თისელის ღვთისმშობლის ეკლესია (დარბაზული)

თისელის ღვთისმშობლის ეკლესია — სოფელ თისელში მდებარე დარბაზული ეკლესია. ეკლესია სტილისტური ნიშნებით XIV-XV საუკუნეთა მიჯნით თარიღდება და უახლოვდება თისელის ღვთისმშობლის გუმბათოვანი ეკლესიის პერიოდს.

ძეგლის აღწერა
ეკლესია ნაგებია თლილი ქვით, მას შესასვლელი დასავლეთიდან აქვს, ხოლო თითო სარკმელი ყველა კედელში აქვს დატანებული. სამხრეთის სარკმელი დატანებულია კედლის დასავლეთ ნაწილში და არა შუაში, ფაქტია, რომ სარკმელი სამხრეთის მინშენის შემდეგ დააყენეს და მისი მდებარეობა გაითვალისწინეს. ჩრდილოეთის კედელი კლდის ნაპირზეა აღმართული. სამხრეთით კი ეკლესიას აფსიდიანი ეგვტერი აკრავს. 

ეკლესია კედლიან-კამარიანად არის შემონახული. კამარა საკმაოდ უსწორმასწოროდაა ნაშენი, გამოყოფილია ერთი საბჯენი თაღით, ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კედელზე თითო პილასტრია. ბრტყელ აფსიდში ორი ღრმა ნიშია დატანებული, ასევე გვხვდება ქვის ტრაპეზის ნაწილიც.

კედლის კარნიზი დამახასიათებელია ამ ეპოქის არქიტექტურისათვის, იგი შედგება მარტივი ლილვისა და წრეთარგისაგან. ასევე ძალიან დამახასიათებელია სარკმლების მორთულობაც: საპირე ქვა სწორკუთხაა, გარედან ორმაგი გლუვი ლილვით არის მოჩარჩოებული, შიგნიდან კი ცალი ლილვით. 

ასევე საინტერესოა დასავლეთის კარიბჭე. მისი სიგანე და სიმაღლე ერთნაირია. აქვს ოთხი საბჯენი თაღი, რომლებიც ძალიან დაბლა იწყება. წინათ ამოშენებული ყოფილა, ახლა კი ოთხივე მხრიდან გახსნილია. კარიბჭეს გარედანაც და შიგნიდანაც თლილი ქვის პერანგი ჰქონია, ახლა მათი კვალი რამვენიმე ქვითაა წარმოდგენილი. კარიბჭეს ვარსკვლავისებური კამარა აქვს. იგი ძალიან ბრტყელია, შუაში ბურთულა აქვს  და ამ ბუურთულიდან გამოდის 8 მსხვილი ლილვი. ლილვებს შორის მდებარე სამკუთხედები უბრალო თლილი ქვითაა შევსებული. 

სამხრეთის ეგვტერი, როგორც ეს მისი გარღვეული იატაკიდან ჩანს, საძვალე ყოფილა. 

ლიტერატურა 
 ბერიძე ვ., „სამცხის ხუროთმოძღვრება“, თბ., 1955

კატეგორია:ახალციხის მუნიციპალიტეტის ტაძრები
კატეგორია:XIV საუკუნის ეკლესიები