გროზდანა ოლუიჩი

გროზდანა ოლუიჩი (  ; დ. 30 აგვისტო, 1934 – 16 მარტი, 2019) — სერბი მწერალი, მთარგმნელი, რედაქტორი და კრიტიკოსი. მისი რომანები და ზღაპრების კრებულები ითარგმნა 35-ზე მეტ ენაზე. მისი ჯილდოები მოიცავს ანდრიჩის ჯილდოს, Zmaj-ის საბავშვო თამაშების ჯილდოს და ბორა სტანკოვიჩის ჯილდოს.
ავტორი ასევე ცნობილია თავისი ესეებით ფრანც კაფკას, თომას ვულფის, მარსელ პრუსტის, ვირჯინია ვულფისა და ზღაპრების პოეტიკის შესახებ.
 ბიოგრაფია 
ოლუიჩმა დაამთავრა და მიიღო მაგისტრის ხარისხი ინგლისურ ენასა და ინგლისურ ლიტერატურაში ბელგრადის უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე . მისი პირველი რომანი, გასეირნება სამოთხეში ( Izlet u nebo ) გამოვიდა 1958 წელს, როდესაც მწერალი 24 წლის იყო. ეს წიგნი გახდა ბესტსელერი, ითარგმნა რამდენიმე ევროპულ ენაზე და მიიღო გამომცემლობა Narodna prosvjeta-ს ჯილდო იუგოსლავიის საუკეთესო ნოველისთვის. რომანი ადაპტირებული იყო სცენაზე და 1962 წელს, წიგნის მიხედვით, რეჟისორმა იოვან ჟივანოვიჩმა გადაიღო მელოდრამა Čudna devojka . 

60-იან წლებში გამოქვეყნებულმა რომანებმა ხმა მიეცით სიყვარულს ( Glasam za ljubav ), არ გააღვიძოთ მძინარე ძაღლი ( Ne budi zaspale pse ) და ველური თესლი ( Divlje seme ) გამოავლინა გროზდანა ოლუიჩი, როგორც იუგოსლავიის ლიტერატურის ერთ-ერთი წამყვანი ავტორი. ველურმა თესლმა მოიპოვა დადებითი შეფასებები კრიტიკოსებისგან და ძალიან შეიყვარეს აშშ-ში. ასევე, გახდა სავალდებულო საკითხავი ლიტერატურა რამდენიმე უნივერსიტეტში. 

რომანისათვის თამაში ( Igra ) , კრებულიდან აფრიკული ია ( Afrička ljubičica ), რომელიც გამოიცა 1985 წელს, მიიღო არნსბერგში საერთაშორისო კონკურსის მთავარი პრიზი. კრებულიდან თითქმის ყველა მოთხრობა ითარგმნა უცხო ენებზე და შეტანილი იყო მოკლე პროზის ანთოლოგიაში მთელს მსოფლიოში, მათ შორის გერმანიაში, აშშ-ში, უკრაინაში, რუსეთში, ისრაელში, ინდოეთში, დიდ ბრიტანეთში, საფრანგეთში და ა.შ. 2009 წელს მწერლის რომანი „ხმები ქარში“ ( Glasovi u vetru ) გახდა NIN Award- ის, სერბეთის მთავარი ლიტერატურული ჯილდოს მფლობელი. 

გროზდანა ოლუიჩი არის რამდენიმე პოპულარული წიგნის ავტორი ბავშვებისა და ახალგაზრდებისთვის. ზღაპრების კრებული ჯადოსნური ცოცხი გამოიცა სსრკ-ში 1985 წელს 100000 ეგზემპლარი. 

ოლუიჩმა ასევე თარგმნა არაერთი ნაწარმოები სერბულ ენაზე; მან თარგმნა პოლონურიდან დანუტა ცირლიჩ-სტრასჟინსკას სამხრეთის ქარის ზღაპრები და სოლ ბელოუს, ამრიტა პრიტამის, უილიამ კენედის, არნოლდ ვესკერის, იუკიო მისიმას და სხვათა ნაწარმოებები.  იგი გარდაიცვალა 2019 წლის 16 მარტს ბელგრადში.

ისრაელელმა კრიტიკოსმა და ესეისტმა დინა კატან ბენ-ციონმა, რომანზე საუბრისას ხმა ქარში, თქვა, რომ „მხოლოდ სერბულ ლიტერატურას აქვს თავისი მარტოობის ასი წელიწადია “.  Radmima Gorup. Grozdana Olujic, Glasovi u vetru. Journal of the North American Society for Serbian Studies, 2009, vol.23, No.1

ოლუიჩი ასევე ცნობილია თავისი ესეებით, მათ შორის კაფკაზე, თომას ვულფზე, მარსელ პრუსტზე, ვირჯინია ვულფზე და ზღაპრების პოეტიკაზე. 

 ჯილდოები 
მას მიენიჭა დანებროგის ორდენი,  გახდა ოსლოს საპატიო მოქალაქე და მოიპოვა მრავალი ჯილდო, მათ შორის NIN ჯილდო, ხელოვნებისა და კულტურის მსოფლიო კონგრესი საუკეთესო თანამედროვე ზღაპრისთვის 1994 წელს,  ანდრიჩის ჯილდო, Zmaj საბავშვო თამაშების ჯილდო.  და ბორა სტანკოვიჩის პრემია.

 სქოლიო 

კატეგორია:სერბი მწერლები
კატეგორია:გარდაცვლილი 2019
კატეგორია:დაბადებული 1936
კატეგორია:სერბი მწერალი ქალები
კატეგორია:გარდაცვლილი 16 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 30 აგვისტო
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით