ნაქონპათომის პროვინცია

ნაქონპათომი  (  ( გამოთქმა )) —ტაილანდის ცენტრალური პროვინციებიდან ( ჩანგვატი) ერთ-ერთი. მისი მეზობელი პროვინციებია (ჩრდილოეთიდან საათის ისრის მიმართულებით) სუფჰან ბური, აიუთჰაია, ნონთაბური, ბანგკოკი, სამუთ სახონი, რატჩაბური და კანჩანაბური . ნაქოპათომის პროვინციის დედაქალაქია ნახონ პათომი

ნაქონპათომის ორივინცია ფრა პათომ ჩედის სამშიბლია, რომელიც მეფე მონგკუტის (რამა IV)  დაკვეთით შესრულებული სტუპაა. მისი შექმნა 1870 წელს მეფე ჩულალონკორნის (რამა V) მმართველობის პერიოდში დასრულდა. სტუპა არის დიდი ხნის წინანდელი დვარავატის ცივილიზაციის სახსოვარი, რომელიც აქ ოდესღაც აყვავებულა. ტრადიციულად ნაქონპათონი ტაილანდში ბუდიზმის პირველ კერას წარმოადგენს.  პროვინცია ცნობილია ხილის ბაღებით. 

 გეოგრაფია 
ნახონ პათომი პატარა პროვინციაა, რომელიც ბანგკოკიდან 56 კილომეტრითაა დაშორებული . ის მდებარეობს შუა ტაილანდის ალუვიურ ვაკეში და მდინარე ჩაო ფრაიას შენაკად მდინარე თა ჩინზე (რომელსაც ზოგჯერ ნახონ ჩაი სის უწოდებენ). პროვინციაში სოფლის მეურნებისთვის დიდი რაოდენობით არხია გაყვანილი. თავდაპირველად დედაქალაქი ბანგკოკი ნაქონპათომს არ ესაზღვრებოდა, თუმცა ის გაიზარდა და შესაბამისად, პროვინციის მეზობელიც გახდა. 

 კლიმატი 
ნაქონ პათომის პროვინციაში ტროპიკული სავანის კლიმატია (კიპპენის კლიმატის კლასიფიკაციის კატეგორია Aw). ზამთარი მშრალი და თბილია. ტემპერატურა მაისამდე მზარდია. მუსონების სეზონი მაისიდან- ოქტომბრამდეა, რასაც ახასიათებს ხშირი, ძლიერი წვიმები, ცივი დღეები და შედარებით თბილი ღამეები. საშუალო ფარდობითი ტენიანობა 75%-ია. წლიური ნალექების რაოდენობა არის 1,095 მილიმეტრი. 2013 წლის მონაცემებით, წვიმიანი დღეების რაოდენობა 134 იყო. 

 სახელწოდება 
სახელწოდება მომდინარეობს პალიური სიტყვებიდან ნაგარა პათამა, რაც ნიშნავს „პირველ ქალაქს“. ნაქონ პათომი ხშირად მოიხსენიება როგორც ტაილანდის უძველესი ქალაქი. არქეოლოგიური ნაშთები დვარავატის სამეფოს დროინდელია, რომელიც თარიღდება მე -6 და მე -11 საუკუნეებით. 

 ისტორია 
ნახონ პათომის პროვინცია საუკუნეების წინ იყო სანაპირო ქალაქი ჩინეთსა და ინდოეთს შორის გაყვანილ სავაჭრო გზაზე. როდესაც მდინარე თა ჩინმა მიმართულება შეიცვალა, ქალაქმა დაკარგა წყლის ძირითადი წყარო და ასე ასწლეულების განმავლობაში მიტოვებული იყო, მოსახლეობა კი გადავიდა ქალაქში, რომელსაც ნახონ ჩაი სი (ან შრი ვიჩაი ) ეწოდა . მეფე მონგკუტმა (რამა IV) ბრძანა ფრა პატომ ჩედის აღდგენა, რომელიც ჯუნგლებში მდებარეობდა და მიტოვებული იყო.  მის გარშემო თანდათან ჩამოყალიბდა ქალაქი, რომელმაც ნაქონპათომს ახალი სიცოცხლე შესძინა. პროვინციაში მდებარეობს მუზეუმი, რომელიც ქალაქის ისტორიის არქეოლოგიურ ჩანაწერს წარმოადგენს. 

პროვინციაში ძირითადი დასახლებები მიგრაციის დაწყებიდან მეფე ბუდა ლოეტლა ნაბჰალაის (რამა II) აღსაყდრებიდან გაჩნდა. დღეს ნაქონპათომში საცხოვრებლად ხალხი მთელი ტაილანდიდან მიდის, განსაკუთრებით ბანკოკიდან და ისანიდან. აქ მიდიან ბირმელი მუშაკებიც.   პროვინცია მოიცავს სამრეწველო ზონებს, საუნივერსიტეტო დიდ ქალაქებს, ბანკოკიდან გადასახლებულ სამთავრობო ოფისებს და სოფლის მეურნეობისა და სატრანსპორტო კვანძებს. 

