ჭელაიჭაი

ჭელაიჭაი () — სოფელი გობის უდაბნოში, კანსუს პროვინციაში, ჩინეთში. ტერიტორიას ეწოდა ლიციენის, უძველესი ოლქის სახელი და მდებარეობს ქალაქ ძიაოძიაჭუანგში, იონგჩანგის ოლქში. 

ვარაუდობენ, რომ სოფლის ზოგიერთი დღევანდელი მაცხოვრებელი რომაელი ჯარისკაცების ჯგუფის შთამომავალია, რომელიც კარჰეს ბრძოლაში ტყვედ ჩავარდნის შემდეგ არავის უნახავს. მიუხედავად იმისა, რომ ეს ამბავი ზოგიერთმა მაცხოვრებელმა აიტაცა, ბოლოდროინდელმა წყაროებმა აჩვენა, რომ ამ ცნებას სერიოზული ნაკლოვანებები აქვს.

 დაკარგული რომაელების მითი 
მინი| ძინგჩანგის პრეფექტურის მდებარეობა (ყვითელი) კანსუს პროვინციაში
ჭელაიჭაიმ დიდი ყურადღება მიიპყრო საერთაშორისო მედიისა და მკვლევარებისგან იმ ჰიპოთეზის გამო, რომელიც ამტკიცებს, რომ მისი მაცხოვრებლები შესაძლოა რომაელთა შთამომავლები იყვნენ. ყოფილი ლიციენის ოლქის ტერიტორია ცნობილია მაცხოვრებლების გამორჩეული ფიზიკური გარეგნობით. მოსახლეობას აქვს ევროპაში გავრცელებული თვისებების უფრო მაღალი სიხშირე, როგორიცაა რომაული ცხვირი, ქერა ან ღია ფერის თმა, ლურჯი ან მწვანე თვალები და შედარებით ღია კანის ფერი. 1940-იან წლებში ჰომერ ჰ. დუბსმა, ჩინეთის ისტორიის პროფესორმა ოქსფორდის უნივერსიტეტში, ივარაუდა, რომ ლიციენის მაცხოვრებლები კარჰეს ბრძოლაში ტყვედ აყვანილი რომაელი ლეგიონერების შთამომავლები იყვნენ. დუბსის თეორიის შესახებ რამდენიმე კვლევა ჩატარდა. დღეისათვის ჭელაიჭაიში არ არის აღმოჩენილი არცერთი არტეფაქტი, როგორიცაა მონეტები ან იარაღი, რომელიც დაადასტურებს ამ დებულებას. რობ გიფორდმა, თეორიას „სოფლის მითი“ უწოდა.

ისტორიული ჩანაწერები მიუთითებს, რომ ჭელაიჭაი დააარსეს ჭიჭის ბრძოლაში ტყვედ ჩავარდნილმა მებრძოლებმა ძვ.წ. 36 წელს. აღმოსავლეთ ხანის დინასტიის გეოგრაფიულ წიგნში ნათქვამია, რომ ადგილობრივები რომაელი სამხედრო ტყვეების წინაპრებს ლიძიენს, ბერძნულ-რომაული წარმოშობის ადამიანებს, უწოდებენ.Beijing Review. 47 (21). 27 May 2004.

2005 წელს გენეტიკურმა ტესტირებამ გამოავლინა, რომ ჭელაიჭაის ზოგიერთი მაცხოვრებლის დნმ-ის 56% შეიძლება კლასიფიცირებული იყოს როგორც კავკასიოიდი, მაგრამ საბოლოოდ არ დადგენილა მათი წარმომავლობა. 2007 წელს დნმ-ის შემდგომმა კვლევამ დაადგინა, რომ მამების გენეტიკურ ვარიაციას არ ჰქონდა რომაული წარმომავლობა და რომ ლიციენის თანამედროვე მოსახლეობა გენეტიკურად ჩინური ჰანის ქვეჯგუფს წარმოადგენს.

 გეოგრაფია 
ჭელაიჭაი მდებარეობს ხესის დერეფანში, ჩინეთის ჩრდილოეთ რეგიონში, გობის უდაბნოს აღმოსავლეთ კიდეზე. მისგან უახლოესი ქალაქი 300 კილომეტრით არის დაშორებული.

 სქოლიო 

კატეგორია:ჩინეთის ეთნიკური ჯგუფები