ამოკი

ამოკი ან მორბენალი ამოკი () — მალაური კულტურა-სპეციფიკური სინდრომი. ფსიქიკური მდგომარეობა, ფსიქიატრების მიერ ყველაზე ხშირად განსაზღვრული როგორც ეთნოსპეციფიკური სინდრომი, რომელიც ახასიათებთ მალაიზიის, ფილიპინების და მეზობელ რეგიონებში მცხოვრებლებს. ახასიათებს მკვეთრი მოძრაობითი აგზნებადობა (როგორც წესი, სირბილი) და აგრესიული ქმედებები, დაუნდობელი და ხშირად მასობრივი თავდასხმები სხვა ადამიანებზე. 
გერმანული ენაში სიტყვა „ამოკმა“ მიიღო ფართო მნიშვნელობა და იხმარება ძალადობრივი, ბრმა, არამოტივირებული აგრესიის გამოსახატავად, ყოველგვარი ეთნიკური ან გეოგრაფიული არეალის გარეშე.
ისტორია
XVII-XIX საუკუნეებში ამოკის კონცეფციამ დასავლურ კულტურას მიაღწია. ეს ევროპელი მოგზაურების, მათ შორის კაპიტან კუკის საშუალებით მოხდა. 
XX საუკუნის დასაწყისში ამოკის გულყრები  მხოლოდ ნარკოტიკული ინტოქსიკაციას უკავშირებდნენ.
ემილ კრეპელინი ამოკს ეპილეპტიურ ფსიქოზად თვლიდა, ხოლო ოიგენ ბლოილერი კი -— ფსიქოგენურ ფსიქოზად.
გამომწვევი მიზეზები
ამოკის გამოწვევ ერთ-ერთ მიზეზად ითვლება აუტანელი სირცხვილი, რომელიც დაკავშირებულია პარტნიორის ღალატთან. ავადმყოფი გრძნობს მისი სექსუალური არაადეკვატურობას, ეშინია გარშემომყოფების დაცინვის. ეს განცდა იწვევს სხვების სიძულვილს, რაც შემდეგ გამოიხატება აგრესიულ ქცევაში, როგორც საკომპენსაციო მექანიზმი. აგრესიის დაგროვებას იწვევს მისი ერთბაშად აფეთქებას, რაც გამოვლინდება დიდი რაოდენობის ხალხის დაზიანებაში.

ამოკი შტეფან ცვაიგმა 1922 წელს ამავე სახელწოდების ნაწარმოებში ასახა.
ლიტერატურა

სქოლიო

კატეგორია:კულტურა-სპეციფიკური სინდრომები