 Ეკონომია 
2019 წლის შუა რიცხვებში აეროპორტების დეპარტამენტმა (DOA) პროვინციაში ახალი აეროპორტის მშენებლობა გადაწყვიტა ბანგკოკის ორ აეროპორტზე ზეწოლის შემცირების მიზნით.  20 მილიარდი ბატის ღირებულების აეროპორტი 3500 რაი მიწას დაიკავებს ბანგ ლენის რაიონში და ნახონ ჩაის სი რაიონში . მისი ტევადობა იქნება 25 მილიონი მგზავრი ყოველწლიურად. პროექტის დამტკიცების შემთხვევაში, მშენებლობა დაიწყება 2023 წელს და აეროპორტი ფუნქციონირებას დაიწყებს 2025 ან 2026 წლისთვის.  საბოლოო ჯამში, აეროპორტში განთავსდება 80-100 ადგილიანი თვითმფრინავი, რომლებიც ფრენებს ბანგკოკსა და მეორე დონის პროვინციებს შორის, სუვარნაბჰუმისა და დონ მუეანგის აეროპორტების მიმართულებით შეასრულებს. აეროპორტის მშენებლობას ხელს უწყობს ის ფაქტი, რომ ამ ტერიტორიაზე მოსახლეობა ნაკლბად მჭიდროდაა დასახლებული. 

 სიმბოლოები 
პროვინციულ ბეჭედზე გამოსახულია ფრა პათომ ჩედი, რომელიც არის 127 მეტრის სიმაღლის და უდიდესი სტუპაა მთელს მსოფლიოში.  ის მდებარეობს ქალაქ ნაქონ პათუმის ცენტრში და მე -6 საუკუნიდან წარმოადგენს მნიშვნელოვან ბუდისტურ ცენტრს. ახლანდელი შენობა მეფე მონგკუტმა შექმნა 1860 წელს. სტუპაზე გამოსახულია სამეფო გვირგვინი, მეფე მონგკუტის ბრძანების სიმბოლო, რომელმაც სტუპას რეკონსტუქცია ბრძანა. პროვინციის დროშა ლურჯი ფერისაა, რომლის  შუა ნაწილში არის ყვითელი პროვინციის გერბი გამოსახული. მინი|220x220px| ნახონ პათუმის პროვინციის რუკა რაიონებით|მარცხნივ
 ადმინისტრაციული დაყოფა 

 პროვინციის მთავრობა 
პროვინცია დაყოფილია შვიდ ოლქად ( ამფოები ). ოლქები კი იყოფა 106 ქვედანაყოფად ( ტამბონებად ) და 904 სოფლად ( მუბანებად ).
 მუეანგ ნახონის პათომი
 კამფაენგ საენი
 ნახონ ჩაი სი
 დონ ტუმი ბანგ ლენ
 სემ ფრანი
 პუტჰამონტონი

 Ადგილობრივი მმართველობა 
ქალაქის მუნიციპალიტეტი მოსახლეობა  1 ნახონ პათომი  74 446
მცირე ზომის ქალაქის მუნიციპალიტეტები მოსახლეობა  3 სემ ფრანი  17,329  1 რაი ხინგი  32 819  4 ნახონ პათომი  14,004  2 კრატუმ ლომი  27 587  5 სემ ხვაი ფუაკი  11,139
ქვეგანყოფილების მუნიციპალიტეტი მოსახლეობა   1 ომ იაი  24,027 11 ხუნ კაეო   7 915  2 სემ ნგამი  13 956 12 სისა თონგი   7,221  3 ბანგ კრატეუკი 13 056 13 თემასალა   7 086  4 სალა ია  11 180 14 კამფენგ საენი   7,009  5 შეცდომა მადუეა 10 896 15 ტა კონგი  6,785  6 ხლონგ იონგი 10,526 16 დონ იაი ჰომი   6,519  7 ბოპლაპი   9 519 17 ჰუაი ფლუ   2,217  8 მაპ ხაე  8,630 18 ბანგ ლუანგი   2,163  9 ბანგ ლენი   8,429 19 რანგი კრატუმი   2,162 10 ნახონ ჩაი სი   8,226 20 ლამ ფაია   1,949

 2017 წლის ადამიანის განვითარების ინდექსი 
ჯანმრთელობა Განათლება დასაქმება შემოსავალი95x95პქ100x100პქ100x100პქ100x100პქ40 5 22 8 საცხოვრებელი ოჯახი ტრანსპორტი Მონაწილეობა100x100პქცენტრი|85x85პქ100x100პქ96x96პქ56 57 25 62
2003 წლიდან, გაეროს განვითარების პროგრამამ (UNDP) ტაილანდში პროგრესი განიცადა. აქ ადამიანის გავითარება ქვე-ეროვნულ დონეზე ხდება, რომელიც მოიცავს ადამიანის განვითარების რვავე ძირითად სფეროს. ეკონომიკური და სოციალური განვითარების ეროვნულმა საბჭომ ცალკეულ პროვინციების განვითარებაზე (NESDB) პასუხისმგებლობა 2017 წლიდან აიღო.
რანგი კლასიფიკაცია  1 - 15 ,,მაღალი" 16 - 30 ,,გარკვეულწილად მაღალი" 31 - 45  ,,საშუალო" 45 - 60 ,,გარკვეულწილად დაბალი" 61 - 77  ,,დაბალი"

 სქოლიო 

კატეგორია:ტაილანდის პროვინციები