ფიჯის კონსტიტუცია

ფიჯის კონსტიტუცია ― ფიჯის უზენაესი კანონი. მოქმედი კონსტიტუცია 2013 წლით თარიღდება და რიგით მეოთხეა ფიჯის ისტორიაში. პირველი კონსტიტუცია 1970 წელს მიიღეს, დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, მაგრამ 1987 წელს, ორი სამხედრო გადატრიალების შემდეგ, კონსტიტუცია გააუქმეს. მეორე კონსტიტუცია, ფიჯის სუვერენული დემოკრატიული რესპუბლიკის კონსტიტუცია, 1990 წელს მიიღეს. კონსტიტუცია დისკრიმინაციულ დებულებებს მოიცავდა, რისი მეშვეობითაც პრემიერ-მინისტრის თანამდებობას და წარმომადგენელთა სახლში უმრავლესობას აბორიგენ ფიჯელებს უტოვებდა, მიუხედავად იმისა, რომ იმ დროისთვის ისინი მოსახლეობის უმცირესობას წარმოადგენდნენ. ამით ინდური წარმოშობის ფიჯელების თემი იყო უკმაყოფილო, რომელიც ქვეყნის მოსახლეობის თითქმმის ნახევარს შეადგენდა და 1990-იანი წლების შუა ხანებში მთავრობა კონსტიტუციის გადაწერას დათანხმდა. მესამე კონსტიტუცია, ფიჯის კუნძულების რესპუბლიკის კონსტიტუცია, 1997 წელს მიიღეს. მოქმედი კონსტიტუცია 2013 წელსაა მიღებული.

ისტორია
ფიჯის პირველი კონსტიტუცია 1970 წელს მიიღეს, გაერთიანებული სამეფოსგან დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ. კონსტიტუციაში შეტანილი იყო ის დებულებები, რომლებიც აბორიგენი უმცირესობის პოლიტიკურ უზენაესობას უზრუნველყოფდა. როცა 1987 წლის არჩევნების შემდეგ მთავრობაში უმრავლესობა ინდური წარმომავლობის პოლიტიკოსებმა დაიკავეს, ამას სამხედრო გადატრიალება მოჰყვა, რასაც შედეგად 1990 წლის კონსტიტუცია მოჰყვა, რომელიც კიდევ უფრო მკაცრ დებულებებს მოიცავდა.

1997 წელს ფიჯიში რიგით მესამე კონსტიტუცია მიიღოს. 1999 წლის არჩევნებში პირველად ფიჯის პრემიერ-მინისტრი ინდური წარმომავლობის მაჰენდრა ჩაუდრი გახდა, რასაც 2000 წელს გადატრიალების მცდელობა მოჰყვა. მოქმედი კონსტიტუცია 2013 წელსაა მიღებული და ინდური წარმოშობის ფიჯელებს თანაბარი სტატუსი აქვთ.

1970 წლის კონსტიტუცია
ფიჯის 1970 წლის კონსტიტუცია 1970 წლის 9 ოქტომბერს შევიდა ძალაში, რითიც ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობას გაესვა ხაზი (თუმცა თანამეგობრობაში დარჩა).

კონსტიტუციის მიხედვით, წარმომადგენელთა პალატაში 22 ადგილი ფიჯელი ამომრჩევლისთვის იყო განკუთვნილი, 22 ადგილი ― ინდური წარმოშობის მქონეთათვის, ხოლო 8 ― იმ ამომრჩეველებისთვის, რომლებიც ამ ჯგუფებს არ მიეკუთვნებოდნენ.

1977 წლის არჩევნების შემდეგ ფიჯის საკონსტიტუციო კრიზისი დაიწყო, რამაც ძალაუფლების შეუფერხებელ გადაცემას შეუშალა ხელი.

1987 წელს პრემიერ-მინისტრი ტიმოჩი ბავადრა გახდა, რომლის კაბინეტის უმრავლესობა ინდური წარმოშობის წევრებმა დაიკავეს. მანამდე პრემიერ-მინისტრის კაბინეტში ყოველთვის მცირე რაოდენობით ინდური წარმოშობის ფიჯელები იყვნენ. ფიჯის არმია წარმომადგენელთა პალატაში შეიჭრა, კაბინეტის რამდენიმე წევრი დააპატიმრა, მათ შორის, პრემიერ-მინისტრიც. გადატრიალების შემდეგ 1970 წლის კონსტიტუციის მოქმედება შეჩერდა.

იხილეთ აგრეთვე
კონსტიტუციონალიზმი

სქოლიო

კატეგორია:ფიჯის კონსტიტუცია
კატეგორია:1997 წლის დოკუმენტები
კატეგორია:1997 წელი სამართალში
კატეგორია:1997 წელი ფიჯიში
კატეგორია:ფიჯის კონსტიტუცია (1997)