ვანესა ო’ბრაიენი

ვანესა აუდი რაის ო'ბრაიენი (დ. 2 დეკემბერი, 1964) — ბრიტანელი და ამერიკელი მთამსვლელი, სუბორბიტალური კოსმოსური ფრენის მონაწილე, მკვლევარი, ავტორი და ყოფილი ბიზნეს აღმასრულებელი. 2022 წლის 4 აგვისტოს, ო'ბრაიენი გახდა პირველი ქალი, რომელმაც დაასრულა Explorers' Extreme Trifecta - მიაღწია უკიდურესობებს ხმელეთზე, ზღვაზე და ჰაერში მას შემდეგ, რაც მან გაიარა კარმანის ხაზი, როგორც Blue Origin NS-22 კოსმოსური ფრენის მონაწილემ. 2020 წლის 12 ივნისს ო'ბრაიენი გახდა პირველი ქალი, რომელმაც მიაღწია დედამიწის უმაღლეს და ყველაზე დაბალ წერტილებს და შევიდა გინესის მსოფლიო რეკორდიების წიგნში. იგი გახდა პირველი ამერიკელი ქალი, რომელმაც ავიდა კ2-ის მთაზე და პირველი ბრიტანელი  ქალი, რომელიც ავიდა კ2-ზე და უსაფრთხოდ დაბრუნდა. 2017 წლის 28 ივლისს, წარმატებით უხელმძღვანელა 12 წევრისგან შემდგარ გუნდს მწვერვალზე და უკან, მესამე მცდელობაზე. ის არის სამეფო გეოგრაფიული საზოგადოების წევრი და სამეცნიერო ძიების საზოგადოების საპატიო მრჩეველი წევრი.

ო'ბრაიენმა 2019 წელს მიიღო უშიშარი გოგონას ჯილდო და 2018 წელს სამეცნიერო ძიების საზოგადოების მიერ მიენიჭა წლის საუკეთესო მკვლევარის წოდება. მან გინესის მსოფლიო რეკორდი დაამყარა ყველა კონტინენტის უმაღლეს მწვერვალზე 295 დღის განმავლობაში ასვლისთვის (შვიდი მწვერვალი), ქალის მიერ დაფიქსირებული ყველაზე სწრაფი დრო. ო'ბრაიენმა ასევე გაიარა თხილამურებით ბოლო 60 საზღვაო მილი ან 111 კმ სამხრეთ პოლუსამდე და ჩრდილოეთ პოლუსამდე, რითაც დაასრულა მკვლევარების გრანდ სლემი 11 თვეში. ვანესა გახდა პირველი ქალი, რომელმაც ეს გააკეთა კალენდარული წლის განმავლობაში და მე-8 ქალი მსოფლიოში, რომელმაც ეს მოახერხა.

 ადრეული ცხოვრება 
ვანესა აუდი რაის ო'ბრაიენი დაიბადა 1964 წლის 2 დეკემბერს და გაიზარდა გროს პოინტის ფერმებში, მიჩიგანში.

 განათლება 
ო'ბრაიენი სწავლობდა ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის პროფესიული სწავლების სკოლაში, სადაც მიიღო ბაკალავრის ხარისხი ეკონომიკაში და აღმასრულებელი ბიზნესის ადმინისტრირების მაგისტრის ხარისხი ფინანსებში ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის სტერნის ბიზნესის სკოლაში. ვანესა ო'ბრაიენი 2021 წელს სტერნის ბიზნეს სკოლის ტოპ 10-ში დასახელდა.

 კარიერა 
ო'ბრაიენი მუშაობდა Morgan Stanley-ში, Barclays Bank-სა და ამერიკის ბანკში ფინანსებისა და ბიზნესის განვითარების დირექტორად.

ელჩი, გამგეობა და კვლევითი როლები
მინი| NS-22-ის ასტრონავტი ვანესა ო'ბრაიენი, უკაბელო MRI მოწყობილობით ამოწმებს თავის ტვინს მისიის შემდეგ, 2022 წლის 4 აგვისტოს
ო'ბრაიენი არის სამეცნიერო კვლევების საზოგადოების საპატიო მრჩეველთა საბჭოს წევრი. ის ასევე არის გარე აღჭურვილობის კომპანიის, Arc'Teryx-ის საზოგადოების ელჩი, (სოჰო, ნიუ-იორკი), და Goodwill-ის კეთილი ნების ელჩი პაკისტანში, ნეპალის მთამსვლელთა ასოციაციის საპატიო ელჩი აშშ-იდან, და ამერიკული ალპური კლუბის აქტიური წევრი. ო'ბრაიენს ადრე ეკავა გამგეობის თანამდებობები მაძიებელთა კლუბში, ამერიკის პაკისტანის ფონდში და იყო Thomson Safaris-ის მრჩეველთა საბჭოს ყოფილი წევრი. ო'ბრაიენმა თავისი წვლილი შეიტანა უამრავ კვლევით და მეცნიერულ პროექტში, მათ შორის ღამის ჰიპოქსიური ზემოქმედების ეფექტების გამოკვლევაში მაღალმთიანი ალპინზმისას (მანასლუს მწვერვალზე, 8156 მეტრზე) და მაღალი სიმაღლის მყინვარების შეთხელების ტესტირებაში (გოდვინ-ოსტინის მყინვარი  5029 მეტრის სიმაღლეზე სიმაღლეზე). იგი ასევე სწავლობდა კლიმატის ცვლილების გავლენას ეკვატორზე პროექტ 25Zero-სთან ერთად.

ვანესა არის iMedisync-ის გლობალური ელჩი. ეს ციფრული ფსიქიკური ჯანმრთელობის დაცვის პლატფორმის კომპანიაა, რომელიც უზრუნველყოფს MCI-ის (მსუბუქი კოგნიტური შეზღუდვის), დემენციის, პარკინსონისა და ალცჰეიმერის დაავადების ადრეულ გამოვლენასა და მკურნალობას. ო'ბრაიენის მიერ MRI გამოსახულების გამოყენებამ კოსმოსური ფრენების წინ და შემდგომ აჩვენა ნაკლები აქტივობა ტვინის პარიეტალურ წილში, რაც მიუთითებს საკუთარი თავის „დაკარგვაზე“ და „სამყაროსთან ერთიანობის“ მდგომარეობაზე.

 მწვერვალები და პოლუსები 
ვანესას მსოფლიოს 14 8000 მეტრიანი მწვერვალიდან ხუთი (შიშა-პანგმა, ევერესტი, ჩო-ოიუი, მანასლუ და კ2) აქვს დალაშქრული. მათ შორის, შიშა-პანგმა და ჩო-ოიუი სულ რაღაც 8 დღის ინტერვალში დალაშქრა. ამის შემდეგ ო'ბრაიენმა გადაწყვიტა გაეგრძელებინდა ალპინიზმი და მიზნად დაისახა მკვლევარების გრანდ სლემის მიღწევა. მკვლევარების გრანდ სლემი გულისხმობს შვიდი მწვერვალის, ჩრდილოეთ და სამხრეთ პოლუსების დალაშქვრას და ასევე სამი პოლუსის გამოწვევას (ევერესტი და ჩრდილოეთ და სამხრეთ პოლუსები).

 ჩელენჯერის ღრმული 
ო'ბრაიენი შეუერთდა Caladan Oceanic-ის ცეცხლოვანი სარტყლის ექსპედიციას წყნარ ოკეანეში, რათა გამოეკვლია სამი აუზის ფსკერი, რომლებიც ქმნიან ჩელენჯერის ღრმულს. 2020 წლის 12 ივნისს, ვიქტორ ვესკოვო და ო'ბრაიენი ჩავიდნენ ჩელენჯერის ღრმულის „აღმოსავლეთ აუზში“ და გაატარეს სამი საათი ფსკერზე. მათ დაასკანერეს ფსკერის რელიეფის დაახლოებით ერთი მილი და აღმოაჩინეს, რომ ზედაპირი არ იყო ბრტყელი, როგორც თავიდან ეგონათ.

 სუბორბიტალური კოსმოსური ფრენა 
ო'ბრაიენმა მიიღო ავიაციის ფედერალური ადმინისტრაციის ადამიანის კოსმოსური ფრენის უფლება Blue Origin-ის NS-22 ბორტზე, 2022 წლის 4 აგვისტოს. მეექვსედ თავის 20-წლიან ისტორიაში, Blue Origin-მა წარმატებით გაუშვა ადამიანები სუბორბიტალურ კოსმოსურ ფრენაზე. ხუთი ადამიანი, რომელიც ო'ბრაიენთან ერთად გაფრინდნენ, იყვნენ: კობი კოტონი, მარიო ფერეირა, კლინტ კელი III, სარა საბრი და სტივ იანგი. ფრენა ზღვის დონიდან 107 კმ სიმაღლეზე განხორციელდა. ეკიპაჟმა გაუძლო 3603 კმ/სთ სიჩქარეს ასვლისას და იფრინა სულ 10 წუთი და 20 წამი. ეს იყო Blue Origin-ის პირველი კოსმოსური ფრენა, რომელშიც მონაწილეობდა ეკიპაჟის ორი ქალი წევრი. ვანესა ო'ბრაიენი გაეროს ქალთა დროშას ატარებდა.

