ილია პრიგოჟინი

ილია რომანოვიჩ პრიგოჟინი ( დ. 25 იანვარი, 1917 — გ. 28 მაისი, 2003) — ფიზიკური ქიმიკოსი და 1988 წლის ნობელის პრემიის ლაურეატი. 

ბიოგრაფია
პრიგოჟინი 1917 წლის 25 იანვარს დაიბადა ებრაულ ოჯახში, მოსკოვში, 1917 წლის რუსეთის რევოლუციამდე რამდენიმე თვით ადრე. მამამისი რომან პრიგოჟინი იყო ქიმიური ინჟინერი, იმპერიული მოსკოვის ტექნიკურ სკოლაში; დედამისი უილია ვიხმანი იყო პიანისტი. იმის გამო, რომ ოჯახი კრიტიკულად უყურებდა ახალ საბჭოთა სისტემას, მათ 1921 წელს დატოვეს რუსეთი. ისინი პირველად, 1929 წელს გაემგზავრნენ გერმანიაში, ბელგიაში, სადაც პრიგოჟინმა 1939 წელს აიღო ბელგიის მოქალაქეობა. მისი ძმა ალექსანდრე (1913-1991) გახდა ორნითოლოგისტი.

პრიგოჟინმა ქიმია ისწავლა ბრიუსელის თავისუფალ უნივერსიტეტში, სადაც იგი 1950 წელს გახდა პროფესორი. 1959 წელს ბრიუსელში, ბელგიაში, იგი დაინიშნა საერთაშორისო სოლვაის ინსტიტუტის დირექტორად. ამ წელს, აშშ-შიტეხასის უნივერსიტეტში დაიწყო სწავლება, სადაც იგი შემდეგ პროფესორად დაინიშნა. 1961 წლიდან 1966 წლამდე იგი დაკავშირებული იყო ჩიკაგოს უნივერსიტეტის, ენრიკო ფერმის ინსტიტუტთან. 1967 წელს ოსტინში გახდა თერმოდინამიკის და სტატისტიკური მექანიკის ცენტრის თანადამფუძნებელი (ახლა კომპლექსური კვანტური სისტემების ცენტრი). 

იგი იყო რამდენიმე სამეცნიერო ორგანიზაციის წევრი, აღებული აქვს რამდენიმე ჯილდო, პრიზი და 53 საპატიო ხარისხი. 1955 წელს დაჯილდოვდა ფრანკის პრემიით, შეუქცევადი თერმოდინამიკის სწავლებისთვის 1976 წელს დაჯილდოვდა რუმფორდის მედლით. ხოლო 1977 წელს გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი ქიმიის დარგში. გარდაცვალებამდე იყო მეცნიერების საერთაშორისო აკადემიის (მიუნხენი) დირექტორი. 1997 წელს გახდა, მსოფლიო აკრედიტაციის სააგენტოს დისტანციური სწავლების საერთაშორისო კომისიის ერთ-ერთი დამფუძნებელი.International Council for Scientific Development. Presidium . ias-icsd.org 1985 წელს ჰერიოტ-ვოტის უნივერსიტეტისგან მიიღო საპატიო დოქტორანტის წოდება. 

პრიგოჟინი პირველად დაქორწინდა ბელგიელ პოეტზე ელენე ჯოფეზე (როგორც ავტორი ასევე ცნობილია ელენე პრიგოჟინი), 1945 წელს წყვილს ეყოლა ვაჟი. განქორწინების შემდეგ, 1961 წელს პრიგოჟინმა იქორწინა პოლონეთში დაბადებულ ქიმიკოსზე, მარია პროკოპოვიჩზე (ასევე ცნობილია როგორც მარია პრიგოჟინი). 1970 წელს მათ ეყოლათ ვაჟი, პასკალი.Ilya Prigogine. (2003). Curriculum Vitae of Ilya Prigogine In Is future given. World Scientific. 

2003 წელს გახდა იმ 22 ნობელის პრემიის ლაურეატს შორის ერთ-ერთი, რომლებმაც ჰუმანისტურ მანიფესტს ხელი მოაწერეს.

რესურსები ინტერნეტში
  including the  Nobel Lecture, 8 December 1977 Time, Structure and Fluctuations
 The Center for Complex Quantum Systems
 Emergent computation


 Interview with Prigogine (Belgian VRT, 1977)

სქოლიო

კატეგორია:ბელგიელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:რუსი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ებრაელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ბელგიელი ფიზიკოსები
კატეგორია:რუსი ფიზიკოსები
კატეგორია:ებრაელი ფიზიკოსები
კატეგორია:ებრაელი ქიმიკოსები
კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:მოსკოვში დაბადებულები