მონოლითი (შენობა)

„მონოლითი“ () — მრავალსართულიანი შენობა ბაქოში, აზერბაიჯანის დედაქალაქში. მისი სამხრეთი ფასადი გადაჰყურებს ისტიგლალიათის ქუჩას, ჩრდილოეთი ფასადი — აჰმედ ჯავადის ქუჩას, ხოლო მთავარი აღმოსავლეთის ფასადი აზერბაიჯანის გამზირზე მდებარეობს.

შენობა აშენდა 1940 წელს არქიტექტორ კონსტანტინე სენჩიხინის პროექტის მიხედვით. აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის გადაწყვეტილებით, „მონოლითი“ აღიარებულია ადგილობრივი მნიშვნელობის ისტორიულ და კულტურულ არქიტექტურულ ძეგლად.

 ისტორია 
თავდაპირველად, შენობის ადგილზე XIX საუკუნის ბოლოს პატარა ერთსა და ორ სართულიანი სახლები მდებარეობდა. 1930-იან წლებში გადაწყდა ამ ტერიტორიაზე დიდი საცხოვრებელი კორპუსის აშენება, რის გამოც არსებული შენობები დაინგრა და გეოლოგიური კვლევები დაიწყო. კვლევების შედეგად აღმოაჩინეს მონოლითური კლდის დიდი მონაკვეთი, რის გამოც პროექტს „მონოლითი“ უწოდესТайны Баку: «Монолит» — одна из визитных карточек города.

1931-1932 წლებში მშენებლობისთვის მომზადება დაიწყო. 1940 წლისთვის შენობის გარეგანი სამუშაოები, სახურავის ჩათვლით, დასრულდა. შენობის ფოტოები, გადაღებული 1940 წელს ვ. შევცოვის მიერ, ინახება მოსკოვის ფოტო არქივში.

2001-ლ წელს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის ბრძანებით, „მონოლითი“ სახელმწიფოს მიერ დაცულ ობიექტთა ნუსხაში შეიტანეს. შენობა ადგილობრივი მნიშვნელობის ისტორიისა და კულტურის არქიტექტურულ ძეგლად გამოცხადდაAZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI NAZİRLƏR KABİNETİNİN QƏRARI.

„მონოლითში“ სხვადასხვა პერიოდში ცხოვრობდნენ სსრკ სახალხო არტისტი კომპოზიტორი უზეირ ჰაჯიბეკოვი, აზერბაიჯანის სსრ სახალხო პოეტი მირვარიდ დილბაზი, სსრკ სახალხო არტისტი მარზია დავუდოვა, ფილოსოფოსი და აკადემიკოსი ჰეიდარ ჰუსეინოვი, მომღერალი შეილა, რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოს ყოფილი თავმჯდომარის მოადგილე ოქუმია სულთანოვა, აზერბაიჯანის სპორტის კომიტეტის თავმჯდომარე ბაღირ ბაღიროვი და მისი ვაჟი, კინომხატვარი და სსრკ სახელმწიფო პრემიის ლაურეატი ფიქრეტ ბაღიროვი. ასევე, აქ ცხოვრობდნენ აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის სახელმწიფო აკადემიური თეატრის სოლისტი, აზერბაიჯანის სსრ სახალხო არტისტი იდრის აღალაროვი, სსრკ-ის აზერბაიჯანის პრეზიდენტის სპეციალური განყოფილების ხელმძღვანელი, პოლკოვნიკი შამსი რაჰიმოვი და სხვა ცნობილი პიროვნებები.

დღეს „მონოლითის“ კედლებზე განთავსებულია მემორიალური დაფები, რომლებიც მიძღვნილია ამ სახლში მცხოვრები გამოჩენილი პიროვნებებისადმი.

 სქოლიო 

კატეგორია:ბაქოს შენობა-ნაგებობები