ბეატრის ვუდი

ბეატრის ვუდი (, დ. 3 მარტი, 1893, სან-ფრანცისკო — გ. 12 მარტი, 1998, ოჯაი) — ამერიკელი მხატვარი, მწერალი და ჟურნალისტი, რომელიც მუშაობდა ისეთ მოძრაობებში, როგორიცაა დადაიზმი და სიურრეალიზმი.

ცხოვრება და შემოქმედება
ბეატრისი დაიბადა მდიდარ, პატივცემულ ოჯახში. 1898 წელს ვუდი გადავიდა ნიუ-იორკში, საიდანაც ხშირად მოგზაურობდნენ ევროპაში. გოგონამ ახალგაზრდობა — პირველი მსოფლიო ომის დაწყებამდე — პარიზში გაატარა, სადაც 1912 წლიდან სწავლობდა ხელოვნების ისტორიას ჯულიანის აკადემიაში. ბეატრისი გარკვეულ დროს ატარებს ჟივერნიში, კლოდ მონეს ქალაქში და საომარი მოქმედებების დაწყებისთანავე იგი ბრუნდება ნიუ-იორკში. აქ ბეატრის ვუდი მარსელ დიუშანთან და ანრი-პიერ როშესთან ერთად აქვეყნებს ამერიკაში პირველ დადაისტურ ჟურნალს, The Blind Man. 1920-იან წლებში გოგონას მეტსახელად „მამა დადა“ შეარქვეს.

ვუდს დამოუკიდებელი, ექსცენტრიული ხასიათი ჰქონდა. უიღბლო სასიყვარულო ურთიერთობისა და ქორწინების შედეგად ის ჩერდება მონრეალში, სადაც გარკვეული პერიოდის განმავლობაში გამოდის როგორც ვარიეტის მოცეკვავე. მისი ურთიერთობა მდიდარ მშობლებთან ძალიან დაძაბული იყო, რადგან მათ არ სურდათ, რომ მათ ქალიშვილს ბოჰემური ცხოვრების წესით ეცხოვრა. სურდა რა გამხდარიყო თავისუფალი მხატვარი და დამოუკიდებლად ეცხოვრა, ბეატრისი საცხოვრებლად გადავიდა ლოს-ანჯელესში, იქ შეისწავლა კერამიკა და 1930-იანი წლების დასაწყისიდან თავისი ნამუშევრები მიუძღვნა ხელოვნების ამ დარგს. კალიფორნიის ქალაქ ოჯაიში საცხოვრებლად გადასვლის შემდეგ, ბეატრის ვუდმა დიდი ყურადღება დაუთმო აღმოსავლურ მისტიკურ სწავლებებსა და ფილოსოფიას. იგი მჭიდრო კავშირში იყო თეოსოფისტ გურუ ჯიდუ კრიშნამურტთან, რომელმაც დიდი გავლენა მოახდინა მხატვარზე. 1938 წელს იგი კვლავ დაქორწინდა, ამჯერად ინჟინერ სტივ ჰოგზე.

1961 წელს იაპონიაში გაიმართა ვუდის ნამუშევრების გამოფენა. 1961—1965 წლებში ის ცხოვრობდა და მუშაობდა ინდოეთში. 1972 წელს ის კვლავ ეწვია ინდოეთს.

რაიმე კონკრეტული პოლიტიკური ან იდეოლოგიური თეორიების დაცვის გარეშე, ვუდმა დიდი გავლენა მოახდინა ზოგიერთი თანამედროვე მხატვრული მოძრაობის, კერძოდ დადაიზმის განვითარებაზე. მის ახლო ნაცნობებსა და საყვარლებს შორის უნდა აღვნიშნოთ მე-20 საუკუნის მსოფლიო კულტურის ისეთი ცნობილი მოღვაწეები, როგორებიც არიან კომპოზიტორი ედგარ ვარეზი, მოქანდაკე კონსტანტინ ბრინკუში, მხატვრები ფრენსის პიკაბია, მან რეი, ჯოზეფ სტელლა და მწერალი ანაის ნინი.

ვუდი რამდენიმე ლიტერატურული ნაწარმოების ავტორია, ისეთების როგორიცაა: „The Angel Who Wore Black Tights“, ავტობიოგრაფიული „I Shock Myself“, ასევე „Pinching Spanishs and 33th Wife of a Maharajah: A Love Affair in India“. იგი წერდა ფსევდონიმით „გრაფინია ლოლა სკრევინსკაია“.

ვუდის დაბადებიდან 100 წლისთავის აღსანიშნავად გადაიღეს დოკუმენტური ფილმი „Beatrice Wood: Mama of Dada“. ის ასევე იყო 101 წლის ქვრივის, როუზის როლის პროტოტიპი, ჯეიმზ კამერონის მხატვრულ ფილმში „ტიტანიკი“, რომელსაც მსახიობი გლორია სტიუარტი ასრულებს.

ბეტრის ვუდი გარდაიცვალა 1998 წლის 12 მარტს, 105 წლის ასაკის შესრულებიდან, 9 დღის შემდეგ.

ლიტერატურა
 Гарт Кларк. Позолоченное судно: блестящее искусство и жизнь Беатрис Вуд, Garth Clark: Gilded Vessel: The Lustrous Art and Life of Beatrice Wood, Guild Pub 2001, ISBN 1-893164-13-6.
 Марлин Уоллес и Беатрис Вуд. Игра шахмат с сердцем: Столетнее празднование Беатрис Вуд, Marlene Wallace und Beatrice Wood: Playing Chess with the Heart: A Centennial Celebration of Beatrice Wood, Chronicle Books 1994, ISBN 0-8118-0607-3.
 Беатрис Вуд. Я потрясаю саму себя. Автобиография Беатрис Вуд, Beatrice Wood: I Shock Myself. The Autobiography of Beatrice Wood. 1985. Neuauflage Chronicle Books, San Francisco 2006.

სქოლიო

კატეგორია:მხატვრები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:მწერალი ქალები