ჯაიათუ-ყაენი

ჯაიათუ თუღ თემურ-ყაენი იგივე  იმპერატორი ვენძონგი (დ. 16 თებერვალი, 1304 — გ.  2 სექტემბერი, 1332) — იუანის დინასტიის მე-8 იმპერატორი 1328–1332 წლებში, მონღოლთა ნომინალური ყაენი, ქულუგ-ყაენის ვაჟი, ყუბილაის შთამომავალი.

ჯაიათუმ ძალაუფლება ხელში ჩაიგდო მისი ნათესავის, რაგიბაღ-ყაენის გადაყენების შედეგად. 1328 წელს რამდენიმეჯერ დაამარცხა რეგენტ დავლათ-შაჰის არმია და  ქალაქი შანდუ აიღო, რის შემდეგაც რაგიბაღ-ყაენი დაატყვევა და სიკვდილით დასაჯა.

მისმა მმართველობამ 4 წლამდეც ვერ გასტანა. 1329 წელს დროებით გადააყენა მისმა უფროსმა ძმამ, ხუთუღთუ-ყაენმა, თუმცა 6 თვეში ჯაიათუმ დაამხო ის და დაიბრუნა ტახტი. ჯაიათუს მმართველობის პერიოდში ჩინეთში დაიწყო კულტურის პროგრესი. ჯაიათუ-ყაენს უყვარდა ხელოვნება და პირადად იყო პოეტების, მხატვრებისა და სწავლულების მფარველი.

1332 წელს 28 წლის ჯაიათუ გარდაიცვალა. ის შეცვალა მისმა ძმისშვილმა, მცირეწლოვანმა რინჩინბალ-ყაენმა.

იხილეთ აგრეთვე
 იუანის დინასტია
 მონღოლთა იმპერია
 მონღოლთა იმპერიის მმართველთა სია

ლიტერატურა
 The Cambridge History of China, vol6, pg539
 Tu-Meng wu erh shih chi, 157. pp. 26a
 C.P.Atwood-Encyclopedia of Mongolia and the Mongol Empire, p. 430
 The Empire of the Steppes, by Rene Grousset, Naomi Walford, p. 321
 Herbert Franke, Denis Twitchett, John King Fairbank-The Cambridge History of China: Alien regimes and border states, 907–1368, p. 544
 Frederick W. Mote- Imperial China 900–1800, p. 471
Mediaeval Researches from Eastern Asiatic Sources By E. Bretschneider, Routledge , Routledge, 2001
"The Chaghadaids and Islam: the conversion of Tarmashirin Khan (1331–34)".  The Journal of the American Oriental Society, 1 October 2002. Biran

წყარო


კატეგორია:დაბადებული 1304
კატეგორია:გარდაცვლილი 1332
კატეგორია:იუანის იმპერატორები
კატეგორია:მონღოლი ყაენები
კატეგორია:დაბადებული 16 თებერვალი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 სექტემბერი