ლოპბურის პროვინცია

ლოპბური (   ) —პროვინცია ტაილანდის ცენტრალურ რეგიონში. პროვინცია დაყოფილია 11 ადმინისტრაციულ ოლქად, რომლის დედაქალაქია მუეანგ ლოპბურის რაიონი . პროვინციის მოსახლეობა 750 000-ზე მეტია, რის გამოც ის მოსახლეობის მიხედვით ტაილანდში 32-ეა, ხოლო სიდიდით 36-ე.   მისი მეზობელი რვა პროვინციაა: ფეტჩაბუნი, ჩაიაფუმი, ნახონ რატჩასიმა, სარაბური, ფრანახონი სი აიუტაია, ანგ ტონგი, სინგბურიბური და ნახონ საუანი .

ლოპბური ისტორიულად მნიშვნელოვანი პროვინციაა, სადაც მრავალი ისტორიული ნაგებობა და არტეფაქტი მდებარეობს. ლოპბურში აღმოჩენილია პრეისტორიული დასახლებები. წარსულში ლოპბურს უწოდებდნენ ლავოს, რაც იმას ნიშნავს, რომ სამეფოს აბსოლუტური მონარქი მართავდა.

 ისტორია 
ლოპბური მთელი თავისი ისტორიის მანძილზე ცნობილია როგორც ლავო.  სახელი ლავო აღმოცენდა მონის სამეფოს დვარავატის პერიოდში (მე -6 და მე -11 საუკუნეში).  ამ პერიოდში დამპყრობელი ქმერებიქალაქში თავიანთ შთამბეჭდავ ტაძრებს აშენებდნენ. ნავარაუდევია, რომ გარკვეული პერიოდი ლოპბური განთავისუფლებული იყო, რასაც 1115-დან 1155 წლამდე ჩინეთში მისი საელჩო მიწმობს.  1289 წელს მან სხვა ელჩი გაგზავნა ჩინეთში, მაგრამ მალე ტაიელების სამეფო სუხოტაისა და მოგვიანებით აიუთჰაიას ნაწილი გახდა .

აიუთჰაიას პერიოდში, მეფე რამათიბოდ I- მა გაგზავნა ფრა რემესუანი (შემდგომში მეფე რამესუანი) როგორც უპარაჯა, რომ ლოპბურში ემეფა. 1665 წელს დიდმა მეფემ ნარაიმ ბრძანა ახალი სასახლის აშენება, რომელიც მდინარე ლოპბურის აღმოსავლეთ სანაპიროზე აშენდა. ლოპბური გახადა ქვეყნის მეორე დედაქალაქი. მეფე ნარაის გარდაცვალების შემდეგ, ქალაქი თითქმის მიტოვებული და დანგრეული იყო.

1856 წელს მეფე მონგკუტმა, რომელიც ჩაკრის დინასტიის წარმომადგენელი იყო, ნარაის სასახლის აღდგენა ბრძანა.  1938 წელს ქალაქს მნიშვნელობა საბოლოოდ დაუბრუნდა, როდესაც ფელდმარშალმა პლაკ ფიბუნსონგჰრამმა ლოპბური ტაილანდში უდიდესი სამხედრო ბაზის ადგილად აირჩია. ერთი პერიოდი გადაწყვეტილი იყო, რომ ლოპბური ტაილანდის ახალი დედაქალაქი გამხდარიყო მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ . https://www.komchadluek.net/news/politic/115578

 გეოგრაფია 
ლოპბური მდებარეობს მდინარე ჩაო ფრაიას ხეობის აღმოსავლეთ ნაწილში, მდინარე ლოპბურსა და მდინარე პა საკს შორის. პროვინციის ტერიტორიის ოცდაათი პროცენტი და თა ვუნგის რაიონის უმეტესი ნაწილი ალუვიური ვაკეებს უკავია . დანარჩენი 70 პროცენტი შერეული ვაკეები და ბორცვებია. პროვინციის აღმოსავლეთ საზღვარს ფეტჩაბუნის მთები ქმნის.

 კლიმატი 
ლოპბურის პროვინციაში ტროპიკული სავანის კლიმატია ( Köppen- ის კლიმატის კლასიფიკაციის კატეგორია Aw). ზამთარი მშრალი და თბილია. ტემპერატურა მაისამდე იზრდება. მუსონების სეზონი მაისიდან ოქტომბრამდე გადის, რაც მოიცას ძლიერ წვიმებს და დღისით გრილ ტემპერატურას, თუმცა ამის მიუხედავად ღამეები მაინც თბილია.  

 სიმბოლოები 
პროვინციის გერბი გამოხატავ ვიშნუს, რომელიც არის ქხმერული ტაძრის ფრა პრანგ სამ იოდის წინ . 

ლოპბურის ფარზე გამოსახულია ფრა ნარაი, რომლის უკანაც ფრა პრანგ სამ იოდია გამოსახული, მასზე წარზერაა: კუნძულებზე ნაჩვენებია ფრა ნარაი, ხოლო ფონზე ფრა პრანგ სემ იოდ. ფარზე გამოსახულია წარწერაც:  ,,თავშესაფარი სამი კოშკით". ეს ეხება მეფე ნარაის, რომელმაც 1664 წელს გამაგრებული ქალაქი ა;ტერნატიულ დედაქალაქად აქცია, მაშინ როდესაც აიუთჰაიას ემუქრებოდა ჰოლანდიის საზღვაო ბლოკადა. 

პროვინციული ხე, ისევე როგორც პროვინციული ყვავილი ტყვიის ხეა. 

 ადმინისტრაციული დანაყოფები 

 პროვინციის მთავრობა 
მინი|209x209px| ლოპბურის რუკა|მარცხნივ
პროვინცია იყოფა 11 ოლქად ( ამფო ). ოლქები შემდგომ იყოფა 122 ქვე-ოლქად (ტამბონი ) და 1,126 სოფლად ( მუბანი ).
 მუეანგ ლოპბური
 ფათანა ნიხომი
 ხოკ სამრონგი
 ჩაი ბადანი
 თა ვუნგი
 ბან მი თა ლუანგი
 სა ბოტი
 ხოკ ქარონი
 ლამ სონთი
 ნონგ მუანგიმინი| ლოპბურის ქალაქის კარიბჭე, ძველიდან ახალ ქალაქში გასასვლელი|მარცხნივ|328x328პქ

 ტრანსპორტი 
 რკინიგზა 
ლოპბურის რკინიგზის სადგური არის ტაილანდის ჩრდილოეთის ხაზის სახელმწიფო რკინიგზის სადგური, რომელიც ბანგკოკიდან გამოსული სარკინიგზო ხაზის დასასრულს წარმოადგენს. 

 Საჰაერო 
ხოკ კატიამის საჰაერო ძალების ბაზა ქალაქიდან 9 კილომეტრით ჩრდილოეთით მდებარეობს. ბაზიდან კომერციული ფრენები არ ხორციელდება.

 Განათლება 
თეპსატრის რაჯაბატის უნივერსიტეტი

კასეცარტის უნივერსიტეტი, ლოპბურის კამპუსი

რამხამჰაენგის უნივერსიტეტი, ლოპბურის კამპუსი

პიბულ ვიტაიალაის სკოლა

 2017 წლის ადამიანის განვითარების ინდექსი 
ჯანმრთელობა Განათლება დასაქმება შემოსავალი95x95პქ100x100პქ100x100პქ100x100პქ29 30 36 52 საცხოვრებელი ოჯახი ტრანსპორტი Მონაწილეობა100x100პქცენტრი|85x85პქ100x100პქ96x96პქ31 49 70 55
2003 წლიდან, გაეროს განვითარების პროგრამამ (UNDP) ტაილანდში პროგრესი განიცადა. აქ ადამიანის გავითარება ქვე-ეროვნულ დონეზე ხდება, რომელიც მოიცავს ადამიანის განვითარების რვავე ძირითად სფეროს. ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ეროვნულმა საბჭომ ცალკეულ პროვინციების განვითარებაზე (NESDB) პასუხისმგებლობა 2017 წლიდან აიღო.Human achievement index 2017 by National Economic and Social Development Board (NESDB), pages 1-40, maps 1-9, retrieved 14 September 2019, ISBN 978-974-9769-33-1

რანგი კლასიფიკაცია  1 - 15 ,,მაღალი" 16 - 30 ,,გარკვეულწილად მაღალი" 31 - 45  ,,საშუალო" 45 - 60 ,,გარკვეულწილად დაბალი" 61 - 77  ,,დაბალი"

 სქოლიო 
კატეგორია:ტაილანდის პროვინციები