ესენქიი (ხოფის რაიონი)

ესენქიი () — სოფელი ხოფის რაიონში, ართვინის პროვინცია, თურქეთი.Köy , Turkey Civil Administration Departments Inventory. Retrieved 30 January 2023. სოფლის მოსახლეობა 2021 წლის მონაცემებით 404 ადამიანია.

სოფლის ძველი ისტორიული, ქართული სახელწოდებაა აბუისლა.

ისტორია
სოფლის ცნობილი ძველი სახელია აზლაღა.„Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu'' (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 176, ISBN 9789941478178.თურქულ წყაროებში ის მოიხსენიება როგორც აბუ ისლაჰი.1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წლიურ ჩანაწერში და 1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში ასევე იწერება როგორც აბ-ი ისლაჰ / აბუ ისლაჰ (اب اصلاح).„Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904'', (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 380, ISBN 9789157871117.„Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları'' (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 621.

აბ-ი ისლაჰი, 1876 წლის ტრაპიზონის პროვინციის წლიური ჩანაწერის მიხედვით, იყო სოფელი ტრაპიზონის პროვინციის ლაზისტანის სანჯაყის ჰოპას რაიონის გონიეს (გონიო) ნაჰიეში. მისი მოსახლეობა შედგებოდა 115 ოჯახისგან, რომლებშიც 300 ადამიანი ცხოვრობდა. ამ პერიოდში ოსმალეთის ადმინისტრაცია მხოლოდ მამაკაცების რაოდენობას აღრიცხავდა. ამიტომ სოფლის საერთო მოსახლეობის დასადგენად საჭიროა მამაკაცების რაოდენობის ტოლი ქალების რაოდენობის დამატება. შედეგად ირკვევა, რომ აბ-ი ისლაჰში დაახლოებით 600 ადამიანი ცხოვრობდა. ერთ ოჯახზე დაახლოებით 5.2 ადამიანის მოდის, რაც მიუთითებს, რომ ოჯახები არ იყვნენ დიდი.„Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904'', (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 381, ISBN 9789157871117.

ამ თარიღიდან ორი წლით ადრე, 1874 წელს, ამ რეგიონში მოგზაურმა გიორგი ყაზბეგმა აღწერა, რომ შუა ჰოპადან აბი ისლაჰამდე მიდიოდნენ ზღვის სანაპიროს გასწვრივ, სადაც გზა მოულოდნელად მთის ფერდობებისკენ უხვევდა. მთის მწვერვალზე სამრეკლოს ნანგრევები იდგა.Giorgi Kazbegi, „Bir Rus Generalinin Günlükleri - Türkiye Gürcistanı'nda Üç Ay'', 2019, s. 167, ISBN 9789755537207

აბ-ი ისლაჰი, [[1928] წლის ოსმალურ სოფლების სიაში, მოხსენიებულია როგორც რიზეს პროვინციის ჰოპას რაიონის ცენტრალური ნაჰიეს სოფელი. მოგვიანებით, აბუ ისლაჰი, რომელიც ჩორუჰის პროვინციას მიეკუთვნა (ეს პროვინცია არტვინის პროვინციის ადგილას შეიქმნა), 1935 წლის საყოველთაო აღწერის მიხედვით, 799 ადამიანს უცხოვრია.ვინაიდან სიტყვა აბუ ისლაჰი „უცხო წარმოშობისაა", სოფლის სახელი 1959 წელს შეიცვალა და ეწოდა ესენქიიი.

ცნობილია, რომ სოფელ ესენქიში ორი ეკლესიაა. ამ ნაგებობებიდან ერთი, რომელსაც ახლა აზლაღას ეკლესია ჰქვია, საძირკველამდეა დანგრეული, ხოლო მეორე მთლიანად განადგურებულია.სოფელში დგას ესენქი იუკარის მეჩეთი და ესენქიის ხიდი (მეჩეგალის ხიდი), რომლებიც მე-19 საუკუნეშია აგებული და მორთულობით იქცევს ყურადღებას.

სქოლიო

კატეგორია:ხოფის რაიონის სოფლები
კატეგორია:ლაზური დასახლებები თურქეთში