დვარკა

დვარკა () − ქალაქი და მუნიციპალიტეტი დევბჰუმი-დვარკის რაიონში, ინდოეთის შტატ გუჯარათში. მდებარეობს ოხამანდალის ნახევარკუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე, მდინარე გომთის მარჯვენა სანაპიროზე, კაჩის ყურის შესართავთან, არაბეთის ზღვის სანაპიროზე.

დვარკაში მდებარეობს დვარკადჰიშის ტაძარი, რომელიც კრიშნას სახელზეა აგებული და ერთ-ერთია ინდუიზმის მომლოცველთა ოთხ წმინდა ძეგლს შორის, რომლებსაც ჩარდჰამი ეწოდება და შანკარამ ქვეყნის ოთხ კუთხეში დააარსა. ტაძარი დაარსდა როგორც სამონასტრო ცენტრი და დვარკის სამონასტრო კომპლექსის ნაწილია. დვარკა ერთ-ერთია ინდოეთის შვიდ უძველეს რელიგიურ ძეგლს შორის. 

დვარკა „კრიშნას მოლოცვის წრის“ ნაწილია, რომელიც მოიცავს: ვრინდავანს, მათურას, ბარსანას, გოკულს, გოვარდჰანს, კურუკშეტრასა და პურის. დვარკა ერთ-ერთია ინდოეთის კულტურული მემკვიდრეობის 12 ძეგლს შორის, რომლებიც სამოქალაქო ინფრასტრუქტურის განვითარებისთვის ინდოეთის მთავრობამ HRIDAY-ის პროგრამისთვის შეარჩია.

ქალაქი ცხელ და არიდულ კლიმატურ ზონაშია და 16 დღიანი წვიმის სეზონი აქვს. 2011 წელს დვარკის მოსახლეობა 38 873 ადამიანს შეადგენდა. მთავარი დღესასწაული, ბჰადრაპადა, აგვისტო-სექტემბერში აღინიშნება. 

გეოგრაფია
დვარკა კაჩის ყურის შესართავთან, ოხამანდალის ნახევარკუნძულის დასავლეთ სანაპიროზე, მდინარე გომთის მარჯვენა ნაპირზე მდებარეობს. გომთი XIX საუკუნემდე ნავსადგური იყო.

კლიმატი
კიოპენის კლიმატის კლასიფიკაციით, დვარკა სუბტროპიკული უდაბნო/დაბალი განედების არიდული ცხელი კლმატის სარტყელშია მოქცეული. ჰოლდრიჯის სასიცოცხლო ზონების ბიოკლიმატური კლასიფიკაციით, დვარკა სუბტროპიკული ტყიანი მიწების ბიომს მიეკუთვნება. საშუალო წლიური ნალექიანობის მაჩვენებელი 403 მმ-ია. წვიმის პერიოდი 16 დღეს გრძელდება. შედარებით მშრალი პერიოდი ივნისიდან სექტემბრამდეა. საშუალო მაქსიმალური ტემპერატურა 30 °C-ია (86 °F). რეკორდული ტემპერატურა 42.7 °C-ია (108.9 °F). საშუალო მინიმალური ტემპერატურა 23.6 °C-ია (74.5 °F), ხოლო რეკორდული მინიმუმი − 6.1 °C (43.0 °F). საშუალო წლიური შეფარდებითი ტენიანობის მაჩვენებელი 72%-ს უდრის, ხოლო მაქსიმალური − 80%-ს.

დემოგრაფია
2011 წლის აღწერის მიხედვით, დვარკის მოსახლეობა 38 873 ადამიანს შეადგენდა (20 306 კაცი და 18 567 ქალი). დვარკაში წერა-კითხვის ცოდნის დონე 75.94%-ია, რაც ქვეყნის საშუალო მაჩვენებელზე, 78.03%-ზე ნაკლებია. მამაკაცებს შორის წერა-კითხვის ცოდნის დონე 83%-ს შეადგენს, ხოლო ქალებს შორის ― 68.27%-ს. მოსახლეობის 11.98% 6 წლამდე ასაკობრივ ჯგუფს მიეკუთვნება.

ღირსშესანიშნაობები
ტაძრები
დვარკა წმინდა ქალაქად მიიჩნევა და ტაძრებითაა ცნობილი. იგი ინდუსი მომლოცველებისთვის ერთ-ერთ რელიგიურ ცენტრს წარმოადგენს. ქალაქის ცენტრში დვარაკადიშას ტაძარი მდებარეობს, რომელსაც ჯაგატ მანდირსაც უწოდებენ. დვარაკადიშა ვიშნუისტური სალოცავია. აიგო რაჯა ჯაგატ სინგჰ რათორის მიერ. ტაძარი დასავლეთისკენაა მოქცეული. ზღვის დონიდან 12.19 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს. ვარაუდობენ, რომ ტაძრის ადგილი 2 500 წლის წინანდელია და ის ადგილია, სადაც კრიშნამ საკუთარი ქალაქი და ტაძარი ააგო. თავად დარაკადიშას ტაძარი XVI საუკუნით თარიღდება. ხუთგანყოფილებიანი ტაძარი 72 სვეტზეა აგებული. ტაძრის სიმაღლე 78 მეტრია. ცენტრში აღმართულ სვეტზე დიდი დროშაა განთავსებული, რომელზეც მზე და მთვარეა გამოსახული. ტაძრის მთავარი ღვთაებაა დვარკადეში, რომელიც ვიშნუს ავატარია და ოთხი ხელით გამოისახრება.

რუკმინი დევის ტაძარი, რომელიც რუკმინის, კრიშნას მთავარ დედოფალს ეძღვნება, დვარკიდან 2 კმ-ის დაშორებით მდებარეობს. გადმოცემის თანახმად, ტაძარი ჯერ კიდევ 2 500 წლის წინ აიგო, მაგრამ დღევანდელი ფორმით XII საუკუნეში ააშენეს. მდიდრულად გამოყვანილი ტაძრის ექსტერიერი ღმერთებისა და ქალღმერთების ქანდაკებებითაა გაფორმებული.

შუქურა და ტბა
დვარკის ნახევარკუნძულზე შუქურა მდებარეობს, საიდანაც ქალაქის პანორამა იშლება. ერთ ადგილას განთავსებული შუქურა ზღვის დონიდან 21 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს. შუქი 16 კმ-ის მანძილზე ჩანს. შუქურის კოშკის სიმაღლე 12 მეტრია.

ქალაქის დასავლეთ ნაწილში მდებარეობს ტბა (ან აზვი), რომელსაც გოპი ტალაბი ეწოდება. 

ბიბლიოგრაფია

რესურსები ინტერნეტში

 Dwarkadhish.org Official website of Jagad Mandir Dwarka


სქოლიო

კატეგორია:გუჯარათის არქეოლოგიური ძეგლები
კატეგორია:ინდოეთის ყოფილი დედაქალაქები
კატეგორია:ინდუიზმის წმინდა ქალაქები
კატეგორია:მაჰაბჰარატა