ბაშქიოი (ხოფის რაიონი)

ბაშქიოი () — სოფელი ხოფის რაიონში, ართვინის პროვინცია, თურქეთი.Köy , Turkey Civil Administration Departments Inventory. Retrieved 30 January 2023. სოფლის მოსახლეობა 2021 წლის მონაცემებით 175 ადამიანია.

სოფლის ძველი ისტორიული, ქართული სახელწოდებაა მხიგი.

ისტორია
ბაშქიოის ძველი სახელწოდება ლაზურად ცნობილია როგორც მხიგი და ქართულად როგორც ფხიგი. თუმცა, ეს დასახლება ოსმალეთის პერიოდში ჩაწერილია როგორც ბაშქიოი (باشكوی).Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 365, ISBN 9789157871117.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 621. ტაო-კლარჯეთის რეგიონში ბაშქიოის სახელწოდება გვიან პერიოდში გაჩნდა და ეწოდა მაღალ ადგილებში მდებარე დასახლებებს.Klarceti (კლარჯეთი), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Şota Mamuladze, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Cemal Karalidze, Batum, 2016, s. 194  ISBN 978-9941-0-8969-5

სოფელი მხიგი / ფხიგი მდებარეობის ლაზეთის რეგიონი, ანტიკურ ხანაში კოლხეთის სამეფოს საზღვრებში შედიოდა. ოსმალებმა, ტრაპიზონის იმპერიის 1461 წელს განადგურების შემდეგ, 1547 წელს ეს რეგიონიც სრულად დაიპყრეს.,,კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა", (Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua,  Tiflis, 2006, s. 22.  ISBN 99940-61-43-7 1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წელიწდეულში ეს დასახლება, „ხოფა ბაშქიოის“ სახელით ექვემდებარებოდა ტრაპიზონის პროვინციის ლაზისტანის სანჯაყის ხოფის რაიონს. ამ დროს ხოფის რაიონის საზღვრებში სხვა ბაშქოიც არსებობდა, ამიტომ სახელი ამგვარად დაიწერა. „ხოფა ბაშქიოის“ მოსახლეობა შედგებოდა 50 კომლში მცხოვრები 100 ადამიანისგან. თუმცა, შესაძლებელია ეს რიცხვი მხოლოდ მამაკაცებს მოიცავდა. სოფელში საგადასახადო აღრიცხვაში დაფიქსირებულია 3 თხა/ცხვარი, 300 ძროხა და 3 ხარი.Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 365, 367, ISBN 9789157871117.

მხიგი/ბაშქიოი, 1877-1878 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში დამარცხებული ოსმალეთის სახელმწიფომ საომარი რეპარაციების ნაწილის სახით რუსეთს გადასცა. რუსული მმართველობის დროს, 1917 წელს ლაზისტანის რეგიონში კვლევითი ექსპედიციის დროს ქართველმა ენათმეცნიერმა იოსებ ყიფშიძემ, სოფელში, რომელსაც ის ბაშქიოის უწოდებს, აღწერა 34 კომლში მცხოვრები 174 ადამიანი და დაწერა, რომ ეს მოსახლეობა ლაზებისგან შედგებოდა. ბაშქოი ან მხიგი, პირველი მსოფლიო ომის ბოლოს რუსული ჯარების რეგიონიდან გასვლის შემდეგ დამოუკიდებელი საქართველოს საზღვრებში მოექცა. წითელი არმიის მიერ საქართველოს ოკუპაციის შემდეგ, 1921 წლის 16 მარტის მოსკოვის ხელშეკრულების თანახმად თურქეთს გადაეცა.

მხიგი / ბაშქიოი, 1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში ექვემდებარებოდა რიზეს პროვინციის ხოფის რაიონის ცენტრალურ თემს. 1935 წლის საყოველთაო აღწერის დროს ბაშქიოი, არტვინისა და რიზეს პროვინციების გაერთიანების შედეგად შექმნილ ჩორუხის პროვინციაში იმავე ადმინისტრაციულ პოზიციას ინარჩუნებდა და მისი მოსახლეობა შეადგენდა 425 ადამიანს. 1965 წლის საყოველთაო აღწერის დროს ბაშქიოიში ცხოვრობდა 320 ადამიანი და ამ მოსახლეობიდან 145 ადამიანმა იცოდა წერა-კითხვა.

სქოლიო

კატეგორია:ხოფის რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში