
მარიონეტულ სახელმწიფოებს ფორმალურად აქვთ ავტორიტეტის გარე ნიშნები, როგორიცაა სახელი, დროშა, ჰიმნი, კონსტიტუცია, კანონმდებლობა, დევიზი და მთავრობა, თუმცა ეს ყველაფერი მხოლოდ ფორმალურობას წარმოადგენს. რეალურად, ისინი სრულად ექვემდებარებიან იმ სახელმწიფოს, რომელიც მათი ფორმირების პროცესს მართავს, მათ ეკონომიკურად აფინანსებს ან პოლიტიკურ და ადმინისტრაციულ გადაწყვეტილებებს აკონტროლებს. საერთაშორისო სამართალი ასეთ ოკუპირებულ მარიონეტულ სახელმწიფოებს ლეგიტიმურად არ აღიარებს.

მარიონეტულმა სახელმწიფოებმა შეიძლება შეწყვიტონ მარიონეტებად ყოფნა შემდეგი გზებით:

 მილიტარული გზით "პატრონი" სახელმწიფოს დამარცხება (როგორც ევროპასა და აზიაში 1945 წელს),
 "პატრონ" სახელმწიფოში შერწყმა (როგორც ადრეულ საბჭოთა კავშირში),
 დამოუკიდებლობის მიღწევა

 ტერმინოლოგია 
ტერმინი წარმოადგენს მეტაფორას, სადაც მარიონეტი თოჯინა, როგორც მართული სახელმწიფო, იმართება სხვისი ჩართულობით სიმების გამოყენებით. ტერმინი "მარიონეტული მთავრობა" პირველად გამოიყენეს1884 წელს, ეგვიპტის ხედივატთან მიმართებით.

 მეცხრამეტე საუკუნის მაგალითები 
 ფრანგი რევოლუციონერი და ნაპოლეონის კლიენტები 
მინი| პირველი საფრანგეთის იმპერია და მისი სატელიტი სახელმწიფოები 1812 წელს
ნიდერლანდებში ბატავიანის რესპუბლიკა საფრანგეთის რევოლუციური მფარველობის ქვეშ შეიქმნა.

საფრანგეთის პირველი რესპუბლიკის ინიციატივით, მე-18 საუკუნის ბოლოს და მე-19 საუკუნის დასაწყისში იტალიაში ჩამოყალიბდა მცირე რესპუბლიკები, რომლებიც ისტორიაში ცნობილია როგორც „ძმური რესპუბლიკები“.

აღმოსავლეთ ევროპაში ნაპოლეონის საფრანგეთის პირველმა იმპერიამ დააარსა ვარშავის საჰერცოგო, რომელიც პოლონეთში მოქმედ მარიონეტულ სახელმწიფოს წარმოადგენდა.

 ბრიტანეთის იმპერია 
მინი| ბრიტანეთის ინდოეთის იმპერიის რუკა, სამთავროები ყვითლად
1896 წელს ბრიტანეთმა შექმნა სახელმწიფო ზანზიბარში.

სქოლიო

კატეგორია:პოლიტიკური ტერმინები