აზერბაიჯანის სახელმწიფო ბიუჯეტი

აზერბაიჯანის სახელმწიფო ბიუჯეტი () — სახელმწიფოსა და მუნიციპალიტეტების ფუნქციებისა და აზერბაიჯანის ხელისუფლებისა და ადგილობრივი თვითმმართველობის  შესაბამისი სახელმწიფო ორგანოების მიერ განხორციელებული თანხების შეგროვებისა და გამოყენების ძირითადი ფინანსური დოკუმენტია.ბიუჯეტი მოიცავს ყოველწლიურ ფინანსურ გეგმასЗАКОН АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ РЕСПУБЛИКИ О бюджетной системе. წლიური პერიოდი გრძელდება 1 იანვრიდან 31 დეკემბრამდე. 2002 წლის 2 ივლისს მიღებულ იქნა აზერბაიჯანის რესპუბლიკის კანონი საბიუჯეტო სისტემის შესახებ. მიმდინარე კანონპროექტში ბიუჯეტის სისტემის შესახებ ბოლო შესწორება შეყვანილ იქნა 2016 წლის 30 დეკემბერს.

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ბიუჯეტის პროექტს ახორციელებს მინისტრთა კაბინეტი და წარუდგენს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტს. პრეზიდენტი წარუდგენს სახელმწიფო ბიუჯეტს მილი მეჯლისს, რომელიც მას ამტკიცებსКонституция Азербайджанской Республики.

აზერბაიჯანის რესპუბლიკის ბიუჯეტი სისტემა შედგება აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ბიუჯეტიდან, ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან და ადგილობრივი ბიუჯეტებისგანОсновы бюджетной системы.

 ძირითადი ცნებები 
სახელმწიფო ბიუჯეტის სისტემის მიზანია სოციალური, ეკონომიკური და სხვა პროგრამების გადაჭრა, უზრუნველყოს შეგროვება კანონით დადგენილი წესით და საჯარო ფუნქციების განხორციელებისათვის მატერიალური რესურსების გამოყენება.

საბიუჯეტო შემოსავლები არის ყველა ის გადასახადი, რომლებიც სახელმწიფო ბიუჯეტში შემოდის, ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტიდან და ადგილობრივი ბიუჯეტებისგან კანონით დადგენილი წესით.

ბიუჯეტის დეფიციტს, როგორც წესი, უწოდებენ ბიუჯეტის ხარჯების ოდენობას, რომელიც არ არის დაფარული შემოსავლით, ხოლო პროფიციტი არის ბიუჯეტის შემოსავლების ოდენობა, რომელიც აღემატება ბიუჯეტის ხარჯებს.

საბიუჯეტო სისტემის ერთობა ეფუძნება ბიუჯეტების ურთიერთობას შემოსავლის მარეგულირებელი წყაროების გამოყენებით, მიზნობრივი საბიუჯეტო სახსრების შექმნის გზით. ასევე ფინანსური რესურსები განაწილებულია სხვადასხვა დონეზე ბიუჯეტებს შორის. ერთნაირი ბიუჯეტის კლასიფიკაცია, საბიუჯეტო დოკუმენტების გამოყენება, ბიუჯეტის შესრულების ანგარიშები უზრუნველყოფს ბიუჯეტის სისტემის ერთობასAzərbaycan Respublikasının Qanunu Büdcə sistemi haqqında . 

 ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტი 
ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის საბიუჯეტო სისტემა განისაზღვრება აზერბაიჯანის რესპუბლიკისა და ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის კონსტიტუციებისა და ბიუჯეტის სისტემის შესახებ კანონითა და სხვა საკანონმდებლო აქტებით. ნახიჩევანის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტი ადგენს ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტს და წარუდგენს ავტონომიური რესპუბლიკის ალი მეჯლისს. ბიუჯეტის შესრულება ხორციელდება აგრეთვე  ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის მიერ.

ბიუჯეტი დგინდება გადასახადებისა და ბაჟის ხარჯზე, რომელსაც განსაზღვრავს აზერბაიჯანის რესპუბლიკის საგადასახადო კოდექსიКонституция Нахичевани (автономия Азербайджана). 

 ადგილობრივი ბიუჯეტი 
ადგილობრივი ბიუჯეტი წარმოადგენს ფინანსურ რესურსებს, რომლებიც ფორმირდება მუნიციპალიტეტის სტატუსის შესაბამისად, რათა განახორციელოს თვითმმართველობის პრინციპები. ადგილობრივი ბიუჯეტი შედგება ქალაქების, რაიონებისა და მუნიციპალიტეტების ბიუჯეტებისგან.

 ბიუჯეტის გამოყენება 
შემდეგი სტრუქტურები და ქმედებები დაფინანსებულია აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო ბიუჯეტიდან:

 აზერბაიჯანის რესპუბლიკის პრეზიდენტის, ეროვნული ბანკის, ცენტრალური საარჩევნო კომისიის და ცენტრალური აღმასრულებელი ხელისუფლების საქმიანობა;
 სასამართლო ხელისუფლება და პროკურატურა;
 საერთაშორისო საქმიანობის განხორციელება, რომელიც მნიშვნელოვანია სახელმწიფოსთვის;
 სახელმწიფო დაცვის ეროვნული უსაფრთხოების უზრუნველყოფა, სამხედრო კომპლექსის ფუნქციონირება;
 აზერბაიჯანის რესპუბლიკის სახელმწიფო დავალიანების დაფარვა;
 არჩევნებისა და რეფერენდუმის ჩატარება;
 სახელმწიფო საინვესტიციო პროგრამის განხორციელება;
 სამრეწველო ტერიტორიების სახელმწიფო მხარდაჭერა;
 სამეცნიერო კვლევების ჩატარება;
 გარემოს დაცვა;
 საგანგებო სიტუაციების შედეგების აღმოფხვრა;
 საბაზრო ინფრასტრუქტურის განვითარება;
 მასმედიის ორგანიზება;
 ადგილობრივი ბიუჯეტების ფინანსური დახმარება;
 სხვა ხარჯები სახელმწიფო და მუნიციპალიტეტის კომპეტენციის ფარგლებში და ა.შ.

 ბიუჯეტების სია 
წელიშემოსავალიხარჯებიპროფიციტი  (+)/დეფიციტი (-)199248.589.382 ათასი  რუბლი49.391.299 ათასი  რუბლი-801.917 ათასი  რუბლი199335.203.226 ათასი  მანათი61.367.055 ათასი  მანათი-26.163.829 ათასი  მანათი1994395.347 ათასი მანათი587.356 ათასი მანათი-192.009 ათასი  მანათი19951.584.700 ათასი  მანათი2.141.894 ათასი  მანათი-557.194 ათასი  მანათი19962.012.850 ათასი  მანათი2.409.323 ათასი  მანათი-396.473 ათასი  მანათი19972.565.209 ათასი  მანათი2.943.532 ათასი  მანათი-378.323 ათასი  მანათი19982.327.271 ათასი  მანათი2.641.709 ათასი  მანათი-314.438 ათასი  მანათი19992.797.640 ათასი  მანათი3.257.188 ათასი  მანათი-459.548 ათასი  მანათი20003.573.221 ათასი  მანათი3.819.812 ათასი  მანათი-246.591 ათასი  მანათი20013.924.032 ათასი  მანათი4.037.504 ათასი  მანათი-113.472 ათასი  მანათი20024.551.174 ათასი  მანათი4.658.823 ათასი  მანათი-107.649 ათასი  მანათი20036.104.469 ათასი  მანათი6.172.725 ათასი  მანათი-68.256 ათასი მანათი20047.547.336 ათასი  მანათი7.510.738 ათასი  მანათი+36.598 ათასი მანათი200510.276.070 ათასი  მანათი10.703.404 ათასი  მანათი-427.334 ათასი  მანათი20062006 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)3.868.773 ათასი  მანათი3.790.123 ათასი  მანათი+78.650 ათასი მანათი20072007 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)6 006 601 ათასი  მანათი6 086 190 ათასი  მანათი-79.589 ათასი მანათი20082008 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)10.762.672 ათასი  მანათი10.774.234 ათასი  მანათი-11.562 ათასი მანათი200910.325.935 ათასი  მანათი10.503.858 ათასი  მანათი-177.923 ათასი  მანათი201011.403.031 ათასი  მანათი11.765.920 ათასი  მანათი-362.889 ათასი  მანათი20112011 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)15.700.702 ათასი  მანათი15.397.522 ათასი  მანათი+303.180 ათასი  მანათი20122012 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)17.038.000 ათასი  მანათი17.672.000 ათასი  მანათი-634.000 ათასი  მანათი20132013 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)19.159.000 ათასი  მანათი19.850.000 ათასი  მანათი-691.000 ათასი  მანათი20142014 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)18.384.000 ათასი  მანათი20.063.000 ათასი  მანათი-1.679.000 ათასი  მანათი20152015 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი  - (აზერბაიჯანული)19.438.000 ათასი  მანათი21.100.000 ათასი  მანათი-1.752.000 ათასი  მანათი2016 2016 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)14.566.000 ათასი  მანათი16.264.000 ათასი  მანათი-1.698.000 ათასი  მანათი20172017 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი  - (აზერბაიჯანული)16.255.000 ათასი  მანათი16.900.000 ათასი  მანათი-645.000 ათასი  მანათი20182018 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტი - (აზერბაიჯანული)20.127.000 ათასი  მანათი21.047.000 ათასი  მანათი-920.000 ათასი  მანათი

 რესურსები ინტერნეტში 

 აზერბაიჯანის ფინანასთა სამინისტროს ოფიციალური ვებ-გვერდი

 სქოლიო 

კატეგორია:ბიუჯეტი
კატეგორია:აზერბაიჯანის ეკონომიკა