ქონაქლი (არჰავის რაიონი)

ქონაქლი () — სოფელი არჰავის რაიონში, ართვინის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს რაიონის ცენტრ არჰავიდან 6 კილომეტრში. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 249 ადამიანი ცხოვრობს.

სოფლის ძველი ისტორიული, ქართული სახელწოდებაა კორდელითი.Taner Artvinli, Artvin Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2013, s. 214, ISBN 978-605-5708-85-6.

ისტორია
სოფელ ქონაქლის ძველი სახელია „კორდელითი“. ლაზური ტოპონიმი კორდელითი წარმოშობილია სიტყვისგან კორდი, რაც ნიშნავს ბელტს, და აღნიშნავს ადგილს, სადაც ბევრი ბელტია.İrfan Aleksiva - İsmail Bucaklişi, Svacoxo - Laz Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2009,  s. 75, ISBN  978-605-89094-0-3 ეს ტოპონიმი თურქულში შევიდა როგორც „კორდელით“. მართლაც, 1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წელიწდეულში და 1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში იგი მოხსენიებულია როგორც „კორდელით“(قوردلت).Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 368, ISBN 9789157871117. 1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში კი იგი დაწერილია როგორც „კოპტონე“ (قوبطونه), რაც შეესაბამება მის ორიგინალურ ფორმას.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 621.

სოფელი კორდელითი მდებარეობდა ლაზეთის რეგიონში, რომელიც ანტიკურ ეპოქაში კოლხეთის სამეფოს ნაწილი იყო. ოსმალებმა, ტრაპიზონის იმპერიის განადგურების შემდეგ, 1547 წელს ეს რეგიონიც სრულად დაიპყრეს.,,კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა", (Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua,  Tiflis, 2006, s. 22. ISBN 99940-61-43-7 1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წელიწდეულის თანახმად, ეს დასახლება ეკუთვნოდა ტრაპიზონის პროვინციის ლაზისტანის სანჯაყის არჰავის რაიონს. მოსახლეობა შედგებოდა 53 ოჯახში მცხოვრები 143 ადამიანისგან. თუმცა, შესაძლებელია ეს რიცხვი მხოლოდ მამაკაცების რაოდენობას გულისხმობდა. სოფელში საგადასახადო აღრიცხვაზე მყოფი ცხოველების რაოდენობა შეადგენდა: 24 თხა და ცხვარი, 5 ცხენი, 210 ძროხა და 3 ხარი..Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 368-369, ISBN 9789157871117.

სოფელი კორდელითი  პირველი მსოფლიო ომის წლებში რუსეთის მმართველობის საზღვრებში მოექცა. ქართველმა ენათმეცნიერმა იოსებ ყიფშიძემ 1917 წელს ლაზეთის რეგიონში ჩატარებული კვლევითი ექსპედიციის დროს, სოფელში, რომელსაც ის აღნიშნავდა როგორც „კორდელითი“, დაწერა, რომ 15 ოჯახში 80 ადამიანი ცხოვრობდა.

სოფელი კორდელითი, 1928 წლის ოსმალური სოფლების სიის მიხედვით, ეკუთვნოდა რიზეს პროვინციის ხოფას რაიონის არჰავის თემს. 1935 წლის საყოველთაო აღწერაში იგი ჩორუჰის პროვინციაში იმავე ადმინისტრაციულ მდგომარეობაში იმყოფებოდა და მისი მოსახლეობა 337 ადამიანისგან შედგებოდა. ამ დროისთვის ჩორუჰის პროვინცია ჩაენაცვლა ართვინისა და რიზეს პროვინციებს.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 248. რადგან „კორდელითი“ ან „კორდელით“ არ იყო თურქული, სოფლის სახელი 1959 წელს შეიცვალა „ქონაქლით“.Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, Ankara, 1968, s. 706. 1965 წლის საყოველთაო აღწერაში ქონაქლის სოფლის მოსახლეობა 428 ადამიანისგან შედგებოდა და ამ მოსახლეობიდან 223 ადამიანმა იცოდა კითხვა-წერა.

სქოლიო

კატეგორია:არჰავის რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში