ყაჯარების იმპერია

ყაჯარების დიანსტია ან ყაჯარების იმპერია (, ) — სპარსული იმპერია 1789-1925 წლებში, რომელსაც თურქული წარმოშობის ყაჯარების სამეფო დინასტია მართავდა. იმპერიის ოფიციალური სახელი იყო ირანის უმაღლესი სახელმწიფო (, ).

ყაჯარების ოჯახმა კონტროლი ირანზე 1794 წელს დაამყარა, მას შემდეგ, რაც ზენდების დინასტიის უკანასკნელი წარმომადგენელი ლუთფ ალი-ხანი ჩაანაცვლეს და აღადგინეს კონტროლი კავკასიის დიდ ნაწილზე. 1796 წელს დინასტიის დამაარსებელმა აღა-მაჰმად-ხან ყაჯარმა ადვილად დაიკავა მეშდედი, რითაც წერტილი დაუსვა აფშარიდების დინასტიის მმართველობასაც და ოფიციალურად მიიღო შაჰის ტიტული მას შემდეგ რაც სადამსჯელო ოპერაციები ჩაატარა ქართლ-კახეთის სამეფოში.

გამოხატავდა ირანის ფეოდალური არისტოკრატიის ინტერესებს. ყაჯარების დინასტიის შაჰები ხელს უწყობდნენ ირანში უცხოური კაპიტალის შეჭრას, რაც ქვეყანას სანახევროდ კოლონიურ მდგომარეობაში აყენებდა. შაჰების თვითნებობამ და მძიმე უღელმა გამოიწვია მასობრივი სახალხო მოძრაობები, რამაც დაასუსტა დინასტიის ხელისუფლება და მოამზადა მისი დამხობის პირობები. 1907 წელს, ყაჯარების წარმომადგენელმა, მუჰამედ ალი შაჰმა, დაითხოვა პარლამენტი. 1925 წლის ოქტომბერში მეჯლისის გადაწყვეტილებით, 12 დეკემბრიდან ირანში ფეჰლევიანების დინასტია გაბატონდა.

 წარმომადგენლები  
აღა-მაჰმად-ხანი (1794-1797)
ფათალი-შაჰი (1797-1834)
მუჰამედ-შაჰ ყაჯარი (1834-1848)
ნასერ ალ-დინ შაჰი (1848-1896)
მოზაფარ ალ-დინ შაჰი (1896-1907)
მუჰამედ ალი შაჰი (1907-1909)
აჰმედ შაჰ ყაჯარი (1909-1925)

 ლიტერატურა 

 რესურსები ინტერნეტში 

The Qajar (Kadjar) Pages
The International Qajar Studies Association 
Dar ol-Qajar 
Qajar Family Website
Royal Ark-Qajar Website

კატეგორია:ირანის სახელმწიფოები
კატეგორია:ირანის ისტორია