 სხვა სპორტები 
2013 წელს ამერიკის წითელი ჯვრის დროშის ჩრდილოეთ პოლუსზე ატანის შემდეგ, ო'ბრაიენმა დაასრულა ბოსტონის მარათონი 2017 წელს, რათა დახმარებოდა ამერიკულ წითელ ჯვარს $512,000-ზე მეტის შესაგროვებლად.

ო'ბრაიენს აქვს შემდეგი ფოტოგრაფიული ტიტულები ჟურნალ Forbes-ში მოტოსპორტისთვის 2018 წელს, რომელიც მოიცავს ჰოთ როდების ეროვნული ასოციაციის ღონისძიებას შარლოტაში, ჩრდილოეთ კაროლინაში დონ შუმახერის, ლეა პრიჩეტის, ტონი შუმახერისა და ანტრონ ბრაუნის მონაწილეობით. ო'ბრაიენს ასევე აქვს შემდეგი ფოტოგრაფიული ტიტულები ჟურნალ Forbes-ში მოტორსპორტისთვის 2015 წელს, რა დროსაც აშუქებდა Pocono Raceway-ს ჯასტინ უილსონის, მარიო ანდრეტის, რიკ მირსისა და სეიჯ კარამის მონაწილეობით. დამატებით ფოტოებში შედიან სკოტ დიქსონი, ჩიპ განასი, მაიკ ჰალი და პიპა მანი.

 მთამსვლელური ექსპედიციები 
მინი| ო'ბრაიენი K2-ის მწვერვალზე, ჩრდილოეთ პაკისტანში, 8,611 მ, 2017 წლის 28 ივლისს. ამ მომენტში ის ხდება პირველი ამერიკელი ქალი, რომელმაც დალაშქრა K2-ის მწვერვალი.
+შვიდი მწვერვალი 2 მთა სიმაღლე თარიღი ასვლა მდებარეობა კილიმანჯარო 5894 მ 2013 წლის 10 მარტი აფრიკა ევერესტი 8848 მ 2012 წლის 19 მაისი აზია დენალი 6193 მ 2012 წლის 19 ივნისი ჩრდილოეთი ამერიკა იალბუზი 5641 მ  2012 წლის 15 ივლისი ევროპა კარსტენსის პირამიდა 4883 მ 2012 წლის 23 სექტემბერი ოკეანეთი კოსციუშკო 2228 მ 2012 წლის 3 ოქტომბერი ავსტრალია ვინსონის მასივი 4892 მ 2012 წლის 5 დეკემბერი ანტარქტიდა აკონკაგუა 6961 მ 2013 წლის 20 იანვარი სამხრეთ ამერიკა
+სამი პოლუსის გამოწვევა მთა სიმაღლე თარიღი ასვლა მდებარეობა ევერესტი 8848 მ 2012 წლის 19 მაისი აზია სამხრეთ პოლუსის 89 გრადუსი 2012 წლის 15 დეკემბერი ანტარქტიდა ჩრდილოეთ პოლუსი 89 გრადუსი 2013 წლის 16 აპრილი არქტიკული ოკეანე
+სხვა ექსპედიციები მთა სიმაღლე თარიღი ასვლა მდებარეობა ევერესტი 8848 მ 2010 წლის 28 აპრილი აზია (ნეპალი) შიშაპანგმა (ცენტრალური) 8008 მ 2011 წლის 4 ოქტომბერი აზია (ტიბეტი) ჩო ოიუ 8200 მ 2011 წლის 12 ოქტომბერი აზია (ტიბეტი) ლობუჩე აღმოსავლეთი 6004 მ 2012 წლის 14 აპრილი აზია (ნეპალი) მონბლანი 4810 მ 2014 წლის 25 ივნისი ევროპა მანასლუ 8156 მ 2014 წლის 25 სექტემბერი აზია (ნეპალი) კაიამბე 5789 მ 2016 წლის 30 მაისი ეკვადორი ჩიმბორაზო 6267 მ 2016 წლის 6 ივნისი ეკვადორი K2 8610 მ 2017 წლის 28 ივლისი აზია (პაკისტანი)

 რესურსები ინტერნეტში 


 სქოლიო 

კატეგორია:ქალი კოსმონავტები
კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი ქალები
კატეგორია:ინგლისელი არამხატვრული მწერლები
კატეგორია:ინგლისელი მოგზაურები
კატეგორია:ბრიტანელი მოგზაურები
კატეგორია:ინგლისელი მთამსვლელები
კატეგორია:ბრიტანელი მთამსვლელები
კატეგორია:არქტიკის მკვლევრები
კატეგორია:ანტარქტიკის მკვლევრები
კატეგორია:დაბადებული 1964
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები