იზრაელ გელფანდი

იზრაელ გელფანდი ( დ. 2 სექტემბერი, 1913 — გ. 5 ოქტომბერი, 2009) — მოწინავე საბჭოთა მათემატიკოსი. 800-ზე მეტი სამეცნიერო სტატიისა და დაახლოებით 30 მონოგრაფიის ავტორი; დიდი სამეცნიერო სკოლის დამაარსებელი. ფიზიკა-მათემატიკის მეცნიერებათა დოქტორი (1940). 

მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტისა (1941–1990) და რატგერსის უნივერსიტეტის (1990–2009) პროფესორი. შვედეთის სამეფო მეცნიერებათა აკადემიისა (1974) და ლონდონის სამეფო საზოგადოების უცხოელი წევრი (1977). მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურის დამთავრების (1935) შემდეგ მუშაობდა იქვე, ხოლო 1953 წლიდან რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის მ. კელდიშის სახელობის გამოყენებითი მათემატიკის ინსტიტუტში.  

მოსკოვის მათემატიკური საზოგადოების პრეზიდენტი (1966–1970), სსრკ მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი (1984; 1991 წლიდან რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის აკადემიკოსი). გელფანდის ძირითადი შრომები მიეძღვნა კომუტატური ნორმირებული რგოლების თეორიას, განზოგადებული ფუნქციების თეორიასა და ინტეგრალურ გეომეტრიას. ცდილობდა მათემატიკური მეთოდების გამოყენებას ბიოლოგიაში. ავტორია მრავალრიცხოვანი ნაშრომებისა ნებისყოფითი მოძრაობების, ქსოვილურ კულტურებში უჯრედული მიგრაციის, პროტეომიკისა და ექიმების კლინიკური მუშაობის ალგორითმიზაციის საკითხებზე. მთავარი რედაქტორი ჟურნალისა „ფუნქცონალური ანალიზი და მისი გამოყენება“ (1967).Бо­го­лю­бов Н. Н. и др. Гель­фанд И. М. (К 70-ле­тию со дня ро­ж­де­ния) // Ус­пе­хи ма­те­ма­ти­че­ских на­ук. 1983. Т. 38. Вып. 6 (библ.).

მიღებული აქვს სსრკ სახელმწიფო პრემია (1951, 1953), ლენინური პრემია (1961), კიოტოს პრემია (1989). 1978 წელს გადაეცა ვოლფის ჯილდო. დაჯილდოებულია ლენინის ორდენით (1954, 1956, 1973).

 თხზულებები  
 Уни­тар­ные пред­став­ле­ния клас­си­че­ских групп. М.; Л., 1950 (совм. с М. А. Най­мар­ком);
 Пред­став­ле­ния груп­пы вра­ще­ний и груп­пы Ло­рен­ца, их при­ме­не­ния. М., 1958; 
 Обоб­щен­ные функ­ции и дей­ст­вия над ни­ми. 2-е изд. М., 1959; 
 Ком­му­та­тив­ные нор­ми­ро­ван­ные коль­ца. М., 1960;
 Лек­ции по ли­ней­ной ал­геб­ре. 4-е изд. М., 1971.

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 2 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1913
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 ოქტომბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2009
კატეგორია:რუსი მათემატიკოსები
კატეგორია:ამერიკელი მათემატიკოსები
კატეგორია:რუსი ბიოლოგები
კატეგორია:ამერიკელი ბიოლოგები
კატეგორია:საბჭოთა მათემატიკოსები
კატეგორია:საბჭოთა ბიოლოგები
კატეგორია:რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები
კატეგორია:სსრკ-ის მეცნიერებათა აკადემიის ნამდვილი წევრები