ჰოქუმა ბილური

ჰოქუმა იბრაჰიმ ყიზი ბილური (; დ. 3 მარტი, 1926 — გ. 22 ნოემბერი, 2000) — აზერბაიჯანელი პოეტი, ლიტერატურათმცოდნე, აზერბაიჯანის მწერალთა კავშირის წევრი (1958), ფილოლოგიურ მეცნიერებათა კანდიდატი (1963), აზერბაიჯანის სახალხო პოეტი (1998). ირანის აზერბაიჯანის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის აქტიური მონაწილე გახლდათ.

 ბიოგრაფია 
ჰოქუმა ბილური 1926 წლის 3 მარტს ირანის აზერბაიჯანის ქალაქ ზენჯანში მჭედლის ოჯახში დაიბადა. 1933 წლიდან 1943 წლამდე სწავლობდა მშობლიურ ქალაქში, აზერბაიჯანელ გოგონათა საშუალო სკოლაში. სწავლის დასრულების შემდეგ, იგი სკოლაში დარჩა და მასწავლებლად მუშაობდაBilluri Hökümə İbrahim qızı.

ჰოქუმა ბილურის ლიტერატურისადმი ინტერესი ბავშვობაში გაუჩნდა. სკოლის პერიოდში ის ლექსებს სპარსულ ენაზე, ხოლო შემდეგ მშობლიურ აზერბაიჯანულ ენაზე წერდა. მისი შემოქმედება მნიშვნელოვან გავლენას ახდენდა როგორც ირანულ, ასევე აზერბაიჯანულ კულტურაზე.

როდესაც საბჭოთა ჯარები ირანში შევიდნენ, ბილურმა პოლიტიკური საქმიანობა დაიწყო და ხამსას რეგიონის კომუნისტური პარტიის კომიტეტის წევრი გახდა. 1940-იანი წლების დასაწყისში იგი აქტიურად მონაწილეობდა ეროვნულ-განმათავისუფლებელ მოძრაობაში. 1945-46 წლებში ბილური აზერბაიჯანის დემოკრატიული პარტიის ზენჯანის რეგიონალური კომიტეტის პროპაგანდის განყოფილების თავმჯდომარის მოადგილედ მუშაობდა, სსრკ-სა და ირანის კულტურული ურთიერთობის საზოგადოების ზენჯანის განყოფილების თავმჯდომარის მოადგილედ და სსრკ-სა და ირანის ბიბლიოთეკის დირექტორად ზენჯანის კულტურის სახლში.

1946 წლის დეკემბერში, აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დაცემის შემდეგ, ჰოქუმა ბილური იძულებული გახდა სამშობლო დაეტოვებინა და საბჭოთა აზერბაიჯანში გადასულიყო.

სწავლა ბაქოში განაგრძო და 1952 წელს აზერბაიჯანის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიური ფაკულტეტი დაამთავრა. 1952-1954 წლებში ბილური ბაქოს გამომცემლობა „აზერნეშრის“ მხატვრული ლიტერატურის განყოფილებაში რედაქტორად მუშაობდა. ამის შემდეგ, 1954 წლიდან 1956 წლამდე, იგი სწავლობდა პარტიულ სკოლაში, რომელიც კომპარტიის ცენტრალურ კომიტეტთან იყო დაკავშირებული. სწავლისას ბილური აზერბაიჯანის დემოკრატიული პარტიის ცენტრალური კომიტეტის წევრად ორჯერ აირჩიეს.

1956-1960 წლებში ჰოქუმა ბილური აზერბაიჯანის გაზეთის მთავარ რედაქტორად მუშაობდა. 1960-1963 წლებში იგი სსრკ კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის სოციალური მეცნიერებათა აკადემიაში მოსკოვში სწავლობდა, სადაც სადოქტორო თემაზე „ირანის აზერბაიჯანის რეალისტური დემოკრატიული ლიტერატურა“ დისერტაცია დაიცვა.

1964 წლიდან ბილური აზერბაიჯანის სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ახლო აღმოსავლეთის ხალხთა ინსტიტუტში უფროს მეცნიერ თანამშრომლად მუშაობდა. ამ პერიოდში იგი მრავალი ჯილდოს მფლობელი გახდა, მათ შორის აზერბაიჯანის უმაღლესი საბჭოს პრეზიდიუმის საპატიო სიგელისა და სსრკ-ს მედლების.

ბილური 2000 წლის 22 ნოემბერს ქალაქ ბაქოში გარდაიცვალაАнтология поэзии Южного Азербайджана / Составители: Ахундова Э., Гулиева Х.. — Б.: Юрд, 2005. — С. 451—452. — 512 с.. ის ბაქოში, ღირსების II ხეივანში დაკრძალეს.

 სქოლიო 

კატეგორია:დაბადებული 3 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1926
კატეგორია:გარდაცვლილი 22 ნოემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2000
კატეგორია:აზერბაიჯანელი პოეტები
კატეგორია:აზერბაიჯანელი ქალი პოეტები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ბაქოში გარდაცვლილები