დერნექი (პაზარის რაიონი)

დერნექი () — სოფელი პაზარის რაიონში, რიზეს პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რიზედან 44 კილომეტრში, ხოლო რაიონის ცენტრ პაზარიდან 7 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 671 ადამიანი ცხოვრობს.

ისტორია
სოფელი დერნექის ძველი სახელია კოსტანივათი.İrfan Aleksiva - İsmail Bucaklişi, Svacoxo - Laz Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2009,  s. 108, ISBN  978-605-89094-0-3 ქართველმა ენათმეცნიერმა იოსებ ყიფშიძემ 1917 წელს ასევე დაწერა როგორც კოსტანივათი.  ვარაუდობენ, რომ ლაზური ტოპონიმი კოსტანივათი წარმოდგება პიროვნების სახელისგან კოსტანი და ნიშნავს „კოსტანის სამშობლოს“. ეს ტოპონიმი თურქულში შევიდა როგორც კოსტანივატი.
მართლაც, 1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წელიწდეულსა და 1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში მოხსენიებულია როგორც კოსტანივატი.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 372, ISBN 9789157871117.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 619.

სოფელი კოსტანივათი , რომელიც მდებარეობს ლაზეთის რეგიონში, ანტიკურ ხანაში შედიოდა კოლხეთის სამეფოს საზღვრებში. ოსმალებმა, მას შემდეგ რაც 1461 წელს გაანადგურეს ტრაპიზონის იმპერია, 1547 წელს სრულად დაიპყრეს ეს რეგიონიც.,,კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა", (Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua,  Tiflis, 2006, s. 22.  ISBN 99940-61-43-7 1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წელიწდეულის მიხედვით, ეს დასახლება ეკუთვნოდა ტრაპიზონის პროვინციის ლაზისტანის სანჯაყის ათინას კაზას. მოსახლეობა შედგებოდა 30 ოჯახში მცხოვრები 115 ადამიანისგან. თუმცა შესაძლებელია ეს რიცხვი მხოლოდ მამაკაცების რაოდენობას გულისხმობდა. სოფელში დასაბეგრი პირუტყვის რაოდენობა აღრიცხული იყო შემდეგნაირად: 197 ცხვარი, 95 თხა, 60 ძროხა, 8 ხარი და 15 ცხენი.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 373, ISBN 9789157871117.

ნიკო მარმა, 1910 წელს ლაზეთის რეგიონში თავისი კვლევითი მოგზაურობის დროს, სოფლის სახელი ჩაწერა როგორც „კოსტანევი“. მარმა დაწერა, რომ ათინას კაზაში იყო 69 სოფელი, რომელთაგან 64-ში ლაპარაკობდნენ ლაზურად.Nikolay Marr, Lazistan'a Yolculuk (Çeviri: Yulva Muhurcişi), İstanbul, 2016, s. 72, ISBN 9786055753634.  ზაღნატიც იყო ერთ-ერთი სოფელი, სადაც ლაზურად ლაპარაკობდნენ. კოსტანივათის სოფელი პირველი მსოფლიო ომის დროს რუსების ხელში გადავიდა. რუსული მმართველობის პერიოდში, 1917 წელს ლაზეთის რეგიონში კვლევით მოგზაურობისას ქართველმა ენათმეცნიერმა იოსებ ყიფშიძემ სოფლის სახელი რუსულად დაწერა როგორც კოსტანევატი. ამ დროს სოფელში 47 ოჯახში 197 ადამიანი ცხოვრობდა.

სოფელი კოსტანივათი  1928 წლის ოსმალური სოფლების სიის მიხედვით ეკუთვნოდა რიზეს პროვინციის ათინას კაზას ცენტრალურ ნაჰიეს.  1935 წლის საყოველთაო აღწერის დროს, ართვინისა და რიზეს პროვინციების გაერთიანებით შექმნილ ჩორუჰის პროვინციაში იმავე ადმინისტრაციულ პოზიციას ინარჩუნებდა და მისი მოსახლეობა შედგებოდა 341 ადამიანისგან.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 249. რადგან კოსტანივათი ან კოსტანივატი არ იყო თურქული, სოფლის სახელი 1959 წელს შეიცვალა დერნექით. 1965 წლის საყოველთაო აღწერის დროს დერნექის სოფლის მოსახლეობა შედგებოდა 624 ადამიანისგან, რომელთაგან 252 ადამიანმა იცოდა კითხვა და წერა. 

სქოლიო

კატეგორია:პაზარის რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში