რიტა კოლველი

რიტა კოლველი (; დ. 23 ნოემბერი, 1934 ბევერლი, მასაჩუსეტსი) —  ამერიკელი მეცნიერი, მიკრობიოლოგი და ოკეანოლოგი, საზღვაო მიკრობიოლოგიის სპეციალისტი,American Scientists — Charles W. Carey — Google Книги რომელიც მუშაობს ინფექციური დაავადებების, წყლისა და ჯანმრთელობის გლობალურ საკითხებზე. აშშ-ს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის  (2000) და ამერიკის ფილოსოფიური საზოგადოების წევრი, კოლეჯ პარკში მერილენდის უნივერსიტეტის   (1972 წლიდან) და ჯონ ჰოპკინზის ბლუმბერგის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სკოლის  (Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health) პროფესორი  (2004 წლიდან). ასევე Canon US Life Sciences, Inc.-ის საპატიო თავმჯდომარე  და CosmosID, Inc-ის დამფუძნებელი და თავმჯდომარე.  1998-2004 წლებში ხელმძღვანელობდა ეროვნულ სამეცნიერო ფონდს. დაჯილდოებულია მეცნიერების ეროვნული მედლით (2006) და სხვა მაღალი პრესტიჟული, მათ შორის საერთაშორისო სამეცნიერო ჯილდოებით. 2005 წელს იგი შეიყვანეს ქალთა ეროვნული დიდების დარბაზში.   მისი ძირითადი სამეცნიერო აღმოჩენები უკავშირდება ქოლერას,    რომლის კვლევასაც მეცნიერმა 40 წელზე მეტი დაუთმო.  

 ბიოგრაფია 
რიტა კოლველი დაიბადა იტალიელი ემიგრანტის მრავალშვილიან ოჯახში. უკვე სკოლაში გამოავლინა თავისი შესაძლებლობები და ინტერესი მეცნიერების მიმართ.   დაამთავრა პერდუს უნივერსიტეტი  ბაქტერიოლოგიის ბაკალავრის, (1956);  და გენეტიკის მაგისტრის (1958 წ.) ხარისხით.  1961 წელს ვაშინგტონის უნივერსიტეტში მიიღო ფილოსოფიის დოქტორის ხარისხი ოკეანოგრაფიაში შემდეგ იქვე ასწავლიდა 1964 წლამდე. 1960-იან წლებში იგი გახდა პირველი მკვლევარი ამერიკის შეერთებულ შტატებში, რომელმაც შექმნა კომპიუტერული პროგრამა ბაქტერიოლოგიური მონაცემების ანალიზისთვის.   როგორც ამბობდნენ, რიტა კოლველი იდგა ბიოინფორმატიკის სათავეებთან.  

1964 წლიდან გახდა ასისტენტ პროფესორი, 1966-1972 წწ. —  ჯორჯთაუნის უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ასოცირებული პროფესორი. 1972 წლიდან— მიკრობიოლოგიის პროფესორი, 2004 წლიდან — მერილენდის უნივერსიტეტის პარკ-კოლეჯის გამორჩეული პროფესორი (Distinguished University Professor); 1983-1987 წლებში იმავე უნივერსიტეტის ვიცე პრეზიდენტი აკადემიურ საკითხებში, ასევე ხელმძღვანელობდა უნივერსიტეტის ბიოტექნოლოგიის ინსტიტუტს. დააარსა  და უნივერსიტეტის საზღვაო ბიოტექნოლოგიის ცენტრი.  

1984 წელს იგი პრეზიდენტმა რონალდ რეიგანმა დანიშნა  National Science Board - ის საბჭოში, სადაც 1990 წლამდე მსახურობდა. 1985 წელს გახდა American Society for Microbiology —  საზოგადოების პრეზიდენტი. https://www.asm.org/index.php/asm-news/item/6800-rita-colwell-receives-international-prize-for-biology  1990-1994 წლებში —  International Union of Microbiological Societies - ის პრეზიდენტი. 1995-1996 წლებში მეცნიერების განვითარების ხელშეწყობის ამერიკული ასოციაციის პრეზიდენტი.

1998-2004 წლებში  ხელმძღვანელობდა ეროვნულ სამეცნიერო ფონდს, ამავე დროს იყო ეროვნულ სამეცნიერო ფონდს, რომელიც ასევე იყო მეცნიერების და ტექნოლოგიების ეროვნული საბჭოს (National Science and Technology Council) სამეცნიერო კომიტეტის თანათავმჯდომარე  —  პირველი ქალი, რომელიც ამ ფონდს ხელმძღვანელობდა.

2004 წლიდან, ასევე ჯონ ჰოპკინზის ბლუმბერგის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სკოლის  (Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health)  უნივერსიტეტის დამსახურებული პროფესორი (Distinguished University Professor).   მის სამეცნიერო სკოლა ითვლის ასზე მეტ კურსდამთავრებულს და პოსტდოქტორანტს.   2008 წელს მან დააარსა კომპანია CosmosID , რომლის თავმჯდომარეც თავადაა.

რიტა კოლველი არის ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის (2002  ), შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის, კანადის სამეფო საზოგადოების (2001), ბანგლადეშის მეცნიერებათა აკადემიის, ინდოეთის მეცნიერებათა აკადემიის,   ამერიკის მიკრობიოლოგიის აკადემიის  და გამომგონებელთა ეროვნული აკადემიის (2016), ირლანდიის სამეფო აკადემიის    საპატიო წევრი (2010).  

1988 წლიდან, Cosmos Club-ის  წევრი. 1991-1992 წლებში Sigma Xi - ს პრეზიდენტი დიდი ბრიტანეთის, ავსტრალიის, საფრანგეთის, ინდოეთის, ისრაელის, ბანგლადეშის, ჩეხოსლოვაკიის და აშშ-ის მიკრობიოლოგიური საზოგადოებების საპატიო წევრი. Professor Dr Rita Colwell — MSA FOUNDATION 

მეცნიერის  სახელი ეწოდა  ანტარქტიდის გეოლოგიურ ობიექტ Colwell Mastiff - ს. რიტა კოლველი არის ქვინსლენდის უნივერსიტეტის (ავსტრალია) საპატიო პროფესორი (მიკრობიოლოგია, 1988 წლიდან). Eminent scientist to receive honorary degree — UQ News — The University of Queensland, Australia  61 საპატიო სამეცნიერო ხარისხის მფლობელი,  მათ შორის პერდუს უნივერსიტეტის და ავსტრალიის ქვინსლენდის უნივერსიტეტის  (DSHC, 2001). Dr Rita Colwell — Alumni & Community — University of Queensland 

მეცნიერი  17 წიგნის და 800-ზე მეტი სამეცნიერო პუბლიკაციის ავტორია.   

 სქოლიო 

კატეგორია:ფილოსოფიის დოქტორები
კატეგორია:შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიის წევრები
კატეგორია:ამერიკის ფილოსოფიური საზოგადოების წევრები
კატეგორია:ხელოვნებისა და მეცნიერების ამერიკული აკადემიის წევრები
კატეგორია:აშშ-ის მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრები
კატეგორია:ამერიკელი მიკრობიოლოგები
კატეგორია:ქალი მეცნიერები
კატეგორია:კანადის სამეფო საზოგადოების წევრები
კატეგორია:პერდიუს უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:დაბადებული 1934
კატეგორია:დაბადებული 23 ნოემბერი
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები