თითისტარა კოლიბია

თითისტარა კოლიბია () — გიმნოპუსის გვარის სოკო ომფალოტისებრთა ოჯახისა.

საჭმელი სოკოა. იჭმევა მხოლოდ ნორჩობაში, მხოლოდ ქუდი. ფართოდაა გავრცელებული ევროპაში, იზრდება ფოთლოვან ტყეებში, ზაფხულ-შემოდგომით.

სოკო პირველად 1793 წელს აღწერა ფრანგმა მიკოლოგმა პიერ ბიულიარმა როგორც Agaricus fusipes.

სამეცნიერო სინონიმები:





 აღწერა 
სოკოს ქუდის დიამეტრი — 4-8 სმ, ნორჩობაში ამოზნექილი, შემდეგ შედარებით ბრტყელი, ხშირად არათანაბარი ფორმის. ახასიათებს ბორცვაკი. წითელ-ყავისფერია, მოგვიანებით უფრო ღია.

რბილობი — მოთეთრო, ხორციანი, ღია ფერის ბოჭკოებით, უხეში. 

ფეხის სიგრძე 15 სანტიმეტრამდე აღწევს, სისქეში — 1-2 სმ, ქუდისფერია, ძირში მუქი ფერის, თითისტარისებრი, ძირისკენ დაწვრილებული და ფესვისებურად წაგრძელებული, დაგრეხილი, ხრტილოვანი, სიგრძივ ქერცლოვან-ხორკლებიანი.

ჰიმენოფორი — ფირფიტებიანი, ფირფიტები ჯერ შეზრდილია, შემდეგ თავისუფალი, მეჩხერი, განიერი, თეთრიდან კრემისფერამდე, ზედაპირი დაფარულია ჟანგისფერ-მოვარდისფრო ლაქებით.

სპორების ფხვნილი — თეთრი. სპორები — 5×3,5 მკმ, ფართოოვალური.

 ეკოლოგია და გავრცელება 
საპროტროფია ან პარაზიტი, რომელიც იწვევს მუხის ხის ფესვის ლპობას. იზრდება დიდ ჯგუფებად, ჯირკებზე, ხის ტანზე და ბებერი ფოთლოვანი ხეების ფესვებზე, ხშირად მუხასა და წიფელზე, იშვიათად წიწვოვან ტყეებში. 

ფართოდაა გავრცელებული ევროპის ფოთლოვან ტყეებში.

სეზონი — გაზაფხულიდან შემოდგომამდე.

 მსგავსი სახეობები 

 კვებითი ღირებულება 
საჭმელი სოკოა. საჭმელად გამოიყენება მხოლოდ ნორჩი, ახალი და დამჟუჟებული, მხოლოდ ქუდი. ზრდასრული ან გადაბერებული სოკოები ნაყოფსხეულში იგროვებენ დიდი რაოდენობით მავნე ბაქტერიებს,Toxicitate prin bacteriiNaturführer რომლებიც იწვევენ საჭმლის მომნელებელი სისტემის მოშლას.

გალერეა

ლიტერატურა
Лессо Т. Грибы, определитель / пер. с англ. Л. В. Гарибовой, С. Н. Лекомцевой. — М.: „Астрель“, „АСТ“, 2003. — С. 111. — ISBN 5-17-020333-0.
Вавриш П.О., Горовой Л.Ф. Грибы в лесу и на столе. — К.: „Урожай“, 1993. — С. 87. — 208 с. — ISBN 5-337-00728-9.
Уду Ж. Грибы. Энциклопедия = Le grand livre des Champignons / пер. с фр. — М.: „Астрель“, „АСТ“, 2003. — С. 50. — ISBN 5-271-05827-1.

 რესურსები ინტერნეტში




სქოლიო

კატეგორია:საჭმელი სოკოები
კატეგორია:გიმნოპუსი