სვანტე პააბო

სვანტე პააბო (დ. 20 აპრილი, 1955, სტოკჰოლმი, შვედეთი) — შვედი გენეტიკოსი,  ევოლუციური გენეტიკის სპეციალისტი, პალეოგენეტიკის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. ინტენსიურად მუშაობდა ნეანდერტალელი ადამიანის გენებზე. ლაიფციგის, მაქს პლანკის ევოლუციური ანთროპოლოგიის ინსტიტუტის დირექტორი.  ოკინავას მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების ინსტიტუტის პროფესორი. 2022 წელს მიენიჭა ნობელის პრემია ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში „გადაშენებული ჰომინინების გენომისა და ადამიანის ევოლუციის შესახებ აღმოჩენებისთვის“.

ადრეული ცხოვრება და განათლება
პააბოს დედა - ქიმიკოსი კარინ პააბო, რომელიც შვედეთში იყო ლტოლვილი მეორე მსოფლიო ომის დროს. პააბო დაიბადა ქორწინების გარეშე და იზრდებოდა დედასთან. მისი მამა იყო შვედი ბიოქიმიკოსი სუნე ბერგსტრომი რომელიც, მისი შვილის მსგავსად გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში 1982 წელს. პააბოს ჰყავს ნახევარძმა რურიკ რეენსტიერნა, რომელიც 1955 წელს დაიბადა.

2012 წელს ესტონურ გაზეთთან მიცემულ ინტერვიუში მან თქვა, რომ იგი თავს ასახელებს როგორც შვედს, მაგრამ აქვს განსაკუთრებული ურთიერთობა ესტონეთთან. 1975 წელს პააბომ სწავლა დაიწყო უფსალის უნივერსიტეტში, ერთი წელი მსახურობდა შვედეთის თავდაცვის ძალებში. პააბომ 1986 წელს მიიღო დოქტორის წოდება უფსალის უნივერსიტეტის კვლევაში, რომელიც იკვლევდა როგორ ახდენს ადენოვირუსების E19 ცილა იმუნურ სისტემაზე მოდულაციას.

კარიერა
პააბო ცნობილია, როგორც პალეოგენეტიკის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. 1986 წლიდან 1987 წლამდე ატარებდა პოსტდოქტორანტულ კვლევებს ციურიხის უნივერსიტეტის II მოლეკულური ბიოლოგიის ინსტიტუტში, შვეიცარიაში. 

როგორც ევროპის მოლეკულური ბიოლოგიის ორგანიზაციის პოსტდოქტორანტი, პააბო 1987 წელს გადავიდა ამერიკის შეერთებულ შტატებში და მიიღო პოსტდოქტორანტის თანამდებობა ბიოქიმიაში, კალიფორნიის უნივერსიტეტში, სადაც შეუერთდა ალან ვილსონის ლაბორატორიას და მუშაობდა გადაშენებული ძუძუმწოვრების გენომზე.

1990 წელს ის დაბრუნდა ევროპაში და გახდა მიუნხენის უნივერსიტეტის ზოგადი ბიოლოგიის პროფესორი, ხოლო 1997 წელს გახდა მაქს პლანკის ევოლუციური ანთროპოლოგიის ინსტიტუტის დამფუძნებელი და დირექტორი ლაიფციგში.

პირადი ცხოვრება
პააბომ 2014 წლის წიგნში "ნეანდერტალელი კაცი" დაკარგული გენომის ძიებაში დაწერა, რომ ის ბისექსუალია. ის თვლიდა, რომ გეი იყო, სანამ არ შეხვდა ლინდა ვიჯილანტს, ამერიკელ პრიმატოლოგს და გენეტიკოსს, რომლის „ბიჭური ხიბლი“ იზიდავდა მას. ისინი დაქორწინებულები არიან და ერთად ზრდიან ვაჟს და ქალიშვილს ლაიფციგში.

რესურსები ინტერნეტში
 სვანტე პააბო პლანკის საზოგადოებაში
 ადამიანის ევოლუციური გენომიკის განყოფილება (სვანტე პააბო). ოკინავას მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების ინსტიტუტის სამაგისტრო უნივერსიტეტი

კატეგორია:გენეტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1955
კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ბისექსუალები
კატეგორია:გეი მამაკაცები
კატეგორია:დაბადებული 20 აპრილი
კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები