ზიკო

არტურ ანტუნეშ კოიმბრა ( დ. 3 მარტი, 1953, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა შემტევი ნახევარმცველის პოზიციაზე. ფეხბურთის გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც ზიკო.ბრაზილიური მეტსახელების წარმოშობის ისტორია 1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების შემადგენლობაში. 1982 წლის ესპანეთისა და 1986 წლის მექსიკის მსოფლიო ჩემპიონატის მონაწილე. ითვლება ყველა დროის ერთ-ერთ უდიდეს ფეხბურთელად.Classic players: Zico

საკლუბო კარიერა
ზიკოს საკლუბო კარიერის უმნიშვნელოვანესი ნაწილი დაკავშირებულია ბრაზილიურ „ფლამენგოსთან“, სადაც 1971–1983 წლებში თამაშობდა. მის მიერ „ფლამენგოსთან“ ერთად მოპოვებულ სხვადასხვა ტიტულებს შორის აღსანიშნავია ბრაზილიის ჩემპიონობა (1980, 1982, 1983), კოპა ლიბერტადორესი (1981) და საკონტინენტთაშორისო თასი  (1981).

1983–1985 წლებში თამაშობდა იტალიურ „უდინეზეში“, სადაც სერია A-ს ფარგლებში ჩატარებულ 40 შეხვედრაში 22 გოლი გაიტანა, ხოლო ყველა ტურნირის ჩათვლით ნათამაშებ 53 მატჩში 30 გოლი შეაგდო.

მოგვიანებით დაბრუნდა „ფლამენგოში“ (1985–1989), ხოლო კარიერა დაასრულა იაპონურ „კაშიმა ანტლერსში“ (1991–1994), სადაც მისმა გამოსვლამ მნიშვნელოვანი ბიძგი მისცა იაპონური ფეხბურთის განვითარებას.

„ფლამენგო“
ზიკომ „ფლამენგოს“ რიგებში 1971–1983 და 1985–1989 წლებში ჯამში 731 მატჩი ჩაატარა (სხვადასხვა ტურნირზე) და 568 გოლი გაიტანა. ეს მონაცემები მოიცავს ბრაზილიის სერია A-ს, კარიოკას ჩემპიონატს (რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩემპიონატი), კოპა ლიბერტადორესსა და სხვა ტურნირებს.

1980 წლის ბრაზილიის ჩემპიონატის ფინალში „ატლეტიკო მინეიროს“ წინააღმდეგ, რომელიც „ფლამენგომ“ 3–2 მოიგო, ზიკომ გადამწყვეტი გოლი გაიტანა. ეს იყო „ფლამენგოს“ პირველი ეროვნული ტიტული, სადაც ზიკო გუნდის ლიდერი და გადამწყვეტი ფიგურა იყო.

„ფლამენგოში“ ჩატარებულ მნიშვნელოვან მატჩებს შორის აღსანიშნავია 1981 წლის კოპა ლიბერტადორესის სამმატჩიანი ფინალი, სადაც „ფლამენგომ“ მარიო სოტოს „კობრელოას“ საერთო ჯამში 4–2 (2–1,Libertadores: Flamengo 2 x 1 Cobreloa 0–1,Libertadores: Cobreloa 1 x 0 Flamengo 2–0Flamengo Campeão da Copa Libertadores de 1981) მოუგო და ოთხივე ბურთი ზიკომ გაიტანა. შედეგად ტურნირის საუკეთესო მოთამაშედ და ბომბარდირად (11 გოლი) დასახელდა.Cuando Flamengo tocó el cielo con las manosFlamengo campeón de la Libertadores 1981: una serie de eventos afortunados y una desgracia

ასევე აღსანიშნავია ტოკიოში გამართული 1981 წლის საკონტინენტთაშორისო თასის ფინალი, როდესაც „ფლამენგომ“ 3–0 მოუგო „ლივერპულს“. ამ გამარჯვებაში ზიკომ გადამწყვეტი როლი ითამაშა, თუმცა გოლები გაიტანეს ნუნიესმა (2) და ადილიომ. ზიკო მატჩის საუკეთესო მოთამაშედ დასახელდა.Toyota Cup - Most Valuable Player of the Match Award

ზიკო ხშირად გამოირჩეოდა ე.წ. „ფლა-ფლუ“ დერბიში, „ფლამენგოსა“ და „ფლუმინენსეს“ შორის ლეგენდარულ შეხვედრებში. მაგალითად, 1976 წლის 16 მაისს, „ფლამენგომ“ 4–1 მოიგო, ზიკომ ჰეთ-თრიკი შეასრულა. ზოგადად, ზიკოს 19 გოლი აქვს გატანილი „ფლუმინენსეს“ წინააღმდეგ, რაც რეკორდია ამ დერბის ისტორიაში.

სანაკრებო კარიერა
1976–1986 წლებში ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში 71 შეხვედრა ჩაატარა, რომლის მაისურით პირველად 1976 წლის 25 თებერვალს, ურუგვაის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ ატლანტიკის თასზე გამართულ შეხვედრაში გამოვიდა მინდორზე. ბრაზილიელებმა თამაში ასეთი შემადგენლობით დაიწყეს: ვალდირ პერესი, ამარალი, ნელინიო, შიკაო, რიველინო, ზიკო, ფლეშა, ედუ, ლულა, მიგელი და პალინია. მატჩი მონტევიდეოში, „ესტადიო სენტენარიოზე“ გაიმართა და სტუმართა გამარჯვებით, ანგარიშით 2–1 დასრულდა. ბურთები ბრაზილიელთაგან ზიკომ და ნელინიომ გაიტანეს. 

ეროვნული ნაკრების რიგებში უკანასკნელად 1986 წლის 21 ივნისს, საფრანგეთის ნაკრების წინააღმდეგ მექსიკის მსოფლიო ჩემპიონატის მეოთხედფინალურ შეხვედრაში ითამაშა. მატჩი გვადალახარაში, „ესტადიო ხალისკოზე“ გაიმართა და როგორც ძირითადი, ასევე დამატებითი დრო ფრედ (1–1) დამთავრდა. მატჩისშემდგომი პენალტების სერია ფრანგების სასარგებლოდ წარიმართა და მათივე გამარჯვებით, ანგარიშით 4–3 დასრულდა.

 მსოფლიო ჩემპიონატებზე 
ზიკომ მსოფლიო ჩემპიონატების 14 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და 5 ბურთი გაიტანა.Zico in the World Cups.

                    1978     8  ნახევარმცველი  6  1  3  3  0 მესამე ადგილი  1982     10  ნახევარმცველი  5  4  4  0  1  მეორე რაუნდი  1986     10  ნახევარმცველი  3  0  2  1  0  მეოთხედფინალი

სტატისტიკა

 საკლუბო 

 კლუბი დივიზიონი სეზონი ლიგა ლიგა(1) თასი(2) (4) სხვა(4) ჯამში(5) (6) მატჩი გოლი მატჩი გოლი მატჩი გოლი მატჩი გოლი მატჩი გოლი მატჩი გოლიფლამენგოსერია A1971152------201720,1119724020------600,00197326890------3580,22197419123120------50320,69197527102930------56400,71197620142718------47320,68197718102927------47370,781978 --2219------22190,861979854260------50651,30198019212217----4245400,881981833525--1411--57390,68198223212321--42--50440,8819832517----43--29200,6819853132------630,501986 --43------630,75198712551------1760,35198814460------2040,201989821127310--2040,20 ჯამში  249 135 300 245 7 3 22 16 6 2 584 401 0,68უდინეზესერია A1983-842419--95----33240,721984-85163--43----2060,30 ჯამში  40 22 0 0 13 8 0 0 0 0 53 30 0,56კაშიმა ანტლერსიჯეი ლიგა1991-19922221--------22210,951992 ----127----1270,581993179--73----24120,50199475--------750,30 ჯამში  46 35 0 0 19 10 0 0 0 0 65 45 0,69 სულ ჯამში  335 192 300 245 39 21 22 16 6 2 702 476 0,67<div id="2">(1) გუანაბარას თასის (1971, 1980) მონაცემების ჩათვლით.
<div id="2">(2) კარიოკის ლიგის (1972, 1973, 1974, 1975, 1976, 1977, 1978, 1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989) მონაცემების ჩათვლით.
<div id="2">(3) იტალიის თასისა (1983-84, 1984-85) და ბრაზილიის თასის (1989) მონაცემების ჩათვლით.
<div id="2">(4) ლიბერტადორესის თასის (1981, 1982, 1983), საკონტინენტთაშორისო თასისა (1981) და სამხრეთ ამერიკის სუპერთასის (1989) მონაცემების ჩათვლით.
<div id="3">(5) არ მოიცავს ამხანაგურ მატჩებში გატანილ გოლებს.

 სანაკრებო 
ეროვნულინაკრებიწლებიამხანაგურიკოპაამერიკაშესარჩევიმუნდიალიჯამშიმატჩიგოლიმატჩიგოლიმატჩიგოლიმატჩიგოლიმატჩიგოლიბრაზილია<small>197696------96197741--35--76197852----6111319792332----55198054------54198185--45--1210198264----54118198310------10198512--41--53198623----3053 სულ ჯამში  43  30  3  2  11  11  14  4  71  48 

მიღწევები
საკლუბო
  ფლამენგო
 კარიოკას ჩემპიონატი (7): 1972, 1974, 1978, 1979 (გ), 1979 (შ), 1981, 1986
 ბრაზილიის ჩემპიონატი (სერია A) (3): 1980, 1982, 1983
 კოპა უნიაო: 1987
 ლიბერტადორესის თასი: 1981
 საკონტინენტთაშორისო თასი: 1981
 სანაკრებო 
  ბრაზილია
 როკას თასი: 1976Copa Julio Roca 1976.
 ატლანტიკის თასი: 1976
 მსოფლიო ჩემპიონატი: 1978 (მესამე ადგილი)
 კოპა ამერიკა: 1979 (მესამე ადგილი)

 ინდივიდუალური 
 მსოფლიო ჩემპიონატის სიმბოლური ნაკრების წევრი: 19821982 FIFA World Cup All-Star Team. 
 სამხრეთ ამერიკის წლის საუკეთესო ფეხბურთელის ოქროს ბურთი: 1977, 1981, 1982South American Player of the Year 1977.South American Player of the Year 1981.South American Player of the Year 1982.
 სამხრეთ ამერიკის წლის საუკეთესო ფეხბურთელის ვერცხლის ბურთი: 1976, 1980South American Player of the Year 1976.South American Player of the Year 1980.
 XX საუკუნის 100 საუკეთესო ფეხბურთელი Placar-ის ვერსიით: 1999 Placar's 100 Craques do Século.
 ფიფა-ს ასეული (FIFA 100): 2004The FIFA 100. theguardian.com.Pele's list of the greatest. news.bbc.co.uk.Pelé's Choice of 125 Living Players. RSSSF.Fifa names greatest list. news.bbc.co.uk.FIFA 100 – list of the 125 greatest living footballers in 2004 created by Pelé
 ბრაზილიური ფეხბურთის მუზეუმის დიდების დარბაზის წევრი

ფაქტები
ზიკო „ფლამენგოს“ ისტორიაში „მარაკანას“ სტადიონზე გატანილი ყველაზე მეტი გოლის (333) ავტორია.

1981 წლის სეზონში ზიკომ 60-ზე მეტი გოლი გაიტანა ყველა ტურნირზე, რაც მის საკლუბო კარიერაში ერთ-ერთ ყველაზე შთამბეჭდავ მიღწევად ითვლება.

ზიკო ცნობილი იყო თავისუფალი დარტყმების ოსტატობით. მისი თქმით, „ფლამენგოში“ 101 გოლი გაიტანა პირდაპირი თავისუფალი დარტყმებით, რაც მსოფლიო რეკორდად ითვლება.

ზიკოს 1982 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე თამაში ითვლება „ჟოგო ბონიტოს“ (ლამაზი თამაშის) სიმბოლოდ. მიუხედავად იმისა, რომ ბრაზილიის ეროვნულ ნაკრებთან ერთად ტიტული არ მოუგია, მისი გავლენა ბრაზილიურ ფეხბურთზე საყოველთაოდ აღიარებულია. ითვლება ყველა დროის ერთ-ერთ საუკეთესო „ათიანად“. მისი გამორჩეული საფეხბურთო ნიჭის და თამაშზე მისი ინდივიდუალური გავლენის მასშტაბიდან გამომდინარე ხშირად ადარებდნენ პელეს, მარადონასა და კრუიფს.

 ბიბლიოგრაფია 










 პერიოდიკა   




რესურსები ინტერნეტში

 Brasil · Resultados Históricos
 Campeonatos Estaduais (State Championships)

სოციალური ქსელები Facebook · Twitter

თემატური საიტები  AFS · FIFA · National Football Teams

National Football Teams  1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1985 · 1986 

Planet World Cup · RSSSF · Torcida 1978 · 1978 · 1978 · 1982 · 1982 · 1982 · 1986 · 1986 · 1986

ფოტო · მედია  Placar Magazine · The Guardian  

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 3 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1953
კატეგორია:ბრაზილიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფლამენგოს ფეხბურთელები
კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთელები
კატეგორია:სერია A-ს ფეხბურთელები
კატეგორია:უდინეზეს ფეხბურთელები
კატეგორია:იაპონიის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:სამხრეთ ამერიკის წლის ფეხბურთელი
კატეგორია:ბრაზილიის ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:1979 წლის კოპა ამერიკის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები
კატეგორია:1978 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1982 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:1986 წლის მსოფლიო საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:ფიფას 100-ეული
კატეგორია:ბრაზილიელი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:ოლიმპიაკოსის მწვრთნელები