ალექსანდრუ იოან კუზა

ალექსანდრუ იოან კუზა (; დ. 8 (20) მარტი, 1820, ბირლადი — გ. 3 (15) მაისი, 1873, ჰაიდელბერგი, გერმანია) — ვლახეთისა და მოლდოვის გაერთიანებული სამთავროს პირველი მთავარი.

 ბიოგრაფია 
წარმოშობით არის ბირლადის ბოიართა ოჯახიდან. განათლება მიიღო პარიში, ასევე ბოლონიის და პავიის უნივერსიტეტებში. 1848 წელს მონაწილეობდა მოლდოვის განმათავისუფლებელ მოძრაობაში. იოან კუზა აირჩიეს საკანონმდებლო კრებაში. ამავდროულად იყო მოლდოვის სამხედრო მინისტრი. 1859 წლის 20 იანვარს აირჩიეს მოლდოვის მთავრად, ხოლო ამავე წლის 5 თებერვალს ვლახეთის თავადად. მიხაილ კოგელნიჩანუსთან ერთად გაატარა მთელი რიგი ბურჟუაზიული რეფორმები: აგრარული, სამხედრო, სასამართლო, ადმინისტრაციული, განათლების და სხვა.  

სულთნისგან აღიარება მხოლოდ 1861 წელს მიიღო და 24 დეკემბერს აღიარეს გაერთიანებული რუმინეთის მთავრად. თანამდებობაზე აირჩიეს ორჯერ. 

ეწეოდა აქტიურ საგარეო პოლიტიკას. გაათავისუფლა გლეხები, რამაც მის წინააღმდეგ ძლიერი ოპოზიციური დაჯგუფებები ჩამოაყალიბა. 1866 წელს სამხედრო შეთქმულების შედეგად („ამაზრზენი კოალიცია“) კუზა ტახტიდან ჩამოაგდეს. 

გარდაიცვალა 1873 წელს ჰაიდელბერგში. დაკრძალეს თავის რეზიდენციაში რუჯინოასაში, ხოლო მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ გადაასვენეს იასიში.

რესურსები ინტერნეტში
 Cuza, Alexandru Ioan (1820-1870) , by Gerald J. Bobango and Paul E. Michelson, at the Encyclopedia of 1848 Revolutions.

სქოლიო

კატეგორია:რუმინეთის ისტორია
კატეგორია:მოლდოვის სამთავროს მმართველები
კატეგორია:რუმინეთის მმართველები
კატეგორია:დამხობილი მონარქები
კატეგორია:დაბადებული 1820
კატეგორია:დაბადებული 1873
კატეგორია:გადატრიალების შედეგად თანამდებობიდან გადაყენებული ლიდერები