მარია ტერეზა ანიეზი

მარია ტერეზა ანიეზი ( იტალ. Maria Teresa Agnesi Pinottini ; დ. 17 ოქტომბერი , 1720, მილანი — გ. 19 იანვარი, 1795, იქვე) — იტალიელი პიანისტი და კომპოზიტორი, ცნობილი მათემატიკოსის, მარია გაეტანა ანიეზის, უმცროსი და.

 ბიოგრაფია 
მარია ტერეზა ანიეზმა სახელი ყველაზე მეტად თავისი მუსიკალური ნაწარმოებებით გაითქვა, თუმცა კლავესინზეც შესანიშნავად უკრავდა და მღეროდა. ჩვენამდე მოღწეული ნამუშევრების უმეტესობა განკუთვნილია კლავიშებიან მუსიკალურ ინსტრუმენტებზე შესასრულებლად, აგრეთვე სოლო ან თანაშემსრულებელთა პარტიებისთვის. მარია ტერეზა ანიეზი დაიბადა მილანში პიეტრო ანიეზის არისტოკრატულ ოჯახში. თავის უფროს და უფრო ცნობილ დასთან, მარია გაეტანასთან, ერთად ადრეული ასაკიდანვე მიიღო განათლება. მარია გაეტანა ნიჭიერი მათემატიკოსი იყო და ბევრ უცხო ენაზე საუბრობდა. სანამ ის ლექციებს კითხულობდა მთელ ევროპაში, მარია ტერეზა კონცერტებს ატარებდა. მარია ტერეზა 1752 წლის 13 ივნისს პიერ ანტონიო პინოტიზე დაქორწინდა და მეუღლესთან ერთად დასახლდა იმ მხარეში, სადაც მხატვრები და ინტელექტუალები ცხოვრობდნენ. თუმცა საბოლოოდ ოჯახი გაკოტრდა, რის შემდეგაც პინოტი მალე გარდაიცვალა.

 კარიერა 
მარია ტერეზას შესახებ ცოტა რამ არის ცნობილი. არ არსებობს ინფორმაცია მისი განათლებისა და მასწავლებლების შესახებ. თითქმის არ არსებობს ზუსტი ინფორმაცია მისი ნაწარმოებების დაწერის თარიღზე. მისი მრავალი ნამუშევარი დაიკარგა, თუმცა არსებობს მტკიცებულება, რომ ისინი ოდესღაც არსებობდა. მოძრაობა ქალთა უფლებებისთვის უფრო ფართოდ იყო გავრცელებული ვენასა და დრეზდენში, ვიდრე მის მშობლიურ მილანში. ამიტომ მარია ტერეზას შეეძლო წარმატებული კარიერა ჰქონოდა და ამ ქალაქებში უფრო მადლიერი აუდიტორია ეპოვნა, ვიდრე მილანში.

მარია ტერეზამ რამდენიმე ცნობილი კონცერტი გამართა. მათ შორის, სავარაუდოდ,  ყველაზე ცნობილი იყო 1739 წლის 16 ივლისის გამოსვლა, როდესაც მისმა მუსიკამ დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ცნობილ ფრანგ მოგზაურზე, შარლ დე ბროსეზე. თუმცა ბროსეს გარდა, გრაფმა ჯეროლამო რიკატიმ მას გაუგზავნა ქების წერილები, რომლებშიც  მისი ნაწარმოებებითა და მუსიკალური ნიჭით აღფრთოვანება გამოხატა. მისი თეატრალური დებიუტი ასევე აღსანიშნავი მოვლენა გახდა. ეს იყო პასტორალური კანტატა, Il Ristoro d'Arcadia, რომელიც დაიდგა მილანში, Teatro Regio Ducal-ში 1739 წელს. მის მფარველებს შორის იყვნენ დედოფალი მარია ტერეზა და საქსონიის კურფიურსტის ქვრივი, მარია ანტონია ვალპურგა, რომელიც თავად იყო ნიჭიერი კომპოზიტორი. არსებობს ინფორმაცია, რომ დედოფალმა იმღერა მარია ტერეზას ერთ-ერთ კონცერტზე 1747 წელს.

 მემკვიდრეობა 
დღეს ანიეზის მუსიკა იშვიათად სრულდება. მისი კლავიატურის მუსიკა, ხშირად ტექნიკურად რთული შესასრულებელი, ყოველთვის არ არის ორიგინალური. ანიეზის მუსიკა გაუმჯობესდა მთელი მისი მუსიკალური კარიერის განმავლობაში. მისი ადრეული ნამუშევრები საკმაოდ მარტივია, ხოლო შემდგომი ნამუშევრები — უფრო ვირტუოზული, რთული და მელოდრამატული.

 ოპერები და სხვა ნაწარმოებები 

 დრამატული ნაწარმოებები (ოპერისთვის) 

 La Sofonisba (dramma eroico, 3, G.F. Zanetti)
 Ciro in Armenia (dramma serio, 3, Agnesi), Milan, Teatro Regio Ducal, 26 Dec 1753, Act 3 frags.
 Il re pastore (dramma serio, 3, P. Metastasio), 1755
 La Insubria Consolata (Componimento drammatico, 2), Milan, 1766-Nitocri (dramma serio, 3, A. Zeno), Act 2 frags. 
 II Restauro di Arcadia (cant. pastorale, G. Riviera), Milan, Teatro Regio Ducal, 1747 (დაკარგული)

 სხვა (კლავიატურებისთვის, მცირე ანსამბლებისა და ხმებისთვის) 

 12 arias
 Aria en Murki: Still, stille Mann!,
 4 concs. (F, F, F, D) (str pts missing in A-Wn, D-Dl), 1 cited in 1766 Breitkopf catalogue
 Sonata, G, cited in 1767 Breitkopf catalogue (1998)
 Sonata, F (1992)
 Allegro ou Presto
 Allemande militare & Menuetto grazioso, kbd (with special stops), ed. F. Brodszky, -Thesaurus Musicus, xvii (1962)
 დაკარგული: conc., Eâ, hpd, cited in 1766 Breitkopf catalogue; sonata, G, kbd, cited in 1767—Breitkopf catalogue; Airs divers

 დისკოგრაფია 

 Hofkomponistinnen in Europa: Aus Boudoir und Gärten, Vol. 2
 სონატა კლავესინისთვის სოლ მაჟორში
 კომპაქტ დისკი “Note Femminill” — კონცერტი

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 17 ოქტომბერი
კატეგორია:დაბადებული 1720
კატეგორია:გარდაცვლილი 19 იანვარი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1795
კატეგორია:მილანში დაბადებულები
კატეგორია:იტალიელი კომპოზიტორები
კატეგორია:ქალი კომპოზიტორები
კატეგორია:ოპერის კომპოზიტორები
კატეგორია:XVIII საუკუნის ქალები