კატარის კულტურა

კატარის კულტურა — კატარის ტერიტორიაზე არსებული კულტურა, რომელზეც ძლიერი გავლენა აქვს ტრადიციულ ბედუინურ კულტურას, ნაკლებად მწვავე გავლენა მოდის ინდოეთიდან, აღმოსავლეთ აფრიკიდან და სპარსეთის ყურის სხვა ნაწილებიდან. ნახევარკუნძულის მკაცრი კლიმატური პირობები აიძულებდა მის მცხოვრებლებს, საარსებო წყარო მოეპოვებინათ ზღვაში. ამრიგად, ადგილობრივ კულტურაში განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა ზღვას.  ლიტერატურისა და ფოლკლორის თემები ხშირად დაკავშირებულია საზღვაო საქმიანობასთან.

ზეპირსიტყვიერი ხელოვნება, როგორიცაა პოეზია და სიმღერა, ისტორიულად უფრო მეტად ჭარბობდა, ვიდრე ფიგურალური ხელოვნება, ისლამის შეზღუდვების გამო. ამასთან, ფართოდ გავრცელდა სახვითი ხელოვნების გარკვეული დარგები, როგორიცაა კალიგრაფია, არქიტექტურა და ტექსტილი. ფიგურალური ხელოვნება ნავთობის ეპოქაში აითვისეს. Abu Saud (1984), p. 134

2016 წლიდან სალაჰ ბინ განიმ ალ ალი კატარის კულტურისა და სპორტის მინისტრია. 

 სახვითი ხელოვნება 
მარჯვნივ|მინი| ისლამური ხელოვნების მუზეუმი, დოჰა
ფიგურალური ხელოვნებისადმი ისლამის პოზიციის გამო, ნახატებმა და პლასტიკურმა ხელოვნებამ შედარებით უმნიშვნელო როლი ითამაშა კატარის კულტურაში, თუმცა ვითარება შეიცვალა XX საუკუნის შუა ხანებში ნავთობის აღმოჩენისას.Abu Saud (1984), p. 140 კალიგრაფია და არქიტექტურა, ისლამური ხელოვნების ყველაზე დომინირებადი ფორმა იყო. კალიგრაფია ყველაზე მეტად დაფასდა საზოგადოებაში, ისლამთან მჭიდრო კავშირის გამო. Abu Saud (1984), p. 141

 ფოლკლორი 
ადგილობრივი ხალხური მოთხრობები იშვიათად იყო დოკუმენტირებული, რადგან ისტორიები ზეპირად გადაეცემოდა თაობიდან თაობას. მას შემდეგ, რაც კატარმა ნავთობის მოპოვებით დაიწყო სარგებლის მიღება, ამ ამბების გადაცემის ტრადიცია თანდათან შეწყდა. მთავრობის  კულტურისა და სპორტის სამინისტრომ და ადგილობრივმა უნივერსიტეტებმა შეინარჩუნეს და გამოაქვეყნეს ადგილობრივი ლეგენდები. 

 ლიტერატურა 
კატარის ლიტერატურა XIX საუკუნით თარიღდება  და გამორჩეულია ისეთი პოეტებით, როგორებიც არიან აბდულ ჯალილ ალ-ტაბატაბაი და მუჰამედ ბინ აბდულაბნ ბინ უთაიმენი. 

თანამედროვე ლიტერატურული მოძრაობა კატარში დაიწყო 1950-იან წლებში, თანამედროვე ხელოვნების მოძრაობის პარალელურად. ეს მეტწილად იმიტომ მოხდა, რომ ნავთობის მოპოვების საქმიანობის შედეგად მიღებულმა მზარდმა კეთილდღეობამ კატარელებს საშუალება მისცა, მიეღოთ ოფიციალური განათლება და ესწავლათ საზღვარგარეთის უმაღლეს საგანმანათლებლო ინსტიტუტებში თავიანთი შემოქმედებითი უნარების დასახვეწად.  ლიტერატურული რევოლუციის გამოწვევაში სხვა ფაქტორები იყო ქალთა სოციალური მდგომარეობის გაუმჯობესება, ეროვნული იდენტობის დამკვიდრება და ლიტერატურული ორგანიზაციების შემოღება, ასევე, ჟურნალისტიკა და მასობრივი იმიგრაცია. 

 პოეზია 
მინი| ტრადიციული ფესტივალი კატარას კულტურის სოფელში
პოეზია კულტურის განუყოფელი ნაწილია, ისლამამდელი პერიოდიდან მოყოლებული. Abu Saud (1984), p. 152 ყატარი იბნ ალ-ფუჯა, ხალხური გმირი, რომელიც VII საუკუნეში მოღვაწეობდა, ცნობილი იყო მისი პოეზიით.   ქალების მიერ შედგენილი ლექსები ძირითადად  სამგლოვიარო თემებს ეხება. ამ ტიპის პოეზია ემსახურებოდა ელეგიას . 

 მუსიკა 
მინი|240x240პქ| კატარელი მოცეკვავე მამაკაცები
კატარის ხალხურ მუსიკას მჭიდრო კავშირი აქვს ზღვასთან. მარგალიტზე ნადირობასთან დაკავშირებული სიმღერები მამაკაცის ხალხური მუსიკის ყველაზე პოპულარული ჟანრია. რიტმული სიმღერა მოგვითხრობს მარგალიტის მოპოვებისათვის გაწეულ  სხვადასხვა აქტივობაზე, მათ შორის აფრების გაშლაზე, მყვინთავებსა და ნიჩბოსნობაზე. კოლექტიური სიმღერა მოგზაურობის განუყოფელი ნაწილი იყო და თითოეულ ხომალდს ჰყავდა საკუთარი მომღერალი, რომელიც ცნობილი იყო როგორც ალ ნაჰამი . Abu Saud (1984), p. 146

არდაჰი, ფოლკლორული ცეკვა, კვლავ ცნობილია კატარში.  ცეკვას ასრულებენ ორ რიგად განაწილებული  მამაკაცები ერთმანეთის საპირისპიროდ მდგომნი, რომელთაგან თითოეულს შეიძლება ხმალი ჰქონდეს ან არ ჰქონდეს და თან ახლავს დრამი და სასაუბრო პოეზია. 

 სპორტი 
ფეხბურთი არის სპორტი ყველაზე პოპულარული სახეობა . გარდა ამისა, ფართოდ გავრცელებულია მძლეოსნობა, კალათბურთი, ხელბურთი, ფრენბურთი, აქლემის რბოლა, დოღი, კრიკეტი და ცურვა .  ამჟამად ქვეყანაში 11 მრავალპროფილიანი კლუბი ფუნქციონირებს და 7 სპორტის ერთ სახეობაზე ორიენტირებული კლუბი. 

 საკვები და სასმელი 
კატარი იცავს შარიათის კანონს, შესაბამისად, ალკოჰოლისა და ღორის პროდუქტების შემოტანა ქვეყანაში შეუძლებელია.

კატარის სამზარეულო ასახავს არაბულ და ლევანტურ ტრადიციულ სამზარეულოს .  მასზე ასევე დიდი გავლენა აქვს ირანულ და ინდურ სამზარეულოს . ზღვის პროდუქტები და ფინიკი ძირითადი საკვები პროდუქტებია. 

 სამოსი 
ტანსაცმლის შესახებ კანონები სჯის და კრძალავს თამამი ან უხამსი ტანსაცმლის ტარებას.  

კატარის კაცებს თავისუფალ შარვალზე აცვიათ თაუბი  (გრძელი თეთრი პერანგი). ისინი ასევე ატარებენ თავსაფარს, ღუთრას, რომელიც არის თეთრი ან წითელი.  ღუთრას გარშემო არის შავი თოკი, რომელსაც აგალი ეწოდება, რომელიც მას ერთ ადგილზე აფიქსირებს. 

კატარელ ქალებს აცვიათ ჩვეულებრივი კაბები, რომელიც არის „გრძელი შავი სამოსი“ და გაკეთებული აქვთ შავი ჰიჯაბი, ადგილობრივად  მას უწოდებენ ბოშიას . Abu Saud (1984), p. 39  სუნიტური მუსლიმური ტანსაცმელი ქალებისთვის უფრო დამახასიათებელია შავი ფერის ტანსაცმელი, რომელსაც აბაიას სახელით იცნობენ და შავ შარფს იყენებენ, რომლებიც თავის დასაფარად გამოიყენება და  არის ცნობილი, როგორც შაილა .  ზოგჯერ ბურკას ატარებენ სახის დასამალად. 

 ენა 
კატარში კანონიერი ენაა არაბული. ამასთან, რადგან კატარის მოსახლეობის ნახევარზე მეტი დევნილი და მიგრანტია, საზოგადოებრივ ადგილებში საუბრობენ ინგლისურ ენაზე, განსაკუთრებით მაღაზიებსა და რესტორნებში. 

 რელიგია 
კატარში ოფიციალური რელიგიაა ისლამი.  კატარს არ აქვს კონფლიქტი სხვადასხვა რელიგიის ჯგუფებში, ისინი მშვიდად თანაცხოვრობენ, სადაც კატარის მოსახლეობის 90% -ზე მეტი მუსლიმია, ხოლო დანარჩენ 5% -ში შედიან ინდუისტები, ებრაელები, ქრისტიანები ან სხვა რელიგიური თემები. 

 არდადეგები 
კატარის არასამუშაო დღეებია (ე.წ. შაბათ-კვირა) არის პარასკევი და შაბათი.  კატარის ეროვნული დღე არის 18 დეკემბერი.

 მედია 
ამჟამად კატარში მიმოქცევაშია შვიდი გაზეთი, რომელთაგან ოთხი გამოიცემა არაბულ ენაზე და სამი გამოიცემა ინგლისურ ენაზე.  გარდა ამისა,გამოიცემა  ცხრა ჟურნალი. 
მინი| ალ ჯაზირას არაბული შენობა
კატარის ყველა რადიოპროგრამა სახელმწიფო საკუთრებაშია და გაერთიანებულია, როგორც კატარის სამაუწყებლო სერვისი.  ქვეყანაში რადიომაუწყებლობა დაიწყო 1968 წლის ივნისში, ხოლო ინგლისურ ენაზე გადაცემა დაიწყო 1971 წლის დეკემბერში  . არსებობს რადიოსადგურები ინგლისურ, არაბულ, ფრანგულ და ურდულ ენებზე. 

 ტელევიზია 
მრავალეროვნული მედიის კონგლომერატი ალ ჯაზირა მედია ნეთვორქი დაფუძნებულია დოჰაში და გამოირჩევა არხების მრავალფეროვნებით.

სქოლიო

კატეგორია:დასავლეთ აზიის კულტურა
კატეგორია:კატარული კულტურა