პუერტო-რიკოს გეოგრაფია

პუერტო-რიკოს გეოგრაფია მოიცავს არქიპელაგს კარიბის ზღვასა და ჩრდილო ატლანტის ოკეანეს შორის, დომინიკელთა რესპუბლიკის აღმოსავლეთით და ვირჯინის კუნძულების დასავლეთით. მთავარი კუნძული, პუერტო-რიკო, დიდი ანტილის კუნძულების ყველაზე პატარა და ყველაზე აღმოსავლეთით მდებარე კუნძულია. კუნძულის ფართობი 8 710 კმ²-ია. იგი აშშ-ის მესამე უდიდესი კუნძულია, ხოლო მსოფლიო მასშტაბით 82-ე ადგილზეა ფართობის მიხედვით. არქიპელაგის დანარჩენ ნაწილს პატარა კუნძულები: ვიეკესი, კულებრა, მონა, დესეჩეო და კახა-დე-მუერტოსი შეადგენენ, რომელთაგანაც მთელი წლის მანძილზე მხოლოდ კულებრაა დასახლებული. წლის განმავლობაში მონა დაუსახლებელია და მხოლოდ პუერტო-რიკოს ბუნებრივი რესურსების დეპარტამენტის დასაქმებულები სახლობენ. 

მთავარი კუნძული აღმოსავლეთიდან დასავლეთით 96 საზღვაო მილსა და ჩრდილოეთიდან სამხრეთით 35 საზღვაო მილზეა გადაჭიმული. ფართობით აღემატება როდ-აილენდს და ჩამორჩება კონექტიკუტის შტატს. მეტწილად მთიანი კუნძულია. დიდი სანაპირო ტერიტორიები ჩრდილოეთ და სამხრეთ რეგიონებშია. მთავარ ქედს ცენტრალური ქედი (; ) ჰქვია. უმაღლესი წერტილი, სერო-დე-პუნტა, ზღვის დონიდან 1 338 მეტრის სიმაღლეზე მდებარეობს. მნიშვნელოვანი მწვერვალი ელ-იუნკე, რომელიც სიერა-დე-ლუკილიოზე, ელ-იუნკეს ეროვნულ ტყეში მდებარეობს, ზღვის დონიდან 1 065 მეტრის მანძილზე. დედაქალაქი სან-ხუანი კუნძულის ჩრდილოეთ სანაპიროზე მდებარეობს.

ფიზიკური გეოგრაფია
პუერტო-რიკოს არქიპელაგი კარიბის ზღვასა და ჩრდილო ატლანტის ოკეანეს შორის, დომინიკელთა რესპუბლიკის აღმოსავლეთით და ვირჯინის კუნძულების დასავლეთით. მთავარი კუნძულის ტოპოგრაფია სამ ძირითად რეგიონს მოიცავს: მთიან რეგიონს, რომელიც მოიცავს ცენტრალური ქედი, სიერა-დე-ლუკილიო და სიერა-დე-კაიეი; სანაპირო ვაკეები და ჩრდილოეთ კარსტული რეგიონი. ცენტრალური ქედი მთელ კუნძულზეა გადაჭიმული და მას ჩრდილოეთ და სამხრეთ რეგიონებად ყოფს. მთებს კუნძულის დაახლოებით 60% უკავია. 

პუერტო-რიკოს აღმოსავლეთით, ვიეკესის ჩრდილოეთით და ვირჯინის კუნძულების დასავლეთით კულებრის არქიპელაგი მდებარეობს, რომელიც მთავარ კუნძულ კულებრასა და 28 პატარა დაუსახლებელ კუნძულს მოიცავს.

პოლიტიკური გეოგრაფია

პუერტო-რიკო აშშ-ის ტერიტორიაა და აშშ-ის მთავრობის დადგენილებით, პირველი დონის ადმინისტრაციული დანაყოფები არ აქვს. მეორე დონის ადმინისტრაციული დანაყოფები მუნიციპალიტეტებია, რომლებიც თავის მხრივ ბარიოებად, ეს უკანასკნელები კი სექტორებად იყოფა. ყოველ მუნიციპალიტეტს 4 წლით არჩეული მერი და მუნიციპალური საკანონმდებლო ორგანო ჰყავს.

პუერტო-რიკოს პირველი მუნიციპალიტეტი, სან-ხუანი, 1521 წელს დაფუძნდა. XVI საუკუნეში კიდევ ორი მუნიციპალიტეტი დაარსდა: კოამო (1570) და სან-ხერმანი. XVII საუკუნეში კიდევ 3 მუნიციპალიტეტი შეიქმნა: არეკიბო (1614), აგვადა (1692) და პონსე (1692). XVIII საუკუნეში კიდევ 30 მუნიციპალიტეტი, ხოლო XIX საუკუნეში 34 მუნიციპალიტეტი დაარსდა. XX საუკუნეში კიდევ 6 მუნიციპალიტეტი შეიქმნა, რომელთაგან ბოლო, ფლორიდა, 1971 წელს დაარსდა.LinktoPR.com – Fundación de los Pueblos. 

სქოლიო

კატეგორია:პუერტო-რიკოს გეოგრაფია