მარტა კონი

მარტა ჰოფნუნგ კონი (დ. 13 აპრილი, 1920, მეცი — გ. 21 მაისი, 2025, ლოს-ანჯელესი) — ფრანგი მწერალი, მედდა, ჰოლოკოსტს გადარჩენილი დაზვერვის ყოფილი ოფიცერი. საკუთარი გამოცდილების მიხედვით დაწერა ავტობიოგრაფიული წიგნი „მტრის ზურგში“.

 ადრეული წლები 
მარტა ჰოფნუნგი დაიბადა 1920 წლის 13 აპრილს, მეცში, საფრანგეთი,ორთოდოქსი ებრაელების შვიდშვილიან ოჯახში. ოჯახი ცხოვრობდა საფრანგეთში გერმანიის საზღვართან ახლოს. როდესაც ჰიტლერი მოვიდა ხელისუფლებაში, 1942 წლის 17 ივნისს გესტაპომ დააპატიმრა მისი და — სტეფანი. მარტამ ორგანიზება გაუწია თავისი ოჯახის გაქცევას პუატიედან თავისუფალ ზონაში . ასე რომ, ის გადარჩა გამგზავრებამდე შედგენილი ყალბი დოკუმენტების წყალობით. მისი საქმრო, ჟაკ დელონე, სტუდენტი, წინააღმდეგობის მოძრაობის აქტიური წარმომადგენელი, რომელსაც იგი შეხვდა პუატიეში, დახვრიტეს 1943 წლის 6 ოქტომბერს მონ-ვალერიანის ციხესიმაგრეში, სურესნესში.

მარტამ 1943 წლის ნოემბერში დაასრულა სწავლა საფრანგეთის წითელი ჯვრის საექთნო სკოლაში მარსელში, რომელიც 1941 წელს პუატიეში დაიწყო. ამის შემდეგ ინტენსიურად ცდილობდა წინააღმდეგობის მოძრაობასთან დაკავშირებას.

 კარიერა 
1944 წლის ნოემბერში, პარიზის განთავისუფლების შემდეგ, მართა ჰოფნუნგი გახდა საფრანგეთის 1-ლი არმიის სადაზვერვო სამსახურის წევრი, რომელსაც მეთაურობდა საფრანგეთის მარშალი ჟან დე ლატრე დე ტასნიე. ელზასში ფრონტის ხაზის გადაკვეთის 14 წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ, მან შვეიცარიაში, შაფჰაუზენის მახლობლად, გერმანიის საზღვარი გადაკვეთა. მარტა თავისუფლად ფლობდა გერმანულს. იგი ამტკიცებდა რომ იყო გერმანელი მედდა, რომელიც ეძებდა გაუჩინარებულ საქმროს. შემდეგ ის შვეიცარიის საზღვარზე უკან გადმოვიდა, რათა ინფორმაცია ფრანგული დაზვერვისთვის გადაეცა. მარტამ შეძლო თავის სამსახურისთვის მიეწოდებინა ინფორმაცია, რომ ზიგფრიდის ხაზის ევაკუაცია მოხდა ფრაიბურგის ჩრდილო-დასავლეთით, სადაც შვარცვალდში გერმანული არმიის ნაწილი იყო ჩასაფრებული.

 ომის შემდგომ 
ომის შემდეგ მართა დაბრუნდა საფრანგეთში და განაგრძო საექთნო კარიერა. 1956 წელს, ჟენევაში სწავლისას, გაიცნო ამერიკელი სამედიცინო ფაკულტეტის სტუდენტი, მომავალი ანესთეზიოლოგი მაიორი ლ. კონი, რომელიც მისი მეგობრის მეზობლად ცხოვრობდა. ისინი დაქორწინდნენ და საცხოვრებლად გადავიდნენ ამერიკის შეერთებულ შტატებში. მრავალწლიანი მუშაობის შემდეგ ორივე პენსიაზე გავიდა.

კონი 1945 წელს დააჯილდოვეს (გადაწყვეტილება No134, ხელმოწერილი ლეიტენანტ-პოლკოვნიკი ბუვეს მიერ 1945 წლის 9 აგვისტოს და No 1322, ხელმოწერილი მარშალ ჟუენის მიერ 1945 წლის 10 ნოემბერს) „სამხედრო ჯვრის“ ორდენით. 1999 წელს საფრანგეთის მთავრობამ მას გადასცა სამხედრო მედალი, ბრძანებულება No. 3465 MR 1999. ანდრე ბორდესმა, ვეტერანთა საქმეთა მინისტრმა, 2002 წელს მიანიჭა საფრანგეთის საპატიო ლეგიონის კავალრის წოდება ბრძანებულება No. 2702, MR 2004 წ. 2006 წელს საფრანგეთის მთავრობამ გადასცა საპატიო „ეროვნული აღიარების მედალი.“

2002 წელს მან ვენდი ჰოლდენთან ერთად დაწერა წიგნი საკუთარი გამოცდილების შესახებ, სახელწოდებით მტრის ზურგში: ფრანგი ებრაელი ჯაშუშის ნამდვილი ამბავი ნაცისტურ გერმანიაში, რომელიც გამოსცა გამომცემლობამ Harmony Books. ფრანგულად თარგმნა Helene Prouteau-მ და გამოსცა Plön-მა, Selection du Reader’s Digest-მა და The Editions Tallandier-მა.

 ჯილდოები 
 სამხედრო ჯვარი 1945 წ
 სამხედრო მედალი (საფრანგეთი) 1999 წ
 ღირსების ლეგიონი, 2002 წ
 Simon Wiesenthal ცენტრის მამაცი ქალი, 2002 წ
 ეროვნული მადლობის მედალი, 2006 წ
 ღირსების ორდენის ჯვარი, გერმანიის უმაღლესი ჯილდო

 ფილმი 
2019 წელს მწერალმა და რეჟისორმა ნიკოლა ელის ჰენსმა გადაიღო ფილმი მარტა კონის ცხოვრების შესახებ Chichinette: The Accidental Spy. პროდიუსერია ამოს გევა. ხანგრძლივობა — 86 წუთი.

 სქოლიო 

კატეგორია:დაბადებული 1920
კატეგორია:XX საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ფრანგი ქალი მწერლები
კატეგორია:ებრაელი ქალი მწერლები
კატეგორია:ფრანგული წინააღმდეგობის წევრები
კატეგორია:საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალრები