იოსიფ ტიმჩენკო

იოსიფ ანდრეევიჩ ტიმჩენკო (დ. 26 ნოემბერი, 1852, ოკოპი ― გ. 20 მაისი, 1924, ოდესა) ― უკრაინელი მექანიკოსი და გამომგონებელი.

ბიოგრაფია
იოსიფ ტიმჩენკო 1852 წლის 26 ნოემბერს ოკოპში (ხარკოვის გუბერნია, რუსეთის იმპერია) დაიბადა. სწავლობდა ალექსანდრ ედელბერგთან. 1874 წელს მეგობრებთან ერთად ოდესაში გაემგზავრა. ნიკოლოზ მიკლუხო-მაკლაის იდეებით შთაგონებულებმა ოკეანეთში მოგზაურობა გადაწყვიტეს, თუმცა მალე ხარკოვში დაბრუნდნენ, ტიმჩენკო კი ოდესაში დარჩა, სადაც საზღვაო და სავაჭრო რუსულ კომპანიაში დაიწყო მუშაობა.

1880 წლიდან ნოვოროსიისკის უნივერსიტეტში ფიზიკა-მათემატიკურ ფაკულტეტზე მექანიკოსად მუშაობდა.

იოსიფ ტიმჩენკო 1924 წლის 20 მაისს ოდესაში გარდაიცვალა.

ჯილდოები და წოდებები
 ვერცხლის მედალი, სრულად რუსეთის XV მხატვრულ-ინდუსტრიული გამოფენა, მოსკოვი (1882)
 ოქროს მედალი, სოფლის მეურნეობისა და ფაბრიკა-ქარხნების გამოფენა, ოდესა (1884)
 ოქროს მედალი, ბესარაბიის სოფლის მეურნეობისა და მრეწველობის გამოფენაკიშინიოვი, (1886)
 ვერცხლის მედალი, მსოფლიო ექსპოზიცია, პარიზი (1889)
 ოქროს მედალი, სრულიად რუსეთის გამოფენა ნიჟნი-ნოვგოროდში (1896)
 წმინდა სტანისლავის ორდენის კავალერი (III ხარისხი) (1900)
 ოქროს მედალი, მსოფლიო გამოფენა, პარიზი (1900)
 ოქროს მედალი და პირველი პრემია, თევზმრეწველობის საერთაშორისო გამოფენა, პეტერბურგი (1902)
 ვერცხლის მედალი, მხატვრულ-სამრეწველო გამოფენა, ოდესა (1910)

მემკვიდრეობა
 2012 წლის 12 მაისს ხარკოვში, მოსკოვის გამზირზე, № 10/12 სახლში, სადაც ტიმჩენკო სახელოსნოში მუშაობდა, მემორიალური დაფა მოათავსეს.
 2016 წლის 26 აპრილს ოდესაში კალხოზიაცს ქუჩას სახელი გადაერქვა და ტიმჩენკოს ქუჩა ეწოდა.Парк Ленинского комсомола в Одессе получил имя Савицкого, а Пионерская стала Академической

ბიბლიოგრაფია
 Банита Л. Видатний український механик // Україна. — № 3. — 1951. — С. 34;
 Мишаков О. О., Леві I.З. Видатний вітчизняний механік-винахідник Й. А. Тимченко // Вісник Академії наук УРСР. — 1952. — № 8. — С. 72-77;
 Соколов И. В. Скачковый механизм «улитка» И. А. Тимченко // История изобретения кинематографа. — М.: Искусство, 1960. — С. 98-102;
 Цесевич В. П., Корпун Я. Ю. Механік-винахідник Й. А. Тимченко. — К.: Державне видавництво технічної літератури, 1961. — 62 с.;
 Шимон О. О. Хто ж був першим? // Сторінки з історії кіно на Україні. — К., 1964. — С. 7-15;
 Островский Г. Л. Дом, где родился кинематограф // Одесса, море, кино. — Одесса; Маяк, 1989. — С. 9-13;
 Малиновский А. В. Кто изобрел кино? // Кино в Одессе. — Одесса, 2000. — С. 7-11;
 Капельгородська Н., Глущенко Є. Визнані і забуті винахідники // Начерки далекої кіноісторії. — К.: АВДІ, 2005. — С. 22-24;
 Костроменко В. Впереди паровоза // Очерки истории Одесской киностудии. — Одесса, 2010. — С. 6-15;
 Рапопорт А. Одесса — родина кино. Жизнь и кинетоскоп Иосифа Тимченко // Киноведческие записки. — 2010. — № 97. — С. 299—315;
 Миславский, Владимир Наумович, Гергеша В. Механик-изобретатель Иосиф Тимченко в документах и воспоминаниях. — Харьков: Фактор, 2012. — 288 с.;
 Чернявский Ю. Стук выходящего — Львів : Кальварія, 1997. — 109 с.

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 26 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1852
კატეგორია:გარდაცვლილი 20 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1924
კატეგორია:უკრაინელი გამომგონებლები