ჰალიქტიდები

ჰალიქტიდები () — ფუტკრების სიდიდით მეორე ოჯახი. მოიცავს ფუტკრების 4500-მდე სახეობას. ამ სახეობების წარმომადგენლები მსოფლიოს ყველა კონტინენტზე გვხვდებიან, გარდა ანტარქტიდისა. ჰალიქტიდების ოჯახის წარმომადგენლები მრავალფეროვნებით გამოირჩევიან, გააჩნიათ განსხვავებული ზომა, სხეულის ფორმა და ფერი. გვხვდებიან როგორც მუქი შეფერილობის, ასევე მწვანე, წითელი და იასამნისფერი სახეობები. განსხვავდებიან მამრი და მდედრი ინდივიდებიც. ეს ოჯახი არის პირველი აღმოჩენილი ეუსოციალური ფუტკრების ჯგუფი.

 ეკოლოგია 
ჰალიქტიდების უმეტესობა მიწაში ბუდობენ, ხშირად თიხიან ნიადაგებშიA native ground nesting bee, Nomia melanderi, sustainably managed to pollinate alfalfa across an intensively agricultural landscape ან მდინარის სანაპიროებთან, უფრო იშვიათად ხეებში. ისინი „მასობრივად უზრუნველყოფენ“ თავიანთ შთამომავლებს, და არა პროგრესულად, განსხვავებით თაფლის ფუტკრებისგან, ე.ი. ისინი კვერცხთან ერთად ლუქავენ დიდი რაოდენობით ნექტარსა და მტვერს, რათა მატლმა ერთიანად მიიღოს მისთვის საჭირო საკვები. ჰალიქტიდების ყველა სახეობა, გარდა კლეფტოპარაზიტებისა, მტრით იკვებება და მათ მნიშვნელოვანი როლი მიუძღვით დამტვერვაში.

ეუსოციალობა
ჰალიქტიდების უმეტესი სახეობა ეუსოციალურია (ნაწილობრივ მაინც),
მაგალითად Lasioglossum malachurum. მუშა ფუტკრებსა და დედოფალს შორის მკვეთრად გამოკვეთილი განსხვავებებია, ხოლო მათი საქმიანობა დიფერენცირებული. ჰალიქტიდებში შეინიშნება მრავალფეროვანი სოციალური ქცევები და ინსტინქტები, რომლებზეც შესაძლებელია გავლენა მოახდინოს ისეთმა ფაქტორებმა, როგორებიცაა სეზონი, კლიმატი, ადგილმდებარეობა, ხელმისაწვდომი რესურსები და სხვა.

იმ სახეობებს, რომლებშიც ინდივიდებს არ აქვთ დიფერენცირებული საქმიანობა და მოვალეობები, როგორებიცაა Lasioglossum zephyrus ან Halictus rubicundus, პრიმიტიულ ეუსოციალურ სახეობებს მიაკუთვნებენ. პრიმიტიული ეუსოციალობის კიდევ ერთი მაგალითია  Halictus ligatus. ფუტკრების ამ ოჯახისთვის აგრესიაა იერარქიული და სოციალური წყობის განმსაზღვრელი. ამის მსგავსი პრიმიტიული ეუსოციალური სახეობების არსებობა ეუსოციალობის განვითარებაზე გვიქმნის წარმოდგენას.

კბენა
ჰალიქტიდებში მხოლოდ მდედრ ფუტკრებს აქვთ კბენის უნარი, რაც, მათი არააგრესიული ბუნების გამო, საკმაოდ იშვიათია და მხოლოდ ფუტკრის მოკვლის მცდელობის გამო, ან მასთან შემთხვევითი კონტაქტის დროს ხდება. ნაკბენი უმნიშვნელოა და არანაირ საშიშროებას არ წარმოადგენს ადამიანებისთვის.Forest Preserve District of Will County

ლიტერატურა
ბრაიან ნ., დანფორტი, ალმეიდა კ., The Impact of Molecular Data on Our Understanding of Bee Phylogeny and Evolution, 2013,  გვ. 57-78

რესურსები ინტერნეტში
http://www.cirrusimage.com/Bees_halictid.htm
http://bugguide.net/index.php?q=search&keys=Halictidae&search=Search
http://www.everythingabout.net/articles/biology/animals/arthropods/insects/bees/sweat_bee/

სქოლიო

კატეგორია:მწერები
კატეგორია:ფუტკრები
კატეგორია:ზოოლოგია
კატეგორია:ცხოველები
კატეგორია:ფეხსახსრიანები