ედუარდ ერიო

ედუარდ-მარი ერიო (; დ. 5 ივლისი, 1872, ქ. ტრუა, — გ. 26 მარტი, 1957, სენ-ჟენი-ლავალი, რონის დეპარტ.) — საფრანგეთის პოლიტიკური და სახელმწიფო მოღვაწე, პუბლიცისტი. საფრანგეთის აკადემიის წევრი (1946 წლიდან). 

დაამთავრა პარიზის უმაღლესი ნორმალური სკოლა (1894). 1919 წლიდან იყო საფრანგეთის პარლამენტის დეპუტატი, რადიკალებისა და რადიკალ-სოციალისტების პარტიის ერთ-ერთი მთავარი ლიდერი. 1905-1941 წლებში და 1945 წლიდან ქ. ლიონის მერი. 1916-1917, 1926-1928, 1934-1936 წლებში იყო საფრანგეთის მთავრობის წევრი (მინისტრი), 1924-1925 და 1932 წლებში — პრემიერ-მინისტრი და საგარეო საქმეთა მინისტრი. მხარს უჭერდა საქართველოს დამოუკიდებლობის ცნობას, 1921 წლიდან — საბჭოთა რუსეთის მიერ ქვეყნის ოკუპაციის შემდეგ — საქართველოს ემიგრანტული მთავრობის დახმარების გაგრძელებას. მთავრობამ, რომელსაც ერიო ხელმძღვანელობდა, 1924 წელს დიპლომატიური ურთიერთობა დაამყარა საბჭოთა კავშირთან, თუმცა საქართველოს დევნილ ხელისუფლებას საშუალება მისცა ჰქონოდა დიპლომატიური წარმომადგენლობა პარიზში 1932 წელს საბჭოთა კავშირთან თავდაუსხმელობის პაქტის დადებამდე. 

1925-1926 და 1936-1940 წლებში ერიო იყო დეპუტატთა პალატის თავმჯდომარე. 1938 წელს გამოვიდა გერმანიასთან მიუნხენის შეთანხმების წინააღმდეგ. მეორე მსოფლიო ომის წლებში იყო ვიშის რეჟიმის ოპოზიციაში, რის გამოც 1942 წელს დააპატიმრეს და გერმანელებს გადასცეს. 1945 წელს საბჭოთა არმიამ გაათავისუფლა საკონცენტრაციო ბანაკიდან. 1947 წლის იანვრიდან 1954 წლამდე იყო საფრანგეთის ეროვნული კრების თავმჯდომარე, ხოლო 1954 წლიდან — საპატიო თავმჯდომარე. მხარს უჭერდა საბჭოთა კავშირთან მშვიდობიან ურთიერთობას და სამჯერ ეწვია მას 1922, 1933 და 1945 წლებში; საბჭოთა პროპაგანდის ზეგავლენით 1933 წლის ვიზიტის დროს განაცხადა, რომ უკრაინაში ვერ ნახა შიმშილობის ნიშნები. 1952-1954 წლებში დასავლეთ გერმანიის რემილიტარიზაციის საფრთხის საბაბით ერიო გამოვიდა ევროპის თავდაცვითი თანამეგობრობის პროექტის წინააღმდეგ. 1955 წელს საბჭოთა კავშირის მიერ დაფინანსებულმა „მშვიდობის მსოფლიო საბჭომ“ მიანიჭა მშვიდობის საერთაშორისო პრემია.

ლიტერატურა
 „პაქტი და საქართველო“, გაზ. „დამოუკიდებელი საქართველო“ № 90, ივნისი 1933. — გვ. 2-4. 

 დაუშვილი რ., ქართული ემიგრაცია 1921-1939 წლემში, თბ., 2007. — გვ. 45, 64, 82, 100.

რესურსები ინტერნეტში

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 5 ივლისი
კატეგორია:დაბადებული 1872
კატეგორია:გარდაცვლილი 26 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი  1957
კატეგორია:ფრანგი პოლიტიკოსები
კატეგორია:საფრანგეთის პრემიერ-მინისტრები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით