ალათი

ალათი (აზერბ. Ələt) — ურბანული ტიპის დასახლება, აზერბაიჯანის ქალაქ ბაქოს ქარადაღის რაიონის ადმინისტრაციული დაქვემდებარების ქვეშ. ის არის ბაქოს ყველაზე სამხრეთული გარეუბანი. სოფელში არის ამავე სახელწოდების რკინიგზის სადგური (ხაზების კვანძი შირვანის, ბაქოს და აჯიგაბულისკენ).

ალათს ურბანული ტიპის დასახლების სტატუსი 1935 წლიდან მიენიჭა. 1960-იან წლებამდე მას ალათ-პრისტანს უწოდებდნენ. სოფელში არსებობდა სარკინიგზო ტრანსპორტის საწარმოები და მანქანების შეკეთების საწარმოც.

2014 წელს ალათში აშენდა ბაქოს პორტის საბორნე ტერმინალი. ოქტომბრიდან დაიწყო ბაქო-თურქმენბაშის საბორნე ხაზის ფუნქციონირება თურქმენეთის მიმართულებით. 2017 წლის მარტიდან დაიწყო მუშაობა საბორნე გადასასვლელი ყაზახეთში კასპიის ზღვის გავლით „ალატი - აქტაუ-პორტი“ .

2018 წელს გაიხსნა ალატის ახალი ბაქოს პორტი . 2018 წლის მაისში პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა ალათში გახსნა ბაქოს საერთაშორისო საზღვაო სავაჭრო პორტის კომპლექსი Президент Ильхам Алиев принял участие в открытии комплекса Бакинского международного морского торгового порта.

მინი|ბაქოს ახალი პორტი

გადაკვეთა არის საერთაშორისო პროექტის „აბრეშუმის გზა“ (უკრაინა-საქართველო-აზერბაიჯანი-ყაზახეთი-ჩინეთი), რომელიც გვერდს უვლის რუსეთის ტერიტორიას .

დღეს ალათის მოსახლეობა შეადგენს 12 765 ადამიანს.

ეტიმოლოგია
ჰეროდოტეს თანახმად, ალათი მიდიის ერთ-ერთი მეფის სახელია. იმის გამო, რომ ალათი იცავდა მიდიიდან გაქცეულ სკვითებს, მისი სახელი გავრცელდა ადგილობრივ ტომებში.

დასავლეთ აზერბაიჯანის (ახლანდელი სომხეთი), სოფელ ალათლისა და დაღესტნის ტერიტორიაზე არსებობდა ამავე სახელწოდების წყლის ობიექტიც.

წყაროების თანახმად, XVIII საუკუნის ბოლოს და XIX საუკუნის დასაწყისში ვოლგის რეგიონში, უზბეკეთსა და შუა აზიის სხვა ქვეყნებში არსებობდნენ და ახლაც არსებობენ ოიკონიმები, რომლებსაც ალათს უწოდებენ.

ამჟამად აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე სხვადასხვა ადგილას მდებარეობს ალატი, ალათლი, ბაშ ალატი და ა.შ. ეჭვგარეშეა, რომ ეს ოიკონიმები ეთნონიმური წარმოშობისაა.

აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე რეგისტრირებული მითოლოგიური ტოპონიმების შესწავლით ირკვევა, რომ მათი გარკვეული ნაწილი ტოპონიმებია, რომლებიც „ალ“-ს აღმოჩენასთან დაკავშირებით გაჩნდა.

როგორც ვიცით, სიტყვა „ალ“-ს წარმოებასთან ერთად „ალა“ მნიშვნელობის მდიდარი ჩრდილები აქვს და თითქმის ყველა ის სიტყვაა, რომლებიც შედის აზერბაიჯანული ენის აქტიურ ლექსიკაში. ამავე დროს, ამ ერთეულებს აქვთ ფართო სპექტრის საქმიანობა ენაზე. ჯალილოვმა გამოავლინა 500-ზე მეტი მნიშვნელობა და მნიშვნელობის ჩრდილები მორფემის „ალ“ მეტყველების 6 ნაწილში.

სქოლიო

კატეგორია:ბაქოს დასახლებები